Cải tổ kiểm lâm rừng đặc dụng để dễ… mất rừng?

(PLO) - Trong dự thảo Nghị định về Kiểm lâm và lực lượng bảo vệ rừng chuyên trách mà Bộ NN&PTNT trình Chính phủ ban hành sắp tới đây, việc quy định chuyển lực lượng kiểm lâm ra ngoài quản lý trực tiếp của các “chủ rừng” đã gây ra nhiều tranh cãi trong giới chuyên môn và sự phản ứng gay gắt từ các Ban Quản lý rừng. Nguyên nhân do đâu?
Cải tổ kiểm lâm rừng đặc dụng để dễ… mất rừng? Rừng đặc dụng đang được Hạt Kiểm lâm thuộc Ban Quản lý các rừng bảo vệ tận gốc

Từ Hội thảo góp ý cho Dự thảo Nghị định về Kiểm lâm và lực lượng bảo vệ rừng chuyên trách (từ ngày 17 – 18/5/2018) do Tổng cục Lâm nghiệp (Bộ NN&PTNT) tổ chức cho đến rất nhiều diễn đàn hội, họp khác nhau và gần đây nhất là Hội nghị toàn quốc về công tác quản lý rừng đặc dụng, phòng hộ năm 2018 cũng do Tổng cục Lâm nghiệp chủ trì (từ ngày 20 - 22/11), các Ban Quản lý rừng đặc dụng có hạt kiểm lâm liên tục có những ý kiến phản ứng quyết liệt, gay gắt về quy định mới này.

Bị chặt “cánh tay phải”

Cụ thể, tại khoản 1 Điều 11 của dự thảo Nghị định có quy định: “Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng, Hạt Kiểm lâm rừng phòng hộ là tổ chức hành chính thuộc Cục Kiểm lâm đối với rừng đặc dụng, rừng phòng hộ do Trung ương quản lý; thuộc Chi cục Kiểm lâm cấp tỉnh đối với rừng đặc dụng, rừng phòng hộ do địa phương quản lý”.

Quy định này khi ban hành sẽ có một cuộc chuyển giao lớn về “ngôi vị” quản lý trực tiếp đối với kiểm lâm ở các Ban Quản lý rừng đặc dụng có hạt kiểm lâm. Đó là các vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên, khu bảo tồn loài - sinh cảnh (từ 15.000ha trở lên). Đặc biệt là các Ban Quản lý rừng đặc dụng do địa phương quản lý. Nếu cuộc chuyển giao này được triển khai, hầu hết các Ban Quản lý rừng đặc dụng, mà tiêu biểu là: Pù Mát, Bidoup Núi Bà, Tam Đảo, Bù Gia Mập, Phong Nha – Kẻ Bàng đều cho rằng hậu quả tất yếu là sẽ rất dễ mất rừng.

Hiện hạt kiểm lâm ở các rừng đặc dụng đang hoạt động theo Nghị định số 119/2006/NĐ-CP ngày 16/10/2006 của Chính phủ, không quy định cụ thể lực lượng này trực thuộc tổ chức nào mà do Bộ NN&PTNT và UBND tỉnh quyết định căn cứ theo tình hình thực tiễn của công tác quản lý, bảo vệ rừng đặc dụng. Và hiện tại, hạt kiểm lâm ở các khu rừng đặc dụng đều do Ban Quản lý rừng trực tiếp quản lý.

Theo Luật Lâm nghiệp (có hiệu lực từ ngày 1/1/2019), Ban Quản lý rừng đặc dụng là chủ rừng (khoản 1 Điều 8) và chịu trách nhiệm chính trong việc bảo vệ rừng (Điều 74 và Điều 75). Nhưng nếu triển khai nghị định mới, hạt kiểm lâm - lực lượng chủ yếu, quan trọng để bảo vệ rừng sẽ trực thuộc Cục Kiểm lâm hoặc Chi cục Kiểm lâm cấp tỉnh thì các Ban Quản lý rừng đặc dụng (có hạt kiểm lâm) sẽ chỉ đạo, điều hành lực lượng nào bảo vệ rừng? Câu hỏi đó chưa có lời giải.

Có thể hiểu đơn giản rằng, họ được giao nhiệm vụ chính là bảo vệ rừng nhưng “công cụ”, “cánh tay phải” đắc lực nhất là kiểm lâm, lại của người khác. Hơn thế nữa, khi kiểm lâm tại các vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên, khu bảo tồn loài – sinh cảnh bị tách ra thì việc bảo vệ rừng tại gốc chắc chắn sẽ khó khăn hơn bội phần và nguy cơ mất rừng sẽ rất cao, trách nhiệm của chủ rừng tăng lên trong khi trong tay họ không có các công cụ để thực hiện nhiệm vụ.

Ông Lê Thanh Tịnh – Giám đốc Ban Quản lý Vườn Quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng (Quảng Bình) – nơi được UNESCO 2 lần công nhận là Di sản Thiên nhiên thế giới nêu ý kiến: “Vấn đề này không những chúng tôi mà các Ban Quản lý rừng đặc dụng đã nhiều lần nêu ra tại các hội nghị, hội thảo lấy ý kiến tham gia, góp ý cho dự thảo Nghị định nhưng không được cơ quan soạn thảo tiếp thu chỉnh sửa”.

Lực lượng Hạt Kiểm lâm Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng, tỉnh Quảng Bình trong một buổi huấn luyện nghiệp vụ

Sợ không đến đâu và rừng sẽ mất!

Trao đổi với PLVN, rất nhiều ý kiến cho rằng chỉ nên quy định hạt kiểm lâm rừng đặc dụng chịu sự quản lý nghiệp vụ, trang, thiết bị chuyên ngành của Cục Kiểm lâm hoặc và Chi cục Kiểm lâm cấp tỉnh là đủ. Còn  thuộc ai là do Bộ NN&PTNT hoặc UBND cấp tỉnh quyết định cho phù hợp.

“Tư tưởng của cán bộ Ban Quản lý Vườn cũng sẽ bị ảnh hưởng lớn bởi họ đều biết, nếu Hạt Kiểm lâm tách đi thì sẽ thuận lợi hơn cho “lâm tặc”. Ngay cả “lâm tặc” cũng biết điều này. Vì vậy, tuyệt đối không thể tách, dời Hạt, dời là mất rừng” - ông Nguyễn Đại Phú - Giám đốc Vườn Quốc gia Bù Gia Mập.

Ông Trịnh Lê Nguyên - Giám đốc Trung tâm Con người và Thiên nhiên nhận định: “Cải tổ và kiện toàn lực lượng kiểm lâm là cần thiết để tăng hiệu quả bảo vệ rừng. Nhưng nếu lời giải chỉ đơn giản là “khắc xuất, khắc nhập” như một vài lần trước đây thì sẽ không đi đến đâu. Thậm chí còn gây tác động tiêu cực đến công tác bảo vệ rừng, bảo tồn đa dạng sinh học ở cơ sở. Dễ thấy nhất là các Ban Quản lý rừng sẽ phụ thuộc vào lực lượng bên ngoài, không thể chủ động bố trí các phương án ứng phó lập tức khi có vụ việc xảy ra”.

Nêu quan quan điểm của mình, ông Nguyễn Đại Phú - Giám đốc Vườn Quốc gia Bù Gia Mập (Bình Phước) đã từng đưa ra bằng chứng: Năm 2010, Vườn Quốc gia này thí điểm tách Hạt Kiểm lâm ra, đưa về trực thuộc Chi cục Kiểm lâm tỉnh quản lý theo đề nghị của Cục Kiểm lâm. Nhưng chỉ sau 2 năm, Hạt Kiểm lâm này lại trở về mô hình cũ vì Chi cục ở xa không thể bảo vệ được rừng, trong khi Ban Quản lý Vườn ở gần nhưng không thể bảo vệ rừng vì thiếu lực lượng.

Cũng theo ông Phú, nếu tách Hạt Kiểm lâm ra thì khi mất rừng cũng không có người chịu trách nhiệm. Bởi “Hạt Kiểm lâm nói chỉ có nhiệm vụ chỉ đạo, hướng dẫn thôi, còn bảo vệ rừng là việc của Vườn, nhưng Vườn không có kiểm lâm, không còn lực lượng nữa thì lấy gì bảo vệ?”.

Nguyên Phong – An Bình
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Doanh nghiệp bất tuân chỉ đạo nóng của Cục Hàng hải: 12 thuyền viên tàu Việt Tín 01 vẫn mắc kẹt ở Malaysia

Doanh nghiệp bất tuân chỉ đạo nóng của Cục Hàng hải: 12 thuyền viên tàu Việt Tín 01 vẫn mắc kẹt ở Malaysia
(PLVN) - Mặc dù Cục Hàng hải, Bộ GTVT và Cục Lãnh sự, Bộ Ngoại giao đã có liên tiếp các công văn chỉ đạo yêu cầu doanh nghiệp, chủ tàu thực hiện các nghĩa vụ, thủ tục có liên quan để nhanh chóng đưa 12 thuyền viên tàu Việt Tín 01 từ Malaysia được hồi hương, nhưng Công ty TNHH Công nghệ mới Thuận Thiên dường như đang cố tình chống lệnh một cách rất khó hiểu.

Bắc Giang: Xe dù hoạt động với quy mô lớn tại hai khu Công nghiệp Vân Trung và Đình Trám đang thách thức dư luận cũng như các cơ quan chức năng.

Bắc Giang: Xe dù hoạt động với quy mô lớn tại hai khu Công nghiệp Vân Trung và Đình Trám đang thách thức dư luận cũng như các cơ quan chức năng.
(PLVN) - Đón trả khách bừa bãi, không phù hiệu hợp đồng, hoạt động công khai, với quy mô lớn, có tổ chức những chiếc xe dù đang là tác nhân chính gây ùn tắc giao thông, tiềm ẩn nhiều rủi do đe dọa tính mạng của các Công nhân tại hai khu Công nghiệp Vân Trung và Đình Trám.

Hải quan: Trước mắt doanh nghiệp xuất khẩu gỗ cao su dạng tấm vẫn được áp mức thuế 0%

Hải quan: Trước mắt doanh nghiệp xuất khẩu gỗ cao su dạng tấm vẫn được áp mức thuế 0%
(PLVN) - Chiều muộn ngày 5/8, tại Đồng Nai, Tổng cục Hải quan đã có buổi đối thoại với các doanh nghiệp, Hiệp hội doanh nghiệp và cơ quan liên quan để xác định rõ quy trình sản xuất, chế biến sản phẩm, quy cách sử dụng để quyết định áp dụng mã HS phù hợp với nhóm các mặt hàng gỗ cao su xuất khẩu dạng tấm.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬