Thực hành Then được công nhận di sản văn hóa thế giới: Trăn trở bảo tồn và phát triển

(PLVN) - Di sản Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam ngày 13/12 chính thức được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp quốc (UNESCO) ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. 
Thực hành Then được công nhận di sản văn hóa thế giới: Trăn trở bảo tồn và phát triển Đàn tính - hát Then của Việt Nam trở thành Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.

Việc ghi danh nghi lễ Then sẽ làm nổi bật sự đóng góp của di sản trong việc giữ gìn bản sắc dân tộc và củng cố tình đoàn kết giữa các dân tộc khác nhau.

Độc đáo điệu hát niên đại 600 năm

Theo các nhà nghiên cứu âm nhạc dân gian, hát Then xuất hiện vào khoảng cuối thế kỷ XV, đầu thế kỷ XVI vào thời nhà Mạc lên Cao Bằng xây dựng thành quách. Theo truyền thuyết, trong số quan lại của nhà Mạc có hai vị tên là Đế Phụng và Đế Đáng rất yêu âm nhạc và thích ca hát, họ đã chế tạo ra tính tẩu và lập ra hai tốp hát để phục vụ cung đình.

Về sau dân chúng thấy hay nên bắt chước và được lưu truyền trong dân gian. Theo thời gian, hát Then - đàn tính được lan rộng ra các tỉnh miền núi phía Bắc và trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu của đồng bào các dân tộc Tày, Nùng, Thái.

Hơn 600 năm qua, Then đã trở thành sinh hoạt văn hóa tâm linh của đồng bào các dân tộc Tày, Nùng, Thái ở vùng núi phía Bắc Việt Nam. Then là một thực hành nghi lễ không thể thiếu trong đời sống tâm linh của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam, phản ánh các quan niệm về con người, thế giới tự nhiên và vũ trụ. Các lễ Then diễn tả hành trình thầy Then (ông Then, bà Then) điều khiển đoàn âm binh đi từ Mường Đất lên Mường Trời để dâng lễ vật và thỉnh cầu trong lễ: cầu an, chữa bệnh, cầu mùa, chúc mừng năm mới...  

Khi các thầy Then cất tiếng hát, gảy tính tẩu là khởi đầu cuộc hành trình. Tùy theo mục đích của việc cầu cúng mà thầy Then sẽ bày mâm cúng và cầu khấn trước bàn thờ Then những vị thần bản địa khác nhau.

Thầy Then thường sử dụng các đồ vật như: Kiếm trừ tà, thanh âm dương, chuông... để thực hiện lễ Then tại nhà tín chủ, ở ngoài trời hoặc tại bàn thờ Then ở nhà của thầy Then. Thầy Then mặc lễ phục và vừa hát tiếng dân tộc mình vừa gảy tính tẩu, xóc chùm xóc nhạc, phất quạt; có buổi lễ còn có tốp nữ múa phụ họa.

Then luôn luôn được trao truyền bằng truyền khẩu khi thực hành nghi lễ, thể hiện sự kế tục giữa các thế hệ. Các thầy Then đóng vai trò chính yếu trong việc chuyển giao các kỹ năng và bí quyết liên quan, một số thầy Then có thể thực hiện khoảng 200 nghi lễ một năm. 

Di sản Thực hành Then tập trung chủ yếu ở các tỉnh vùng Đông Bắc (Bắc Giang, Bắc Kạn, Cao Bằng, Hà Giang, Lạng Sơn, Quảng Ninh, Thái Nguyên, Tuyên Quang), vùng Tây Bắc (Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai) và một số địa phương khác ở Việt Nam.

Về cơ bản, hát Then - đàn tính ở mỗi vùng miền đều có cung quãng giống nhau nhưng về lời hát thì có nhiều dị bản để phù hợp với đặc điểm, cũng như phong tục của từng địa phương. Đàn tính được cấu thành từ 6 bộ phận gồm: Bầu đàn, cần đàn, dây đàn, khóa đàn, ngựa, mặt đàn. Người Tày rất coi trọng việc hoàn thành đàn tính tẩu.

Khi trình diễn, họ thường tổ chức lễ cúng nhỏ để xin phép tổ sư. Đàn tính được treo trang trọng trên vách gần bàn thờ tổ sư, những khi đi đâu, người Tày thường bọc đàn tính trong vải đỏ và bầu đàn luôn hướng về phía trước mặt mình. Đàn tính chủ yếu được dùng để đệm hát và có thể diễn tấu một mình hoặc nhiều cái cùng một lúc.

Then chỉ có một vài giai điệu khác nhau nhưng sự hấp dẫn của Then chính là sự phong phú đa dạng của ca từ. Lời Then có tới 35 chương đoạn khác nhau, phụ thuộc vào người biểu diễn và mục đích của nghi lễ. Người làm Then cổ thường vừa hát Then vừa chơi đàn tính kết hợp sử dụng chùm nhạc xóc trong các nghi lễ như cầu mưa, cầu lửa, giải hạn cầu may, cầu được mùa…

Then còn là chiếc cầu nối giữa con người với thế giới thần linh và đất trời. Chính vì thế, Then là món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống văn hóa tâm linh của đồng bào dân tộc Tày, Nùng, Thái ở các tỉnh miền núi phía Bắc.

Mặt khác đây cũng là dịp để cả gia đình, dòng họ ôn lại những điều tâm niệm chung về những phẩm chất truyền thống đã được trau dồi như: sự đoàn kết, gắn bó trong gia đình, những quy ước chung của dòng họ nhằm duy trì kỷ cương chung như: tôn trọng người già, tôn trọng truyền thống văn hóa, lệ tục của dòng họ; đồng thời nhắc nhở mỗi thành viên trong gia đình có ý thức và trách nhiệm về cội nguồn, với tổ tiên với gia đình, dòng họ và chính bản thân mình.

Về mặt nghệ thuật dân gian, Then được thể hiện sinh động bằng lời ca, tiếng nhạc, điệu múa dân gian hết sức phong phú và hấp dẫn. Trong một cuộc hát Then, âm nhạc là yếu tố quan trọng và xuyên suốt khi trình diễn.

Hát Then có nhiều bài bản, làn điệu khác nhau, nhưng đều tuân theo một bài bản và kết thúc có kết quả giống nhau. Người trình diễn hát Then theo hình thức diễn xướng tổng hợp vừa hát, đệm đàn và múa để thể hiện nội dung câu hát, đôi khi còn biểu diễn cả những trò nhai chén, dựng trứng, dựng gươm...

Nghi lễ hát Then.

Nội dung và ý nghĩa của các bài hát Then thường là lấy hồn lấy vía siêu lạc ở các chốn về, hoặc săn bắt bắn lấy những con thú trên rừng về để giải hạn, khao tổ tiên, khao mẫu sinh hay mẹ sinh (mẫu ban lộc sinh đẻ).  Then được cho là có nhiều tác dụng như chữa bệnh, giải hạn, cầu tài, cầu lộc, thể hiện một nền văn hóa đa dạng của dân tộc.

Nỗ lực bảo vệ và phát triển

Trong cơ chế thị trường, không gian diễn xướng cho loại hình nghệ thuật này cũng đang bị co hẹp. Lớp trẻ thì không quá mặn mà với nghệ thuật truyền thống của cha ông, nhiều thanh niên dân tộc hiện nay còn không biết tiếng mẹ đẻ, vì vậy việc bảo tồn “đặc sản” này đã khó mà việc phát triển nó lại càng khó hơn.

Để bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị của Then, trong những năm học gần đây, nhiều trường học trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn đã đưa hát Then vào môi trường học đường. Các nhà trường từ bậc tiểu học đến THPT ở Lạng Sơn đã gắn việc gìn giữ hát Then với phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, hoạt động giáo dục truyền thống và hoạt động ngoại khóa trong mỗi tháng. Khi đưa hát Then vào hoạt động giáo dục, đa số học sinh thấy gần gũi và nhanh chóng hiểu được giá trị cũng như ý nghĩa của hát Then trong đời sống của đồng bào Tày, Nùng từ bao đời nay.

Bình Liêu (Quảng Ninh) cũng là địa phương có nhiều hình thức để bảo tồn và phổ biến làn điệu hát Then trong đời sống xã hội. Phòng VHTT huyện đã sưu tầm 70 bài hát Then - đàn tính qua các thời kỳ, sưu tầm được 2 trích đoạn Then cổ, cải biên nhưng vẫn giữ những nét đặc trưng làn điệu hát Then, hướng dẫn thành lập 11 câu lạc bộ hát Then ở mỗi xã nhằm tập hợp các nghệ nhân, những người biết hát và yêu thích hát Then để luyện tập, phục vụ cộng đồng ở nơi cư trú.

Ngoài ra huyện còn hỗ trợ mỗi câu lạc bộ (CLB) 20 triệu đồng để duy trì hoạt động. Đồng thời, thường xuyên cử cán bộ hỗ trợ, hướng dẫn tập luyện, dàn dựng sinh động hoá, sân khấu hoá các tiết mục biểu diễn.

Chính quyền địa phương cũng thường xuyên quan tâm, chăm lo cho những nghệ nhân hát Then, tạo điều kiện mời những nghệ nhân am hiểu Then, biết sáng tác Then và đánh đàn tính đến truyền dạy các CLB mới thành lập, giúp họ bắt nhịp nhanh chóng với phong trào chung. 

Nghệ nhân Lương Thiêm Phú chia sẻ: “Ngoài việc làm, đánh đàn tính, truyền dạy hát Then cho các thành viên, tôi còn truyền dạy cho 30 học viên ở 2 lớp hát Then - đàn tính của huyện Tiên Yên; tổ chức giao lưu với CLB bạn; tham gia giao lưu văn hoá, văn nghệ với CLB nước bạn Trung Hoa vào các dịp lễ, Tết”.

Một địa phương khác là Thái Nguyên nhiều năm qua rất chú trọng đầu tư thành lập CLB Dân ca của các tộc người. Trong đó loài hình hát Then đàn tính đã đứng vững được tại các “sân chơi” văn hóa bổ ích với cuộc sống cộng đồng. Các tổ, đội văn nghệ Tỉn Keo (xã Phú Đình), Khau Diều (xã Điềm Mặc), Làng Chủng, Đồng Mon (xã Trung Hội), Nà Lọm (Phúc Chu), CLB dân ca dân Vũ Xã (Bảo Linh)… đã đóng góp rất lớn cho công tác bảo vệ và phát huy các làn điệu hát Then đàn tính ở địa phương. Hiện nay Tuyên Quang có gần 60 nghệ nhân Then, hơn 100 thầy Tào, thầy Pụt, gần 100 CLB           hát Then, đàn tính hoạt động thường xuyên… 

Bên cạnh những bài Then được đặt lời mới theo điệu cổ, các nghệ nhân cũng chú trọng việc giữ gìn, bảo tồn những bài then cổ vì theo nhiều người, chính những bài Then cổ là kết tinh các giá trị tinh túy nhất của hát Then. Đến nay, nhiều cuốn sách Then cổ do các nghệ nhân sưu tầm, sao chép đã trở thành tài liệu tập huấn trong các lớp học then ở nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang.

Ngoài ra, bảo tồn và phát triển Then được thực hiện dưới nhiều hình thức như: Phục vụ tham quan, du lịch theo yêu cầu, dưới mô hình sân khấu, ngoài trời, phòng chờ… Nhiều du khách trong nước, quốc tế về đây đã say giai điệu then, tính đến mê mẩn.

Lưu diễn ở nước ngoài

Hát Then còn có dịp “chu du” trên xứ người. Vào cuối năm 2017, đoàn nghệ nhân Then của hai tỉnh Cao Bằng, Lạng Sơn có chuyến lưu diễn tại Pháp do Viện Văn hóa thế giới Pari mời sang. Nhớ lại chuyến lưu diễn đó, Nghệ nhân Ưu tú Triệu Thị Tiên (Lạng Sơn) chia sẻ: “Xem buổi diễn có khán giả người Pháp, người Tây Ban Nha, Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ, Mông Cổ, nhất là bà con Việt kiều tại Pháp. Chúng tôi diễn trong 75 phút, ngoài ra còn được thêm 75 phút giao lưu với khán giả. Rất phấn khởi!”.

Những năm gần đây, các Liên hoan nghệ thuật hát Then, đàn tính toàn quốc được tổ chức luân phiên tại các tỉnh miền Bắc. Mới đây, Liên hoan nghệ thuật hát Then, đàn tính toàn quốc lần thứ VI diễn ra tại tỉnh Hà Giang thu hút rất đông sự tham gia của hàng trăm nghệ nhân, nghệ sỹ, diễn viên của nhiều đoàn nghệ thuật đến từ 14 tỉnh, thành trên cả nước.

Trong những ngày diễn ra liên hoan, những âm thanh của đàn tính, lời Then vang lên khắp các bản làng từ thành phố Hà Giang đến những con đường quanh co trên Cao nguyên đá Đồng Văn… làm say đắm biết bao du khách và đồng bào các dân tộc nơi đây.

Tham gia Liên hoan vừa qua có rất nhiều nghệ nhân, nghệ sỹ hát Then ở mọi lứa tuổi… Có những nghệ nhân đã trên 90 tuổi nhưng có những nghệ sỹ rất trẻ khi tuổi đời còn chưa đến đôi mươi, điều này cho thấy sức sống ngày càng mãnh liệt của loại hình nghệ thuật này. 

Trần Thành An, 19 tuổi, thành viên của Đoàn nghệ thuật quần chúng tỉnh Cao Bằng cho biết đã học hát Then từ năm 14 tuổi chia sẻ: “Em đã nghe hát Then từ bé, chất Then đã ngấm trong người và khi lớn lên mới nhận thấy mình yêu Then, tình cảm với Then ngày một lớn hơn… Từ đó bắt đầu em đi tìm học Then. Do có mẹ là người dân tộc Tày và sinh sống ở Cao Bằng, nghe hát Then từ bé nên việc học cũng dễ hơn. Từ lúc bé cứ nghe hát Then là chạy đến để nghe và tình yêu với Then cứ như vậy lớn lên”.

Theo số liệu kiểm kê ở 11 tỉnh, hiện có 817 thầy Then (213 nam, 604 nữ); trong đó có 439 người Tày, 328 người Nùng, 23 người Thái và 27 người ở các tộc người: Kinh, Cao Lan, Dao, Hoa…

Có thể thấy, những năm gần đây, các địa phương đã chú trọng bảo tồn, phát huy nghệ thuật hát Then, đàn tính. Qua đó giúp cho nét văn hóa này đến gần hơn, thấm sâu vào tâm hồn thế hệ tương lai của đất nước, góp phần bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị nghệ thuật Then truyền thống của dân tộc.

TS.Trần Hữu Sơn – nguyên Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lào Cai: “Với chính sách hiện nay, các nghệ nhân - những “báu vật sống” - mới chỉ được quan tâm, coi trọng về mặt tinh thần mang tính chất động viên, cổ vũ chứ chúng ta chưa quan tâm, đầu tư vật chất, dành một phần kinh phí thỏa đáng để hỗ trợ cho các nghệ nhân truyền dạy làn điệu Then cho thế hệ trẻ và đào tạo người kế nghiệp”. 

PGS.TS Lê Văn Toàn, nguyên Giám đốc Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam: “Để bảo tồn và phát triển nghệ thuật hát Then, bên cạnh việc cần phải xây dựng cơ chế chính sách, chế độ đãi ngộ hợp lý đối với các nghệ nhân - “báu vật sống” đang lưu giữ kho tàng nghệ thuật cổ quý giá thì các cơ quan cũng phải tiến hành kiểm kê, thống kê tư liệu, tài liệu một cách nghiêm túc, tỉ mỉ di sản văn hóa hát Then từ quá khứ đến hiện tại ở các địa phương, từ đó mới đưa ra được các biện pháp bảo tồn cụ thể và hữu hiệu.

Và, một trong những vấn đề quan trọng không kém khi bảo tồn và phát triển nghệ thuật hát Then là phải phát huy được ý thức tự giác và sự trân trọng với di sản văn hóa của người dân. Hàng năm, các nơi cần tổ chức những hoạt động liên hoan giao lưu hát Then ở mọi cấp và có biểu dương, khen thưởng kịp thời những đơn vị làm tốt.

Đây cũng chính là đòn bẩy quan trọng để quảng bá, giới thiệu, đưa nghệ thuật hát Then của đồng bào dân tộc Tày, Nùng, Thái đến được với đông đảo đồng bào trong và ngoài nước”.

Thầy Phùng Văn Thời, Hiệu trưởng Trường THPT Lương Văn Tri (Lạng Sơn): “Hiện tại, một bộ phận không nhỏ học sinh hầu như chỉ quan tâm đến nhạc trẻ mà ít quan tâm đến hát Then; cơ sở vật chất, nhạc cụ, thiết bị âm thanh chưa đáp ứng được các hoạt động truyền dạy và tổ chức biểu diễn. Kinh phí để tổ chức các lớp học không có, chủ yếu là huy động từ nguồn xã hội hoá.

Bên cạnh đó, nghệ nhân truyền dạy được hát Then tại địa phương rất ít; chưa có nghiên cứu khoa học cụ thể nào về phương pháp truyền dạy Then trong trường học cũng như chưa có biện pháp, cơ chế để thu hút các nghệ nhân có khả năng truyền dạy đến giúp đỡ nhà trường. Do vậy, rất cần tuyên truyền nâng cao nhận thức của cán bộ, giáo viên và học sinh về sự cần thiết bảo tồn, gìn giữ và phát triển hát Then, xây dựng đội ngũ truyền dạy hát Then, đầu tư kinh phí, trang thiết bị cho hát Then…” 

Nghệ nhân Ưu tú Triệu Thị Tiên, Chủ nhiệm Câu lạc bộ đàn hát dân ca xứ Lạng (Lạng Sơn): “Làm thế nào để lớp nghệ nhân trẻ yêu nghề, toàn tâm, toàn ý phát triển loại hình nghệ thuật này vẫn là một nỗi trăn trở rất lớn. Khi xuống Then, nghệ nhân không được phép đặt vấn đề tiền bạc, chi phí trình diễn đều tùy tâm. Vì thế, làm thế nào để các nghệ nhân Then, nhất là lớp trẻ bảo đảm được đời sống để cống hiến là rất cần thiết”. 

Thùy Dương
Cùng chuyên mục
[Truyện ngắn] Thời thanh xuân

[Truyện ngắn] Thời thanh xuân

Anh đến đều đặn, tuần một lần, điều đó thành cái lệ. Bộ quần áo giản dị nhưng chỉnh tề tôn thêm vẻ chân thành của anh. Một chàng trai làng Đông. Nhận xét một cách khách quan thì anh thật hiền, thật cần mẫn. Lúc nào cũng nhẹ nhàng, không vồ vập, chẳng cuồng si. Anh luôn ở tư thế dò xét chờ đợi. Anh nói chuyện thỏ thẻ như con gái. Chuyện diễn ra êm đềm dễ đến một năm trời, nhưng tôi chưa một lần rung động trước anh. Chỉ thấy anh thật đáng thương vì có lẽ anh đã ít nhiều đặt hy vọng ở tôi...

Đọc thêm

Vạn An Phát “tung” dự án 8ha ở Long Thành đã có QĐQH 1/500 và GPXD

Vạn An Phát “tung” dự án 8ha ở Long Thành đã có QĐQH 1/500 và GPXD
(PLVN) - Dự án Phước Bình LakeView đã được UBND tỉnh Đồng Nai chấp thuận chủ trương đầu tư 2288/QĐ-UBND ngày 25/07/2019 cho Công ty CP BĐS May Mắn với phân khu 1 và 426/QĐ-UBND ngày 01/02/2019 Công ty TNHH Phương Minh Triết với phân khu 2 làm chủ đầu tư xây dựng Khu dân cư với tên gọi Khu dân cư Phước Bình – Long Thành Phát. 

Cơn sốt đất đang bùng nổ trên toàn cầu

Cơn sốt đất đang bùng nổ trên toàn cầu
(PLVN) - Thời gian gần đây, sốt đất không chỉ ở Việt Nam, mà còn diễn ra ở nhiều nước trên thế giới. Theo dữ liệu của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), giá nhà tại 37 quốc gia phát triển tăng kỷ lục trong quý III/2020. Giá tăng gần 5% so với cùng kỳ năm trước - mức tăng nhanh nhất trong gần 20 năm qua.
Bi hài học lớp 1 cùng con

Bi hài học lớp 1 cùng con

(PLVN) - Ngày nay, con đi học lớp 1 là cả một đoạn trường gian nan đối với phụ huynh! Sau khi cả năm chạy ngược xuôi, huy động các mối quan hệ, tiền bạc lo cho con một môi trường học theo ý nguyện và tiêu chí của gia đình như: trường điểm, cô giáo giỏi… Cuộc chiến của các vị phụ huynh thực sự bắt đầu khi vật lộn từng ngày với nhiệm vụ dạy con học bài. Và từ đó xuất hiện những câu chuyện “dở khóc, dở cười” mà chỉ có “người trong cuộc” mới thấm...

Chính sách mới có hiệu lực từ giữa tháng 4

Chính sách mới có hiệu lực từ giữa tháng 4
(PLVN) - Điều kiện cấp Giấy phép lái tàu tuyến đường sắt đô thị; Quy định về hồ sơ yêu cầu phân tích để phân loại hàng hoá XNK... là những chính sách có hiệu lực từ giữa tháng 4. 

Kienlongbank “dậm dạp” thương hiệu mới với việc chuyển địa điểm hoạt động và đổi tên 3 Phòng giao dịch tại Hà Nội

Kienlongbank “dậm dạp” thương hiệu mới với việc chuyển địa điểm hoạt động và đổi tên 3 Phòng giao dịch tại Hà Nội
(PLVN) - Được sự phê duyệt của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, trong tháng 4/2021, Ngân hàng TMCP Kiên Long (Kienlongbank) chính thức chuyển địa điểm trụ sở hoạt động và đổi tên 03 Phòng Giao dịch (PGD) tại Hà Nội. Đây cũng là lần đầu tiên ngân hàng này ra mắt hệ thống văn phòng kiểu mẫu mang thương hiệu KSBank...
Phát triển Nghệ An thành Trung tâm y tế chuyên sâu vùng Bắc Trung Bộ

Phát triển Nghệ An thành Trung tâm y tế chuyên sâu vùng Bắc Trung Bộ

(PLVN) - Nhấn mạnh tại buổi làm việc với lãnh đạo chủ chốt tỉnh Nghệ An về công tác y tế GS.TS Nguyễn Thanh Long, Bộ trưởng Bộ Y tế nêu rõ: Nghệ An cần phấn đấu trở thành trung tâm y tế chuyên sâu khu vực Bắc Trung Bộ. Trung tâm này phải tổng thể, toàn diện tất cả các chuyên khoa, có cả khám chữa bệnh và y tế dự phòng.

Chủ tịch Sacombank tại lễ ký hợp tác toàn diện với Bamboo Airways: “Hai thương hiệu, triệu giá trị”

Chủ tịch Sacombank tại lễ ký hợp tác toàn diện với Bamboo Airways: “Hai thương hiệu, triệu giá trị”
(PLVN) - Sacombank và hãng hàng không Bamboo Airways & hệ sinh thái Bamboo Airways vừa tiến hành ký kết hợp tác toàn diện. Sự kiện này đánh dấu bước tiến mới trong mối quan hệ giữa hai bên, là động lực để nâng cao năng lực cạnh tranh, tối đa hóa hiệu quả kinh doanh và gia tăng tiện ích cho khách hàng.

Những hình phạt được học trò trân quý

Những hình phạt được học trò trân quý
(PLVN) - Không phải hình phạt nào từ thầy, cô cũng phản cảm, đáng lên án. Khi người dạy có tâm, ngay cả hình phạt cũng sẽ trở thành một khắc dấu ý nghĩa trong cuộc đời học trò. Để rồi sau này khi trưởng thành nhớ lại sẽ đọng mãi trong mỗi người là sự trân quý tình cảm của người thầy, cô nghiêm khắc ấy…

“Mặc áo giáp” cho trẻ vị thành niên

“Mặc áo giáp” cho trẻ vị thành niên
(PLVN) - Năm 2019, trong khóa tập huấn “Kiến thức giám định pháp y trong lĩnh vực phòng, chống xâm hại tình dục trẻ em” do Hội Liên hiệp Phụ nữ TP HCM cùng Hội Bảo vệ quyền trẻ em tổ chức, nhiều khách mời đã sốc khi được nghe kể về câu chuyện một bé gái quan hệ tình dục từ lúc 8 tuổi và đã từng đi phá thai nhiều lần…

Ấm áp những người thầy áo xanh

Ấm áp những người thầy áo xanh
(PLVN) - Họ, trên giảng đường vẫn là những sinh viên chăm chỉ học hành, phấn đấu cho tương lai. Rời khỏi ghế nhà trường, họ lại hóa thân thành những người thầy đầy trách nhiệm. Công việc của họ không đem lại tiền bạc hay danh vọng, chỉ nhằm tưới tắm cho những mầm cây bé nhỏ đang gian khó vươn lên giữa cõi đời.
Nên trả lại chiếc “roi” cho người thầy

Nên trả lại chiếc “roi” cho người thầy

(PLVN) - Trước các sự việc đau lòng gần đây như học sinh tát cô giáo, cô giáo Nguyễn Thị Tuất (Tiểu học Sài Sơn B, Quốc Oai, Hà Nội) tố cáo nhà trường trù dập và bao che cho học sinh quậy phá, hành hung cô giáo đang là tâm điểm của dư luận… 

Chuyện ít biết về gian nhà hơn 1 thế kỷ của cụ Nguyễn Khuyến

Chuyện ít biết về gian nhà hơn 1 thế kỷ của cụ Nguyễn Khuyến
(PLVN) - Trải qua hơn 100 năm tuổi, khu nhà gỗ của cụ "Tam nguyên Yên Đổ", tức nhà thơ Nguyễn Khuyến ở Hà Nam vẫn giữ được vẹn nguyên những kỷ vật quý báu, lối kiến trúc độc đáo từ thời xa xưa. Ngôi nhà gỗ hơn 100 năm tuổi ở làng Vị Hạ, xã Trung Lương (Bình Lục, Hà Nam) là nơi thờ Nguyễn Khuyến. 

“Chúng ta không nên chiều chuộng đứa trẻ quá lố”…

“Chúng ta không nên chiều chuộng đứa trẻ quá lố”…
(PLVN) - Trong tác phẩm “Triết lý Giáo dục”, Jean Château khi nhận định về quan điểm giáo dục của John Locke (nhà tư tưởng người Anh) đã viết: “Chúng ta không nên chiều chuộng đứa trẻ quá lố, lấy lý do làm cho nó sống hạnh phúc. Con người hạnh phúc thật sự đó là con người đã học được cách tự ghép mình vào kỷ luật…”. 

Chuyện về cây thước kẻ và tấm lòng người thầy

Chuyện về cây thước kẻ và tấm lòng người thầy
(PLVN) - Những cây thước kẻ giờ đây không còn là “công cụ” để thầy cô phạt những trò hư. Xã hội nhiều thay đổi, các giá trị cũ cũng dần đổi thay trước các luồng quan điểm mới cũ. Hình ảnh những cây thước kẻ nghiêm khắc nhưng mang tấm lòng người thầy vẫn khắc khoải trong lòng những học trò thế hệ ngày xưa…

“Bài học sớm mai trên bục giảng”…

“Bài học sớm mai trên bục giảng”…
(PLVN) - Năm 2020, chúng ta chứng kiến những thay đổi dữ dội khi dịch Covid-19 bùng phát khắp thế giới, dẫu đến nay vẫn chưa biết đến khi nào sẽ kết thúc, nhưng chúng ta đã bình tĩnh “chung sống”. 
Chuyện về nữ sinh đầu tiên giành vòng nguyệt quế Olympia 2021

Chuyện về nữ sinh đầu tiên giành vòng nguyệt quế Olympia 2021

(PLVN) - Với phần thi bản lĩnh đầy thuyết phục, Nguyễn Thị Thu Hương đến từ Trường THPT Lương Phú (Thái Nguyên) đã giành chiến thắng tại cuộc thi tuần 1, tháng 1, quý III, chương trình Đường lên đỉnh Olympia và trở thành nữ sinh đầu tiên giành vòng nguyệt quế tại Olympia 2021.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376