Cẩn trọng với “đòn bẩy” ưu đãi thuế

(PLO) - Theo Tổ chức ActionAid Quốc tế tại Việt Nam (AVV), mặc dù được sử dụng như một đòn bẩy để kích thích đầu tư nước ngoài, mỗi năm thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) của Việt Nam ước giảm 20 triệu USD, do các chính sách miễn giảm thuế từ các Hiệp định thương mại. Số tiền thất thu này bằng khoảng 5 lần chi ngân sách cho giáo dục, 3 lần chi ngân sách y tế của năm 2012…
Cẩn trọng với “đòn bẩy” ưu đãi thuế Ảnh minh họa

Thông tin được đưa ra trong một buổi trao đổi về chính sách ưu đãi thuế đối với các doanh nghiệp (DN) nước ngoài tại Việt Nam và các hiệp định thương mại quốc tế Việt Nam đã ký trong mối liên quan với chất lượng dịch vụ công, đặc biệt là các dịch vụ công dành cho phụ nữ và trẻ em gái ở các nước đang phát triển, tổ chức hôm 13/4 vừa qua.

Thu hút FDI và giảm thuế

Dẫn số liệu của Tổng cục Thống kê, AVV cho biết, từ năm 1986, khi Việt Nam bắt đầu đổi mới, Việt Nam đã khá thành công trong việc thu hút vốn FDI. Tính đến năm 2013, dòng vốn FDI đã lên tới 19,2 tỷ USD mỗi năm - mức tăng trưởng đáng kinh ngạc so với năm trước, tới 65,5%. Đến đầu quý IV năm 2013, kinh tế Việt Nam đã vượt chỉ tiêu thu hút vốn FDI 13 - 14 triệu USD/năm do Chính phủ đề ra.

Theo nhận định của Ủy ban Giám sát Tài chính quốc gia, chiều hướng tăng trưởng dòng vốn FDI ở mức trên trung bình như hiện nay sẽ còn tiếp tục bởi kinh tế toàn cầu đã sáng sủa hơn và Việt Nam mới ký kết thêm một số hiệp định thương mại tự do.

“Nhìn chung FDI đã thúc đẩy tăng trưởng công nghiệp và xuất khẩu, tạo thêm việc làm, đồng thời tạo ảnh hưởng đáng kể đến nguồn thu của Chính phủ. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của sự sụt giảm nguồn thu từ thuế TNDN, chính sách miễn giảm thuế và tình trạng tránh thuế của một số công ty, nguồn thu của Chính phủ mỗi năm bị thất thoát 20 triệu USD. Các cơ chế thực thi và giám sát chính sách và luật của Chính phủ càng khiến chi phí tăng lên…” - báo cáo cho biết.

Theo đại diện AVV, số liệu này được lấy từ một nghiên cứu thuế do AVV và Hiệp hội Tư vấn thuế Việt Nam (VTA) thực hiện năm 2014 mang tên “Chính sách thuế của Việt Nam với mục tiêu bình đẳng hiệu quả, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và xóa đói giảm nghèo”.

Ưu đãi thuế không tạo ra cạnh tranh

Với hầu hết các DN FDI, đầu tư vào Việt Nam thường hấp dẫn bởi các ưu đãi tài chính “hào phóng” của Chính phủ - theo cách nói của AVV, trong đó có chính sách giãn, giảm thuế và giảm tiền thuê đất. Ngoài ra các yếu tố đầu vào rẻ hơn, như nhân công rẻ và làm việc cần cù, tình hình chính trị an toàn và ổn định cũng góp phần đưa Việt Nam thành điểm đến hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài.

Với việc liên tục giảm thuế suất thuế TNDN và đến nay là 20%, AVV dẫn lời một số nhà kinh tế gọi xu hướng này là hội chứng “chạy đua xuống đáy” và cũng lưu ý mức thuế này không chỉ giảm tại Việt Nam mà còn giảm tại các nước trong khu vực Đông Nam Á. Tuy nhiên, AVV cho rằng Chính phủ đang phụ thuộc quá nhiều vào các chính sách tài chính, bao gồm cả việc giảm thuế như một công cụ chính sách đầu tư.

Theo AVV, việc có nên coi giảm thuế như một công cụ chính sách hay không cần được quyết định trước hết dựa trên khả năng gây tác động đến quyết định đầu tư và sau đó là hiệu quả chi phí mang lại. “Bản thân các chính sách ưu đãi thuế không tạo ra sức cạnh tranh của nền kinh tế. Các biện pháp ưu đãi chỉ nên xếp sau các yếu tố quyết định cơ bản như nguồn lao động có tay nghề tốt, hệ thống pháp luật hiệu quả và hệ thống cơ sở hạ tầng tốt...” - báo cáo của AVV lưu ý.

Con số 20 triệu USD, theo AVV, chủ yếu thông qua hình thức chuyển giá (phân bổ thu nhập và chi phí giữa các công ty, các chi nhánh thuộc cùng một pháp nhân thông qua hình thức chuyển giá để giảm số tiền thuế phải nộp của toàn hệ thống).

AVV cũng chứng minh số thuế thất thu này này ước bằng khoảng 5 lần chi ngân sách cho giáo dục, 3 lần chi ngân sách y tế của năm 2012…

Hệ quả là chất lượng của dịch vụ công sẽ bị ảnh hưởng khi ngân sách thuế ngày càng eo hẹp. Bên cạnh đó, tuy việc tham gia sâu rộng vào các hiệp định thương mại quốc tế được đánh giá là cần thiết, sự tham gia này đã làm hạn chế không gian chính sách hỗ trợ việc điều chỉnh cơ cấu DN và cơ cấu lao động. Không dừng ở đó, AVV cho rằng, trên thực tế thất thu thuế vẫn còn rất lớn do các hành vi trốn thuế phi đạo đức và bất hợp pháp.

“Cho dù Chính phủ đã có nhiều biện pháp, vẫn cần có các quy định và chính sách nghiêm ngặt hơn để giải quyết tình trạng này, đi kèm với cơ chế theo dõi và kiểm tra chặt chẽ…” - AVV khuyến nghị.

 

Không bình luận về con số 20 triệu USD, ông Nguyễn Văn Phụng (Vụ trưởng Vụ Quản lý thuế các DN lớn, Tổng cục Thuế), lưu ý sự khác nhau giữa trốn thuế và tránh thuế và theo ông cần phải “trừng trị thẳng tay” đối với tội trốn thuế. Ông Phụng cũng khẳng định hiện nay chính sách nói chung và chính sách thuế đã có sự bình đẳng giữa các DN FDI và DN trong nước. Tuy nhiên, để ngăn chặn tình trạng trốn thuế và tránh thuế, việc quan trọng nhất hiện nay là phải tiếp tục hoàn thiện cơ chế chính sách, pháp luật.

Từ vụ Hồ sơ Panama, đại diện Tổng cục Thuế cũng chia sẻ chưa rõ các DN FDI tại Việt Nam có dính líu hay không, nhưng qua đây thức tỉnh cho ngành Thuế cần phải tăng cường giao lưu các kênh trong và ngoài nước, phải tăng cường quản lý rủi ro, để chia sẻ thông tin với cơ quan thuế các nước để phối hợp. Mặt khách, cần nâng cao năng lực cho cán bộ công chức để giám sát được DN FDI trong khi các thủ tục đang ngày càng được đơn giản hóa ...

Thanh Lan
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Đồng Nai: Buông lỏng quản lý đất công tại xã Hố Nai 3

Đồng Nai: Buông lỏng quản lý đất công tại xã Hố Nai 3
(PLVN) -  Được Chủ tịch UBND huyện Trảng Bom giao quản lý 4.094m2 đất trong một một quyết định thu hồi, UBND xã Hố Nai 3 lại dễ dàng để các cá nhân, tổ chức lấn chiếm sử dụng công khai trong thời gian dài, dẫn đến tình trạng tranh chấp, khiếu kiện liên tục tại địa phương này.

Bãi tập kết cát gây ô nhiễm môi trường ở Quảng Ngãi: Xã chỉ "hành động" khi dân kêu vì sống không nổi

Bãi tập kết cát gây ô nhiễm môi trường ở Quảng Ngãi: Xã chỉ "hành động" khi dân kêu vì sống không nổi
(PLVN) - Theo phản ánh của người dân, việc tập kết cát ở khu vực đất trống trước nhà của những hộ dân sinh sống tại xóm 6, thôn Phong Niên Thượng (cách UBND xã Tịnh Phong, huyện Sơn Tịnh (Quảng Ngãi) khoảng chừng 1 km) từ năm 2019, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân.

“Check in sống ảo” - khi nào hữu ích?

“Check in sống ảo” - khi nào hữu ích?
(PLVN) - Dù phong trào “sống ảo” gây không ít phiền toái, phản cảm cho nhiều người, nhưng có luồng ý kiến cho rằng, “sống ảo” cũng rất hữu ích. Bằng chứng là ngành du lịch nội địa, ngành khách sạn - nhà hàng “ăn theo” phong trào này để “ăn nên làm ra” không ít.

Du lịch và bảo tồn đa dạng sinh học: Vất vả “song hành”

Du lịch và bảo tồn đa dạng sinh học: Vất vả “song hành”
(PLVN) - Sự phát triển “nóng” của du lịch trong vài thập kỷ qua là một trong những nguyên nhân chính gây mất cân bằng sinh thái nghiêm trọng, làm sụt giảm hơn 2/3 các quần thể sinh vật trong tự nhiên. Tuy nhiên,“sống sót” qua hai đợt bùng phát đại dịch, ngành du lịch Việt Nam ngày càng thấm thía rõ nét hơn các hình thái phát triển du lịch bền vững cùng với bảo tồn đa dạng sinh học.

Diện mạo mới của Đà Nẵng từ chương trình “5 Không, 3 Có và 4 An”

Diện mạo mới của Đà Nẵng từ chương trình “5 Không, 3 Có và 4 An”
(PLVN) - Ngày 25/9, Thành ủy, UBND TP. Đà Nẵng tổ chức hội nghị đánh giá thực hiện các chương trình “5 Không”, “3 Có”, “4 An” gắn với thực hiện Chỉ thị 43-CT/TU về văn hóa, văn minh đô thị. Chương trình đã góp phần từng bước thay da đổi thịt TP. Đà Nẵng, tạo ra một diện mạo mới Thành phố năng động, thân thiện, an bình.

Tên đường và tầm nhìn quy hoạch

Tên đường và tầm nhìn quy hoạch
(PLVN) - Dư luận những ngày qua bàn tán sôi nổi câu chuyện tên đường. Khởi nguồn từ chuyện Sở VH&TT TP HCM đưa ra báo cáo tại địa phương này có 38 con đường sai tên. 

Châu Mỹ - Cánh cửa mới cho hàng hóa Việt Nam

Châu Mỹ -  Cánh cửa mới cho hàng hóa Việt Nam
(PLVN) - Dù ảnh hưởng của dịch Covid-19 nhưng sau 8 tháng, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang châu Mỹ vẫn tăng trưởng 15,9% trong khi tỷ lệ tăng trưởng xuất khẩu chung của Việt Nam chỉ là 1,6%. Khu vực này được đánh giá tiềm năng cho hàng hóa Việt Nam.

Dừng nộp phí công đoàn, doanh nghiệp có ngay 24.000 tỷ đồng

Dừng nộp phí công đoàn, doanh nghiệp có ngay 24.000 tỷ đồng
(PLVN) - Với 18 - 20 triệu người lao động, làm công ăn lương hàng năm, nguồn thu đoàn phí công đoàn và kinh phí công đoàn khoảng 24.000 tỷ đồng/năm. Với doanh nghiệp lớn con số này có thể lên tới vài chục tỷ đồng mỗi năm. Đây là gánh nặng không nhỏ đối với doanh nghiệp trong bối cảnh khó khăn do ảnh hưởng của dịch Covid-19…

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬