Nhận diện chiến lược pháp lý của Trung Quốc trên biển Đông

(PLO) - Trong những ngày qua, dư luận thế giới tiếp tục có những bài viết vạch rõ sự vô lý của Trung Quốc trong tuyên bố chủ quyền của nước này trên biển Đông.
Biểu tình phản đối Trung Quốc hạ đặt giàn khoan trái phép trong vùng biển của Việt Nam tại London (Anh). Ảnh: BBC Biểu tình phản đối Trung Quốc hạ đặt giàn khoan trái phép trong vùng biển của Việt Nam tại London (Anh). Ảnh: BBC

Trong một bài viết được đăng tải trên tờ National Interest, Sean Mirski – biên tập viên của tờ Tạp chí Luật của Trường Đại học Luật Harvard – khẳng định, Trung Quốc luôn mơ hồ trong chiến lược pháp lý của mình trên biển Đông và tìm cách trì hoãn việc làm rõ các tuyên bố đó. Thậm chí đến tận bây giờ, sau vài thập kỷ tranh cãi, phạm vi của những tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc vẫn không được làm rõ. 

Theo tác giả Sean Mirski, năm 2009 Malaysia và Việt Nam cùng đệ đơn lên cơ quan của Liên Hợp quốc về các giới hạn bên ngoài thềm lục địa của các nước này. Ngay sau đó, Trung Quốc đã gửi văn bản phản đối các tuyên bố chủ quyền của 2 nước. 

Văn bản của Trung Quốc khẳng định: “Trung Quốc có chủ quyền không thể tranh cãi đối với các quần đảo trên biển Đông, các vùng biển lân cận và được hưởng các quyền chủ quyền, quyền tài phán đối với các vùng biển liên quan cũng như đáy biển và lòng đất ở đó” và gửi kèm một tấm bản đồ. Bản đồ mà Trung Quốc gửi kèm theo cho thấy một đường 9 đoạn trải dài từ bờ biển của Trung Quốc và bao gồm gần như toàn bộ biển Đông. 

Từ đó, các nước cũng như các nhà bình luận đều tự hỏi, đường 9 đoạn này biểu thị điều gì. Có vẻ như rõ ràng là Trung Quốc đã tuyên bố chủ quyền đối với tất cả những hòn đảo nằm trong ranh giới mở rộng của đường 9 đoạn. Nhưng, điều ít rõ ràng hơn là liệu nước này có tuyên bố chủ quyền đối với tất cả vùng biển bên trong đường 9 đoạn ấy hay không. 

Theo tác giả Sean Mirski, việc làm nói trên của Bắc Kinh là sự vi phạm trắng trợn các nghĩa vụ quốc tế của Trung Quốc. Theo luật pháp quốc tế, các nước bị ràng buộc bởi nguyên tắc “đất chiếm ưu thế so với biển”, tức chủ quyền của các vùng biển bắt nguồn từ chủ quyền của vùng đất gần đó chứ không phải ngược lại. 

Theo nguyên tắc này, Công ước của Liên Hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) cho phép các quốc gia kiểm soát vùng biển mở rộng tới một khoảng cách nhất định kể từ lãnh thổ của họ. Kể cả có xem xét rộng rãi nhất thì Trung Quốc cũng không thể tuyên bố chủ quyền hợp pháp đối với vùng biển được bao quanh bởi đường 9 đoạn đó. 

Việc Trung Quốc không bao giờ chính thức làm rõ các tuyên bố chủ quyền của mình đã khiến cho các nhà bình luận, trong đó có cả các học giả Trung Quốc, cho rằng Trung Quốc hoàn toàn không tự tin vào cơ sở pháp lý của mình. Gần như tất cả các nhà bình luận chú ý đến các tranh chấp trên biển Đông đều đã nhiều lần lên tiếng thúc giục Bắc Kinh làm rõ các tuyên bố pháp lý mơ hồ này. 

Liên quan đến việc Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, một bài viết khác của National Interest khẳng định Trung Quốc đã phạm 4 sai lầm chiến lược: tạo phản ứng mạnh và quyết đoán từ Việt Nam, vi phạm Tuyên bố ứng xử của các bên ở biển Đông, đánh mất lý do hiện đại hóa quân sự và cuối cùng là gây bất ổn an ninh khu vực.

Trong một diễn biến khác, Tổng thống Philippines Benigno Aquino ngày 19/5 đã lên tiếng cáo buộc Trung Quốc vi phạm Tuyên bố về cách ứng xử của các bên trên biển Đông (DOC) đã có từ 12 năm nay với hành vi cải tạo đất trên đảo Gạc Ma (tên quốc tế là Johnson South) thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.

Bảo An
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Triều Tiên phản ứng quyết liệt trước đề xuất tuyên bố kết thúc Chiến tranh Triều Tiên

Quân đội Triều Tiên trong cuộc duyệt binh ở Bình Nhưỡng. Ảnh: KCAN phát qua Reuters
(PLVN) - Lời kêu gọi của Hàn Quốc tuyên bố chính thức chấm dứt Chiến tranh Triều Tiên là quá sớm vì không có gì đảm bảo rằng nó sẽ dẫn đến việc rút lại "chính sách thù địch của Mỹ" đối với Bình Nhưỡng, Hãng thông tấn nhà nước Triều Tiên (KCNA) đưa tin hôm nay dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao nước này Ri Thae Song.

Thủ lĩnh Taliban: Trừng phạt nghiêm khắc, hành quyết sẽ trở lại

Thủ lĩnh Taliban Mullah Nooruddin Turabi ở Kabul, Afghanistan. Ảnh: AP (chụp ngày 22/9/2021)
(PLVN) - Một trong những người sáng lập Taliban và là người thực thi chính của việc giải thích luật Hồi giáo khắc nghiệt khi họ cai trị Afghanistan lần cuối cùng cho biết, phong trào này sẽ một lần nữa thực hiện các vụ hành quyết và cắt cụt tay, mặc dù có lẽ không tiến hành ở nơi công cộng.

Chủ tịch nước: Hành động quyết liệt, hợp tác toàn cầu để chấm dứt đại dịch COVID-19 và xây dựng lại tốt hơn

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc dự Hội nghị trực tuyến Thượng đỉnh toàn cầu về COVID-19. Ảnh: TTXVN
(PLVN) - Nhận lời mời của Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden, trưa 22/9 (theo giờ New York), Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đã tham dự và phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh với chủ đề “Chấm dứt đại dịch COVID-19 và xây dựng lại tốt hơn” do Tổng thống Hoa Kỳ chủ trì tổ chức nhân dịp Đại hội đồng LHQ khóa 76. 

Tiêm vaccine ngừa COVID-19 cho động vật

Ảnh minh họa.
(PLVN) - Nhân viên các vườn thú Franklin và Stone Zoos ở New England phía đông bắc Mỹ đã bắt đầu tiêm phòng bắt đầu tiêm vaccine cho những loài vật dễ bị nhiễm COVID-19.

Ấn Độ hỗ trợ phát triển vaccine ngừa COVID-19 của Việt Nam

Hình ảnh tại lễ ký kết bản ghi nhớ. Ảnh: ĐSQ Ấn Độ tại Việt Nam.
(PLVN) - Ngày 23/9, Viện Nghiên cứu Tịnh tiến về Khoa học Công nghệ Y học (THSTI) thuộc Tổng vụ Công nghệ Sinh Học, Bộ Khoa học và Công nghệ Ấn Độ đã ký Bản ghi nhớ về Hợp tác Nghiên cứu với Công ty Cổ phần Công nghệ Sinh học dược Nanogen của Việt Nam.