Vì sao phát triển năng lượng tái tạo gặp khó?

Nhiều nhà đầu tư điện mặt trời gặp khó vì thiếu cơ chế, chính sách.
Nhiều nhà đầu tư điện mặt trời gặp khó vì thiếu cơ chế, chính sách.
0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) -  Trong cả 3 kịch bản phụ tải của Dự thảo Quy hoạch điện VIII vừa được trình Chính phủ đều không phát triển điện mặt trời cho tới năm 2030. Lý do được cơ quan soạn thảo đưa ra là “chờ” sau năm 2030 điều kiện truyền tải, lưới điện đầu tư đã tốt hơn thì mới có điều kiện để phát triển thêm điện mặt trời.

Nhiều tiềm năng phát triển điện mặt trời, điện gió

Tại Tọa đàm "Thúc đẩy thị trường năng lượng tái tạo (NLTT)" vừa diễn ra tại Hà Nội, 2 trong số 4 vấn đề của Dự thảo Quy hoạch điện VIII được đề cập nhiều nhất là điện mặt trời (ĐMT) và truyền tải điện.

Đề cập đến việc cả 3 kịch bản phụ tải của Dự thảo đều không phát triển ĐMT cho tới năm 2030 và tỷ lệ công suất các nguồn NLTT đến năm 2030 chỉ đạt 18%, TS.Nguyễn Anh Tuấn, Tổng Biên tập Tạp chí Nhà đầu tư băn khoăn: “Lộ trình như vậy đã hợp lý chưa và liệu có làm đứt gãy chuỗi sản xuất, gây lãng phí nguồn lực xã hội và nguồn tài nguyên đang được đánh giá là rất lớn của nước ta?”.

Theo Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA) - ông Nguyễn Văn Vy, Việt Nam là nước có tiềm năng lớn trong phát triển ĐMT, điện gió. Riêng với ĐMT, tổng tiềm năng kỹ thuật ĐMT của Việt Nam khoảng 434 nghìn MW (trong đó: ĐMT quy mô lớn mặt đất khoảng 309 nghìn MW; trên mặt nước khoảng 77 nghìn MW; trên mái nhà khoảng 48 nghìn MW).

Nhờ chính sách khuyến khích phát triển các dự án ĐMT tại Quyết định 11/2017/QĐ-TTg và Quyết định 13/2020/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, ĐMT đã có các bước phát triển vượt bậc. Đến nay tổng công suất nguồn ĐMT của Việt Nam là 16.545 MW (trong đó có 8.904 MW công suất ĐMT tập trung và 7.641 MW ĐMT mái nhà).

Chỉ ra những bất cập trong phát triển các dự án ĐMT, đại diện VEA cho rằng Quyết định 13/2020/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về cơ chế khuyến khích phát triển ĐMT tại Việt Nam quy định một số dự án ĐMT nối lưới và các dự án ĐMT mái nhà đáp ứng các điều kiện được áp dụng biểu giá hỗ trợ (giá FIT) khi đưa vào vận hành thương mại đến ngày 31/12/2020. Bộ Công Thương nghiên cứu hoàn chỉnh cơ chế đấu thầu các dự án ĐMT để áp dụng từ năm 2021. Thế nhưng, từ đầu năm 2021, các dự án ĐMT không được áp dụng biểu giá FIT, trong khi cơ chế đấu thầu chưa được ban hành.

Mặt khác, quy định hệ thống ĐMT mái nhà có công suất không quá 1MW, áp dụng chung cho các hộ gia đình và các DN là chưa hợp lý. “Điều này dẫn đến nhiều cơ quan, DN có diện tích mái của công trình xây dựng lớn, có thể xây dựng ĐMT với công suất lớn hơn để cấp điện cho cầu của mình cũng không được xây dựng, gây nên lãng phí tài nguyên và nguồn lực…” - Phó Chủ tịch VEA khẳng định.

Nhà đầu tư với “cú phanh gấp”

Ông Nguyễn Đức Cường, Chuyên gia cao cấp về năng lượng, Công ty CP Tập đoàn Năng lượng T&T cho rằng, mặc dù ĐMT, điện gió ở Việt Nam đã được đầu tư và phát triển mạnh mẽ trong thời gian 3 - 4 qua nhưng phần nào đã bị chững lại ngay sau khi Quyết định 13/2020/QĐ-TTg (đối với ĐMT) và Quyết định 39/2018/QĐ-TTg (đối với điện gió) hết hiệu lực thi hành.

“Suốt thời gian gần 2 năm qua với ĐMT và hơn 1 năm với điện gió được coi là khoảng trống - khoảng dừng đột ngột về việc ban hành chính sách khuyến khích, hỗ trợ phát triển đối với hai nguồn điện tái tạo có tiềm năng lớn nhất là ĐMT và điện gió. Điều này đã và đang gây ra nhiều khó khăn trở ngại cho các nhà đầu tư đã dành nhiều nguồn lực cho mua sắm, xây dựng và lắp đặt mà vẫn không kịp hưởng giá FIT cũng như nhiều nhà đầu tư khác đang trong giai đoạn đầu tư ban đầu (bổ sung dự án vào quy hoạch điện, mặt bằng đất đai…) và chuẩn bị xúc tiến đầu tư các dự án mới…” - Đại diện DN này lên tiếng.

“Từ góc độ nhà đầu tư, tôi thấy đang có vòng quay lặp lại về chính sách. Khoảng 10 năm qua từ BOT sang ĐMT, rồi điện gió, chúng ta chứng kiến các đợt sóng về đầu tư và các cú phanh đột ngột, thị trường rơi vào tình trạng xáo trộn, mất ổn định…” - ông Nguyễn Hoàng Long, Tổng Giám đốc Công ty Hạ tầng Gelex thẳng thắn.

Ông Hồ Tá Tín, Chủ tịch HĐQT HBRE nhớ lại, các dự án điện gió trước năm 2020 nộp hồ sơ xin bổ sung quy hoạch, trước khi nộp hồ sơ xin bổ sung quy hoạch điều kiện tối thiểu là 12 tháng đo gió. Sau 2020, cơ chế thay đổi, lúc này kêu gọi nhà đầu tư nước ngoài không vào, bán đi cũng không xong. Số lượng dự án xây dựng đang/đã xây dựng trên tổng quy hoạch chỉ đạt 50 - 60%. “Như vậy, rất lãng phí và mất cơ hội của nhà đầu tư khác” - đại diện HBRE phát biểu.

“Điểm nghẽn” truyền tải điện

Lý giải về việc đến năm 2030 không phát triển thêm ĐMT, ông Phạm Nguyên Hùng, Phó Cục trưởng Cục Điện lực và NLTT (Bộ Công Thương) cho hay, Dự thảo Quy hoạch điện VIII bản mới nhất sẽ bổ sung 726MW ĐMT tập trung, trong đó hơn 400MW đã xong, 300MW đang làm dở; còn hơn 1.600MW đã có quy hoạch nhưng chưa đầu tư có thể được đẩy ra sau năm 2030.

“Quy hoạch VII điều chỉnh cho thấy, các dự án ĐMT tập trung (có thể bị đẩy lùi ra sau năm 2030 trong Quy hoạch điện VIII) có vị trí phụ tải thấp nên để phát triển tiếp phải đầu tư lớn lưới điện, trong khi ổn định hệ thống thống đã đạt giới hạn. Còn sau năm 2030 điều kiện truyền tải, lưới điện đầu tư đã tốt hơn nên có điều kiện để phát triển thêm ĐMT mà không cần đầu tư quá lớn…” - ông Hùng lý giải.

Theo TS Nguyễn Anh Tuấn, truyền tải điện đang là “điểm nghẽn” lớn. Ông cho rằng trong bối cảnh nguồn lực của EVN có hạn, cần có chính sách, cơ chế để xã hội hóa đầu tư, khuyến khích tư nhân đầu tư vào truyền tải điện. Đề cập đến Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, trong đó đã cho phép tư nhân tham gia đầu tư truyền tải, TS Nguyễn Anh Tuấn cho biết, đến nay chưa có hướng dẫn chi tiết về vấn đề này, nhất là về giá truyền tải, quản lý chi phí đầu tư, quản lý Nhà nước trong kiểm soát, đảm bảo an ninh lưới truyền tải khi cho tư nhân đầu tư.

GS.TSKH Nguyễn Mại, Chủ tịch Hiệp hội DN đầu tư nước ngoài (VAFIE) đề nghị, Tổng Công ty Truyền tải điện Quốc gia cần kiến nghị để cho nhà đầu tư tư nhân đầu tư truyền tải điện, kể cả đường dây quốc gia, trừ vùng an ninh quốc phòng. Trước tiên có thể triển khai truyền tải tại từng địa phương, dựa vào đấy triển khai rộng rãi tại 5, 7 địa phương.

Chủ tịch VAFIE cũng cho rằng, sau khi có Quy hoạch điện VIII sẽ có vấn đề cần phải tiếp tục tính toán, tháo gỡ. Riêng với Bộ Công Thương cần quan tâm đến vấn đề thị trường hoá điện năng. “Kế hoạch 5 năm 2015 - 2020 đã nói về cơ chế thị trường nhưng nay Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) vẫn độc quyền. Về dài hạn, các Bộ cần tham mưu về cơ chế chính sách” - Chủ tịch VAFIE đề nghị.

Cuối tháng 11 sẽ ban hành khung giá cho điện gió, ĐMT chuyển tiếp

Ông Phạm Nguyên Hùng, Phó Cục trưởng Cục Điện lực và NLTT, Bộ Công Thương cho biết, dự kiến từ ngày 25 - 30/11/2022, Bộ Công Thương sẽ thẩm định xong và ban hành khung giá cho các dự án ĐMT, điện gió chuyển tiếp. Khung giá được ban hành trên cơ sở Thông tư 15/2022/TT-BCT của Bộ Công Thương quy định phương pháp xây dựng khung giá phát điện nhà máy ĐMT, điện gió chuyển tiếp. Trên cơ sở khung giá này, EVN đàm phán với các chủ đầu tư. Hiện có khoảng 4.000MW đối tượng chuyển tiếp điện gió và ĐMT.

Tin cùng chuyên mục

Nhu cầu thép cán nóng trong nước hiện được đánh giá là rất lớn. (Ảnh: Mai Long)

Đề xuất điều tra chống bán phá giá với thép cán nóng nhập khẩu: 8 doanh nghiệp ngành thép có đơn phản biện

(PLVN) - Tập thể 8 DN trong ngành thép gồm Cty CP Tập đoàn Hoa Sen, Cty CP Thép TVP, Cty CP Tôn Đông Á, Cty CP Thép Nam Kim, Cty Tôn Phương Nam, Cty CP Thép Bình Dương, Cty TNHH Sản xuất Lê Phan Gia Bình Dương, Cty CP Thép Việt Thành Long An (tổng sản lượng sản xuất tôn mạ ước tính chiếm 75% thị phần ngành tôn mạ tại Việt Nam) vừa gửi đơn phản biện đến Bộ Công Thương xung quanh đề xuất điều tra chống bán phá giá (CBPG) với sản phẩm thép cán nóng (HRC) nhập khẩu.

Đọc thêm

Tổng công ty 789 nhận huân chương lao động hạng nhì: Đánh dấu mốc son vàng hơn 03 thập kỷ xây dựng và phát triển

Thượng tướng Nguyễn Tân Cương trao Huân chương Lao động hạng Nhì tặng Tổng công ty 789 (Ảnh: Hoàng Thu)
(PLVN) - Ngày 19/7, tại Hà Nội, Tổng công ty 789, Bộ Quốc phòng tổ chức Lễ đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì và kỷ niệm 35 năm Ngày truyền thống (19-7-1989/19-7-2024). Thượng tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng dự và chỉ đạo.

EVNNPC bảo đảm cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng

EVNNPC đưa vào vận hành công trình lưới điện trên địa bàn Vĩnh Phúc.
(PLVN) - Tổng Công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đã vận hành an toàn lưới điện, chủ động trong công tác ứng phó với diễn biến thời tiết, nhanh chóng khắc phục sự cố lưới điện do thiên tai gây ra; triển khai các giải pháp về quản lý nhu cầu phụ tải, bảo đảm công tác cung cấp điện mùa nắng nóng.

Tiếp tục tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế

Cục Thuế TP Hồ Chí Minh đưa vào hoạt động máy đánh giá công chức nhằm gia tăng chất lượng hỗ trợ người nộp thuế. Ảnh: Doãn Thiệu
(PLVN) -  Đảng ủy cơ quan Tổng cục Thuế vừa ban hành Nghị quyết số 30-NQ/ĐU về tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế thông qua việc đa dạng hình thức, phong phú về nội dung để người nộp thuế có thể dễ dàng tiếp cận thông tin và thực hiện tốt nghĩa vụ theo quy định của pháp luật thuế.

Theo dõi chặt chẽ tiến độ thu ngân sách

Ngành Thuế tiếp tục tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong thanh tra, kiểm tra thuế. (Ảnh: TCT)
(PLVN) - Thu ngân sách 6 tháng đầu năm 2024 do ngành Thuế quản lý đạt 58,2% so với dự toán pháp lệnh, vượt 15,3% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tiến độ thanh tra, kiểm tra mới đạt hơn 36% kế hoạch, chưa bằng 93% so với cùng kỳ...

'Cú hích' cho chuyển dịch năng lượng ở Việt Nam

Chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam là một quá trình quan trọng và cần thiết trong bối cảnh các quốc gia đang đối mặt với nhiều thách thức về năng lượng và môi trường. (Ảnh: PV)
(PLVN) - Việt Nam đã có những bước đầu tiên thực hiện chuyển dịch năng lượng nhằm đáp ứng cam kết Net Zero vào năm 2050. Trong đó, việc thực hiện cơ chế mua bán điện trực tiếp được coi là chính sách cụ thể, tác động trực tiếp tới quá trình chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam.

Thương hiệu, sản phẩm doanh nghiệp được lan tỏa

Thương hiệu, sản phẩm doanh nghiệp được lan tỏa
(PLVN) - Nhân dịp 39 năm Ngày Báo Pháp luật Việt Nam xuất bản số báo đầu tiên (10/7/1985 - 10/7/2024), nhiều ý kiến của doanh nghiệp tiếp tục khẳng định vai trò, vị thế của tờ báo là cơ quan ngôn luận của Bộ Tư pháp.

Ngành KH&ĐT cần chủ động kiến tạo, khai thác cơ hội mới cho phát triển đất nước

Ngành KH&ĐT cần chủ động kiến tạo, khai thác cơ hội mới cho phát triển đất nước
(PLVN) - Khẳng định tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm 2024 đạt được nhiều kết quả quan trọng, toàn diện, song Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) Nguyễn Chí Dũng cho rằng 6 tháng tới là thời gian đặc biệt quan trọng đòi hỏi phải chủ động kiến tạo khai thác những thời cơ, cơ hội mới cho phát triển đất nước…

Trang trại xanh trên vùng 'đất lửa'

Khuôn viên trong trang trại được quy hoạch bài bản, vườn cây xanh mướt.
(PLVN) - Trong suy nghĩ của nhiều người, vùng núi Trà Sơn, huyện Can Lộc (Hà Tĩnh) là “tọa độ lửa” trong chiến tranh chống Mỹ, vùng khô cằn sỏi đá và chi chít những dấu vết của bom đạn. Ít ai ngờ rằng khoảng 10 năm trở lại đây trên vùng “đất lửa” này đã xuất hiện nhiều trang trại nông nghiệp xanh, mang hơi thở của công nghệ hiện đại.

Áo xanh tình nguyện trên công trường 500kV mạch 3

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính thăm, động viên các thanh niên tình nguyện hỗ trợ triển khai đường điện 500kV mạch 3. (Ảnh: T.Ư Đoàn)
(PLVN) - Ngay sau khi Thủ tướng Chính phủ có công điện đề nghị các lực lượng, trong đó có lực lượng đoàn viên thanh niên ở các địa phương có đường dây 500kV mạch 3 đi qua, hỗ trợ việc triển khai dự án đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch (Quảng Bình) đến Phố Nối (Hưng Yên), Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh đã phát động đợt thi đua cao điểm 30 ngày (từ 1/6 - 30/6) phối hợp với Tập đoàn Điện lực Việt Nam triển khai dự án.

'Tư lệnh' ngành Nông nghiệp: 'Diễn đàn là để kết nối, thị trường là để đi xa…'

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Minh Hoan. (Ảnh: NNVN)
(PLVN) - Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Minh Hoan lưu ý, đến Diễn đàn là để kết nối chứ không phải để phát biểu và cần phải hiểu đúng khái niệm “Thị trường Khoa học Công nghệ”, bởi thị trường là có cung - cầu, có cạnh tranh, tạo động lực để làm ra sản phẩm tốt hơn, nếu chỉ dừng ở kết nối thì khó đi xa…

Chưa có gói tín dụng đặc thù tiếp sức cho sản phẩm OCOP

Tọa đàm “Tiếp sức sản phẩm OCOP vươn xa”.
(PLVN) - Dòng vốn ngân hàng đã và đang trở thành chất xúc tác quan trọng góp phần đưa sản phẩm OCOP ngày càng vươn xa, không chỉ ở thị trường trong nước mà còn xuất khẩu. Tuy nhiên vẫn còn nhiều bất cập cần tiếp tục tháo gỡ, trong đó có việc xem xét một gói tín dụng đặc thù cho các khách hàng triển khai các sản phẩm OCOP…

Pháp luật Việt Nam - Sẻ chia cùng doanh nghiệp

Ông Nguyễn Việt Dũng - Tổng Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Vera Sunshine.
(PLVN) - Sau gần 4 thập kỷ vun đắp và phát triển, Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN) đã thể hiện rõ phương châm đồng hành, hỗ trợ, định hướng doanh nghiệp, góp phần xây dựng môi trường kinh doanh trong sạch và lành mạnh. Những nỗ lực và tâm huyết của nhiều thế hệ người làm báo PLVN đã được ghi nhận. Báo đang ngày càng được đón nhận với vai trò “người bạn đồng hành” uy tín, tin cậy, thân thiện của nhiều doanh nhân - doanh nghiệp Việt.