Triển lãm 'Mộc bản trường học Phúc Giang- Di sản tư liệu thế giới' tại Hà Nội

(PLO) -Ngày 23/5, tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Bảo tàng tỉnh Hà Tĩnh đã tổ chức khai mạc triển lãm “Mộc bản trường học Phúc Giang – Di sản tư liệu thế giới”.
Triển lãm 'Mộc bản trường học Phúc Giang- Di sản tư liệu thế giới' tại Hà Nội

Triển lãm “Mộc bản trường học Phúc Giang – Di sản tư liệu thế giới” trưng bày một số hiện vật tiêu biểu, điển hình của Mộc bản trường học Phúc Giang. Đây là những tư liệu thể hiện sự ảnh hưởng và tầm quan trọng của Nho giáo với đất nước và đợi sống xã hội, đặc biệt trong việc đào tạo nhân tài từ giữa thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XX. Ngoài ra, khối tư liệu gốc minh chứng cho giai đoạn hoạt động văn hóa và giáo dục của dòng họ Nguyễn Huy. Bản thân mỗi mộc bản cũng là một tác phẩm độc đáo, một cổ vật quý hiếm.

Với những giá trị về lịch sử văn hóa, khoa học, Mộc bản trường học Phúc Giang đã đáp ứng đầy đủ tiêu chí di sản tư liệu ký ức của UNESCO về hình thức và nội dung cũng như tính độc đáo, tính xác thực, tầm ảnh hưởng khu vực và quốc tế… Ngày 19/5/2016, Mộc bản trường học Phúc Giang đã chính thức được Ủy ban chương trình Ký ức thế giới, khu vực châu Á – Thái Bình Dương của UNESCO công nhận và cấp bằng Di sản tư liệu thế giới.

Ban tổ chức cắt băng khánh thành triển lãm

Theo ông Nguyễn Trí Sơn – Giám đốc Bảo tàng Hà Tĩnh, mộc bản trường học Phúc Giang là những bản gỗ dùng in sách “giáo khoa” để phục vụ cho việc dạy và học, được hình thành trong quá trình hoạt động giáo dục, văn hóa của dòng họ Nguyễn Huy – Trường Lưu, xã Lai Thạch, huyện Thiên Lộc trước đây, nay là xã Trường Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Mộc bản ra đời từ giữa thế kỷ XVIII, được sử dụng cho đến những năm đầu thế kỷ XX, gắn liền với Trường Lưu học hiệu, Phúc Giang thư viện và các danh nhân của họ Nguyễn Huy, nơi đã đào tạo được trên 30 Tiến sĩ và hàng ngàn Hương cống, Cử nhân. Nhiều người trong số họ về sau là các quan lại cao cấp, các nhà ngoại giao, nhà văn, nhà thơ, nhà giáo nổi tiếng.

Theo truyền ngôn và ký ức của các thế hệ hậu duệ dòng họ Nguyễn Huy, trước đây Mộc bản có đến hàng ngàn bản, được bảo quản và cất giữ ở nhà thờ đại tôn dòng họ. Nhưng vì nhiều lý do khác nhau, Mộc bản đã bị mai một, hư hỏng mất mát với số lượng quá nhiều. Hiện nay Mộc bản chỉ còn 383 bản, là khối Mộc bản duy nhất, cổ nhất về giáo dục của một dòng họ còn lưu giữ được ở Việt Nam.

Mỗi bản được xẻ từ gỗ cây thị đực lâu năm, có chiều dài 25-30cm, rộng 15-18 cm và dày khác nhau từ 1-2 cm, tùy theo loại trang. Chữ khắc là chữ Hán ngược, có hình thức đẹp theo các dạng như giản, tục tự, cổ tự, chữ kiêng húy… Phần lớn các Mộc bản được khắc hai mặt là nội dung của sách, một số ít khắc một mặt là tên sách, tờ đầu, lời tự, tự, bạt, trình bày chính giữa là tên sách, trang, tập, quyển…

Mỗi bản để lề trên và dưới 1-1,2cm, lề phải và trái 1cm. Mỗi bản khi gập đóng quyển sẽ được 2 trang kề liên (tức 1 tờ 2 mặt) theo kiểu sách thời xưa. Ngoài nội dung tập sách, còn khắc về thời gian, tên và chức danh người biên soạn, người chỉnh sửa và hiệu đính, người viết chữ, người tổ chức trông coi việc khắc và những người liên quan.

Hiện nay Mộc bản chỉ còn 383 bản, là khối Mộc bản duy nhất, cổ nhất về giáo dục của một dòng họ còn lưu giữ được ở Việt Nam. 

Nội dung của Mộc bản trường học Phúc Giang gồm các tập sách giáo khoa kinh điển của Nho giáo được “toản yếu” là Tinh lý toản yếu đại toàn, Ngũ kinh toản yếu đại toàn (gồm 11 quyển) và một cuốn sách quy định về việc học, thi cử và đỗ đạt của trường Phúc Giang: Thư viện quy lệ; được các tác giả họ Nguyễn Huy tổ chức biên soạn, viết chữ, tổ chức cho thợ khắc với thời gian và địa điểm cụ thể, hình thức khắc tinh xảo, phong phú, đa dạng, chữ viết đẹp… lưu giữ các bút tích, ấn triện, gia huy, dấu ấn khẳng định bản quyền của 5 danh nhân văn hóa họ Nguyễn Huy.

Triển lãm “Mộc bản trường học Phúc Giang – Di sản tư liệu thế giới” sẽ mở cửa đến hết ngày 30/5.

Thùy Dương
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Diễn biến phiên xử vụ tham ô tại IMEXTRAVINH

Diễn biến phiên xử vụ tham ô tại IMEXTRAVINH
(PLVN) - Hôm qua (28/9), phiên tòa xét xử vụ án thất thoát hàng trăm tỷ đồng xảy ra tại Cty lương thực Trà Vinh (IMEXTRAVINH), trực thuộc TCty lương thực Miền Nam (Vinafood II) bước vào phần nghị án.

Vốn chính sách hỗ trợ nông dân ven đô thoát nghèo

Vốn chính sách hỗ trợ nông dân ven đô thoát nghèo
(PLVN) - Một trong những giải pháp, chính sách được cấp ủy, chính quyền huyện Phúc Thọ (Hà Nội) triển khai có hiệu quả là tập trung huy động nguồn vốn tín dụng chính sách, lồng ghép với các nguồn lực khác và ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất để phát triển nông nghiệp, ngành nghề tiểu thủ công nghiệp và thực hiện thắng lợi chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới.

Điều kiện hưởng bảo hiểm thất nghiệp?

Điều kiện hưởng bảo hiểm thất nghiệp?
(PLVN) - Bạn đọc có địa chỉ email nguyenthaibang…@gmail.com hỏi: Tôi tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) và đã chốt sổ BHXH. Tuy nhiên, Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) của tôi vẫn chưa thanh toán (3 năm 11 tháng). Vậy, khi nào tôi được thanh toán tiền BHTN? Nếu tôi làm cho 1 công ty, nhưng làm được 1 hoặc 2 tháng thì doanh nghiệp cho nghỉ vì ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 và có tham gia BHXH tiếp. Vậy tôi có được hưởng BHTN không? Tôi xin cám ơn!

Tượng Quan Âm Tống Tử và nỗi niềm cầu tự từ vua chúa tới thường dân

Tượng Quan Âm Tống Tử và nỗi niềm cầu tự từ vua chúa tới thường dân
(PLVN) - Quan Âm Tống Tử được biết đến là một vị Bồ Tát có thể ban phước cho những gia đình hiếm muộn hoặc mong muốn có con trai. Ngài được thờ tự ở nhiều nơi từ nhà dân, miếu, chùa tới cả cung điện nguy nga của vua chúa. Hiện nay, hai pho tượng Quan Âm Tống Tử một bằng bạch ngọc quý hiếm ở chùa Quán Thế Âm, một bằng gỗ tại chùa Mía đều được coi là cổ vật.

Rwanda - Đất nước nắm giữ kỷ lục về số nữ đại biểu quốc hội

Rwanda - Đất nước nắm giữ kỷ lục về số nữ đại biểu quốc hội
(PLVN) - Từ 55% và năm 2008, đến thời điểm hiện tại, số nữ đại biểu quốc hội tại Cộng hòa Rwanda đã tăng lên 61%. So với bất kỳ quốc gia nào khác trên thế giới tỷ lệ nữ đại biểu quốc hội của Rwanda đều cao hơn rất nhiều. Cuộc diệt chủng năm 1994 tại đây được coi là nỗi đau không thể nguôi ngoai nhưng đây cũng được coi là con đường để tiến tới bình đẳng giới tại Rwanda. 
Từ món ăn chơi thành nghề “làm một mùa, ăn cả năm“

Từ món ăn chơi thành nghề “làm một mùa, ăn cả năm“

(PLVN) - Từ những hạt lúa nếp vừa chín tới, qua bàn tay khéo léo, cần mẫn của người dân Hưng Tân đã trở thành thứ quà dân dã nhưng đậm hương vị quê hương có tên gọi là cốm. Món ăn chơi trong những ngày trời vào thu se lạnh một thời nay trở thành mặt hàng kinh doanh, đem lại nguồn thu nhập khá cao cho những người dân nơi đây, nhất là vào dịp Trung thu. 

Thủ tướng đôi thoại với nông dân: Gỡ khó để nông nghiệp, nông thôn khẳng định vị thế trụ đỡ của nền kinh tế

Thủ tướng đôi thoại với nông dân:  Gỡ khó để nông nghiệp, nông thôn khẳng định vị thế trụ đỡ của nền kinh tế
(PLVN) -Đối thoại với hơn 300 nông dân nông dân xuất sắc, tiêu biểu đại diện cho hơn 14 triệu hộ nông dân của cả nước, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vui mừng thông báo trong bối cảnh dịch Covid-19, nông nghiệp, nông thôn đã khẳng định là trụ đỡ của nền kinh tế. Người đứng đầu Chính phủ đã lắng nghe từng ý kiến của nông dân và cam kết tiếp tục tháo gỡ khó khăn để lĩnh vực này tiếp tục khẳng định vị thế quan trọng của mình…

Khởi tố, bắt tạm giam nguyên Giám đốc Ngân hàng BIDV chi nhánh Phú Yên

Khởi tố, bắt tạm giam nguyên Giám đốc Ngân hàng BIDV chi nhánh Phú Yên
(PLVN) - Ngày 28/9, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Phú Yên cho biết, đơn vị này vừa ra quyết định khởi tố và thực hiện lệnh bắt giam đối với 5 bị can phạm tội “Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng” theo quy định tại Điều 179 Bộ luật Hình sự năm 1999, xảy ra tại Ngân hàng BIDV chi nhánh Phú Yên.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬