Xuất khẩu nông - lâm - thủy sản 2018: Gặp khó ở nhiều thị trường truyền thống

(PLO) - Năm 2017, xuất khẩu nông - lâm - thủy sản thiết lập kỷ lục với kim ngạch đạt 36,4 tỷ USD. Nhưng để đạt mục tiêu 40 tỷ USD trong năm 2018 sẽ không dễ dàng trong bối cảnh diễn biến trên các thị trường truyền thống có nhiều vấn đề gây khó cho hàng hóa Việt. 
Xuất khẩu nông - lâm - thủy sản 2018: Gặp khó ở nhiều thị trường truyền thống

Tự làm khó mình…

Thống kê quý I/2018 cho thấy, kim ngạch xuất khẩu nông - lâm - thuỷ sản đạt 8,7 tỷ USD, trong đó các mặt hàng nông sản chính ước đạt 4,6 tỷ USD, giá trị xuất khẩu thuỷ sản ước đạt 1,7 tỷ USD và giá trị xuất khẩu các mặt hàng lâm sản chính ước đạt gần 2 tỷ USD.

Tổng số xuất khẩu của quý I/2018 đã cao hơn mức 7,6 tỷ của quý I /2017. Nếu theo diễn tiến thông thường như mọi năm, khả năng đạt kim ngạch xuất khẩu 40 tỷ USD của ngành nông nghiệp hoàn toàn khả thi.

Tuy nhiên, ông Nguyễn Bích Lâm, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê cho biết, trong năm 2018, các chỉ tiêu kinh tế sẽ không còn phụ thuộc vào yếu tố mùa vụ. Điều này có nghĩa, bình thường các năm trước bao giờ các chỉ tiêu quý I cũng thấp nhất và tăng dần trong các quý tiếp sau. Nhưng năm nay, yếu tố mùa vụ không còn, chỉ tiêu quý II chưa chắc đã cao hơn quý I, do đó các chỉ tiêu đặt ra sẽ khó có thể đạt được. 

Điều này cũng chính là vấn đề khiến các hiệp hội ngành hàng nông nghiệp và 2 Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và Công Thương lo lắng. Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh cho rằng, dù kết quả xuất khẩu của quý I/2018 khá tốt nhưng cần phải để ý điều chỉnh cơ cấu xuất khẩu để có thể giữ vững và phát huy kết quả của năm 2017. 

Theo đó, xuất khẩu nhóm hàng này vẫn dựa mạnh vào thị trường Đông Á, chiếm tới 44% kim ngạch xuất khẩu; Trong đó Trung Quốc là thị trường lớn nhất, chiếm hơn 26%. Một số mặt hàng dựa mạnh vào thị trường Trung Quốc như rau quả gồm thanh long, dưa hấu, sắn lát, cao su... và chủ yếu qua đường tiểu ngạch. Xếp sau Trung Quốc là thị trường Mỹ và châu Âu với 35%. 

Ngoài vấn đề về cơ cấu thị trường xuất khẩu, chất lượng hàng hóa xuất khẩu cũng được Thứ trưởng Khánh đặt ra, bởi một số sản phẩm của Việt Nam gặp phải vấn đề lớn về quy định an toàn vệ sinh thực phẩm, nhiều lô hàng bị trả về vì thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, truy xuất nguồn gốc tự phát khiến cho số lượng xuất khẩu đến các thị trường truyền thống đang có dấu hiệu giảm. Ví như ở thị trường châu Âu (EU), kim ngạch xuất khẩu cà phê chỉ đạt 1,37 tỷ USD, (giảm 0,9% so với cùng kỳ), hồ tiêu đạt 156,5 triệu USD (giảm 34,8%) và gạo xuất khẩu đạt 3,6 triệu USD (giảm 45,6%). 

Không chỉ thế, sản xuất ở Việt Nam còn tự gây khó cho các mặt hàng xuất khẩu của chính mình. Ví dụ điển hình nhất phải kể đến mặt hàng hồ tiêu. Hiện nay, Việt Nam đang đứng số 1 thế giới về xuất khẩu hồ tiêu nhưng lại tăng sản lượng nên nguồn cung dồi dào, dẫn tới việc giá cả xuống dốc. Cùng với đó, câu chuyện tổ chức sản xuất của chúng ta manh mún, chất lượng không đồng đều, cá thu hoạch ở nhiều ao nuôi khác nhau nên không kiểm soát được chất lượng. Theo ông Khánh, đây chính là những điểm yếu cốt lõi của ngành.

Làm gì để đa dạng hóa thị trường xuất khẩu? 

Bên cạnh những yếu tố chủ quan nêu trên, một số yếu tố khách quan đáng ngại cần phải kể đến chính là việc một số thị trường đã thực hiện các biện pháp bảo hộ thương mại như tôm, cá ở Hoa Kỳ. Nông - lâm -thủy sản xuất khẩu của Việt Nam hiện cũng đang phải đối mặt với nhiều khó khăn tại thị trường EU như rau quả bị rà soát và điều chỉnh chặt chẽ các quy định về an toàn thực phẩm, đồng thời gia tăng tần suất kiểm tra, gây bất lợi đến tiến độ xuất khẩu.

Theo thông tin được Bộ Công Thương đưa ra, hiện tần suất kiểm tra thanh long tăng lên 20% và các loại rau gia vị tăng 50%. Đặc biệt, sản phẩm thủy sản khai thác đang bị EU áp dụng cảnh báo thẻ vàng kể từ tháng 10/2017. Những diễn tiến mới này đang gây khó cho xuất khẩu hàng Việt, khiến cho câu chuyện phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc tiếp tục gây lo lắng cho các bên liên quan. 

Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh cho rằng, câu chuyện xuất khẩu phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc là tất yếu bởi lợi thế là nước láng giềng, đồng thời Việt Nam có nhiều mặt hàng nông sản mà phía bạn cần nhập khẩu. Do vậy, để không phải phụ thuộc vào một thị trường, cần phải giữ ổn định các thị trường xuất khẩu truyền thống (ngoài Trung Quốc) và phải tích cực tìm kiếm, khai thác nhiều thị trường mới. 

Tuy nhiên, để làm tốt được khâu thị trường thì các hộ sản xuất cần chủ động nâng cao nhận thức, nắm bắt thông tin, liên kết với doanh nghiệp, sản xuất nông sản theo tiêu chuẩn, quy định của thị trường nhập khẩu, đảm bảo uy tín chất lượng và sự bền vững cho hàng nông sản xuất khẩu Việt Nam.

Bộ trưởng Bộ Công Thương khẳng định, cho dù là thị trường Mỹ, Trung Quốc hay châu Âu và tiến tới là 11 nước trong Hiệp định CPTPP thì khâu quan trọng nhất mà từ doanh nghiệp đến người nông dân cần phải quan tâm chính là vấn đề chất lượng sản phẩm, năng lực cạnh tranh, thương hiệu. Chỉ khi nào có năng lực cạnh tranh cả về giá cả, chất lượng, thương hiệu… đáp ứng được các yêu cầu của thị trường xuất khẩu thì Việt Nam mới không bị phụ thuộc vào bất kỳ thị trường nào.

Nhật Thu
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

HNX bắt đầu công bố dữ liệu tự doanh chứng khoán

HNX bắt đầu công bố dữ liệu tự doanh chứng khoán
(PLVN) -Thực hiện công văn số 2828/UBCK-VP ngày 16/5/2022 của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) về việc công bố thông tin đối với giao dịch tự doanh, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) đã thực hiện công bố thông tin dữ liệu giao dịch tự doanh trên trang thông tin điện tử của Sở này, bắt đầu từ ngày 20/5/2022.

Cần nhân rộng mô hình 'chuyển nhượng quyền thu phí' cao tốc

Cao tốc TP Hồ Chí Minh – Trung Lương là tuyến đường bộ cao tốc đầu tiên áp dụng hình thức “chuyển nhượng quyền thu phí”
(PLVN) - TS Lê Đỗ Mười - Viện trưởng Viện Chiến lược và Phát triển Giao thông vận tải - cho rằng, cần học hỏi kinh nghiệm của một số nước có hạ tầng giao thông phát triển như Nhật Bản, Trung Quốc… để nước ta quản lý, khai thác hiệu quả khối tài sản đường cao tốc hơn 40 tỷ USD.

Về miền Tây xem kênh Chợ Gạo được 'rót' thêm ngàn tỷ

Kênh Chợ Gạo giai đoạn II do PMU Đường thủy (Bộ GTVT) làm đại diện chủ đầu tư, dự kiến sẽ hoàn thành vào năm 2023
(PLVN) - Dự án kênh Chợ Gạo (Tiền Giang) đã được đầu tư giai đoạn I (phía Bắc của kênh), nay tiếp tục được Bộ GTVT đầu tư nâng cấp giai đoạn II, trị giá hơn 1.300 tỷ đồng. Đây là tuyến giao thông thủy huyết mạch nối liền vựa lúa, vựa thủy sản… ở Đồng bằng sông Cửu Long với trung tâm kinh tế TP.HCM và ngược lại.

Nhiều nước ngừng xuất nông sản, Việt Nam ảnh hưởng thế nào?

Việc nhiều nước cấm xuất khẩu lúa mì sẽ ảnh hưởng đến ngành chế biến thực phẩm, thức ăn chăn nuôi của Việt Nam.
(PLVN) - Nhiều dự báo cho thấy, thị trường toàn thế giới đang đối mặt với cuộc khủng hoảng về giá do nhiều mặt hàng thiết yếu, nông sản là nguyên liệu sản xuất đã bị nhiều quốc gia cấm xuất khẩu. Thị trường Việt Nam bị tác động ra sao sau các lệnh cấm này?

Quy hoạch điện VIII: Đã 'chốt' nhưng vẫn còn... chỉnh

Chính phủ yêu cầu Bộ Công Thương làm rõ tính khả thi, hiệu quả trong phát triển hệ thống lưu trữ năng lượng đối với điện mặt trời tới năm 2030
(PLVN) - Mặc dù Hội đồng thẩm định đã quyết định "chốt" Quy hoạch điện VIII tại cuộc họp thẩm định trước kỳ nghỉ lễ 30/4/2022, nhưng mới đây Văn phòng Chính phủ tiếp tục có văn bản đề nghị Bộ Công Thương làm rõ hơn các vấn đề trong Quy hoạch điện VIII 

Sẽ đưa tài sản ảo vào Luật Phòng, chống rửa tiền?

Một buổi tọa đàm về phòng, chống rửa tiền thông qua tài sản ảo.
(PLVN) - Ngân hàng nhà nước đang chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, đề xuất các nội dung sửa đổi Luật Phòng, chống rửa tiền 2012, một trong các vấn đề được bàn thảo là việc đưa tài sản ảo vào dự luật này như thế nào khi hiện nay chưa có quy định rõ ràng tài sản ảo, tiền ảo là tài sản.

Mục tiêu 'zero' tiền mặt ở Kho bạc

 Mục tiêu đến năm 2025, sẽ không còn giao dịch chi bằng tiền mặt qua hệ thống kho bạc.
(PLVN) - Theo Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt trong hệ thống Kho bạc Nhà nước, cơ quan này phấn đấu đến cuối năm 2025 không còn giao dịch chi bằng tiền mặt và sẽ giảm đến mức tối thiểu các giao dịch thu bằng tiền mặt.

Cổ phiếu tăng trần hoặc giảm sàn 5 phiên liên tiếp phải báo cáo

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) chỉ đạo các Sở Giao dịch chứng khoán (GDCK) về việc công bố thông tin đối với giao dịch tự doanh của công ty chứng khoán, và các thông tin liên quan đến công ty có ảnh hưởng đến biến động giá cổ phiếu đối với các mã trần/sàn 5 phiên liên tiếp.

Manh nha lưới điện thông minh ở miền núi Lai Châu

Đường dây truyền tải điện 500kV Sơn La - Lai Châu
(PLVN) -Dự án Tự động hóa lưới điện trung áp năm 2022 là chương trình trọng điểm của Tổng Công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) vừa được Công ty Điện lực (PC) Lai Châu hoàn thành và đưa vào vận hành tại tỉnh này, với 4 mạch vòng trung áp (DMS).

Vận tải biển 'ăn nên làm ra'

Ảnh minh họa
(PLVN) - Sản lượng hàng hóa qua cảng biển tăng, cước phí vận tải biển tăng… là những nguyên nhân chủ yếu khiến doanh thu, lợi nhuận của các doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển từ đầu năm đến nay “ăn nên làm ra”.

Thúc đẩy thương mại, đầu tư, du lịch Việt -Mỹ

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹvới chủ đề “Khám phá lại Việt Nam”. Ảnh: VGP
(PLVN) - Chiều 17/5 (theo giờ địa phương), tại San Francisco, Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹ với chủ đề “Khám phá lại Việt Nam” (Rediscovering Viet Nam).

Mô hình nào để quản lý khối tài sản đường cao tốc 40 tỷ USD?

Ảnh minh họa
(PLVN) - Việc quản lý và kinh doanh đường bộ cao tốc gồm quản lý thu phí, quản lý giao thông, quản lý bảo trì và quản lý tài sản đường cao tốc. Nhưng hiện vẫn chưa có khung pháp lý hoàn chỉnh và bộ tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên về quản lý, khai thác đường bộ cao tốc.