Ấn tượng chất phù sa trong bể nước ở sân khấu Phan Thanh Liêm

(PLO) - Đạo diễn, NSND Đặng Nhật Minh ấn tượng với sân khấu Phan Thanh Liêm ở chất phù sa trong bể nước. 
Ấn tượng chất phù sa trong bể nước ở sân khấu Phan Thanh Liêm

“Liêm nói với tôi, đó là phù sa của sông Hồng. Không chỉ ở sân khấu tại gia, mà mỗi chuyến đi biểu diễn nước ngoài, Liêm cũng mang theo phù sa sông Hồng đi để cho vào bể rối, bởi anh nói không thể tìm được màu nào giống như màu đặc trưng của đồng ruộng Việt Nam hơn thế”, Đạo diễn, NSND Đặng Nhật Minh chia sẻ.

Phan Thanh Liêm được sinh ra tại Thôn Rạch, xã Nam Chấn, huyện Nam Trực- tỉnh Nam Định. Nơi đây là một vùng quê có truyền thống về nghệ thuật múa rối nước dân gian từ lâu đời. Đây cũng là một trong những “nôi gốc” về múa rối nước cổ truyền của Việt Nam. Với truyền thống gia đình, đến đời Phan Thanh Liêm là đời thứ 7 đã và đang làm nghề múa rối nước.

Ông nội Phan Thanh Liêm là nghệ nhân Phan Văn Huyên từng là bậc thầy về nghệ thuật điêu khắc, tạo hình rối nước truyền thống. Cha là nghệ nhân Phan Văn Ngải là người đã góp công đào tạo nghệ thuật của rối nước truyền thống cho nhiều thế hệ diễn viên của Nhà hát Múa rối nước Trung ương và của các địa phương. Ông cũng là người góp công nghiên cứu tạo tác ra nhiều trò rối nước và thiết kế thành công mô hình sân khấu múa rối nước di động.

Nhà thủy đình di động do ông thiết kế nay vẫn được các nhà hát múa rối nước từ Trung ương đến các địa phương sử dụng. Bảo tàng Louvre (Pháp) cũng đã trưng bày “Chú Tễu” - một con trò rối nước do ông tạo tác…

Từ khi còn nhỏ sống ở làng quê, Phan Thanh Liêm đã chịu ảnh hưởng của truyền thống gia đình về nghệ thuật múa rối nước, được ông nội và cha kèm cặp, dạy bảo cho những bí quyết tạo hình con rối, kỹ thuật máy rối, cách thức biểu diễn các trò rối nước làm hấp dẫn người xem. Rời làng quê theo cha ra thành phố, cậu bé Phan Thanh Liêm đã mang theo tình yêu quê hương, mà trong đó có tình yêu đối với nghệ thuật rối nước cổ truyền.

Trong thời gian tham gia hoạt động trong đoàn nghệ thuật múa rối nước của gia đình do cha thành lập, Thanh Liêm sớm nhận ra sự hạn chế của mô hình sân khấu múa rối nước lớn. Nó không chỉ cồng kềnh, khó di chuyển mà nó còn không thích hợp với một đoàn biểu diễn có ít người theo kiểu một gia đình. Vì vậy, nghệ nhân múa rối đời thứ 7 họ Phan đã suy nghĩ, trăn trở và sáng tạo ra một mô hình sân khấu rối nước thu nhỏ.

Tại Triển lãm văn hóa nghệ thuật Vân Hồ năm 2000, mô hình sân khấu múa rối nước thu nhỏ đầu tiên ra đời. Nhưng đây mới là bước thử nghiệm, với bể nước làm sân khấu biểu diễn chỉ rất nhỏ, dài 80cm, rộng 50cm và những con rối cũng được tạo tác cực nhỏ. Sau bước thử nghiệm, năm 2001, cũng tại Triển lãm văn hóa nghệ thuật Vân Hồ tổ chức triển lãm chào mừng Đại hội Đảng và triển lãm Bộ Nông Nghiệp trên đường Hoàng Quốc Việt, ông tiếp tục làm sân khấu múa rối nước thu nhỏ, nhưng có kích cỡ lớn hơn. Và mô hình múa rối nước thu nhỏ ấy, ông cho rằng nó đã ổn định vì nó đã tồn tại đến hôm nay.

 

Trong những năm qua, được sự bảo trợ, động viên của Trung tâm Nghiên cứu bảo tồn và Phát huy văn hóa dân tộc do Giáo sư Hoàng Chương, nhà nghiên cứu sân khấu lâu năm làm Tổng giám đốc. Phan Thanh Liêm đã không ngừng hoạt động, đưa nghệ thuật múa rối nước phục vụ đông đảo công chúng khán giả tại các cuộc triển lãm, các hội chợ, Hội Xuân, các ngày kỷ niệm, các gia đình, đồng bào vùng sâu, vùng xa. Đặc biệt là đưa đến các trường học biểu diễn.

Và đã từ lâu, tại đây, ngôi nhà số 1, ngõ 260 ngách 17/18 Phố Chợ Khâm Thiên (Đống Đa- Hà  Nội đã trở thành địa chỉ quen thuộc của đông đảo khách du lịch trong nước và quốc tế. Những chương trình biểu diễn với những tiết mục múa rối nước dân gian truyền thống sinh động và hấp dẫn đã diễn ra tại sân khấu thu nhỏ trên tầng 4 của ngôi nhà nhỏ bé này thực sự đã chiếm được cảm tình và sự khâm phục của người xem.

Từ đó, ông mở thêm cơ sở 2 tại số nhà 22, ngách 145/8, ngõ 145 đường Thạch Bàn, Long Biên với thiết kế khoảng 50 khách xem. Sân khấu múa rối nước thu nhỏ ở đây cũng có kích thước tương tự với sân khấu ở Khâm Thiên với 3 mét chiều ngang, 2,6m chiều sâu và bể nước 2,5 m khối. 

Không chỉ tích cực hoạt động phục vụ công chúng khán giả ở trong nước, trong những năm qua, ông còn thực hiện thành công nhiều chuyến lưu diễn ở nước ngoài: Hàn Quốc Italia, Ba Lan, Canada, Thái Lan, Cộng hòa Liên ban Đức, Malaysia, Pháp, Nhật; Trung Quốc; Ba Lan; Hàn Quốc, Italia, Canada, Anh, Mỹ. Ở đâu, nghệ sĩ Phan Thanh Liêm cũng được bạn bè quốc tế tới xem và cổ vũ nhiệt tình, yêu thích.

Bảo Châu
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Khất bảo hiểm, “ký nợ” vật tư để... chạy tàu

Khất bảo hiểm, “ký nợ” vật tư để... chạy tàu
(PLVN) - Trong khi vẫn còn những “tranh biện” xoay quanh việc giao vốn bảo trì kết cấu hạ tầng đường sắt cho Cục Đường sắt hay Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, thì bên dưới - các doanh nghiệp trực tiếp vận hành đường sắt đã và sẽ phải đi “vay” vật tư thiết bị để lo an toàn cho mỗi chuyến tàu trên đường sắt quốc gia.

Tăng cường chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước về giá đất

Tăng cường chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước về giá đất
(PLVN) - UBND tỉnh Nam Định yêu cầu các sở, ngành, UBND các huyện và thành phố Nam Định chỉ đạo thực hiện một số biện pháp nhằm tăng cường chấn chỉnh công tác quản lý Nhà nước về giá đất, đảm bảo môi trường đầu tư, góp phần tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Bắn pháo hoa nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương 2021

Bắn pháo hoa nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương 2021
(PLVN) - Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đồng ý UBND tỉnh Phú Thọ tổ chức 1 điểm bắn pháo hoa tầm cao, thời lượng 15 phút, vào tối 20/4/2020 (tứ mùng 9/3 âm lịch), tại thành phố Việt Trì nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm 2021.

Hợp tác triển khai dự án Nhà máy điện Cà Mau 3

Hợp tác triển khai dự án Nhà máy điện Cà Mau 3
(PLVN) - Sáng nay (15/4), Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Quân có buổi tiếp và làm việc với Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam về triển khai dự án Nhà máy điện Cà Mau 3 tại Khu công nghiệp Khánh An (xã Khánh An, huyện U Minh, tỉnh Cà Mau).

Bắt một cán bộ Sở KH&CN “phù phép” hàng loạt hồ sơ hàng hóa

Bắt một cán bộ Sở KH&CN “phù phép” hàng loạt hồ sơ hàng hóa
(PLVN) - Ngày 15/4, lãnh đạo Sở Khoa học và công nghệ (KH&CN) tỉnh Quảng Ninh cho biết: Cơ quan CSĐT Công an TP Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh đã bắt tạm giam một chuyên viên Chi cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng thuộc Sở KH&CN tỉnh Quảng Ninh để phục vụ công tác điều tra hành vi làm giả hàng loạt hồ sơ hàng hóa.
Thủ tướng chỉ đạo: Chủ động xử lý công việc theo thẩm quyền

Thủ tướng chỉ đạo: Chủ động xử lý công việc theo thẩm quyền

(PLVN) - Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các thành viên Chính phủ khẩn trương xử lý, giải quyết ngay công việc, bảo đảm liên tục, thông suốt; lấy người dân, doanh nghiệp là trung tâm phục vụ; bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tham gia và thụ hưởng thành quả phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376