Nêu cao trách nhiệm của cơ quan tiến hành tố tụng trong xử lý tài sản án kinh tế

(PLVN) -Trong quá trình xử lý tài sản của các vụ án tham nhũng, kinh tế, một số quy định của pháp luật nói chung và pháp luật về THADS nói riêng còn chưa hợp lý, bộc lộ một số hạn chế nhất định, ảnh hưởng đến việc áp dụng pháp luật.

Cụ thể, hiện chưa có quy định cụ thể về trách nhiệm của các cơ quan tiến hành tố tụng trong việc áp dụng các biện pháp kê biên, phong tỏa tài sản, tài khoản của người phạm tội ngay trong giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử để ngăn chặn việc tẩu tán tài sản, làm cơ sở cho cơ quan THADS tổ chức thi hành án.

Theo đó, Điều 128, 129 và 130 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 chỉ quy định về thẩm quyền, trình tự, thủ tục áp dụng và hủy bỏ áp dụng biện pháp kê biên, phong tỏa tài khoản trong quá trình tiến hành tố tụng chứ không quy định cụ thể về trách nhiệm của các cơ quan trong việc áp dụng hoặc không áp dụng biện pháp kê biên, phong tỏa tài sản, tài khoản của người phạm tội.

Bên cạnh đó, Điều 128 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 quy định chỉ được kê biên tài sản tương ứng với nghĩa vụ phải bồi thường thiệt hại. Tuy nhiên, trong giai đoạn điều tra, cơ quan điều tra chưa thể xác định cụ thể thiệt hại mà người phạm tội phải bồi thường, do đó, trong một số trường hợp cơ quan điều tra còn lúng túng, chưa kịp áp dụng kịp thời biện pháp kê biên tài sản của người phạm tội. Hơn nữa, thời gian điều tra, truy tố các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế thường kéo dài, do đó, người phạm tội và người thân của họ đã tìm cách tẩu tán tài sản trước khi cơ quan điều tra kê biên.

Quy định của pháp luật THADS về ủy thác thi hành án chưa thực sự phù hợp, đặc biệt là trong trường hợp các tài sản kê biên nằm ở nhiều địa phương trên cả nước. Mặt khác, các tài sản kê biên ở địa phương khác nếu không được xử lý sớm có thể bị lấn chiếm, hư hỏng, giảm giá trị, gây khó khăn cho cơ quan THADS khi tổ chức thi hành, ảnh hưởng đến quyền lợi của đương sự, dễ phát sinh khiếu nại, tố cáo.

Ngoài ra, Điều 92 Luật THADS năm 2014 tuy có quy định về kê biên vốn góp nhưng chưa có hướng dẫn cụ thể về trình tự, thủ tục xử lý tài sản kê biên là phần vốn góp, cổ phần, cổ phiếu của người phạm tội, khiến cơ quan THADS còn lúng túng trong việc xử lý đối với các trường hợp này.

Ngoài những vướng mắc về mặt thể chế thì cơ quan THADS còn gặp nhiều khó khăn khi xử lý tài sản trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế do đa số người phạm tội phải chấp hành hình phạt tù tại trại giam, không có tài sản để thi hành án hoặc có tài sản nhưng không đủ để thi hành các nghĩa vụ dân sự theo bản án tuyên. Chính vì vậy, nhiều vụ việc sau quá trình xác minh điều kiện thi hành án, nhận thấy đương sự không có hoặc không còn bất cứ tài sản nào để thi hành án nên cơ quan THADS đã ra quyết định về việc chưa có điều kiện thi hành án. Trong đó có một số vụ việc có tiền chưa có điều kiện thi hành án rất lớn như vụ Phạm Thị Bích Lương với số tiền chưa có điều kiện là hơn 2.000 tỷ đồng, vụ Dương Chí Dũng…

Thực tế cũng cho thấy đa số tòa án chỉ quan tâm đến phần hình phạt đối với người phạm tội trong các vụ án mà chưa thực sự chú trọng đến phần nghĩa vụ dân sự trong các bản án. Do đó, một số bản án tuyên không thực sự khả thi, rất khó để cơ quan TAHDS tổ chức thi hành. 

Để tháo gỡ phần nào những vướng mắc trên, các cơ quan có thẩm quyền cần nghiên cứu, hoàn thiện quy định của pháp luật tố tụng hình sự về trách nhiệm của các cơ quan tiến hành tố tụng trong áp dụng các biện pháp kê biên, phong tỏa tài sản, tài khoản của người phạm tội cũng như phạm vi áp dụng các biện pháp đó để nhằm hạn chế thấp nhất việc tẩu tán tài sản của người phạm tội để trốn tránh nghĩa vụ thi hành án.

Đồng thời nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung quy định của Luật THADS về ủy thác thi hành án cho phù hợp với yêu cầu thực tiễn, nhất là khi tổ chức các vụ án lớn có tài sản kê biên nằm ở nhiều nơi trên cả nước, có hướng dẫn cụ thể về trình tự, thủ tục xử lý một số tài sản kê biên mang tính chất đặc thù như vốn góp, cổ phần, cổ phiếu, vật đặc định… Cùng với đó cần tăng cường công tác phối hợp với các cơ quan liên quan để tạo thuận lợi trong việc THADS nói chung và thi hành án tham nhũng, kinh tế nói riêng.

Tin cùng chuyên mục

Hội nghị bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ kiểm tra công tác đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất diễn ra tại TP Hồ Chí Minh trong 2 ngày 17-18/6

Tập huấn nghiệp vụ kiểm tra đăng ký bảo đảm tài sản đất đai tại TP Hồ Chí Minh

(PLVN) -  Ngày 17/6/2024, tại TP Hồ Chí Minh đã diễn ra Hội nghị “Bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ kiểm tra công tác đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất” do Bộ Tư pháp phối hợp Bộ Tài nguyên và Môi trường cùng sự hỗ trợ của Tổ chức hợp tác quốc tế Đức tại Việt Nam (Dự án GIZ) tổ chức.

Đọc thêm

Phòng Công chứng số 1 tỉnh Khánh Hòa: Thượng tôn pháp luật, tất cả vì lợi ích khách hàng

Phòng Công chứng số 1 tỉnh Khánh Hòa xây dựng “thương hiệu” bằng sự nhiệt tình, chu đáo, chặt chẽ pháp lý.
(PLVN) - “Chúng tôi luôn lấy sự nhiệt tình, chu đáo, đảm bảo chặt chẽ pháp lý để xây dựng, giữ vững niềm tin của khách hàng dành cho đơn vị - một “thương hiệu” đã trở thành truyền thống và khẳng định vị thế của mình trong suốt những năm qua” , Phó trưởng phòng phụ trách Phòng Công chứng số 1 tỉnh Khánh Hòa cho biết.

Báo chí luôn đồng hành, sát cánh cùng lực lượng công an nhân dân

Báo chí luôn đồng hành, sát cánh cùng lực lượng công an nhân dân
(PLVN) - Nhân dịp kỷ niệm 99 năm Ngày báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925 – 21/6/2024), ngày 14/6, tại Hà Nội, Bộ Công an tổ chức gặp mặt lãnh đạo cơ quan chỉ đạo, quản lý báo chí và lãnh đạo cơ quan báo chí. Đồng chí Thượng tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy Công an trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an chủ trì buổi gặp mặt.

Vai trò của pháp luật quốc tế đối với tình hình thế giới hiện nay

Vai trò của pháp luật quốc tế đối với tình hình thế giới hiện nay
(PLVN) -Sáng 14/6, Trường Đại học Luật Hà Nội và Quỹ Hòa bình và Phát triển Việt Nam đã phối hợp tổ chức Tọa đàm khoa học “Tình hình thế giới hiện nay và vai trò của luật pháp quốc tế” dưới sự chủ trì của PGS.TS Tô Văn Hòa – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội và ông Trần Đắc Lợi - Nguyên Phó trưởng ban Thường trực, Ban đối ngoại Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Quỹ.

Nâng cao hiệu quả công tác pháp chế

Nâng cao hiệu quả công tác pháp chế
(PLVN) - Ngày 14/6, Bộ Tư pháp phối hợp với Konrad Adenauer Stiftung (Viện KAS), Cộng hòa Liên bang Đức tổ chức Hội nghị đánh giá tác động của chính sách trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) năm 2024.

Việt Nam – Hàn Quốc: Tiếp tục thúc đẩy quan hệ hợp tác về xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật

Cảnh buổi làm việc
(PLVN) - Sáng 14/6, tại Nhà Quốc hội, Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng đã có Buổi làm việc với Bộ trưởng Lee Wan-Kyu cùng Đoàn công tác của Bộ Lập pháp Chính phủ Hàn Quốc về công tác xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật.

Quảng Bình: Bồi dưỡng kiến thức về giám định tư pháp

Sở Tư pháp tỉnh Quảng Bình đã tổ chức Hội nghị bồi dưỡng kiến thức pháp luật và tập huấn nghiệp vụ về giám định tư pháp. Ảnh: Nguyên Phong
(PLVN) - Hội nghị bồi dưỡng kiến thức pháp luật và tập huấn nghiệp vụ về giám định tư pháp là hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động giám định tư pháp, đáp ứng yêu cầu ngày càng đa dạng của hoạt động tố tụng cũng như nhu cầu xã hội về giám định tư pháp.

An Giang tập huấn nghiệp vụ, kiến thức pháp lý cho luật sư, tư vấn viên, trợ giúp viên

An Giang tập huấn nghiệp vụ, kiến thức pháp lý cho luật sư, tư vấn viên, trợ giúp viên
(PLVN) -  Ngày 13/6, Sở Tư pháp tỉnh An Giang phối hợp Đoàn Luật sư tỉnh tổ chức Hội nghị Tập huấn về chuyên môn, nghiệp vụ, kiến thức pháp lý đáp ứng yêu cầu thực tiễn cho luật sư và các đối tượng khác trên địa bàn tỉnh An Giang năm 2024. Hội nghị có 100 đại biểu là luật  sư, tư vấn viên, trợ giúp viên pháp lý tham gia.

Việt Nam - Hàn Quốc: Tiếp tục thúc đẩy quan hệ hợp tác pháp luật và tư pháp

Cảnh Hội đàm.
(PLVN) - Triển khai thực hiện Bản Ghi nhớ hợp tác giữa Bộ Tư pháp Việt Nam và Bộ Lập pháp Chính phủ Hàn Quốc năm 2012, trên cơ sở quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam – Hàn Quốc (được nâng cấp vào tháng 6/2023), chiều 13/6, tại trụ sở Bộ Tư pháp, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long đã tiếp và hội đàm với Bộ trưởng LEE Wan-kyu cùng Đoàn công tác của Bộ Lập pháp Chính phủ Hàn Quốc.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư đẩy mạnh truyền thông, hỗ trợ pháp lý cho doanh nhiệp

Toàn cảnh phiên làm việc.
(PLVN) - Sáng 13/6, Tổ Thư ký giúp việc của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Trung ương đã có buổi làm việc tại Bộ Kế hoạch và Đầu tư (Bộ KH&ĐT) về tình hình thực hiện các chương trình, đề án về truyền thông, phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) và hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp (HTPLDN).

Đà Nẵng đi sớm, tiên phong đột phá trên nhiều lĩnh vực

Trưởng Ban Nội chính Trung ương Phan Đình Trạc chủ trì buổi làm việc. (Ảnh: Đặng Phước)
(PLVN) -Ngày 13/6, Đoàn Tiểu ban Văn kiện Đại hội XIV của Đảng do Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương Phan Đình Trạc, Thường trực Tiểu ban Văn kiện làm Trưởng đoàn đã khảo sát, làm việc tại TP Đà Nẵng.

Thanh Hóa tập huấn cập nhật kiến thức pháp luật mới ban hành cho đội ngũ báo cáo viên

Toàn cảnh hội nghị (Ảnh: Báo TH)
(PLVN) - Sáng 12/6, Sở Tư pháp Thanh Hóa tổ chức hội nghị tập huấn, bồi dưỡng pháp luật về phòng, chống tham nhũng, nghiệp vụ phổ biến giáo dục pháp luật (PBGDPL); đồng thời cập nhật kiến thức pháp luật mới ban hành cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật của các sở, ban, ngành, đoàn thể cấp tỉnh và các huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh.

TAND tối cao: Hướng dẫn truy cứu trách nhiệm hình sự hành vi khai thác, mua bán thủy sản trái phép

Cảnh Lễ công bố Nghị quyết số 04/2024/NQ-HĐTP ngày 12/6/2024 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao.
(PLVN) - Chiều 12/6, TAND Tối cao tổ chức Lễ công bố Nghị quyết số 04/2024/NQ-HĐTP ngày 12/6/2024 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Hình sự về truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi liên quan đến khai thác, mua bán, vận chuyển trái phép thủy sản .