Ba tháng An cư kiết hạ truyền thống ngàn đời của Phật giáo

(PLVN) - Trong ba tháng đó, chư Tăng Ni theo truyền thống đạo Phật bước vào mùa An cư kiết hạ. Quãng thời gian này chư Tăng Ni dành trọn thời gian cho việc tu học tạm dừng công việc du hóa hoằng pháp, chú tâm trao dồi Giới – Tịnh – Tuệ. Bắt đầu từ thời đức Phật còn tại thế, trải qua hơn 2500 năm, An cư kiết hạ vẫn được duy trì bởi những lợi lạc sâu xa mà lễ này mang lại.
Ba tháng An cư kiết hạ truyền thống ngàn đời của Phật giáo Lễ An cư kiết hạ bắt nguồn ngay từ khi Đức Phật còn tại thế.

An cư kiết hạ là pháp tu hành của người xuất gia trong ba tháng hạ (bắt đầu từ ngày Đản sinh của đức Phật Thích Ca 15/4 Âm lịch cho đến ngày Lễ Vu Lan 15/7 Âm lịch). Đây là truyền thống có giá trị rất thiết yếu trong Phật giáo.

Nguồn gốc của An cư kiết hạ

An cư kiết hạ là pháp tu hành của người con Phật có truyền thống cả ngàn năm lịch sử. “An cư” được hiểu rằng, chữ “cư” nghĩa là ở; chữ “an” nghĩa là yên. Theo đó, thân thì không đi ra khỏi chùa, tâm thì chuyên cần tu học, luôn giữ được chánh niệm, không chạy theo trần cảnh bên ngoài. “An cư” là ở yên một chỗ, chuyên tâm tu tập, giữ cho thân tâm thanh tịnh.

Theo Đại tạng Kinh Việt Nam thì duyên khởi của pháp An cư kiết hạ là vào mùa Hạ. Vào tháng tư âm lịch là đầu mùa mưa ở Việt Nam, ở Ấn Độ tháng này mưa nhiều. Hồi xưa thời đức Phật còn tại thế, bình thường chư Tăng Ni đi giáo hóa nơi này nơi nọ, ít ở một chỗ cùng nương nhờ chư Thượng tọa, Đại đức có giới hạnh cao thâm nhắc nhở chỉ dạy tu hành.

Từ thời Phật còn tại thế, hàng năm Tăng đoàn đều an cư vào mùa mưa với nhiều lý do như, khó thực hiện công việc du hóa hoằng pháp trong mùa mưa khiến đường sá khó đi; nhiều loài côn trừng, bò sát sinh sôi nảy nở…

Đức Phật vì lòng từ bi thương tưởng đến các loài côn trùng, các sinh vật nhỏ bé sinh trưởng trong mùa mưa nên không đành đi lại để tránh giẫm đạp gây hại cho chúng và tránh những chỉ trích và đàm tiếu của ngoại đạo. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất đối với Đức Phật và chư Tăng Ni vẫn là mục đích thúc liễm thân tâm, trau dồi tam vô lậu học Giới -Định - Tuệ, tấn tu đạo nghiệp.

Đến kỳ an cư, chư Tăng Ni từ khắp nơi dừng việc du hóa, quay về một trú xứ mà ngày nay gọi là “Tịnh nghiệp đạo tràng” hay ‘Đạo tràng an cư kiết hạ”, đó là một ngôi tùng lâm, già-lam, tịnh xá, tu viện để tu học.

Trong thời gian an cư, chư Tăng Ni không đi khất thực, các cận sự nam, cận sự nữ là hàng Phật tử tại gia dâng y phục, thuốc men (nếu có vị Tỳ-kheo bị bệnh) và sớt bát cúng dường thức ăn mỗi ngày. Hàng Phật tử chăm lo việc tứ sự, chăm lo những nhu cầu thiết yếu như cơm nước; y phục; chỗ ngồi, giường nằm; thuốc men trị bệnh… để tạo mọi điều kiện thuận tiện cho chư Tăng Ni an tâm tu học.

 Lễ An cư kiết hạ tại Học viện Phật giáo Việt Nam tại Hà Nội ngày 14/6/2020.

Hàng ngày chư Tăng Ni dành tất cả thời gian cho việc nghe pháp, hỏi pháp, trì kinh và tu tập thiền định. Chư Tăng Ni sống trong khuôn khổ của Pháp và Luật, sống trong tinh thần hòa hợp thanh tịnh dưới sự quan tâm, dẫn dắt của Đức Phật và các vị Trưởng lão đã chứng đạo quả hoặc có nhiều kinh nghiệm trong tu học. 

Mùa an cư tích lũy trí tuệ và công đức

An cư kiết hạ cũng là hoạt động củng cố và duy trì nguồn nội lực sau những ngày tháng dấn thân phụng sự đạo pháp, phụng sự chúng sinh. Trong những tháng ngày cấm túc an cư, chư Tăng Ni chẳng những được bồi dưỡng, phát triển trình độ tu học Phật pháp, tăng trưởng công đức, giới hạnh, đạo lực, mà còn có dịp thực hành đời sống tập thể theo tinh thần lục hòa. Các Tăng Ni có cơ hội trao đổi sẻ chia những kiến giải, kinh nghiệm tu hành, đồng thời thể hiện tình huynh đệ, tinh thần hòa hợp như nước với sữa.

Theo đó, mùa an cư có hai ý nghĩa: thể hiện lòng từ bi không nỡ làm tổn hại chúng sinh, đồng thời tập trung việc hướng dẫn dạy dỗ tu học cho Tăng Ni. Nhờ các vị đạo cao đức trọng chỉ dạy trong ba tháng ròng rã, chư Tăng, chư Ni tu hành được tinh tấn và kết quả tốt.

Truyền thống an cư được chư Tăng Ni đạo Phật gìn giữ cho đến ngày nay để làm nòng cốt cho sự tu học và duy trì nội lực Chánh pháp. Đây cũng là một hoạt động mang tính đặc trưng của đạo Phật. Trên thế giới, một số tôn giáo, giáo phái khác từ xa xưa và hiện nay cũng có thời điểm “bế quan”, “cấm túc” để tịnh tu trong một thời gian nhất định. Tuy nhiên, về hình thức và nội dung của hoạt động đó không mang ý nghĩa đặc thù như An cư kiết hạ của người tu Phật.

Chư Tăng Ni sống trong khuôn khổ của Pháp và Luật, sống trong tinh thần hòa hợp thanh tịnh dưới sự quan tâm, dẫn dắt của Đức Phật và các vị Trưởng lão đã chứng đạo quả hoặc có nhiều kinh nghiệm trong tu học. Sau mỗi mùa An cư đều có vị chứng đắc các Thánh quả Tu-đà-hoàn, Tư-đà-hàm, A-na-hàm hoặc A-la-hán. Việc an cư tạo điều kiện thuận lợi thúc đẩy sự tiến bộ trong tu học và giúp người tu dễ dàng thành tựu đạo quả, đăng cao Thánh vị.

Theo Thiền sư Thích Thanh Từ, mùa an cư là mùa chư Tăng, chư Ni cố gắng tu hành để tiến lên những quả vị hay những công hạnh mà trước kia chưa tiến được. Đó là điểm chính yếu mà tất cả Tăng Ni ngày nay phải nhớ.

“Mỗi năm Tăng Ni cố gắng tu trong ba tháng an cư thật tinh tấn, luôn luôn tỉnh giác, nhờ công đức đó mà trí tuệ tăng trưởng. Nếu mỗi năm trí tuệ mỗi tăng thì con đường đi đến quả vị Bồ-đề càng gần. Tôi nghĩ rằng qua một mùa an cư, tất cả Tăng Ni vui mừng vì sắp được gần cội Bồ-đề của đức Phật. Thế thì được một tuổi đạo là điều đáng mừng, đáng vui và đáng khích lệ. 

 Mùa an cư là mùa chư Tăng, chư Ni cố gắng tu hành để tiến lên những quả vị hay những công hạnh mà trước kia chưa tiến được.

Được một tuổi đời thì đáng lo, đáng sợ vì sắp chết. Cho nên tuổi đạo rất quý, người đệ tử xuất gia theo Phật, ai ai cũng cố gắng thực hiện cho xứng đáng một tuổi đạo. Đừng để qua một mùa an cư, tính thêm một tuổi đạo mà chỉ có trên con số, trên hình thức, không có trên đức hạnh. Đó là điều đáng buồn”, Thiền sư Thích Thanh Từ giảng đạo. 

Thời Phật còn tại thế, dù Tăng đoàn được sự dẫn dắt trực tiếp của Đức Phật và các vị Thánh tăng Đại đệ tử, song chư Tăng Ni thời bấy giờ vẫn không xem nhẹ tác dụng, ý nghĩa, giá trị của việc an cư cấm túc hàng năm. Việc khép mình trong nền nếp Pháp và Luật, chuyên tu Giới-Định-Tuệ luôn được họ xem trọng và coi đây là quãng thời gian tu hành quý báu. 

Bởi giá trị của sự tu tập, trau dồi giới đức, phạm hạnh và tăng trưởng đạo lực, thể nghiệm chân lý thật khó có thể nghĩ bàn. Ngay cả Đức Phật và các vị Thánh đệ tử, những bậc đã chứng đạo, thành tựu mục tiêu rốt ráo là giác ngộ, giải thoát, Niết-bàn, luôn luôn an trú trong chánh niệm, thiền định và sống bằng tuệ giác.

Các Ngài vẫn thường quan tâm đến nền nếp đạo đức và làm tấm gương nghiêm trì giới pháp, luật nghi, tinh tấn thực hành đạo đức, phạm hạnh cho hàng Phật tử noi theo. Các Ngài luôn làm nơi nương tựa cho quần chúng, dùng thân giáo, khẩu giáo để phát huy tinh thần hoằng pháp, lợi lạc chúng sinh.

Noi theo đường hướng mà Đức Phật đã vạch ra, trên tinh thần “Thượng cầu Phật đạo, hạ hóa chúng sinh”, chư Tăng Ni ngày nay tinh tấn tu hành trong mùa An cư kiết hạ để vun bồi công đức, phước báo, trí tuệ, nhằm thành tựu đạo quả giải thoát hầu làm nơi nương tựa cho đời, nâng cao năng lực hoằng hóa, rộng mở con đường lợi sinh.

Ngoài ra, theo ngài Huyền Trang (Tây Vực ký) và ngài Pháp Hiển (Nam Hải Ký Quy Nội Pháp Truyện) thì ngày kiết hạ là mồng Một (trăng tròn) của tháng Asàlha tương đương với ngày 16/05 theo lịch Trung Quốc.

Nhưng ngày an cư theo truyền thống Bắc Tông là ngày 16/04 Âm lịch có thể do ảnh hưởng kinh Vu Lan. Theo kinh này ngày Rằm tháng 7 là ngày Tự Tứ, do vậy phải kiết hạ vào ngày 16/04. 

Còn theo truyền thống Phật giáo Nam Tông xác định ngày mùng Một (trăng tròn) của tháng Asàlha chính là ngày 16/06 Âm lịch. Do đó Phật giáo Nam tông tổ chức an cư vào ngày 16/06 và kết thúc vào ngày 16/09 Âm lịch. Sự sai khác về thời gian trong hai truyền thống này là do có sự sai khác về điều kiện thời tiết khí hậu của từng nơi. 

Vũ Lành
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Việt Nam nhắc lại lập trường nguyên tắc của ASEAN về Biển Đông

Việt Nam nhắc lại lập trường nguyên tắc của ASEAN về Biển Đông
(PLVN) - Đoàn Việt Nam nhắc lại lập trường nguyên tắc của ASEAN về Biển Đông đã được các Lãnh đạo ASEAN khẳng định tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 vừa qua và khẳng định ASEAN sẽ tiếp tục tăng cường quan hệ hợp tác xây dựng với tất cả các đối tác, trong đó có Canada, thúc đẩy đối thoại, xây dựng lòng tin và duy trì hoà bình và ổn định tại khu vực. 

Quảng Trị cần tập trung truy vết F1 triệt để

Quảng Trị cần tập trung truy vết F1 triệt để
(PLVN) - Trưa ngày 11/8, Đoàn công tác Bộ Y tế do PGS.TS Nguyễn Trường Sơn - Thứ trưởng Bộ Y tế làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh Quảng Trị bàn về phương án phòng chống dịch Covid-19 đang có nhiều diễn biến phức tạp tại địa bàn này.

5 cặp sao Hàn diễn xuất ăn ý trên màn ảnh

5 cặp sao Hàn diễn xuất ăn ý trên màn ảnh
(PLVN) - Ngoại hình, khí chất cùng “phản ứng hóa học” bùng nổ của Park Seo Joon - Park Min Young, Hyun Bin - Son Ye Jin, Kim Soo Hyun - Seo Ye Ji… mang đến sức hút cho tác phẩm mà họ góp mặt.

Nghệ thuật quân sự của cha ông - Kỳ 6: Vua tôi đồng tâm, anh em hòa mục

Nghệ thuật quân sự của cha ông - Kỳ 6: Vua tôi đồng tâm, anh em hòa mục
(PLVN) - Trần Hưng Ðạo xem việc đoàn kết nội bộ là một nhân tố cực kỳ quan trọng để tạo thành sức mạnh. Nhìn lại ba cuộc kháng chiến chống Nguyên - Mông thắng lợi. Ông xác định: "Vua tôi đồng lòng, anh em hòa mục, nước nhà chung sức" là nhân tố đã làm cho "quân địch phải chịu bị bắt" (bị tựu tự cầm). Ông rất coi trọng đoàn kết quân và dân, đoàn kết trong quân đội “như cha con một nhà”.

Quán cà phê đậm không gian đại ngàn Tây Nguyên

Quán cà phê đậm không gian đại ngàn Tây Nguyên
(PLVN) - Nằm trên con phố Phan Chu Trinh (TP Kon Tum, tỉnh Gia Lai), từ lâu quán “Eva Coffee” đã nổi tiếng không chỉ do vị cà phê ngon mà còn bởi không gian nơi đây đậm dấu ấn văn hóa của núi rừng Tây Nguyên đại ngàn. 

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh: Ngành Ngoại giao cần kiên định về nguyên tắc, linh hoạt về sách lược

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh: Ngành Ngoại giao cần kiên định về nguyên tắc, linh hoạt về sách lược
(PLVN) - Đến dự và phát biểu chỉ đạo Đại hội Đại biểu Đảng bộ Bộ Ngoại giao lần thứ 28, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh nhấn mạnh, toàn đảng bộ, các cấp ủy cần kiên định về nguyên tắc, linh hoạt về sách lược trong bối cảnh thế giới, khu vực biến động rất phức tạp, khó lường.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬