Cảnh báo cho vay ngang hàng biến tướng thành tội phạm

(PLVN) - Trong dự thảo Báo cáo đánh giá tác động của một số loại hình kinh tế chia sẻ (KTCS) chính tới nền kinh tế đang gửi các bộ, ngành góp ý, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã nhận định hoạt động của các công ty cho vay ngang hàng (P2P lending), Fintech tiềm ẩn nhiều rủi ro phát sinh do môi trường pháp lý chưa được đầy đủ.
Cảnh báo cho vay ngang hàng biến tướng thành tội phạm

Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH-ĐT) nhận định, trong đại dịch Covid-19, chính phủ các nước áp dụng các biện pháp phong tỏa, cách ly, đóng cửa biên giới… làm đứt gãy các chuỗi cung ứng hàng hóa, dịch vụ khu vực, toàn cầu và cả trong nước, làm gián đoạn các hoạt động sinh hoạt bình thường của xã hội…, thì một số loại hình KTCS đã “biến nguy thành cơ” để phát triển, chiếm lĩnh thị phần của kinh tế truyền thống. 

Phụ thuộc vào “bên thứ ba”

Phát triển các loại hình KTCS làm gia tăng nhanh các giao dịch kết nối trên mạng internet, gia tăng áp lực lên hạ tầng số trong điều kiện tài nguyên số, tài nguyên internet còn hạn chế, các nền tảng công nghệ lớn chủ yếu tập trung ở nước ngoài nên sẽ làm gia tăng mức độ phụ thuộc của nền kinh tế vào công nghệ của nước ngoài.

Theo thông tin mà Bộ KH-ĐT dẫn trong dự thảo, trong số khoảng 200 công ty đang hoạt động trong lĩnh vực Fintech ở Việt Nam hiện nay, chủ yếu bên thứ ba cung cấp dịch vụ nền tảng là các doanh nghiệp từ nước ngoài. Một số hoạt động của Fintech có thể làm gia tăng độ lệ thuộc vào bên thứ ba của hệ thống tài chính. Chẳng hạn: công nghệ Robot tư vấn và các công ty Fintech trong lĩnh vực cho vay phải dựa hoàn toàn vào bên thứ ba, hay như việc các tổ chức tài chính hiện đang dần phụ thuộc vào các công ty cung ứng dịch vụ điện toán đám mây (cloud) để thực hiện các hoạt động tài chính liên quan đến công nghệ này thay cho việc phải đầu tư cơ sở hạ tầng cần thiết. 

Bộ KH-ĐT lo ngại, phát triển các loại hình KTCS có thể làm gia tăng mức độ lệ thuộc của hệ thống tài chính vào bên thứ ba là các doanh nghiệp nước ngoài, dẫn đến rủi ro hệ thống, gia tăng nguy cơ mất an toàn tài chính quốc gia.  

Sự phát triển các loại hình KTCS làm gia tăng nguy cơ mất an ninh mạng, chủ quyền quốc gia trên không gian mạng do hoạt động kinh tế chia sẻ làm gia tăng sự tương tác giữa cá nhân và tổ chức, doanh nghiệp trên môi trường “ảo”, tạo ra một hệ thống dữ liệu khổng lồ về thông tin và hoạt động của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân. Trong khi đó, Việt Nam cũng như các nước đang phát triển khác, hệ thống dữ liệu này hiện đang được các nhà cung cấp dịch vụ Internet xuyên quốc gia, các nhà cung cấp nền tảng lớn lưu trữ tại hệ thống máy chủ đặt tại lãnh thổ quốc gia khác.

Tuy Việt Nam có quyền tài phán, quyền chủ quyền đối với cơ sở dữ liệu người dùng internet là công dân Việt Nam, nhưng hệ thống cơ sở dữ liệu này lại được đặt trong phạm vi lãnh thổ một quốc gia khác. Việc này làm phát sinh quyền chủ quyền, quyền tài phán của quốc gia đó đối với tài nguyên quốc gia của Việt Nam, xâm phạm đến chủ quyền quốc gia của Việt Nam trên không gian mạng. 

Bên cạnh đó, sự thiếu đồng bộ và chưa hoàn thiện của hệ thống bảo mật khiến cho các loại hình KTCS tiềm ẩn rủi ro, lộ ra lỗ hổng về an ninh mạng, đe dọa quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân Việt Nam.

Phát triển các loại hình KTCS có thể làm gia tăng mức độ lệ thuộc của hệ thống tài chính vào bên thứ ba là các doanh nghiệp nước ngoài, dẫn đến rủi ro hệ thống, gia tăng nguy cơ mất an toàn tài chính quốc gia. Sự phát triển các loại hình KTCS làm gia tăng nhanh các giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế, gia tăng nhanh các giao dịch thanh toán xuyên biên giới. Sự bùng nổ nhu cầu giao dịch thanh toán điện tử tạo áp lực và thách thức lớn đối với các tổ chức tài chính-ngân hàng trong nước nhằm đảm bảo an toàn hệ thống và an ninh tài chính quốc gia.

Gia tăng các hoạt động kinh tế bất hợp pháp, gây bất lợi cho nền kinh tế và an sinh xã hội.

Hiện nay, có hiện tượng một số công ty P2P lending là kênh phân phối, tìm kiếm khách hàng cho công ty cầm đồ hoặc công ty cầm đồ hợp tác với công ty công nghệ xây dựng nền tảng giao dịch trực tuyến để công ty cầm đồ tìm kiếm người đi vay và thực hiện cho vay. 

Trong số khoảng 100 công ty P2P lending đã đi vào hoạt động chính thức và đang trong giai đoạn thử nghiệm ở Việt Nam, phần lớn là các công ty của nhà đầu tư nước ngoài (Tima, Trust Circle, Lendomo, Wecash, Interloan…). Trong đó, có một số công ty P2P lending có nguồn gốc từ Trung Quốc, Nga, Singapore, Indonesia...

(Theo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam)

Bộ KH-ĐT cho biết, một số đối tượng có thể lợi dụng sự biến dạng của mô hình kinh doanh chia sẻ P2P lending kiểu như vậy để thực hiện hành vi tội phạm, bất hợp pháp (như rửa tiền, hoạt động tín dụng đen, cho vay nặng lãi, cho vay cầm đồ biến tướng, hoạt động tài chính theo kiểu kinh doanh đa cấp…), đưa ra quảng cáo sai sự thật, hứa hẹn lợi nhuận cao, lãi suất cạnh tranh để lừa đảo, chiếm dụng vốn của người dân…Do vậy, sẽ tác động tiêu cực đến cuộc sống của người dân, gây bất ổn đến an sinh xã hội. 

Sự xuất hiện và phát triển với tốc độ nhanh của các loại hình KTCS, nhất là các loại hình P2P lending, Fintech trong lĩnh vực tài chính-ngân hàng, đã và đang khiến các cơ quan Nhà nước, nhất là các cơ quan quản lý tài chính phải đối mặt với những thách thức và khó khăn trong công tác quản lý, giám sát để phòng chống hiệu quả nguy cơ rửa tiền, tài trợ khủng bố (ALM/CFT); đồng thời kiềm chế và kiểm soát các rủi ro liên quan đến an ninh, an toàn, bảo mật thông tin; sử dụng trái phép thông tin cá nhân…

Đặc biệt, hoạt động của các công ty P2P lending, Fintech hiện nay hầu hết chưa có quy định pháp lý điều chỉnh, tiềm ẩn nhiều rủi ro phát sinh do môi trường pháp lý chưa được đầy đủ. Tình hình đó cũng tạo ra những thách thức rất lớn đối với công tác quản lý nhà nước đối với các mô hình thanh toán mới, chuyển tiền xuyên biên giới, chia sẻ dữ liệu người dùng qua giao diện lập trình ứng dụng mở (open APIS)…

Hoạt động cho vay ngang hàng cũng chứa đựng rủi ro “kép” về thuế và quản lý ngoại hối trong trường hợp người tham gia giao dịch là người không cư trú. Rủi ro ngày cũng xảy ra với trường hợp người tham gia giao dịch cố tình lừa đảo, ẩn danh, mạo danh thì khó có khả năng truy thu được thuế thu nhập; hoặc nếu người tham gia lại không cho vay bằng các đồng tiền pháp định (VNĐ hoặc các đồng tiền ngoại tệ khác) mà cho vay bằng tài sản ảo, tiền kỹ thuật số…, thì việc quản lý, giám sát, phòng chống rửa tiền, thu thuế thu nhập, quản lý ngoại hối, quản lý dòng tiền vào, ra của nền kinh tế, đăng ký khoản vay nước ngoài, cho vay nước ngoài trở nên khó khăn và tiềm ẩn nhiều rủi ro. 

Mặt khác, đối với thị trường thanh toán, sự phát triển của các dịch vụ thanh toán bằng mã QR code xuyên biên giới chưa được điều chỉnh bởi hệ thống pháp luật hoàn thiện, nên chưa thể kiểm soát được dòng thanh toán qua biên giới.

Vì thế, Bộ KH-ĐT đưa ra đề xuất xây dựng cơ chế phòng ngừa và nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm các nguy cơ mất an toàn của thị trường tài chính, có kịch bản ứng phó để giảm thiểu những tổn thương của thị trường kể cả trong trường hợp một số công ty Fintech, P2P lending nào đó gây ra tổn thất lớn không lường trước cho người sử dụng dịch vụ, làm tổn thương nghiêm trọng lòng tin của người sử dụng dịch vụ đối với thị trường, đe dọa đến sự an toàn của hệ thống tài chính-ngân hàng truyền thống. Đồng thời, tăng cường quản lý, giám sát để phòng chống hiệu quả nguy cơ rửa tiền, tài trợ khủng bố; đồng thời kiềm chế và kiểm soát các rủi ro liên quan đến bảo mật thông tin, sử dụng trái phép thông tin cá nhân của các công ty Fintech, P2P lending. 

Bách Nguyễn
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Làm gì để không đón Tết cùng... bụi mịn

Làm gì để không đón Tết cùng... bụi mịn
(PLVN) - Một cái Tết sẽ ra sao nếu mở mắt ra là phải đối diện với thực tế thông số bụi mịn trong không khí cao hơn 3 lần so với quy chuẩn Việt Nam? Đón Tết trong không khí ô nhiễm đã và đang là lo ngại của nhiều người dân…

Tổng thống Trump và cuộc tấn công đồi Capitol

Tổng thống Trump và cuộc tấn công đồi Capitol
(PLVN) - Ngày 6 tháng 1 năm 2021 là một ngày đen tối trong lịch sử của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ. Giữa phiên họp của lưỡng viện Quốc hội nhằm chính thức xác nhận kết quả bầu cử tổng thống năm 2020, đám đông người biểu tình, vốn được cho là bị kích động bởi tổng thống Donald Trump, đã xông vào tấn công trụ sở Quốc hội Mỹ đặt tại đồi Capitol, thủ đô Washington DC. 
Cô gái 9X và hành trình Xanh Việt Nam

Cô gái 9X và hành trình Xanh Việt Nam

(PLVN) - Từng có một công việc ổn định sau khi ra trường nhưng cô gái 9X Nguyễn Ngọc Ánh (Đắk Lắk) đã từ bỏ để đi khắp 63 tỉnh thành nhặt rác. Bỏ ngoài tai những lời cười, chê, Ngọc Ánh chỉ một mối quan tâm duy nhất là làm sao có thể làm sạch Việt Nam. 

Cà Mau tăng cường công tác quản lý bảo vệ rừng trong dịp Tết Nguyên đán

Cà Mau tăng cường công tác quản lý bảo vệ rừng trong dịp Tết Nguyên đán
(PLVN) - Dịp Tết là thời điểm rất dễ xảy ra các hành vi xâm hại đến tài nguyên rừng. Trên cơ sở ý kiến chỉ đạo của các cấp, ngành, hiện nay các lực lượng chức năng và đơn vị chủ rừng đang tăng cường công tác công tác quản lý, bảo vệ rừng dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán Tân Sửu 2021 nhằm kịp thời đấu tranh, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật trong công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.

Năm Covid-19 và “mùa vàng” Olympic

Năm Covid-19 và “mùa vàng” Olympic
(PLVN) - Tại buổi Lễ tuyên dương học sinh THPT đoạt giải Olympic quốc tế vừa qua, các em học sinh xuất sắc đoạt giải Olympic quốc tế và khu vực năm 2020 đã vinh dự đón nhận Huân chương Lao động của Nhà nước, Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, Bằng khen của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT…
Làm sao để được  sống xanh - ăn sạch - lòng thư thái?

Làm sao để được sống xanh - ăn sạch - lòng thư thái?

(PLVN) - Chưa bao giờ chuyện lựa chọn thực phẩm ăn uống lại khiến nhiều bà nội trợ phải đắn đo như bây giờ bởi cứ vài hôm là chúng ta lại đọc được thông tin thực phẩm này bẩn, thực phẩm kia không đạt an toàn vệ sinh hoặc có hàm lượng hóa chất cao gấp nhiều lần đe dọa sức khỏe con người. Vậy, làm sao để được sống xanh- ăn sạch- lòng thư thái?

Đón Tết, không chủ quan với Covid-19

Đón Tết, không chủ quan với Covid-19
(PLVN) - Với tốc độ lây lan nhanh của dịch Covid -19 tại nhiều nước trên thế giới, đặc biệt đã xuất hiện các biến thể mới của virus, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam yêu cầu: “Chúng ta phải quyết tâm giữ được thành quả chống dịch càng lâu càng tốt để có một cái Tết an toàn, ấm cúng, tươi vui. Năm nay, tiêu chí an toàn càng quan trọng”…

Đường dây sản xuất bao cao su và gel bôi trơn giả

Đường dây sản xuất bao cao su và gel bôi trơn giả
(PLVN) - TAND TP.HCM vừa đưa 5 bị cáo trong đường dây sản xuất bao cao su và gel bôi trơn giả ra xét xử về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả” và tội “Buôn bán hàng giả”. Kết thúc phiên tòa, HĐXX tuyên phạt bị cáo Trương Chí Thành (SN 1991, quê Thanh Hoá) 8 năm tù, Phạm Thanh Truyền (SN 1990, ở TP.HCM) 7 năm tù theo đúng tội danh bị truy tố. 3 bị cáo còn lại cùng bị tuyên mức án 3 năm tù về tội “Sản xuất và buôn bán hàng giả”.

Đừng “giết” tuổi thơ trẻ tại các điểm du lịch khi mua hàng và cho tiền!

Đừng “giết” tuổi thơ trẻ tại các điểm du lịch khi mua hàng và cho tiền!
(PLVN) - Bọn trẻ ở một số điểm du lịch bị người thân “nhồi nhét” làm mọi “mánh khóe” để “moi” tiền của du khách. Từ chuyện bất ngờ băng qua đường “chặn xe” xin tiền, xin quà; lẽo đẽo, dai dẳng mời chào du khách mua đồ lưu niệm; sẵn sàng quay mông vào ống kính chụp ảnh, ném đá trộm khi du khách không cho tiền. Đau lòng hơn, có trẻ ngày đêm hút thuốc lào, phả khói thuốc để cho du khách chụp ảnh, kiếm tiền… Những đám trẻ ấy sẽ lớn lên ra sao với vốn ngoại ngữ bồi, cái đầu trống rỗng kiến thức và tư duy thực dụng, mánh khóe?” 

Suýt mất mạng vì “tòm tem” với vợ bạn

Suýt mất mạng vì “tòm tem” với vợ bạn
(PLVN) - TAND TP Cần Thơ đã đưa bị cáo Nguyễn Thanh Sang (ở Cần Thơ) ra xét xử và tuyên phạt 14 năm tù về tội “Giết người”. Cộng với bản án cũ của TAND huyện Phong Điền, bị cáo Sang phải chấp hành hình phạt chung cho cả 2 bản án là 15 năm 6 tháng tù. 
Ấm áp và thiêng thiêng  những cái Tết làng chài

Ấm áp và thiêng thiêng những cái Tết làng chài

(PLVN) - Tết ở miền biển mang một nét rất riêng, rất khác so với những vùng miền khác. Đó là cái Tết của những con người lao động gắn với biển khơi, những người coi biển vừa là cứu tinh, vừa là người mẹ lớn. Cái Tết của những người mà sự đoàn viên đáng quý vô cùng.

Ăn Tết văn minh, xin đừng quá chén

Ăn Tết văn minh, xin đừng quá chén
(PLVN) - Rất nhiều vấn nạn thường xảy ra vào dịp Tết là từ việc quá chén trên bàn nhậu. Sau những tiệc nhậu vui là những nỗi buồn, đau khôn kể xiết mà cả người tham gia ăn nhậu lẫn người nhà phải gánh chịu. 

Cựu công an Đội CSĐT tội phạm về ma túy đi tù vì ma túy

Cựu công an Đội CSĐT tội phạm về ma túy đi tù vì ma túy
(PLVN) - TAND TP.HCM vừa xử sơ thẩm, tuyên bị cáo Hoàng Vũ Khang (ở Hóc Môn, TP.HCM), Ngô Tiến Đức (ở Hà Tĩnh) cùng mức án 17 năm tù về tội “Mua bán trái phép chất ma túy” và “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy”. Bị cáo Ngô Hoàng Lan Chi (ở Hóc Môn) nhận mức án 7 năm tù về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”.

Thói quen ăn uống khiến nhiều người trẻ mắc ung thư

Thói quen ăn uống khiến nhiều người trẻ mắc ung thư
(PLVN) - Tại Bệnh viện K, trung bình mỗi ngày tiếp nhận khoảng 5 trường hợp mắc ung thư đại trực tràng, đặc biệt có những bệnh nhân phẫu thuật ung thư đại trực tràng khi mới 12,13 tuổi, nguyên nhân hầu hết do thói quen ăn uống không hợp lý.

[Truyện ngắn] Tim Rắn

[Truyện ngắn] Tim Rắn
(PLVN) - Lục theo bạn đến làng rắn cách nhà gần hai mươi cây số chén đặc sản. Đến quán, hả hê chọn rắn và xem đám nhân viên biểu diễn các tiết mục chế biến. Nhìn những con rắn oằn oại trong tay những tay thợ thịt chuyên nghiệp, chờ đợi chút ít trong háo hức là ngồi vào bàn....
Nhâm nhi Tết

Nhâm nhi Tết

(PLVN) - Nhâm nhi Tết” là tuyển tập truyện, thơ cùng những bài giới thiệu về âm nhạc, hội họa có chủ đề Xuân và Tết vừa được NXB Kim Đồng giới thiệu tới bạn đọc.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬