Vỏ sò làm hải quan, doanh nghiệp... đau đầu

(PLO) - Cùng một chiếc vỏ sò nhưng văn bản này thì cho là phế liệu được phép nhập khẩu, còn văn bản khác lại không khiến doanh nghiệp và hải quan địa phương không biết xử trí ra sao.
Chưa biết vỏ sò có được tiếp tục cho phép nhập khẩu hay không? Chưa biết vỏ sò có được tiếp tục cho phép nhập khẩu hay không?

Cục Hải quan tỉnh Đồng Nai cho hay đang gặp “vướng mắc lớn” về chính sách, ảnh hưởng đến hoạt động của nhiều doanh nghiệp trên địa bàn. Cụ thể, hiện các doanh nghiệp đang thực hiện theo quy định tại Thông tư số 01/2013/TT-BTNMT ngày 28/01/2013 của Bộ Tài nguyên và Môi trường (TN&MT), theo đó mặt hàng vỏ sò được coi là phế liệu và được nhập khẩu từ nước ngoài để làm nguyên liệu sản xuất. 

Tuy nhiên, theo Quyết định 73/2014/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 05/02/2015 thì không thấy mặt hàng trên trong danh mục phế liệu được phép nhập khẩu. Vấn đề là Quyết định 73 cũng không thấy đề cập có thay thế toàn bộ Thông tư số 01 của Bộ TN&MT hay không, và như vậy cả doanh nghiệp và cơ quan hải quan cũng lúng túng không biết làm thế nào, được tiếp tục nhập khẩu hay buộc phải ngừng?

“Vấn đề vỏ sò” vốn được ông Nông Văn Hiệp - chủ cơ sở sản xuất nút áo xuất khẩu 9999 (TP.Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai) đặt ra từ cuối năm ngoái. Theo ông Hiệp thì Thông tư 01/2013/TT-BTNMT đã gây khó cho doanh nghiệp, bởi việc đưa vỏ sò, vỏ ốc vào danh mục phế liệu làm giảm giá trị của sản phẩm khi doanh nghiệp xuất khẩu ra nước ngoài.

Ông Hiệp cho rằng vỏ sò, vỏ ốc nhập khẩu không phải là phế liệu bị loại ra từ quá trình sản xuất và tiêu dùng, thu gom rồi xuất sang Việt Nam, mà là sản phẩm của cả một quy trình sản xuất và xử lý của các doanh nghiệp nước ngoài trước khi xuất khẩu. 

“Khi mua nguyên liệu vỏ sò, vỏ ốc thì doanh nghiệp phải mua với giá tính cho sản phẩm, hàng hóa. Còn khi xuất khẩu thành phẩm từ vỏ sò, ốc thì lại bị khách hàng “ép giá” do hàng có nguồn gốc từ phế liệu. Thực tế cho thấy các thương hiệu thời trang nổi tiếng trên thế giới không hề muốn sản phẩm của mình có chi tiết nào làm từ phế liệu” – chủ doanh nghiệp cho biết. 

Không chỉ bị khách hàng ép giá, việc coi vỏ sò, vỏ ốc là phế liệu còn làm phát sinh nhiều thủ tục khiến doanh nghiệp mất rất nhiều thời gian. Vì thế, để gỡ khó cho sản xuất kinh doanh, ông Hiệp đề nghị cơ quan chức năng không nên xếp vỏ sò chung với các loại phế liệu khác.

Đến ngày 19/12/2014, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 73, theo đó mặt hàng vỏ sò, vỏ ốc (mã HS 05080020) không nằm trong danh mục phế liệu được phép nhập khẩu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất. Các doanh nghiệp như ông Hiệp thở phào, tưởng rằng khó khăn đã được tháo gỡ. Thế nhưng từ thời điểm 5/2/2015 (khi Quyết định này có hiệu lực) đến này lại phát sinh những vướng mắc mới như đã nêu trên.

Liên quan đến vấn đề này, từ năm 2007, tại Công văn số 1371/BVMT, Cục Bảo vệ Môi trường (Bộ TN&MT) từng hướng dẫn: “Nếu vỏ sò, vỏ ốc là sản phẩm của một quy trình công nghệ sản xuất ở nước ngoài, đã chế biến sạch, đảm bảo không còn các tạp chất (đặc biệt là các tạp chất hữu cơ) với mục đích để làm nguyên liệu cho các ngành sản xuất như mỹ nghệ, may mặc… thì được coi là hàng hoá, không phải là phế liệu. Việc nhập khẩu sẽ được tiến hành  theo quy định về nhập khẩu nguyên liệu, hàng hoá phục vụ sản xuất”.

Như vậy, trường hợp mặt hàng vỏ sò, vỏ ốc đáp ứng đủ các điều kiện nêu trên thì được coi là sản phẩm hàng hoá, không coi là phế liệu và được phép nhập khẩu như nguyên liệu, hàng hoá phục vụ sản xuất thông thường, đúng như quan điểm của ông Hiệp và các doanh nghiệp nhập khẩu. 

Tu y nhiên, Điều 16 Luật Bảo vệ Môi trường 2014 quy định: “Phế liệu là vật liệu được thu hồi, phân loại, lựa chọn từ những vật liệu, sản phẩm đã bị loại bỏ từ quá trình sản xuất hoặc tiêu dùng để sử dụng làm nguyên liệu cho một quá trình sản xuất khác”. 

Căn cứ điều luật này thì mặt hàng vỏ sò, vỏ ốc lại có vẻ như hội đủ các “dấu hiệu cấu thành” phế liệu: là vật liệu được thu hồi, phân loại, lựa chọn từ những vật liệu, sản phẩm đã bị loại bỏ từ quá trình sản xuất hoặc tiêu dùng để sử dụng làm nguyên liệu cho một quá trình sản xuất khác. 

Như vậy, mặt hàng này là phế liệu hay nguyên liệu, được nhập khẩu hay không được nhập khẩu, các câu hỏi này vẫn chưa được trả lời. Từ câu chuyện chiếc vỏ sò rất nhỏ lại gợi mở ra vấn đề không hề nhỏ về sự đồng bộ trong xây dựng và ban hành pháp luật.

Hà Hương
Cùng chuyên mục
Phó Cục trưởng Trần Thanh Hải: "Thương lái của mình chỉ biết lái xe lên biên giới nhưng không biết người mua hàng bên kia biên giới là ai"

Phó Cục trưởng Bộ Công Thương nói về rủi ro "đến mùa lại chở nông sản lên biên giới"

(PLVN) -  Sau nhiều ngày căng thẳng ở cửa khẩu với hàng nghìn xe nông sản ùn ứ chờ thông quan, chính quyền địa phương các tỉnh biên giới đã đồng loạt thông báo “dừng nhận xe chở hàng lên cửa khẩu”. Hàng ngàn tấn nông sản tới vụ sẽ phải đi bằng đường nào khi “con đường huyết mạch” đóng lại ngay trước thềm Tết Nguyên đán?

Đọc thêm

Chuẩn bị "bóc tem" ứng dụng chống ùn tắc xe tại cửa khẩu biên giới

Thông tin về lưu lượng phương tiện tại cửa khẩu sẽ được cập nhật theo thời gian thực và công khai trên Cổng thông tin một cửa quốc gia.
(PLVN) - Bộ Tài chính, Bộ Giao thông vận tải vừa giao Tổng cục Hải quan phối hợp với Tổng cục Đường bộ Việt Nam xây dựng, triển khai chức năng cảnh báo ùn tắc trên Cổng thông tin một cửa quốc gia thông qua việc kết nối, trao đổi dữ liệu định vị xe tải lưu thông và tập kết tại các cửa khẩu.

Nhiều doanh nghiệp Nhật Bản muốn mở rộng đầu tư tại Việt Nam

Hơn 55% doanh nghiệp Nhật muốn mở rộng sản xuất tại Việt Nam
(PLVN) - Văn phòng đại diện tại Hà Nội của Cơ quan Xúc tiến thương mại Nhật Bản vừa công bố một số kết quả nổi bật của Chương trình Khảo sát thực trạng của các doanh nghiệp (DN) Nhật Bản đầu tư tại nước ngoài năm 2021, trong đó có Việt Nam với 702 DN tham gia khảo sát.

Phát động Chương trình Khởi nghiệp quốc gia 2022

6 nhóm tác giả của các dự án khởi nghiệp xuất sắc trong năm 2021.
(PLVN) -Được sự chỉ đạo của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam ( VCCI), chiều 19/1, Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp tổ chức Trao giải dự án Khởi nghiệp xuất sắc 2021 và Phát động Chương trình Khởi nghiệp quốc gia năm 2022...

Ngân hàng chưa “gật đầu” với BOT Diễn Châu - Bãi Vọt

BIDV là ngân hàng đầu mối cho vay đối với Dự án BOT Diễn Châu - Bãi Vọt
(PLVN) -Trao đổi với PLVN, Chủ tịch HĐQT Ngân hàng BIDV Phan Đức Tú ngày 19/1 - cho hay, ngân hàng này vẫn đang trong quá trình xem xét và vẫn chưa có quyết định cho vay đối với Dự án BOT cao tốc Bắc - Nam phía Đông, đoạn Diễn Châu - Bãi Vọt.

PVN lên kế hoạch phát điện thương mại và dứt điểm tranh chấp tại 3 dự án lớn

Năm nay, sẽ phát điện thương mại nhà máy nhiệt điện Sông Hậu 1

(PLVN) - Năm 2022, PVN sẽ đẩy mạnh công tác tìm kiếm thăm dò để gia tăng sản lượng, với mục tiêu đạt 10-18 triệu tấn dầu. Đồng thời hoàn thành, đưa vào vận hành thương mại hai nhà máy điện là Sông Hậu 1, Thái Bình 2 và giải quyết xong tranh chấp với đối tác nước ngoài (là Power Machines) tại Dự án nhiệt điện Long Phú 1.

Mua sắm Tết vẫn còn… dè dặt

Nhiều siêu thị dự báo, sau ngày 23 tháng Chạp, sức mua sẽ cải thiện
(PLVN) -  Chỉ còn chưa đầy 2 tuần nữa là đến Tết Nhâm Dần nhưng thị trường hàng hóa mua sắm Tết vẫn còn khá… đìu hiu. Người mua vẫn còn dè dặt trong việc chuẩn bị cho Tết Nguyên đán.

Nhà băng cẩn trọng cho vay các dự án dệt may

 Ảnh minh họa.
(PLVN) - Ngành Dệt may được đánh giá là một trong các ngành kinh tế có mức độ rủi ro môi trường và xã hội cao so với các ngành, lĩnh vực kinh tế khác do quá trình sản xuất cần phải khai thác, sử dụng và xả thải một lượng nước lớn...

Vượt Indonesia, Việt Nam đứng đầu ASEAN về quy mô hệ thống điện

Tổng công suất lắp đặt nguồn điện toàn hệ thống đến nay đạt 76.620 MW
(PLVN) - Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Tập đoàn điện lực Việt Nam và các đơn vị trong năm 2021 đều có lợi nhuận; Giá trị nộp ngân sách năm 2021 toàn Tập đoàn đạt 22.440 tỷ đồng. Đáng chú ý, lần đầu tiên, quy mô hệ thống điện Việt Nam đã vượt qua Indonesia, đứng đầu ASEAN.