Dự án Luật ban hành VBQPPL: Giảm sự phức tạp của hệ thống pháp luật

Dự án Luật ban hành VBQPPL: Giảm sự phức tạp của hệ thống pháp luật
(PLO) - Xây dựng hệ thống pháp luật thống nhất, đồng bộ, minh bạch, khả thi, dễ tiếp cận, hiệu lực và hiệu quả, nêu cao trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền để góp phần khắc phục tình trạng chậm, nợ văn bản; chất lượng văn bản quy phạm pháp luật chưa cao.
Đó là những kỳ vọng được gửi gắm vào Dự án Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật(VBQPPL) được đại biểu Quốc hội (ĐBQH) cho ý kiến chiều qua (11/11). Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường cũng khẳng định, Dự án Luật sẽ giảm được 1/2 hình thức VBQPPL khiến hệ thống VBQPPL “đỡ phức tạp hơn nhiều” so với tình trạng “rừng luật” như nhận xét về hệ thống pháp luật của nước ta hiện nay. 
Cân nhắc thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật của cấp huyện, xã
Nhiều ĐBQH tán thành không quy định thẩm quyền ban hành VBQPPL của chính quyền cấp huyện, cấp xã vì cho rằng thực tế những năm gần đây nhu cầu ban hành VBQPPL của chính quyền cấp huyện, cấp xã là không lớn, nếu có thì chủ yếu là sao chép lại VBQPPL của cơ quan cấp trên. 
ĐB Lò Văn Muôn (Điện Biên) nhận thấy: “ở cấp xã, quyền tự quyết rất bé, nếu hệ thống pháp luật đã hoàn thiện thì chính quyền cấp xã cứ “bê nguyên” mà thi hành. Do đó, nếu bỏ hệ thống VBQPPL của cấp huyện, xã thì phải phân cấp, phân quyền cho rõ ràng”. 
Còn ĐB Trần Thị Dung (Điện Biên) nhận thấy, thẩm quyền ban hành VBQPPL rộng như hiện nay khó phân biệt được văn bản nào có qui phạm, văn bản nào không nên đề nghị không trao thẩm quyền ban hành VBQPPL cho cấp huyện, xã. Tuy nhiên, hiện khó có thể thu gọn ngay đầu mối ban hành VBQPPL vì  không dễ qui định tất cả các vấn đề trong luật mà vẫn cần văn bản hướng dẫn, triển khai thi hành. Đó là vấn đề phải cân nhắc khi xem xét thẩm quyền ban hành VBQPPL của cấp huyện, xã.
Nhưng theo một số ĐBQH, chưa đến lúc để qui định như vậy vì cho rằng ở đâu có quản lý nhà nước thì ở đó phải được ban hành VBQPPL. ĐB Trần Minh Diệu (Quảng Bình) nhận thấy, thực tế không phải cái gì cũng có thể căn cứ vào văn bản của Trung ương để giải quyết vấn đề của địa phương vì mỗi địa bàn lại có đặc thù khác nhau nên không vì muốn giảm số lượng VBQPPL mà bỏ hết thẩm quyền ban hành VBQPPL của cấp huyện, xã. 
“Cấp huyện, xã vẫn cần ban hành VBQPPL để quản lý nhà nước trên cơ sở đòi hỏi của nhân dân và VBQPPL cấp trên để áp dụng pháp luật trên địa bàn nên cái gì cần bỏ thì bỏ, song chưa nên bỏ hết thẩm quyền ban hành VBQPPL của cấp huyện, xã” – ĐB Trần Minh Diệu khẳng định.
Gắn trách nhiệm của cơ quan tiếp thu chỉnh lý 
Một vấn đề tương đối “vướng” trong quá trình làm luật hiện nay là cơ quan soạn thảo không phải là cơ quan có thẩm quyền giải trình, tiếp thu nên khó bảo vệ được quan điểm xây dựng luật và đôi khi “đánh mất “hồn cốt” của dự thảo qua quá trình lấy ý kiến. 
Vì thế, ngoài việc giữ như quy định của Luật Ban hành VBQPPL để cơ quan thẩm tra tiếp thu, chỉnh lý dự án luật, pháp lệnh thì Chính phủ đề xuất quy định giao cơ quan trình dự án luật, pháp lệnh chịu trách nhiệm chủ trì, phối hợp với cơ quan thẩm tra và các cơ quan có liên quan trong việc nghiên cứu, tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội để chỉnh lý dự thảo luật, pháp lệnh, nghị quyết.
Tuy Ủy ban Pháp luật đề nghị tiếp tục giữ như quy định hiện hành, đồng thời đề nghị bổ sung quy định để thể hiện rõ và nâng cao vai trò, trách nhiệm của các cơ quan trình dự án luật, pháp lệnh tham gia trong quá trình chỉnh lý dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết để trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua, nhưng theo một số ĐBQH, việc qui định “mờ” trách nhiệm của cơ quan thẩm tra trong quá trình soạn thảo VBQPPL như Dự thảo Luật là chưa phù  hợp mà cần làm rõ hơn trách nhiệm trong việc tiếp thu, chỉnh lý Dự án Luật theo ý kiến của cơ quan soạn thảo nếu không để chính cơ quan soạn thảo được thực hiện việc tiếp thu, chỉnh lý dự án sau khi có ý kiến góp ý. 
Làm luật cho chuẩn thì tốn kém cũng là cần thiết!
Bộ trưởng Hà Hùng Cường phát biểu: Chính phủ đề nghị lần này thẩm quyền ban hành VBQPPL chỉ dừng lại ở cấp tỉnh, nếu có cấp huyện, cấp xã thì chỉ trong trường hợp chừng mực trong phạm vi luật định về thẩm quyền của cấp này. Chính phủ đề nghị TANDTC, VKSNDTC không ban hành thông tư, nếu có thì cũng chỉ áp dụng trong nội bộ, không áp dụng cho xã hội thì không phải pháp luật. Nếu đồng tình theo hướng giảm quyền này và hình thức văn bản thì như vậy hệ thống pháp luật của chúng ta sẽ giảm được một nửa hình thức văn bản và sẽ đỡ phức tạp hơn rất nhiều.
Ngay trong tờ trình đầu tiên, Chính  phủ đã tách bạch hẳn khâu làm chính sách, còn soạn thảo xem nhẹ thôi, đề nghị lồng ghép chính sách vào đề nghị chương trình xây dựng luật, pháp lệnh. Khi Quốc hội thông qua đề nghị chương trình cũng là thông qua chính sách. Nhưng từ lúc thông qua chính sách đến khi soạn thảo luật còn nhiều thay đổi, có khi thông qua luật rồi, chính sách đã thay đổi, không còn chính sách đó nữa. Nên dẫu tách bạch ra thì tốn kém, kéo dài thời gian, nhưng làm luật cho chuẩn thì tốn kém cũng là cần thiết.

Đọc thêm

Thúc đẩy hợp tác về pháp luật và tư pháp Việt Nam - Liên bang Nga ở mức độ sâu sắc hơn

Thúc đẩy hợp tác về pháp luật và tư pháp Việt Nam - Liên bang Nga ở mức độ sâu sắc hơn
(PLVN) -Chiều ngày 20/6/2024, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng thống Nga Vladimir Vladimirovich Putin tới Việt Nam, trước sự chứng kiến của Chủ tịch nước CHXHCN Việt Nam Tô Lâm và Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Vladimirovich Putin, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Tư pháp Việt Nam Lê Thành Long và Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nga Konstantin Chuychenko đã trao đổi “Chương trình hợp tác giữa Bộ Tư pháp nước CHXHCN Việt Nam và Bộ Tư pháp Liên bang Nga giai đoạn 2024-2025” (Chương trình hợp tác 2024-2025).

Tăng cường hợp tác trong lĩnh vực đào tạo pháp luật

Quang cảnh buổi nói chuyện.
(PLVN) -Sáng 20/6, Trường Đại học Luật Hà Nội tổ chức trưng bày ảnh giới thiệu đất nước, con người Thụy Điển và nói chuyện chuyên đề với sinh viên Trường Đại học Luật Hà Nội giới thiệu về đào tạo pháp luật và kinh nghiệm du học pháp luật tại Thụy Điển.

Vĩnh Phúc: Sở Tư pháp tổ chức hội nghị tập huấn pháp luật về phòng, chống tham nhũng

Ts. Đinh Văn Minh, nguyên Vụ trưởng Vụ pháp chế, Thanh tra Chính phủ truyền đạt tại hội nghị
(PLVN) - Mới đây, Sở Tư pháp tổ chức hội nghị tập huấn pháp luật về phòng, chống tham nhũng cho đội ngũ là báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh, báo cáo viên pháp luật cấp huyện, công chức làm công tác pháp chế ở các sở, ban, ngành ở tỉnh, đại diện lãnh đạo UBND cấp huyện, cấp xã và Chánh thanh tra các huyện, thành phố.

Hội thảo tham vấn về rào cản trong tiếp cận và sử dụng trợ giúp pháp lý

Hội thảo tham vấn dự thảo báo cáo nghiên cứu các rào cản về tiếp cận và sử dụng TGPL của người dân
(PLVN) - Ngày 18/6, tại tỉnh Sơn La, Cục Trợ giúp pháp lý (TGPL) - Bộ Tư pháp đã tổ chức Chương trình hội thảo tham vấn dự thảo báo cáo nghiên cứu các rào cản về tiếp cận và sử dụng TGPL của người dân. Với sự tham dự của đại Trung tâm Trợ giúp pháp lý các tỉnh Sơn La, Yên Bái, Điện Biên, Lai Châu, Phú Thọ.

Tọa đàm chào mừng kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng

Tọa đàm chào mừng kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng
(PLVN) - Chào mừng kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2024), hôm qua (18/06), Đoàn Thanh niên Bộ Tư pháp đã phối hợp cùng Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức tạo đàm với 2 chuyên đề: Nâng cao nhận thức của đoàn viên thanh niên về các vấn đề an ninh đối ngoại và Văn hóa ứng xử trên không gian mạng.

An Giang: Nhiều mô hình hay, cách làm mới của Tư pháp Châu Phú

An Giang: Nhiều mô hình hay, cách làm mới của Tư pháp Châu Phú
(PLVN) -  Ngoài những công việc “truyền thống” được giao, Tư pháp Châu Phú (tỉnh An Giang) luôn nỗ lực hoàn thành những công việc được lãnh đạo địa phương giao. Từ đó khẳng định vị thế và tầm quan trọng của công tác tư pháp đối với sự phát triển kinh tế xã hội địa phương. Đặc biệt, ngành tư pháp Châu Phú luôn có cách làm hay, mô hình mới, nâng cao hiệu quả công tác.

T.P Hồ Chí Minh: Thi hành án dân sự tập trung giải quyết những vụ việc tồn đọng kéo dài

T.P Hồ Chí Minh: Thi hành án dân sự tập trung giải quyết những vụ việc tồn đọng kéo dài
(PLVN) -Sáng 18.6, Đoàn giám sát Hội đồng nhân dân TP.HCM do đồng chí Phạm Quỳnh Anh, Trưởng Ban pháp chế Hội đồng nhân dân Thành phố làm Trưởng đoàn có buổi làm việc với Cục THADS Thành phố về tình hình, kết quả hoạt động công tác THADS và công tác giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo thuộc lĩnh vực THADS trên địa bàn Thành phố.

Tập huấn nghiệp vụ kiểm tra đăng ký bảo đảm tài sản đất đai tại TP Hồ Chí Minh

Hội nghị bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ kiểm tra công tác đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất diễn ra tại TP Hồ Chí Minh trong 2 ngày 17-18/6
(PLVN) -  Ngày 17/6/2024, tại TP Hồ Chí Minh đã diễn ra Hội nghị “Bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ kiểm tra công tác đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất” do Bộ Tư pháp phối hợp Bộ Tài nguyên và Môi trường cùng sự hỗ trợ của Tổ chức hợp tác quốc tế Đức tại Việt Nam (Dự án GIZ) tổ chức.