Cầu máng Segovia – Phép màu kiến trúc của người La Mã cổ đại

(PLVN) - Những công trình thuỷ lợi của người La Mã cổ đại thường mang đặc điểm chung là thiết kế đơn giản nhưng hùng vĩ và có độ bền đáng kinh ngạc. Hệ thống dẫn nước Segovia là một ví dụ điển hình về kiến trúc vận tải đường thủy của người La Mã cổ đại.
Cầu máng Segovia – Phép màu kiến trúc của người La Mã cổ đại Cầu máng Segovia.

Không dùng đến vữa xây dựng

Thành phố Segovia, nằm cách thủ đô Madrid, Tây Ban Nha khoảng 100km về phía Tây Bắc, ban đầu là một khu định cư của người Celtic trước khi thành phố rơi vào tay quân đoàn chinh phạt La Mã vào khoảng năm 80 trước Công Nguyên. Dưới sự cai trị của đế chế La Mã, Segovia đã vươn lên trở thành một thành phố phát triển thịnh vượng của bán đảo Hispania (bán đảo Iberian ngày nay, bao gồm Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Andorra, một phần nhỏ của Pháp và lãnh thổ hải ngoại Gibraltar thuộc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland).

Cầu máng Segovia được xây dựng vào khoảng cuối thế kỷ I (SCN) để dẫn nước từ sông Frío, nằm cách đó 17 km tới thành phố; và nó đã thực hiện chức năng này suốt 2.000 năm, đến tận 1974. Càng ấn tượng hơn khi đây là một công trình kiến trúc đã được hoàn thành theo cách hết sức táo bạo: xếp chồng các khối đá hoa cương lên nhau mà không cần đến vữa và cũng không có thanh giằng.

Rất khó xác định chính xác thời điểm của cây cầu máng này, vì hàng chữ khắc trên đá ghi lại thời gian xây dựng đã bị xói mòn. Nhưng nhiều bằng chứng khảo cổ học sau này cho thấy, có lẽ cầu máng Segovia được xây dựng vào niên đại muộn hơn, được vua Domitianus (trị vì từ năm 81 – 96) cho khởi công, và hoàn thành năm 98 dưới thời Traianus (98 – 117).

 Cầu nước Segovia đẹp như tranh vẽ ở Tây Ban Nha. 

Nước từ trên núi cao được dẫn thông qua một kênh ngầm đến một bể chứa lớn gọi là El Caserón (có nghĩa là “Ngôi nhà lớn”), từ đó được dẫn đến một tòa tháp thứ hai gọi là Casa de Aguas (có nghĩa là “Ngôi nhà Nước”). Sau khi trải qua quá trình gạn lọc tự nhiên để phần lớn cát lắng xuống, nước sau đó tiếp tục di chuyển qua cây cầu máng dài 728m tới khu vực quảng trường Plaza de Díaz Sanz rộng lớn. Tại đây, công trình trông đặc biệt nổi bật bởi những mái vòm kép cao được chống đỡ bởi các trụ trong một thế cân bằng độc đáo.

Quyết định xây cầu mà không cần vữa có lẽ là do khu vực xung quanh Segovia thiếu nguồn đá vôi để làm xi-măng. Nhưng điều này cũng gián tiếp khiến kết cấu chịu lực của công trình trở nên linh hoạt hơn, giúp nó sống sót qua nhiều trận địa chấn lớn nhỏ.

Băng qua quảng trường rộng lớn, cây cầu dẫn nước trông nổi bật và ấn tượng với những mái vòm kép cao được chống đỡ bởi các cột trụ giữ thăng bằng một cách ngoạn mục. Quyết định xây cầu mà không sử dụng vữa có lẽ là một việc bắt buộc bởi sự thiếu hụt đá vôi để làm xi măng trong khu vực này. Ngạc nhiên thay, việc thiếu xi măng có thể đã góp phần nâng cao tuổi thọ của kiến trúc độc đáo vì nó cho phép cây cầu có thể uốn dẻo linh hoạt, chính điều này giúp cầu máng tồn tại qua được những trận động đất nhỏ.

Cây cầu được xây dựng từ khoảng 20.400 khối đá hoa cương, khối lớn nhất có trọng lượng 2 tấn và một khối đá thông thường nặng khoảng 1 tấn. Nhiều giả thuyết cho rằng: các nhân công xây dựng La Mã đã kéo chúng lên cao gần 30 mét với sự hỗ trợ của cần cẩu gỗ, bằng chứng cho thấy điều này là các lỗ còn lưu lại trên mặt đá hoa cương. Ngoài ra, hầu hết các khối đá hoa cương còn có các cạnh được bo tròn – một phần là nguyên bản, một phần là dấu hiệu của sự phong hóa (quá trình phá huỷ đất đá và các khoáng vật do tác động của thời tiết, chủ yếu là không khí, nước…) tăng cường theo thời gian.

Trường tồn

Trong thời kỳ La Mã, ba trong số các mái vòm cao nhất có một ký hiệu chữ bằng đồng cho biết tên của người xây dựng nó cùng thời gian xây dựng. Ngày nay, người ta vẫn còn nhìn thấy 2 cái hốc, mỗi mặt cầu có một cái. Một trong số đó được biết đến là có hình tượng của Hercules, theo truyền thuyết là người sáng lập nên thành phố và Đức Maria. Hốc còn lại đặt tượng thánh tử đạo Stephen nay đã không còn nữa.

Sẽ không hoàn toàn chính xác khi nói rằng cầu máng Segovia đã tồn tại trong suốt 2.000 năm. Bởi lẽ, vào thế kỷ 11, cuộc xâm lược của đế chế Hồi giáo Moor do Yahya ibn Ismail Al-Manun lãnh đạo đã phá hủy khoảng 36 vòm cầu dẫn nước. Sau đó, khi người Hồi giáo rút đi, một số tảng đá đã được tháo dỡ sử dụng để xây dựng lại lâu đài của Vua Alfonso VI (cai trị từ năm 1065-1109). 

Vào thế kỷ 15 dưới Chế độ quân chủ Công giáo, những phần bị hư hỏng của cây cầu đã được khôi phục lại một cách cẩn thận để không làm thay đổi bất kỳ kiến trúc hay phong cách ban đầu nào bằng cách chèn 36 vòm cầu mang phong cách Gothic. Vào đầu thế kỷ 19, tất cả các tòa nhà liền kề với hệ thống dẫn nước đã bị phá bỏ để giúp việc sửa chữa cây cầu diễn ra thuận tiện hơn và tăng tính toàn vẹn của cấu trúc.

Mặc dù cầu máng Segovia được coi là một trong những cầu dẫn nước trên cao của La Mã được bảo tồn tốt nhất, nhưng thời gian gần đây, nó đã có dấu hiệu xuống cấp trầm trọng. Tình trạng xói mòn và mục nát ở phần cầu cạn bên trên đã gây ra rò rỉ nước, trong khi đó ô nhiễm - chủ yếu là do khí thải của các phương tiện đã khiến các khối đá hoa cương xấu đi và nứt nẻ. Kể từ năm 2006, cầu máng này đã được Quỹ Di tích Thế giới (WMF) xếp vào danh sách những di tích cần được theo dõi đặc biệt kể từ năm 2006.

Dưới thời La Mã cổ đại, kiến trúc và kỹ thuật xây dựng đã phát triển đến đỉnh cao, với những đóng góp quan trọng cho nhân loại như thiết kế cung, mái vòm, phương pháp chế tạo xi-măng và bê-tông... Trải qua 2.000 năm, một số công trình của người La Mã hiện vẫn đứng vững. Ngoài ra, ý thức được tầm quan trọng của thủy lợi, đế chế La Mã đã cho xây dựng rất nhiều cây cầu máng dẫn nước. Nước sau khi đi qua cầu sẽ được tập trung vào các bể chứa và di chuyển theo đường ống tới khu vực đài phun nước công cộng, phòng tắm, nhà vệ sinh, hoặc các khu tiểu thủ công.

Thiên Hy / Pháp luật 4 Phương
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Nâng cao vai trò của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật để phù hợp với bối cảnh mới

Nâng cao vai trò của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật để phù hợp với bối cảnh mới
(PLVN) -Chiều 19/4, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh, Trưởng ban Soạn thảo đã chủ trì cuộc họp Ban soạn thảo, Tổ biên tập xây dựng dự thảo Quyết định sửa đổi, bổ sung các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định về thành phần và nhiệm vụ, quyền hạn của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật.
Thủ tướng chỉ đạo bảo đảm đủ nguồn cung vật liệu xây dựng Dự án cao tốc trên tuyến Bắc-Nam phía Đông

Thủ tướng chỉ đạo bảo đảm đủ nguồn cung vật liệu xây dựng Dự án cao tốc trên tuyến Bắc-Nam phía Đông

(PLVN) - Thời gian vừa qua, báo chí có phản ánh về việc thiếu nguồn vật liệu phục vụ Dự án đầu tư xây dựng một số đoạn đường bộ cao tốc trên tuyến Bắc-Nam phía Đông giai đoạn 2017-2020. Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Giao thông vận tải phối hợp với các địa phương liên quan đánh giá và có giải pháp phù hợp.  

Đẩy mạnh xuất khẩu vật liệu xây dựng, nội thất sang Úc

Đẩy mạnh xuất khẩu vật liệu xây dựng, nội thất sang Úc
(PLVN) - Thương vụ Việt Nam tại Úc vừa cho hay, hiện nay, thị trường xây dựng và vật liệu xây dựng tại Úc đang bùng nổ. Đây là cơ hội cho các doanh nghiệp Việt tiếp tục đẩy mạnh xuất khẩu vật liệu xây dựng, sản phẩm nội thất, ngoại thất, trang trí sân vườn sang Úc.

Công ty Xe điện DK Việt Nhật: Chuyển đổi để tạo bứt phá

Công ty Xe điện DK Việt Nhật: Chuyển đổi để tạo bứt phá
(PLVN) - Công ty TNHH MTV Xe điện DK Việt Nhật (DKBike) vừa tổ chức thành công Hội nghị khách hàng năm 2021 với chủ đề “Hợp tác để thành công, chuyển đổi tạo bứt phá”. Chương trình đã thu hút hơn 500 khách mời, đại diện các đại lý và nhân viên DKBike trên toàn quốc.

Nguồn cung căn hộ tại Hà Nội giảm mạnh, giá tăng cao

Nguồn cung căn hộ tại Hà Nội giảm mạnh, giá tăng cao
(PLVN) - Nguồn cung căn hộ mới tại Hà Nội trong 3 tháng đầu năm đã giảm tới 29% theo quý và 19% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi, giá bán căn hộ tăng, chủ yếu tập trung ở các sản phẩm trung cấp có giá từ 1.000 - 1.500 USD/m2.

Cách chọn đại lý để mua ôtô “chuẩn chỉnh”

Cách chọn đại lý để mua ôtô “chuẩn chỉnh”
Một trong những điều khiến nhiều người mua xe ôtô băn khoăn hiện nay là nên mua xe từ nguồn nào, cửa hàng hay đại lý như thế nào để tránh những thiệt hại về vật chất cũng như thời gian khi giao dịch? 

Chương trình “Hào khí non sông”

Chương trình “Hào khí non sông”
(PLVN) - Chương trình “Hào khí non sông” nhằm thể hiện không khí tưng bừng của toàn dân đi bầu cử, ca ngợi những đóng góp của Quốc hội vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, vì một xã hội dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Hải Dương: Những điểm phi lý trong vụ chủ nhà bắt trộm bị khởi tố tội cố ý gây thương tích

Hải Dương: Những điểm phi lý trong vụ chủ nhà bắt trộm bị khởi tố tội cố ý gây thương tích
(PLVN) - Năm 2018, gia đình ông Trần Danh Hùng bắt quả tang đối tượng Đinh Bá Hai xâm phạm vào nhà ở và đang thực hiện hành vi trộm cắp gia cầm. Ngay sau đó gia đình đối tượng có mặt xin lỗi, giải hoa với gia đình ông Hùng có sự chứng kiến của Trưởng Công an xã và nhiều người dân địa phương, nhưng kỳ lạ là ông Hùng lại bị khởi tố về tội cố ý gây thương tích.
Ủng hộ hơn 1,1 tỷ đồng tặng thẻ và sổ BHXH cho người nghèo

Ủng hộ hơn 1,1 tỷ đồng tặng thẻ và sổ BHXH cho người nghèo

(PLVN) - Ngày 19/4, Bảo hiểm xã hội tỉnh Phú Thọ đã tổ chức lễ vận động quyên góp ủng hộ kinh phí hỗ trợ tặng thẻ BHYT cho người thuộc hộ gia đình cận nghèo; sổ BHXH tự nguyện cho người có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh năm 2021. 

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376