Tự ngược đãi bản thân - vì sao trở nên quá phát ở người trẻ ?

(PLO) - Hiện nay, nhiều bạn trẻ có hành vi tự ngược đãi bản thân do gặp những vấn đề căng thẳng trong đời sống hoặc bất mãn với bản thân, mâu thuẫn giữa mong muốn và việc không được đáp ứng của cá nhân. Đáng lo hơn, hội chứng này đang ngày càng có dấu hiệu lan rộng, phổ biến và ngày càng lôi kéo thêm nhiều người trẻ.
Tự ngược đãi bản thân - vì sao trở nên quá phát ở người trẻ ? Ảnh minh họa

Nhiều trẻ thích tự làm đau bản thân

TS.BS Dương Minh Tâm, Trưởng phòng Điều trị rối loạn liên quan stress, Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, mới đây, bác sĩ vừa tiếp nhận một bệnh nhi 9 tuổi có hành vi tự hủy hoại bản thân. Đây là một bé gái học giỏi nhưng “nghiện” chơi điện thoại, máy tính. Cách đây một năm, khi bị bố mẹ cấm chơi điện thoại, máy tính, cháu rơi vào trạng thái căng thẳng, bức xúc, thường xuyên có hành vi tự hành hạ bản thân như nhổ hết một mảng tóc ở đầu, cấu da chân...

Để khắc phục tình hình, gia đình cũng đã cho con đi chơi nhiều, tập yoga, học tiếng Anh…  tuy nhiên hành vi đó vẫn xảy ra. Lo lắng cho sức khỏe của con, cháu đã được bố mẹ đưa đến Viện SKTT khám. Tại đây, ngay cả khi được các bác sĩ thăm khám, cháu vẫn liên tục đưa tay lên nhổ tóc, cấu da bàn chân. Cháu bé chia sẻ, khi cấu vào da, cháu không thấy đau mà còn thấy thoải mái. Khi không được cấu, nhổ tóc, cháu có biểu hiện bồn chồn, bẻ các đốt ngón chân, tay...

Ngoài ra, bệnh viện đã tiếp nhận và điều trị cho nhiều người có triệu chứng như trên và chủ yếu là điều trị ngoại trú. Điển hình như một bệnh nhân nữ 21 tuổi là sinh viên năm thứ 2 đại học; là con thứ 2 trong gia đình, tính cách hiền, dễ xúc động, học thiên về môn xã hội. Bệnh nhân có học lực khá, luôn có mong muốn được đi nước ngoài du học nhưng do điều kiện gia đình nên tất cả chỉ là mong muốn chứ khó có thể thực hiện. Bệnh nhân trăn trở về vấn đề này rất nhiều, tâm trạng luôn ức chế và không thấy thoải mái với hoàn cảnh hiện tại. Bệnh nhân bị mệt mỏi, buồn ngủ, hay hồi hộp, tức ngực, cảm giác ngột ngạt khó thở nhưng không biết chia sẻ cùng ai. Từ tâm trạng đó, bệnh nhân đã có hành vi cắt tay bằng dao lam. Khi vào viện, trên cổ tay bệnh nhân có 16 vết cắt, nông, đủ rỉ máu. Bệnh nhân cho biết mỗi lần cắt tay đều không thấy đau, ngược lại còn thấy trong lòng nhẹ nhàng hơn. Sau đó, bệnh nhân đã được người thân quan tâm nhiều hơn và không tiếp tục thực hiện hành động cắt tay nữa.

Tuy nhiên, thay vào đó, bệnh nhân xuất hiện những cơn rối loạn vận động phân ly. Sau khi vào viện, bệnh nhân đã được làm liệu pháp tâm lý, uống thuốc chống trầm cảm và giảm lo âu. Sau 3 tuần, bệnh nhân đã đỡ gần như hoàn toàn và tiếp tục điều trị tâm lý ngoại trú. Qua các triệu chứng trên, các bác sĩ kết luận những bệnh nhân đó bị mắc hội chứng “Tự ngược đãi bản thân”.

Gia đình đóng vai trò quan trọng

TS.BS Dương Minh Tâm cho biết, tự ngược đãi bản thân là một hình thức tự làm đau về cả thể chất và tinh thần với mục đích loại trừ bản thân hay loại trừ những bất lợi. Bệnh nhân mắc triệu chứng này thường dùng bất kể vật gì để tự hủy hoại bản thân. Tuy nhiên, dụng cụ phổ biến nhất mà các bệnh nhân hay sử dụng là dao lam với những vết cắt nông, rỉ máu để thỏa mãn bản thân mà không gây nguy hại cho tính mạng. Hội chứng này, khác với trầm cảm ở chỗ nếu trầm cảm diễn ra trong thời gian dài và có xu hướng tăng nặng thì hội chứng tự ngược đãi bản thân thường không ổn định, có lúc tăng lúc lại giảm.

Hội chứng tự ngược đãi bản thân không liên quan đến độ tuổi và giới tính. Gần đây có nhiều cụ già 70 - 80 tuổi tự ngược đãi bản thân vì những đòi hỏi của họ không được đáp ứng. Hiện nay, trẻ vị thành niên là đối tượng hay gặp nhất vì nhà trường chủ yếu là giáo dục tri thức, vẫn nặng về kỷ luật. Ở nhà thì cha mẹ dùng quyền uy gây sức ép, áp lực để uốn nắn con theo ý mình. Điều đó ảnh hưởng không nhỏ tới sở thích, đam mê hoặc lối sống của trẻ với những suy nghĩ có phần lệch lạc, bi quan, bế tắc. Do đó, đây là nguyên nhân chủ yếu dấn đến chứng/bệnh tự ngược đãi bản thân ở tuổi teen. Đáng ra người bệnh khi gặp vấn đề căng thẳng thì phải chia sẻ và tìm kiếm sự trợ giúp của người khác nhưng thay vì làm như vậy người bệnh lại tìm cách loại bỏ bản thân vì không muốn người xung quanh biết. Hoặc ngược lại, họ làm vậy để gây sự chú ý của người khác. 

Với các bệnh nhân này, sau mỗi lần ngược đãi bản thân, bệnh nhân thấy tâm trạng thoải mái hơn nên có xu thế tái diễn hành động để giải phóng sự ức chế. Có những bệnh nhân nhập viện với vài chục vết cứa trên tay và chân, chủ yếu bằng dao lam. Có bệnh nhân lao đầu vào tường, tự đánh, tát, nhổ tóc, cấu rách da, nhịn ăn… Ngoài hành vi tự hủy hoại, bệnh nhân còn có trạng thái cảm xúc ức chế như buồn, chán nản, mệt mỏi, dễ cáu giận, rối loạn giấc ngủ, cảm xúc ức chế, lo âu… Nếu bệnh nhân được đáp ứng, được thỏa mãn (tự làm hại bản thân) thì triệu chứng sẽ giảm đi rất nhanh. 

Các chuyên gia khuyến cáo, nguyên nhân chính của triệu chứng này là do stress và rối loạn nhân cách do sang chấn tâm lý. Do đó, muốn can thiệp phải tác động cả vào nhân cách và có liệu pháp tâm lý giảm stress, trong đó sự quan tâm của gia đình là yếu tố quan trọng. Lứa tuổi vị thành niên vốn tâm lý chưa ổn định, những cuộc trao đổi trò chuyện cởi mở, thẳng thắn giữa cha mẹ và con cái là cách tốt nhất để hiểu và khuyên bảo con, giúp con bồi dưỡng nhân cách, giảm stress trong cuộc sống Cha mẹ phải luôn thân thiện và tôn trọng con, biết chúng suy nghĩ gì để động viên, khuyến khích hoặc ngăn chặn kịp thời là lời khuyên lớn nhất dành cho các bậc cha mẹ. Cha mẹ không những trở thành người bạn để chia sẻ mọi tâm tư với con cái mà chính họ phải thừa nhận những mặt mạnh, yếu của mình cũng như điều được và chưa được của con cái để tạo ra sự công bằng trong cách ứng xử.

Hoa Nguyễn
Cùng chuyên mục
Chiều 22/1 có 2 ca mắc mới COVID-19

Chiều 22/1 có 2 ca mắc mới COVID-19

(PLVN) - Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch COVID-19 cho biết có 2 ca mắc mới COVID-19 ở TP.Hồ Chí Minh và Long An được cách ly ngay khi nhập cảnh. Việt Nam hiện có 1.548 bệnh nhân. 

Đọc thêm

BHXH Tiền Giang: Lấy hiệu quả công việc làm thước đo

BHXH Tiền Giang: Lấy hiệu quả công việc làm thước đo
(PLVN) - Với chủ đề “Công chức, viên chức và người lao động ngành BHXH Việt Nam đoàn kết, sáng tạo, kỷ cương, nỗ lực thi đua hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao năm 2021”, BHXH Tiền Giang đã phát động phong trào thi đua với toàn thể công chức, viên chức và người lao động trong đơn vị.

Giới thiệu cuốn sổ tay “Rạng danh Tổ quốc cơ đồ Việt Nam”

Giới thiệu cuốn sổ tay “Rạng danh Tổ quốc cơ đồ Việt Nam”
(PLVN) - Cuốn sổ tay  “Rạng danh Tổ quốc cơ đồ Việt Nam” được giới thiệu hôm nay (22/1) cung cấp cho bạn đọc những thông tin, tư liệu có giá trị tham khảo tốt về tình hình đất nước, uy tín, vị thế của Việt Nam sau 75 năm giành được độc lập, tự do và sau 35 năm thực hiện công cuộc đổi mới.
Sẵn sàng mọi điều kiện với chất lượng cao nhất để tổ chức thành công Đại hội lần thứ XIII của Đảng

Sẵn sàng mọi điều kiện với chất lượng cao nhất để tổ chức thành công Đại hội lần thứ XIII của Đảng

(PLVN) - Trước thềm Đại hội XIII của Đảng, ông Nguyễn Đắc Vinh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chánh Văn phòng Trung ương cho biết, tất cả các công việc chuẩn bị tổ chức phục vụ đã được chuẩn bị một cách khoa học, kỹ lưỡng, chu đáo, sẵn sàng mọi điều kiện với chất lượng cao nhất để tổ chức Đại hội thành công.

Home Credit nhận giải thưởng uy tín từ VISA

Home Credit nhận giải thưởng uy tín từ VISA
(PLVN) - Home Credit  vừa vinh dự đón nhận giải thưởng “Công ty dẫn đầu về tăng trưởng doanh số giao dịch thanh toán qua thẻ tín dụng năm 2020” từ Tổ chức thẻ Quốc tế Visa. Giải thưởng là sự ghi nhận những nỗ lực của công ty trong việc phát triển sản phẩm thẻ tín dụng đáp ứng nhu cầu của khách hàng.
Tết Việt đầy màu sắc qua góc nhìn của học giả Việt Nam và quốc tế

Tết Việt đầy màu sắc qua góc nhìn của học giả Việt Nam và quốc tế

(PLVN) - “Tết Việt Nam xưa” của MaiHaBooks được tuyển dịch kỹ lưỡng từ những bài viết của các học giả Việt Nam và Pháp từng đăng trên Tạp chí Đông Dương. Đối với giới nghiên cứu văn hóa Việt Nam cận đại, Tạp chí Đông Dương là cái tên mang nhiều ý nghĩa, bởi ở đó có sự xuất hiện nhiều cây bút tầm cỡ Việt Nam và Pháp. Đây là một tài liệu quý cho nghiên cứu lịch sử và văn hóa Việt Nam.

Bắt “game thủ” viết giấy nợ vì dám gian lận trong lúc chơi game bắn cá ăn tiền

Bắt “game thủ” viết giấy nợ vì dám gian lận trong lúc chơi game bắn cá ăn tiền
(PLVN) - Hôm nay (22/1), Công an TP. Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang cho biết, cơ quan Cảnh sát điều tra vừa đề nghị Viện kiểm sát cùng cấp phê chuẩn gia hạn tạm giam thêm 4 tháng đối với Nguyễn Hồng Lợi (sinh năm 1976, ngụ khu phố 4, phường Dương Đông, thành phố Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang)  để tiếp tục điều tra làm rõ về tội bắt giữ người trái pháp luật và cướp tài sản.

Say đắm cùng hoa đào chuông trên đỉnh Bà Nà

Say đắm cùng hoa đào chuông trên đỉnh Bà Nà
(PLVN) - Những ngày cuối năm, khi gió xuân đang len lỏi trên từng con phố, lòng người lại thèm được lạc bước trong không gian tĩnh lặng, chỉ để đắm say cùng thế giới hoa đào chuông trên đỉnh Bà Nà...
Chiều 22/1 có 2 ca mắc mới COVID-19

Chiều 22/1 có 2 ca mắc mới COVID-19

(PLVN) - Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch COVID-19 cho biết có 2 ca mắc mới COVID-19 ở TP.Hồ Chí Minh và Long An được cách ly ngay khi nhập cảnh. Việt Nam hiện có 1.548 bệnh nhân. 
Mang theo “niềm tin son sắt với Đảng quang vinh” của nhân dân Đất Mũi đến với Đại hội Đảng XIII

Mang theo “niềm tin son sắt với Đảng quang vinh” của nhân dân Đất Mũi đến với Đại hội Đảng XIII

(PLVN) - Trước ngày Đoàn Đại biểu Đảng bộ tỉnh Cà Mau lên đường đến Thủ đô tham dự Đại hội XIII của Đảng, đồng chí Nguyễn Tiến Hải – Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn Đại biểu đã dành cho Báo PLVN những chia sẻ những tâm huyết, kỳ vọng và niềm tin son sắt của Đảng bộ và nhân dân Đất Mũi với Đảng quang vinh.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬