Không nên thả cá ngày ông Công, ông Táo!

(PLVN) - Nhà nghiên cứu văn hóa Trần Đình Sơn cho rằng ngày ông Công, ông Táo, thay vì đốt vàng mã, mua cá thả sông..., mỗi người nên chăm chút căn bếp nhà mình.

Ngày ông Công, ông Táo (23 tháng chạp Âm lịch), ông Trần Đình Sơn, Phó ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam, chia sẻ với VnExpress những điều nên làm và không nên làm.

- Ngày lễ ông Công, ông Táo của người Việt có nguồn gốc từ đâu, thưa ông?

- Từ thời thượng cổ, do khiếp sợ thiên tai nên con người đã tôn thờ các hiện tượng tự nhiên như đất, nước, gió, lửa, núi, sông, mặt trời... Dần dần, việc tôn thờ này trở thành tín ngưỡng dân gian thờ cúng các thần linh. Khi chế độ quân chủ quyền chế của các triều đại phong kiến hình thành, vua chúa vì muốn xác lập quyền lực là thiên tử, con trời nên ban tước hiệu cho các thần linh, biến họ thành những người có nhân cách, phẩm bậc rõ ràng.

Từ đó như nhiều vị thần linh khác, ông Công (thổ công) là thần đất, được tôn xưng là phước đức chính thần. Các quốc gia thuộc nền văn minh lúa nước rất tôn trọng thần đất để cầu mong mùa màng bội thu, người và vật phát triển thịnh vượng, no ấm, an vui. Người dân tôn thờ ông Công như vị thần ban phước tài lộc cho mọi ngành nghề trong xã hội.

Nhà nghiên cứu Trần Đình Sơn. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Nhà nghiên cứu Trần Đình Sơn. Ảnh:Nhân vật cung cấp

Còn ông Táo (Táo quân) được dân gian tôn xưng là Đông Trù tư mạng định phước táo quân tôn thần, là vị thần chuyên việc nấu nướng, ăn uống. Theo quan niệm dân gian, hơn nửa táo quân không chỉ quản lý việc ăn uống sinh hoạt trong gia đình mà còn có nhiệm vụ ghi chép việc thiện ác của gia chủ để cuối năm báo cáo Thiên đình. Thượng đế sẽ căn cứ vào báo cáo của Táo quân để ban phước hoặc giáng họa cho người dân nhằm khuyến thiện trừng ác.

Người dân cũng quan niệm Táo quân là thần bảo hộ cho thiếu nhi, việc thờ cúng rất được phụ nữ quan tâm, với niềm tin gia đình sẽ êm ấm, thịnh vượng, con cháu khỏe mạnh, an lành. Thậm chí, sự tích Táo quân còn được người dân Việt Nam dựng thành huyền tích "một bà, hai ông" gồm thần đất, thần nhà, thần bếp.

- Lễ cúng ông Công, ông Táo từ xưa đến nay đã thay đổi thế nào?

- Từ xa xưa đến nay, người Việt duy trì tục lệ cúng tiến ông Công, ông Táo vào ngày 23 tháng chạp Âm lịch hàng năm. Trước đây, có thể do đời sống nông nghiệp là chủ yếu, việc cúng lễ còn có ý nghĩa khép lại năm cũ, sửa soạn nhà cửa làm lễ tất niên, đón rước tổ tiên về ăn Tết Nguyên đán, mở đầu năm mới.

Việc tôn thờ ông Công, ông Táo ở nước ta đã có từ mấy nghìn năm, được truyền nối từ đời này sang đời khác, với mục đích sâu xa là nhắc nhở mọi người biết sống theo đúng luân thường, đạo lý từ gia đình đến khi ra ngoài xã hội. Dân gian tin rằng luôn có những vị thần linh theo dõi, ghi chép công việc hàng ngày của mỗi người, nên muốn có cuộc sống an vui, thịnh vượng thì con người phải tránh làm điều ác, siêng làm điều thiện, bảo vệ môi trường thiên nhiên.

Ngày nay, do công nghiệp phát triển nhanh làm thay đổi đời sống vật chất, các giá trị văn hóa truyền thống bị phai nhạt. Xã hội ngày càng ưa chuộng hình thức hơn, ít quan tâm đến giá trị tinh thần trong ngày cúng ông Công, ông Táo.

- Người dân nên phóng sinh, đốt vàng mã thế nào trong ngày cúng ông Công, ông Táo?

- Việc cúng lễ thần linh, phật, thánh, tổ tiên thì điều quan trọng nhất là thành tâm cầu nguyện, "lễ bạc, lòng thành" là tốt nhất. Việc thả cá chép để đưa ông Táo về trời ở miền Bắc hoặc đốt ngựa giấy, tranh giấy ở miền Nam chỉ là xưa bày ra vậy nên ngày nay làm theo thôi. Quan niệm dân gian là thả cá chép cung cấp phương tiện cho ông Táo về trời, chứ không có ý nghĩa phóng sinh như trong Phật giáo.

Ngày nay ô nhiễm môi trường làm ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân ở các đô thị ngày càng trầm trọng. Vào ngày cúng ông Táo, người dân không nên đốt vàng mã trong các nghi lễ cúng tế. Đốt vàng mã phải được xem là hủ tục mà mỗi người cần có ý thức loại bỏ.

Còn việc phóng sinh, cần hiểu đúng theo ý nghĩa ban đầu là con người gặp vật nuôi quý hiếm bị bắt, bị nạn thì tìm cách giải thoát, cứu nạn rồi thả về môi trường tự nhiên. Hoặc nếu muốn phóng sinh thì nên mua lại những loại chim, cá sắp bị giết thịt rồi thả về tự nhiên. Việc mua các loài vật, nhất là loài gây hại môi trường và mang thả xuống sông, hồ thì không phải là phóng sinh mà còn làm hại tự nhiên. Vì vậy, theo tôi không nên thả cá hoặc phóng sinh trong ngày cúng ông Công, ông Táo. 

- Ông có lời khuyên gì với mọi người khi sắm sửa lễ cúng?

- Nhiều nghi lễ trong ngày ông Công, ông Táo trước đây được sinh ra từ đời sống nông nghiệp, nhưng đời sống hiện đại ngày nay đã không còn phù hợp, nên từ bỏ. Thay vì đốt vàng mã, mua cá về thả sông..., mỗi người nên chăm chút cho căn bếp nhà mình.

Ngày ông Công, ông Táo có ý nghĩa rất quan trọng với căn bếp của mỗi gia đình. Trong bếp nên dành một chỗ nhỏ thờ các vị này, sao cho vừa ấm cúng, vừa không quá tốn kém. Mỗi khi thành viên trong gia đình nhìn thấy sẽ có ý thức vun đắp cho căn bếp cũng như bữa ăn gia đình. Thay vì lo sắm sửa mâm cao cỗ đầy, mỗi gia đình nên cùng làm bữa cơm đơn giản để có nhiều cơ hội trò chuyện với nhau bên bếp lửa, cùng nhau ăn bữa cơm sau những ngày bận rộn.

Mỗi nhà chỉ nên sắm một tuần trà, ít hoa quả, bánh kẹo để làm lễ cúng ông Công, ông Táo, không nên bày cỗ bàn linh đình. Bởi tục thờ ông Công, ông Táo là để nhắc nhở mỗi người sống lương thiện, hướng về ông bà, tổ tiên.

Theo VNE
Loading...

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Tuần tới, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ quyết định chính thức thời điểm kết thúc năm học

Tuần tới, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ quyết định chính thức thời điểm kết thúc năm học
(PLVN) - Chiều 22/2, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Nguyễn Hữu Độ khẳng định, tinh thần của Bộ GD&ĐT thống nhất là ngày 30/6 sẽ kết thúc năm học, lùi một tháng so với kế hoạch trước đây (kế hoạch kết thúc năm học trước đây là 31/5) và dự kiến lịch thi THPT quốc gia sẽ từ ngày 23 đến 26/7.
Loading...

Linh thiêng lễ hội Phủ Dầy

Linh thiêng lễ hội Phủ Dầy
(PLVN) - Phủ Dầy là một quần thể di tích gồm hơn 20 đền, phủ, lăng… tạo nên một điện thần đạo Mẫu khá hoàn chỉnh tại xã Kim Thái, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Với những giá trị về kiến trúc và văn hóa vô cùng độc đáo, năm 1975, nơi đây đã được xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia. Mùa Xuân, chúng tôi tìm về Phủ Dầy theo dấu câu ca "Tháng Ba giỗ Mẹ"...

Bất thường quyết định kỷ luật đối với 2 vận động viên bóng rổ của VBF

Bất thường quyết định kỷ luật đối với 2 vận động viên bóng rổ của VBF
(PLVN) - Tại Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ 8 được tổ chức năm 2018, trong khuôn khổ thi đấu bộ môn Bóng rổ đã diễn ra một sự việc đáng tiếc, đó là 2 vận động viên (VĐV) thi đấu cho đội bóng rổ TP Cần Thơ trong lúc không kiềm chế đã có hành vi tấn công trọng tài. Lẽ dĩ nhiên hành vi này cần phải bị xử lý nghiêm minh, nhưng mức độ và án phạt như thế nào là phù hợp thì lại là một việc cần phải xem xét và cân nhắc.
Số ca nhiễm vi rút của Hàn Quốc tăng đột biến

Số ca nhiễm vi rút của Hàn Quốc tăng đột biến

(PLVN) - Ngày 22 tháng 2 Hãng thông tấn Yonhap - Hàn Quốc cho biết có thêm 229 trường hợp nhiễm Covid-19. Số ca nhiễm mới tăng đột biến lớn nhất trong một ngày kể từ khi dịch bệnh đầu tiên xảy ra vào cuối tháng 1.

Bắt hung thủ sát hại cựu nữ giáo viên ở Bắc Ninh tại lễ tang nạn nhân

Bắt hung thủ sát hại cựu nữ giáo viên ở Bắc Ninh tại lễ tang nạn nhân
(PLVN) - Công an TP Bắc Ninh vừa cho biết đã bắt được nghi phạm sát hại bà Nguyễn Thị Nhung (SN 1965, trú tại phường Võ Cường, TP Bắc Ninh, giáo viên đã nghỉ hưu). Đáng chú ý nghi phạm bị bắt giữ là cháu ruột nạn nhân Lê Thành Hưng (sinh năm 1991, ở xã thị trấn Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh).

Xem xét thời gian cho học sinh, sinh viên đi học trở lại sau dịch Covid-19

Xem xét thời gian cho học sinh, sinh viên đi học trở lại sau dịch Covid-19
(PLVN) -  Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam yêu cầu Bộ GD&ĐT, Bộ LĐ-TB&XH, theo đúng trách nhiệm và thẩm quyền, sớm có quyết định chính thức về việc điều chỉnh kế hoạch, thời gian năm học 2019-2020. Trường hợp Bộ GD&ĐT, Bộ LĐ-TB&XH không quyết định thì Thủ tướng Chính phủ sẽ quyết định để làm căn cứ cho các tỉnh thực hiện thống nhất trên phạm vi toàn quốc.

Quyết cho học sinh nghỉ tiếp hay đi học giờ thuộc thẩm quyền của Bộ Giáo dục và Đào tạo

Quyết cho học sinh nghỉ tiếp hay đi học giờ thuộc thẩm quyền của Bộ Giáo dục và Đào tạo
(PLVN) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh cho biết, các địa phương chỉ có trách nhiệm và thẩm quyền điều chỉnh thời gian học của học sinh trong phạm vi khung thời gian năm học mà Bộ GD&ĐT đã ban hành. Hiện nay, thời gian nghỉ học của học sinh đã gần 1 tháng thì việc quyết định nghỉ học tiếp hay đi học lại thuộc phạm vi thẩm quyền của Bộ GD&ĐT
Covid-19 có thể ủ bệnh lâu hơn 14 ngày?

Covid-19 có thể ủ bệnh lâu hơn 14 ngày?

(PLVN) - Chính quyền tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc hôm nay, 22/2, cho biết, 1 người đàn ông 70 tuổi ở tỉnh này đã bị nhiễm chủng mới của virus corona nhưng không biểu hiện triệu chứng nào cho đến 27 ngày sau đó.

IFC nâng mức tài trợ cho 4 ngân hàng Việt Nam trong bối cảnh dịch Covid-19

IFC nâng mức tài trợ cho 4 ngân hàng Việt Nam trong bối cảnh dịch Covid-19
(PLVN) - Tổ chức IFC - một thành viên của Nhóm Ngân hàng Thế giới - đã tăng hạn mức tài trợ thương mại cho các ngân hàng đối tác tại Việt Nam. Đây là một sáng kiến ứng phó nhanh để đón đầu những khó khăn về tài trợ thương mại mà các doanh nghiệp Việt Nam có thể gặp phải bởi dịch cúm virus Corona.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬