FDI ngành gỗ: Coi chừng “đầu tư chui, đầu tư núp bóng”

0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) - Mặc dù các doanh nghiệp (DN) FDI chỉ chiếm 18% về lượng các DN tham gia xuất khẩu (XK), tuy nhiên kim ngạch XK của khối này đạt trên 51%. Theo chuyên gia Forest Trends, trong những năm gần đây, tình trạng “đầu tư chui, đầu tư núp bóng” nhằm lẩn tránh thuế đã xuất hiện.
Ảnh minh họa Ảnh minh họa

Doanh nghiệp FDI xuất khẩu vượt trội 

Báo cáo về “Thực trạng đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trong ngành gỗ Việt Nam” do Hiệp hội gỗ và Lâm sản Việt Nam (VIFOREST) và Foresst Trends phối hợp với các Hiệp hội gỗ địa phương công bố mới đây cho thấy, bất chấp các tác động tiêu cực của Covid-19, đến hết năm 2020, ngành gỗ nhận được 63 dự án mới với tổng vốn đầu tư đăng ký là gần 327,7 triệu USD, 52 lượt tăng vốn với tổng vốn tăng thêm là 193,6 triệu USD, 122 lượt góp vốn mua cổ phần, với giá trị góp vốn đạt 244,8 triệu USD. 

“Mặc dù các con số này đều thấp hơn năm 2019, song các con số này tiếp tục khẳng định sự hấp dẫn của ngành trong các hoạt động đầu tư FDI. Các con số của năm 2020 và của các năm trước đó cho thấy ngành sẽ tiếp tục là một địa chỉ tích cực về thu hút FDI…” - bà Cao Thị Cẩm (VIFOREST) nhận định.

Đáng chú ý, nguồn vốn FDI chủ yếu từ các nước châu Á và chủ yếu tập trung vào các tỉnh Đông Nam Bộ. Vốn đầu tư trung bình mỗi dự án nhỏ, và các hoạt động đầu tư tập trung vào sản xuất các sản phẩm gỗ như bàn ghế, giường, tủ, bàn ghế sofa, tủ bếp, gỗ dán… là các đặc điểm chính của các hoạt động đầu tư FDI vào ngành năm 2020. Các đặc điểm này tương đồng với năm 2019.

Năm 2020, XK của các DN khối FDI tiếp tục thể hiện tính vượt trội so với khối các DN nội địa. Khối này có 653 DN FDI trực tiếp tham gia XK, chiếm 18% trong tổng số DNXK, với kim ngạch đạt 6 tỷ USD, chiếm 51% trong tổng kim ngạch XK của cả ngành. 

So sánh với con số 2.676 DN và 5,9 tỷ USD về kim ngạch XK của khối DN nội địa cho thấy các DN FDI đã vượt xa DN nội địa về quy mô XK. 

Theo ông Tô Xuân Phúc, chuyên gia Forest Trends, sự vượt trội này có thể là do sự khác biệt về quy mô sản xuất, trình độ công nghệ và quản lý, quy mô vốn đầu tư, tiếp cận thị trường của các DN FDI so với DN nội địa. “Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có đánh giá hoặc nghiên cứu nào nhìn vào các khía cạnh này. Điều này cho thấy sự cần thiết phải có những nghiên cứu, nhằm nắm bắt thông tin về các yếu tố tạo ra sự vượt trội và chia sẻ với khối DN nội địa…” - ông Phúc gợi ý.

Cảnh báo rủi ro

Cũng theo chuyên gia đến từ Forest Trends, mặc dù FDI hiện là bộ phận không thể tách rời của ngành gỗ, song một số hoạt động đầu tư FDI ẩn chứa rủi ro lớn và điều này đã và đang làm tổn hại tới ngành. 

“Trong những năm gần đây, đặc biệt bắt đầu từ thời điểm căng thẳng thương mại Mỹ - Trung, tình trạng “đầu tư chui, đầu tư núp bóng” đã xuất hiện trong ngành. Tình trạng này diễn ra khi một số công ty có nguồn vốn từ Trung Quốc nhập khẩu các mặt hàng gỗ từ Trung Quốc vào Việt Nam, lấy nhãn mác xuất xứ của Việt Nam sau đó XK vào Mỹ. Điều này sẽ giúp các DN Trung Quốc tránh được các mức thuế mà Chính phủ Mỹ áp dụng đối với các mặt hàng này có xuất xứ từ Trung Quốc...” - ông Phúc phân tích.

Số liệu thống kê cho thấy, nhà đầu tư đến từ Trung Quốc dẫn đầu số dự án đầu tư trong số 14 quốc gia, vùng lãnh thổ đầu tư vào ngành gỗ trong năm qua, với số lượng lớn 23/63 dự án. Tuy nhiên, số tiền đầu tư lại khá khiêm tốn, trung bình mỗi dự án FDI ngành gỗ từ Trung Quốc chỉ khoảng 2,27 triệu USD, giảm 37% so với năm 2019. 

Được biết, trong năm 2020, nhóm nghiên cứu của Forest Trends cũng đã đưa ra một số báo cáo, cảnh báo về các khía cạnh “đầu tư chui, đầu tư núp bóng” đối với mặt hàng tủ bếp, ghế sofa, gỗ của một số DN trong khối FDI…

“Đầu tư chui, đầu tư núp bóng” mang lại những rủi ro rất lớn cho ngành. Tình trạng này nếu không được kiểm soát chặt sẽ có thể mang lại những hậu quả nghiêm trọng cho toàn ngành trong tương lai…” - chuyên gia Forest Trends cảnh báo.

 Hiện Mỹ là thị trường XK quan trọng nhất cho ngành gỗ Việt Nam. Báo cáo tổng quan xuất nhập khẩu ngành gỗ 2020 cho thấy, kim ngạch XK vào thị trường này năm 2020 lên tới trên 60% trong tổng kim ngạch XK của các DN trong cả nước. 

“Điều này có nghĩa rằng biến động từ thị trường này sẽ có tác động đến toàn ngành, ảnh hưởng đến các mục tiêu mà ngành đặt ra. Đến nay, tín hiệu biến động từ thị trường Mỹ đã rõ ràng. Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ đang tiến hành điều tra về toàn ngành gỗ Việt theo điều khoản 301. Điều tra này một phần dựa trên cáo buộc rằng có tình trạng “đầu tư chui, đầu tư núp bóng” vào ngành gỗ Việt Nam nhằm hưởng lợi thuế nhập khẩu từ Hoa Kỳ.

Thực tế, một số hoạt động đầu tư FDI trong các dự án mới, dự án tăng vốn mua cổ phần… tập trung vào các mặt hàng như gỗ dán, tủ bếp, ghế sofa và bộ phận của ghế sofa. Đây là các mặt hàng chứa đựng các yếu tố rủi ro về lẩn tránh thuế nhập khẩu từ Mỹ…” - chuyên gia Forest Trends cảnh báo.

Trong tháng 2 vừa qua, Bộ KH&ĐT đã gửi văn bản tới UBND các tỉnh, thành nhằm kêu gọi kiểm soát chặt chẽ đối với các hành vi chống gian lận xuất xứ đối với các sản phẩm gỗ. 

Văn bản đề nghị chính quyền các tỉnh, thành phố kiểm tra các dự án FDI để giảm rủi ro trong gian lận xuất xứ, ưu tiên lựa chọn các dự án có tính vượt trội về công nghệ, tham vấn với các hiệp hội gỗ về các dự án đầu tư, xem xét kỹ các dự án đầu tư sản xuất các mặt hàng có yếu tố rủi ro, gian lận. 

Thanh Thanh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Báo chí là lựa chọn số một khi doanh nghiệp muốn chuyển tải thông điệp

Báo chí là lựa chọn số một khi doanh nghiệp muốn chuyển tải thông điệp
(PLVN) -  Trong bối cảnh công nghệ truyền tin đang phát triển nhanh, mạnh như hiện nay, các doanh nghiệp (DN) đã lựa chọn thêm cho mình những cách thức mới để lan tỏa thông tin như phát triển trang Facebook định danh, những trang Youtube chính thức (official)... Thế nhưng khi được hỏi, phần lớn đều khẳng định giá trị, vai trò của báo chí trong chuyển tải thông điệp của DN. Vì đó là kênh truyền thông uy tín, khó có phương tiện nào thay thế được.

Trào lưu tiêu dùng 'xanh' nói 'không' với những thương hiệu lớn ở Hồ Gươm

Một cửa hàng nhìn thẳng ra Hồ Gươm (Hà Nội)

(PLVN) -  Chia sẻ với PLVN, một nhóm bạn trẻ thuộc Câu lạc bộ Sống Xanh khẳng định, khi lựa chọn thương hiệu nào đó, họ luôn ưu tiên những địa điểm có ý thức bảo vệ môi trường, và sẵn sàng nói "không" với những thương hiệu chưa coi trọng điều này, kể cả là những thương hiệu lớn nằm ở những con phố gần "trái tim" Thủ đô.

Cứ 3 doanh nghiệp thì có 1 chấp nhận chi tiền 'bôi trơn' để trúng thầu

Ảnh minh họa.
(PLVN) -Nhiều doanh nghiêp (DN) trong đó có DN cung cấp trang thiết bị y tế đồng ý với nhận định về tình trạng chi trả “hoa hồng” để trúng thầu… Có trường hợp DN từ chối không chi trả những chi phí này khiến tiến độ hoàn thành hồ sơ bị chậm trễ, không nộp được hồ sơ dự thầu, gây tổn thất lớn hơn khoản chi trả này.

Ra mắt Trục phát triển hợp đồng điện tử Việt Nam

Lễ ra mắt Trục phát triển hợp đồng điện tử
(PLVN) -  Hệ thống Trục phát triển hợp đồng điện tử Việt Nam sẽ đóng vai trò then chốt trong việc hỗ trợ các tổ chức chứng thực hợp đồng điện tử trong hoạt động cung cấp dịch vụ, đồng thời cung cấp cổng tra cứu, xác thực hợp đồng điện tử.

Nhiều quan ngại nếu ‘chẻ’ Tổng cục Đường bộ thành hai Cục

Nếu Tổng cục này bị tách thành hai Cục thì sẽ tăng thêm bộ máy và cán bộ lãnh đạo, quản lý
(PLVN) -Tổng cục Đường bộ Việt Nam tới đây sẽ bị “xóa” tên, và dự kiến sẽ tổ chức lại thành hai đơn vị thuộc Bộ GTVT đó là Cục Đường bộ Việt Nam và Cục Đường bộ cao tốc Việt Nam. Cả hai Cục này đều quản lý nhà nước về một chuyên ngành, đó là đường bộ?

Hãng xe Nhật giúp doanh nghiệp trong nước công nghiệp hỗ trợ ô tô

Hãng xe Nhật giúp doanh nghiệp trong nước công nghiệp hỗ trợ ô tô
(PLVN) -Cục Công Nghiệp (Bộ Công Thương) và Toyota Việt Nam (TMV) và vừa ký kết Biên bản ghi nhớ Dự án Hợp tác hỗ trợ doanh nghiệp (DN) trong nước trong lĩnh vực công nghiệp nhằm nâng cao năng lực và tăng cường liên kết giữa DN hỗ trợ trong nước với các nhà lắp ráp ô tô giai đoạn 2022 - 2023.

Dầu khí: Kinh tế mũi nhọn phải 'nhọn' hơn

Công trình dầu khí trên biển của PVN
(PLVN) -  Các hợp đồng dầu khí ngày càng ít đi, sản lượng khai thác dầu khí ngày càng suy giảm đang khiến những người hoạt động trong lĩnh vực Dầu khí Việt Nam “nóng ruột”, muốn sớm sửa đổi Luật Dầu khí để phù hợp với thực tiễn, “hút” được ngày một nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước. Dự kiến, dự án Luật Dầu khí (sửa đổi) sẽ được Quốc hội thảo luận, cho ý kiến lần đầu vào hôm nay (15/6).

Hôm nay, Tổng cục Thuế livestream hỗ trợ người nộp thuế

Hôm nay, Tổng cục Thuế livestream hỗ trợ người nộp thuế
(PLVN) -Để hỗ trợ cho người nộp thuế sử dụng hóa đơn điện tử được thuận lợi, ngày 15/6/2022, Tổng cục Thuế tổ chức chương trình “Hỗ trợ trực tuyến về Hóa đơn điện tử” giới thiệu những điểm cần lưu ý và giải đáp vướng mắc thường gặp của người nộp thuế trong quá trình đăng ký, sử dụng Hóa đơn điện tử.

Bổ nhiệm Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Tổng cục Thuế

Phó Tổng cục trưởng Vũ Chí Hùng trao quyết định tiếp nhận và bổ nhiệm cho ông Bùi Việt Hùng (phải).
(PLVN) -Ngày 14/6, Tổng cục Thuế tổ chức hội nghị công bố Quyết định 899/QĐ-TCT về việc tiếp nhận và bổ nhiệm ông Bùi Việt Hùng, Phó Trưởng ban Quản lý thu - Sổ, thẻ thuộc Bảo hiểm xã hội Việt Nam, giữ chức vụ Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Tổng cục Thuế.

Hoa Kỳ đánh giá cao việc điều hành chính sách tiền tệ của Việt Nam

Ảnh minh họa.
(PLVN) - Bộ Tài chính Hoa Kỳ vừa ban hành Báo cáo về “Chính sách kinh tế vĩ mô và ngoại hối của các đối tác thương mại lớn của Hoa Kỳ”, trong đó tiếp tục xem xét các đối tác thương mại chính trên cơ sở ba tiêu chí về thặng dư thương mại song phương với Hoa Kỳ, thặng dư cán cân vãng lai và can thiệp thị trường ngoại tệ một chiều, kéo dài.