Triển lãm 'Mộc bản trường học Phúc Giang- Di sản tư liệu thế giới' tại Hà Nội

(PLO) -Ngày 23/5, tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Bảo tàng tỉnh Hà Tĩnh đã tổ chức khai mạc triển lãm “Mộc bản trường học Phúc Giang – Di sản tư liệu thế giới”.
Triển lãm 'Mộc bản trường học Phúc Giang- Di sản tư liệu thế giới' tại Hà Nội

Triển lãm “Mộc bản trường học Phúc Giang – Di sản tư liệu thế giới” trưng bày một số hiện vật tiêu biểu, điển hình của Mộc bản trường học Phúc Giang. Đây là những tư liệu thể hiện sự ảnh hưởng và tầm quan trọng của Nho giáo với đất nước và đợi sống xã hội, đặc biệt trong việc đào tạo nhân tài từ giữa thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XX. Ngoài ra, khối tư liệu gốc minh chứng cho giai đoạn hoạt động văn hóa và giáo dục của dòng họ Nguyễn Huy. Bản thân mỗi mộc bản cũng là một tác phẩm độc đáo, một cổ vật quý hiếm.

Với những giá trị về lịch sử văn hóa, khoa học, Mộc bản trường học Phúc Giang đã đáp ứng đầy đủ tiêu chí di sản tư liệu ký ức của UNESCO về hình thức và nội dung cũng như tính độc đáo, tính xác thực, tầm ảnh hưởng khu vực và quốc tế… Ngày 19/5/2016, Mộc bản trường học Phúc Giang đã chính thức được Ủy ban chương trình Ký ức thế giới, khu vực châu Á – Thái Bình Dương của UNESCO công nhận và cấp bằng Di sản tư liệu thế giới.

Ban tổ chức cắt băng khánh thành triển lãm

Theo ông Nguyễn Trí Sơn – Giám đốc Bảo tàng Hà Tĩnh, mộc bản trường học Phúc Giang là những bản gỗ dùng in sách “giáo khoa” để phục vụ cho việc dạy và học, được hình thành trong quá trình hoạt động giáo dục, văn hóa của dòng họ Nguyễn Huy – Trường Lưu, xã Lai Thạch, huyện Thiên Lộc trước đây, nay là xã Trường Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Mộc bản ra đời từ giữa thế kỷ XVIII, được sử dụng cho đến những năm đầu thế kỷ XX, gắn liền với Trường Lưu học hiệu, Phúc Giang thư viện và các danh nhân của họ Nguyễn Huy, nơi đã đào tạo được trên 30 Tiến sĩ và hàng ngàn Hương cống, Cử nhân. Nhiều người trong số họ về sau là các quan lại cao cấp, các nhà ngoại giao, nhà văn, nhà thơ, nhà giáo nổi tiếng.

Theo truyền ngôn và ký ức của các thế hệ hậu duệ dòng họ Nguyễn Huy, trước đây Mộc bản có đến hàng ngàn bản, được bảo quản và cất giữ ở nhà thờ đại tôn dòng họ. Nhưng vì nhiều lý do khác nhau, Mộc bản đã bị mai một, hư hỏng mất mát với số lượng quá nhiều. Hiện nay Mộc bản chỉ còn 383 bản, là khối Mộc bản duy nhất, cổ nhất về giáo dục của một dòng họ còn lưu giữ được ở Việt Nam.

Mỗi bản được xẻ từ gỗ cây thị đực lâu năm, có chiều dài 25-30cm, rộng 15-18 cm và dày khác nhau từ 1-2 cm, tùy theo loại trang. Chữ khắc là chữ Hán ngược, có hình thức đẹp theo các dạng như giản, tục tự, cổ tự, chữ kiêng húy… Phần lớn các Mộc bản được khắc hai mặt là nội dung của sách, một số ít khắc một mặt là tên sách, tờ đầu, lời tự, tự, bạt, trình bày chính giữa là tên sách, trang, tập, quyển…

Mỗi bản để lề trên và dưới 1-1,2cm, lề phải và trái 1cm. Mỗi bản khi gập đóng quyển sẽ được 2 trang kề liên (tức 1 tờ 2 mặt) theo kiểu sách thời xưa. Ngoài nội dung tập sách, còn khắc về thời gian, tên và chức danh người biên soạn, người chỉnh sửa và hiệu đính, người viết chữ, người tổ chức trông coi việc khắc và những người liên quan.

Hiện nay Mộc bản chỉ còn 383 bản, là khối Mộc bản duy nhất, cổ nhất về giáo dục của một dòng họ còn lưu giữ được ở Việt Nam. 

Nội dung của Mộc bản trường học Phúc Giang gồm các tập sách giáo khoa kinh điển của Nho giáo được “toản yếu” là Tinh lý toản yếu đại toàn, Ngũ kinh toản yếu đại toàn (gồm 11 quyển) và một cuốn sách quy định về việc học, thi cử và đỗ đạt của trường Phúc Giang: Thư viện quy lệ; được các tác giả họ Nguyễn Huy tổ chức biên soạn, viết chữ, tổ chức cho thợ khắc với thời gian và địa điểm cụ thể, hình thức khắc tinh xảo, phong phú, đa dạng, chữ viết đẹp… lưu giữ các bút tích, ấn triện, gia huy, dấu ấn khẳng định bản quyền của 5 danh nhân văn hóa họ Nguyễn Huy.

Triển lãm “Mộc bản trường học Phúc Giang – Di sản tư liệu thế giới” sẽ mở cửa đến hết ngày 30/5.

Thùy Dương
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Hải Phòng tổ chức tập huấn các văn bản pháp luật mới trong lĩnh vực văn hóa, gia đình và thể thao

Hải Phòng tổ chức tập huấn các văn bản pháp luật mới trong lĩnh vực văn hóa, gia đình và thể thao
(PLVN) -Ngày 27/10, Sở Văn hóa và Thể thao TP Hải Phòng tổ chức lớp tập huấn các văn bản pháp luật mới ban hành trong lĩnh vực văn hóa, gia đình và thể thao cho gần 260 học viên nhằm góp phần xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công chức, viên chức, đáp ứng nhu cầu thực hiện nhiệm vụ của các cơ quan, đơn vị trong tình hình mới.

Ký kết Chương trình hợp tác giai đoạn 2021 – 2023 giữa Bộ Tư pháp Việt Nam và Bộ Tư pháp Pháp

Ký kết Chương trình hợp tác giai đoạn 2021 – 2023 giữa Bộ Tư pháp Việt Nam và Bộ Tư pháp Pháp
(PLVN) -Ngày 27/10, Bộ Tư pháp đã long trọng tổ chức Lễ ký Chương trình hợp tác giai đoạn 2021 – 2023 giữa Bộ Tư pháp nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Bộ Tư pháp nước Cộng hoà Pháp nhằm triển khai thực hiện Thoả thuận hành chính về hợp tác trong lĩnh vực pháp luật giữa Bộ Tư pháp hai nước ký ngày 05/9/2016.

Xuất cấp bổ sung 6.500 tấn gạo cho 4 tỉnh miền Trung

Xuất cấp bổ sung 6.500 tấn gạo cho 4 tỉnh miền Trung
(PLVN) - Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định 1676/QĐ-TTg về việc xuất cấp gạo bổ sung từ nguồn dự trữ quốc gia hỗ trợ các tỉnh: Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam để cứu đói cho nhân dân vùng bị thiên tai, mưa lũ.

Hơn 4 nghìn tấn gạo dự trữ đã đến với đồng bào miền Trung

Hơn 4 nghìn tấn gạo dự trữ đã đến với đồng bào miền Trung
(PLVN) -Theo số liệu của Tổng cục Dự trữ nhà nước (DTNN) cho biết, tính đến hết ngày 26/10, các Cục DTNN khu vực Nghệ Tĩnh và Bình Trị Thiên đã khẩn trương xuất hỗ trợ khẩn cấp hơn 4.065 tấn gạo cùng các vận tư, trang thiết bị cứu hộ và tìm kiếm cứu nạn cho 5 tỉnh miền Trung để hỗ trợ đồng bào vùng lũ bị ảnh hưởng nặng nề do thiên tai gây ra.

Đưa 230 công dân Việt Nam tại Đài Loan (Trung Quốc) về nước

Đưa 230 công dân Việt Nam tại Đài Loan (Trung Quốc) về nước
(PLVN) - Ngày 27/10, các cơ quan chức năng Việt Nam, Văn phòng Kinh tế - Văn hoá Việt Nam tại Đài Bắc, hãng hàng không VietJet Air và các cơ quan chức năng Đài Loan (Trung Quốc) đã phối hợp thực hiện chuyến bay chở 230 công dân Việt Nam từ Đài Loan về nước. 

Tập đoàn MED GROUP trao 1,5 tỷ đồng hỗ trợ đồng bào miền Trung khắc phục hậu quả mưa lũ

Tập đoàn MED GROUP trao 1,5 tỷ đồng hỗ trợ đồng bào miền Trung khắc phục hậu quả mưa lũ
(PLVN) - Nhằm chia sẻ khó khăn và hỗ trợ đồng bào miền Trung nhanh chóng khắc phục thiệt hại do mưa lũ gây ra, sau một thời gian ngắn quyên góp, vừa qua, tại “Lễ tiếp nhận ủng hộ miền Trung và phát động chương trình nhắn tin vì đồng bào vùng lũ” do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Tập đoàn MED GROUP đã trao 1,5 tỷ đồng gửi tới đồng bào bị lũ lụt.
“FWD bảo hiểm dễ hiểu” là gì?

“FWD bảo hiểm dễ hiểu” là gì?

Nhắc đến bảo hiểm là nhiều người tự động hình dung trong đầu bản hợp đồng dày với những điều khoản phức tạp, thuật ngữ khó hiểu, định nghĩa dài dòng. Làm sao để xóa bỏ được những điều đó, mang đến một hợp đồng đơn giản, đầy đủ mà dễ hiểu là điều FWD đang làm. 

Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Ninh Thuận lần thứ XIV: Đưa Ninh Thuận bước vào giai đoạn phát triển nhanh và bền vững

Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Ninh Thuận lần thứ XIV: Đưa Ninh Thuận bước vào giai đoạn phát triển nhanh và bền vững
(PLVN) - Sáng nay (27/10), Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Ninh Thuận lần thứ XIV, nhiệm kỳ 2020 - 2025 chính thức khai mạc. Đại tướng Lương Cường, Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam dự và chỉ đạo Đại hội.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬