Chuyện về Long Thọ tôn giả - Vị tổ dẫn mạch nguồn Thiền tông

(PLVN) - Tổ Long Thọ người đời gọi Ngài là Bồ Tát. Sanh sau Đức Phật nhập Niết bàn 517 năm, ở miền Tây nước Ấn. Thuở nhỏ Ngài thích nghe kinh Phật. Ngài có biệt tài, khi nghe ông Phạm Chí tụng hết 4 bộ kinh Phệ Đà, Ngài thuộc lòng. 
Chuyện về Long Thọ tôn giả - Vị tổ dẫn mạch nguồn Thiền tông

Bồ Tát Long Thọ có cha là ông Long Chí, mẹ tên Út Phương. Ngài là người thích tìm hiểu tất cả những gì có nơi thế giới này như: Thiên văn học, địa lý học, toán số học, văn học, thần học, sấm truyền học, ảo thuật học, tôn giáo học. Tất cả các môn học Ngài đều học được xuất sắc.

Xuất gia ngộ thiền 

Trong Truyền Pháp Chánh Tông Ký có ghi, Bồ Tát Long Thọ người nước Tây Thiên Trúc, nhưng không rõ Ngài họ gì. Có thuyết nói: Ngài xuất thân từ dòng Phạm chí, rất thông minh, tài giỏi và trí tuệ siêu việt hơn người, chẳng phải là người bình thường. Lúc trẻ, Ngài đã thuộc bốn bộ kinh điển Vệ đà, lớn lên lại giỏi về thiên văn, địa lý, lại thông hiểu nghệ thuật của các dân tộc và biết những điều thần kỳ.

Xưa, nước Ngài có ngọn núi cao tên là Long Thắng, giống rồng thường trú ngụ nơi này. Trên núi có nhiều cây lớn, các loài rồng thường ở dưới bóng cây. Đến khi Bồ tát giác ngộ, muốn xuất gia, liền vào núi đó tu hành và ở bên. Về sau, khi đã thông hiểu nghĩa lý sâu xa của Tam tạng kinh điển, Ngài thuyết pháp cho loài rồng nghe, nên có hiệu là “Long Thọ”.

Trong Phật giáo có pháp môn “Vô thường học”, Ngài nhận biết pháp môn này rất rõ ràng và tường tận, nên vào trong núi tìm được cái hang đá, Ngài đặt tên là hang “Vô Thường”. Dân chúng tìm đến Ngài học rất đông. Tổ Ca Tỳ Ma La nghe danh Ngài nên cũng tìm đến hỏi Ngài: Ở đây ông giảng dạy “Vô thường”, chứ ông có biết gì là “Chân thường” không? Ngài liền trả lời là “Vũ trụ”.

Chân dung Bồ Tát Long Thọ  

Tổ Ca Tỳ Ma La nói với Ngài: Ông biết một, chẳng biết hai/ Biết được vậy, ông theo hoài trầm luân; Dù ông cố gắng để “Dừng”/ Luân hồi sinh tử không dừng được đâu! Vừa nghe  4  câu kệ của Tổ, Ngài liền trình thưa: Như vậy, tôi làm sao biết các cái “Chân thường” để không bị trầm luân, xin Thầy chỉ dạy, tôi xin đội ơn? Tổ Ca Tỳ Ma La hỏi Ngài: Ông muốn biết cái “Chân thường” để làm gì? Ngài thưa: Nếu biết cái gì là “Chân thường”, con sẽ sống với cái ấy.

Tổ liền dạy Ngài bằng 52 câu kệ. Ngài vừa nghe Tổ Ca Tỳ Ma La nói 52 câu kệ, chỉ chỗ “Chân thường” mà Ngài muốn biết, bỗng Ngài thốt lên 44 câu kệ và trình với Tổ Ca Tỳ Ma La như sau: Xưa nay tôi kiếm tôi tìm/ Thiên văn xa thẳm để khoe người đời; Nói rằng mình hiểu xa vời/ Thiên hạ kính nể để đời hữu danh. Địa lý con học rất rành/ Danh cao trọng vọng, để dành khoe khoang; Đến chỗ đông người lập đàng/ Phổ đi địa lý, người sang biết mình.

Mục đích chính của mình/ Trình ra kiến thức, để mình có Danh; Người người khen ngợi bao quanh/ Cho tiền cho bạc để dành nuôi thân. Toán học thuyết chỗ xa gần/ Để người quyền quý xin phần giải thông. Văn học nói giỏi trong lòng/ Nhiều người khen phải cũng vì tiền xu; Thần học nhiều người lại bu/ Xin mình giải rõ, cúng xu cúng tiền. Sấm truyền mình nói rất thiêng/ Ngày giờ năm tháng, để khuyên mọi người.

Ảo thuật người thích vui cười/ Được nhiều tiền bạc, người người lại khen; Tôn giáo nói sáng hơn đèn/ Dụ người tìm đến, sang hèn cũng nghe. Dùng hình tượng để giấu che/ Linh thiêng huyền bí, người nghe khen mình. Với mục đích chánh của mình/ Dụ người đem của, cho mình ăn chơi. Sự thật những việc trên đời/ Tôi đi lường gạt, để đời ung dung; Nhân thế họ thích lạ lùng/ Vì chỗ thích đó nên tung hỏa mù. Hỏa mù con dễ kiếm xu/ Nhiều người ngu dốt đưa xu con xài;

Hôm nay, Thầy dạy thấy ngay/ Cứ đi lường gạt, biết ngày nào xong. Thầy ơi, con nguyện trong lòng/ Không đi lường gạt, để lòng bình an; Thiền tông  Thầy dạy rõ ràng/ Chỉ cần thanh tịnh là an muôn đời. Vì vậy, hôm nay con “Thôi”/ Không đi lừa phỉnh, hết rồi trả vay; Con nghe lời dạy Phật Ngài/ Con xin “Thôi, Dứt” vào ngay nhà mình.

Tổ Ca Tỳ Ma La nghe xong liền nói: Bài kệ 44 câu của ông, theo Huyền ký của Đức Phật dạy, vị nào nói lên được chỗ vận hành của vật lý và những gì không bị sức hút của vật lý, vị đó được xem là đã đạt được “Bí mật Thiền tông”, phải được truyền Thiền tông để làm Tổ dẫn mạch nguồn Thiền tông.

Vậy, ta nhận ông làm đệ tử, ông hãy theo ta xuất gia, khi ông được 52 tuổi ta sẽ truyền “Bí mật Thiền tông” lại cho ông nối tiếp ta nhận Tổ sư Thiền tông đời thứ Mười Bốn. Ngài Long Thọ hết sức vui mừng theo Tổ Ca Tỳ Ma La xuất gia. Đúng  6  năm sau Ngài được  52  tuổi, nên buổi lễ truyền “Bí mật Thiền tông” được truyền tại chánh điện Thiền tông chùa Thiền tông Pháp Thiền.

Một trong sáu Bảo Trang của Ấn Độ 

Sau khi đắc pháp, Bồ tát Long Thọ du hóa đến  Nam  Ấn Độ, con người nơi này, phần nhiều tu phước báo của trời người, không biết cầu học Phật pháp. Họ chỉ biết gieo phước, cầu phước. Tổ dạy họ về Phật tánh, về nghĩa của tự tánh, gồm đầy đủ vô lượng công đức và hết thảy mọi phước báu. Sau khi nghe xong, mọi người đều bỏ Tiểu thừa tu theo Đại thừa và hoàn toàn thay đổi tâm cầu phước trước kia của họ.

Ở trên tòa, Bồ tát Long Thọ hiện thân như mặt trăng tròn, thân Ngài sáng như ánh sáng của mặt trăng. Lúc đó, trong đại chúng có Ca Na Đề Bà, về sau là Tổ thứ mười lăm, nói rằng: “Cảnh tượng này là do Tôn giả thị hiện, hiển bày thể và tướng của Phật tánh xưa nay, nhằm giáo hóa chúng ta”. Về sau Bồ tát Long Thọ truyền pháp cho Tổ thứ mười lăm Ca Na Đề Bà, rồi nhập định Nguyệt luân, thị hiện thần thông, sau đó an nhiên thị tịch.

Có thể nói, Long Thọ được đánh giá là một trong những luận sư vĩ đại nhất của lịch sử Phật giáo. Người ta xem sự xuất hiện của Ngài là lần chuyển pháp luân thứ hai của Phật giáo, lần thứ nhất do Phật Thích Ca Mâu Ni. Đại thừa Ấn Độ xếp Ngài vào “Sáu Bảo Trang của Ấn Độ”, năm vị khác là  Thánh Thiên, Vô Trước, Thế Thân, Trần Na, Pháp Xứng.

Trong tranh tượng, Sư là vị duy nhất sau Phật Thích Ca được trình bày với chóp trên đỉnh đầu, một dấu hiệu của một Đại nhân. Sư là người sáng lập Trung quán tông. Có rất nhiều tác phẩm mang danh của Ngài nhưng có lẽ được nhiều tác giả khác biên soạn.

Trong các thư tịch cổ liên quan đều thống nhất vẽ Tổ thứ 14 - Long Thụ tôn giả đang ngồi quán tưởng trên bông hoa sen, trên đầu nghĩ đến vầng trăng tròn sáng, dưới nước có rồng đội kinh. Ở chùa Tây Phương, tượng Long Thụ tôn giả được tạc ngồi trên đài sen cao 30cm, tất cả tạo thành một  khối chóp vững nhưng đáy lại là đường cong của tòa sen do đó sinh động, chao đảo.

Vạt áo tượng rủ xuống hai bên tòa sen để tượng và bệ (toà sen) gắn bó thành một khối hoàn chỉnh. Tượng nhắm mắt, ngồi thiền quán tưởng, hình thức trang nghiêm tĩnh lặng, khoác áo cà sa để hở bộ ngực gầy, biểu hiện dáng vẻ nhà hiền triết tập trung suy tư, coi nhẹ đời thường.

Tượng có đường viền rõ ràng, bố cục đăng đối hai nửa phải, trái, song ngắm nhìn kỹ lại thấy cứ nhạt nhòa để chỉ còn là hình chập chờn trong vầng sáng yếu. Bên cạnh tượng Long Thụ còn thêm hình con rồng đội một hộp kinh nhắc lại chuyện Đại Long cho kinh Hoa Nghiêm.

 

 

Duy Bùi
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Bí ẩn xung quanh hai pho tượng trong ngôi chùa Cầu Đông

Bí ẩn xung quanh hai pho tượng trong ngôi chùa Cầu Đông

(PLVN) - Theo tài liệu nghiên cứu về 1000 năm Thăng Long do nhà văn Tô Hoài và nhà nghiên cứu Nguyễn Vinh Phúc chủ biên thì chùa Cầu Đông là chùa duy nhất ở Hà Nội hiện nay thờ vợ chồng Thái sư Trần Thủ Độ. Tuy nhiên, nguồn gốc và lịch sử về hai pho tượng này đến giờ vẫn là một bí ẩn. 

Đọc thêm

Bóng đá thế giới: Sắp đến thời của Mbappe và Haaland?

Bóng đá thế giới: Sắp đến thời của Mbappe và Haaland?
(PLVN) - Người ta đã từng tốn không ít giấy mực để so sánh về 2 ngôi sao bóng đá đương đại hàng đầu là Ronaldo và Messi. Bây giờ, khi hai con người ấy đều đã qua tuổi “băm” từ lâu, dù vẫn là nhân tố chủ lực của các đội bóng nhưng có lẽ họ cũng chỉ trên đỉnh cao một vài năm nữa.

Tết Đầu lúa của người Raglai và K’ho ở Bình Thuận

Tết Đầu lúa của người Raglai và K’ho ở Bình Thuận
(PLVN) - Tết Đầu lúa là tục lệ có từ rất lâu đời và gắn liền với tập tục trồng lúa trên nương rẫy của đồng bào Raglai và K’ho ở huyện Bắc Bình (tỉnh Bình Thuận). Đây là dịp để đồng bào thể hiện sự tôn vinh và niềm tin đối với cây lúa mẹ trên rẫy, cầu cho cây lúa không bị quấy nhiễu, không bị sâu rầy để đơm bông trổ hạt, đem lại ấm no cho dân làng.

Dịch LMLM xuất hiện trở lại, hàng trăm con bò nhiễm bệnh

Dịch LMLM xuất hiện trở lại, hàng trăm con bò nhiễm bệnh
(PLVN) - Ngày 24/2, ông Ngô Hữu Hạ, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Quảng Ngãi cho biết, dịch lở mồm long móng (LMLM) đang xuất hiện trở lại trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi khiến hàng trăm con bò bị nhiễm bệnh trong hơn 1 tháng qua.

Sốc nhiễm khuẩn do ứ mủ thận vì tự dùng thuốc nam điều trị sỏi thận

Sốc nhiễm khuẩn do ứ mủ thận vì tự dùng thuốc nam điều trị sỏi thận
(PLVN) - Bệnh nhân bị bệnh sỏi thận, niệu quản trái nhiều năm nay nhưng tự điều trị bằng thuốc nam. Cách vào viện 3 ngày bệnh nhân xuất hiện đau dữ dội vùng mạn sườn thắt lưng trái kèm sốt cao 39 – 40 độ C, rét run, mạch nhanh 120 lần/phút, huyết áp tụt 90/60 mmHg, thiểu niệu, nước tiểu rất đục kèm mủ đặc chảy qua sonde tiểu.
Khởi tố vụ cuồng sát khiến 7 người thương vong tại quán karaoke

Khởi tố vụ cuồng sát khiến 7 người thương vong tại quán karaoke

(PLVN) - Đầu xuân, Nguyễn Công Dũng và nhóm bạn của mình đã cùng nhau lên Lương Sơn (Hòa Bình) để hát karaoke. Tuy nhiên, khi tất cả mọi người đang vui vẻ, Dũng bất ngờ đi mượn dao của lễ tân, sau đó quay lại cuồng sát những người trong nhóm khiến 7 người thương vong.

Kịp thời hỗ trợ pháp lý doanh nghiệp trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19

Kịp thời hỗ trợ pháp lý doanh nghiệp trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19
(PLVN) -Trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 ảnh hưởng nặng nề tới hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp thì nhiều hoạt động hỗ trợ pháp lý doanh nghiệp đã được triển khai nhằm tin kịp thời các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đến doanh nghiệp và hỗ trợ doanh nghiệp giải quyết các vướng mắc pháp lý phát sinh.

"Nhiệm vụ kép" nơi biên cương xứ Nghệ

"Nhiệm vụ kép" nơi biên cương xứ Nghệ
(PLVN) - Tết đến, Xuân về khi người người, nhà nhà quây quần bên nhau cùng đón năm mới thì nhiều chiến sỹ biên phòng đã ở lại hoặc tình nguyện ngược lên núi làm công tác bảo vệ biên giới và phòng chống dịch Covid-19. Họ ngày đêm đội sương gió, rét buốt để bảo vệ từng tấc đất Tổ quốc, bảo vệ cho sự an toàn và bình yên của nhân dân.

Đồng Nai: Triển khai nhiều mô hình phổ biến pháp luật mới

Đồng Nai: Triển khai nhiều mô hình phổ biến pháp luật mới
(PLVN) -Mới đây, Sở Tư pháp vừa ban hành Kế hoạch về công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) năm 2021. Theo đó, xác định 13 nhiệm vụ lớn về công tác PBGDPL trong năm 2021, trong đó có một số mô hình PBGDPL mới, lần đầu tiên triển khai thực hiện.

Dự án đường sắt đô thị Cát Linh - Hà Đông bước vào giai đoạn bàn giao

Dự án đường sắt đô thị Cát Linh - Hà Đông bước vào giai đoạn bàn giao
(PLVN) - Đại diện Công ty TNHH MTV Đường sắt Hà Nội (Hanoi Metro) cho biết, các cơ quan, đơn vị của thành phố Hà Nội và Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) cùng tổng thầu đã và đang khẩn trương triển khai các công việc để sớm đưa dự án vào vận hành khai thác như ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Cty CP BOT Bắc Giang – Lạng Sơn: Chậm trễ đền bù thiệt hại cho hàng trăm hộ dân

Cty CP BOT Bắc Giang – Lạng Sơn: Chậm trễ đền bù thiệt hại cho hàng trăm hộ dân
(PLVN) - Dự án Đường cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn đoạn qua huyện Hữu Lũng (Lạng Sơn) đã được đưa vào sử dụng thu phí từ 18/2/2020. Tuy nhiên, đến nay chủ đầu tư dự án là Cty CP BOT Bắc Giang – Lạng Sơn vẫn chưa chi trả tiền đền bù thiệt hại cho các hộ dân có diện tích đất bị ngập úng, xô sạt không thể canh tác.

13 địa phương có dịch Covid-19: Gộp kỳ chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH tháng 3 và 4

13 địa phương có dịch Covid-19: Gộp kỳ chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH tháng 3 và 4
(PLVN) - Bảo hiểm xã hội Việt Nam (BHXH) vừa có văn bản đề nghị Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam (BĐVN) và BHXH 13 tỉnh, thành phố (TP Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, TP Hải Phòng, Hải Dương, Quảng Ninh, Gia Lai, Bắc Ninh, Bắc Giang, Hòa Bình, Hà Giang, Điện Biên, Bình Dương, Hưng Yên) thực hiện chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH tháng 3 và tháng 4/2021 vào cùng một kỳ chi trả.
Dùng công nghệ 4.0 để theo dõi việc quản lý và chăm sóc cây xanh

Dùng công nghệ 4.0 để theo dõi việc quản lý và chăm sóc cây xanh

(PLVN) - Theo Bộ trưởng Bộ TN&MT Trần Hồng Hà, để hưởng ứng Chương trình trồng mới 1 tỷ cây xanh trong 5 năm tới, Bộ TN&MT đã xây dựng trình Thủ tướng Chính phủ Đề án phục hồi, phát triển hệ thống cây xanh nhằm ứng phó với tình trạng khẩn cấp về biến đổi khí hậu và ô nhiễm môi trường.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬