Bảo vệ lộc trời ven sông Lam

Rươi được xem là “lộc trời”, giúp người dân có thêm thu nhập.
Rươi được xem là “lộc trời”, giúp người dân có thêm thu nhập.
0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) - Đã từ lâu những thửa ruộng ven sông Lam tại một xã ở Nghệ An người dân không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật để bảo vệ rươi. Rươi được xem là “lộc trời” đem lại nguồn kinh tế cao cho họ.

Những thửa ruộng không dùng thuốc bảo vệ thực vật

Nhiều năm nay, người dân ở xã Châu Nhân, huyện Hưng Nguyên (Nghệ An) luôn bảo vệ những thửa ruộng ở hạ nguồn sông Lam. Bởi các thửa ruộng đó không những đem lại kinh tế về lúa mà còn là nơi để người dân vớt “lộc trời”. Đó là những con rươi có giá trị dinh dưỡng và kinh tế cao. Cũng vì vậy mà người dân nơi đây ra sức bảo vệ loài vật này bằng cách sản xuất nông nghiệp hữu cơ, tuyệt đối không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

Ông Phạm Văn Vỹ, một trong những hộ dân có rươi “mọc” chia sẻ, để khai thác rươi, cáy trong suốt mấy chục năm qua vùng đất này luôn được chúng tôi giữ sạch, không sử dụng thuốc trừ sâu, thuốc trừ cỏ và cả phân bón hóa học. Bởi rươi là loài sinh vật đặc biệt, vô cùng nhạy cảm với hóa chất. Chúng chỉ có thể sinh trưởng và phát triển tại những vùng tự nhiên, sạch, không có hóa chất.

Trước đây, cả vùng bãi này là cánh đồng rộng lớn, nay đất đã được người dân đấu thầu để làm lúa và nuôi rươi. Vùng canh tác đặc biệt này cũng cách ly hoàn toàn với vùng canh tác thông thường. Cùng với đó, nước của sông Lam thường xuyên lên - xuống, khiến cho vùng đất khá “sạch” mầm sâu bệnh.

Những năm gần đây, với hiểu biết và nhận thức khoa học về chu trình sinh trưởng, phát triển của loài rươi, để tạo nguồn thức ăn cho những vi sinh vật phù du trong đất, làm nguồn thức ăn cho rươi, người dân đã sử dụng các loại phân hữu cơ như phân gà, phân trâu bò đã được ủ hoai mục để bón. Việc bón phân này đồng thời tăng cường độ phì của đất và bổ sung các chất dinh dưỡng cho sự phát triển của cây lúa.

Từ rươi, người ta có thể chế biến thànhnhiều món ăn ngon,trong đó có chả rươi.

Từ rươi, người ta có thể chế biến thànhnhiều món ăn ngon,trong đó có chả rươi.

Khai thác, bảo tồn đặc sản rươi kết hợp với sản xuất nông nghiệp hữu cơ không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cao mà còn góp phần bảo vệ môi trường, sức khỏe người dân, duy trì hệ sinh thái đồng ruộng bền vững. Vì thế, người dân thường bảo nhau tạo môi trường sống tốt hơn cho rươi. “Con rươi chỉ sống trong môi trường sạch, nếu ô nhiễm, rươi sẽ chết và những năm sau không xuất hiện nữa. Vì thế, chúng tôi cấy lúa thuận theo tự nhiên. Cây lúa cho thu hoạch thì tốt, còn nếu lúa bị sâu bệnh thì dập đi làm phân bón ruộng chứ không phun thuốc sâu, thuốc trừ cỏ”, ông Võ Văn Quế chia sẻ.

Cũng theo ông Quế, năm nay, giá rươi dao động từ 400 đến 450 nghìn/kg. Vào mùa rươi, nhiều hộ có thể kiếm được tiền triệu mỗi ngày. “Một cân rươi gần bằng cả tạ lúa, cho nên dù giá rươi khi lên, khi xuống nhưng thu nhập từ rươi lớn gấp nhiều lần so với cấy lúa”, ông Quế bật mí. Con rươi “cho” người dân thu nhập kinh tế, lại cho cả sức khỏe bởi nhờ chúng mà bà con nông dân có ý thức gìn giữ môi trường.

Ông Lê Khánh Quang, Chủ tịch UBND xã Châu Nhân, huyện Hưng Nguyên cho hay, hiện nay trên địa bàn xã có khoảng 70 đến 80ha ruộng của người dân có rươi. Sản lượng rươi tuy mỗi năm không đều nhau nhưng ước chừng đạt từ 4 đến 5 tấn. Ngày trước rươi được xuất bán ra nước ngoài, tuy nhiên mấy năm gần đây do dịch bệnh COVID-19 nên rươi chủ yếu tiêu thụ thị trường trong nước.

Mắm rươi - hương vị ngày Tết

Ngày trước rươi là món ăn dân dã nhưng nay rươi trở thành đặc sản. Rươi cũng “bước” dần vào mâm cơm ngày Tết như một món ăn đặc biệt. Những món ăn được chế biến từ rươi cực kỳ bổ dưỡng như chả rươi, rươi hấp, rươi nướng, rươi xào măng… Nhưng có lẽ độc đáo nhất vẫn là mắm rươi - món duy nhất giữ được cho đến ngày Tết, làm cho bữa ăn ngày đầu năm nhẹ nhàng, đậm đà, lôi cuốn.

Tuy là sản vật đồng quê nhưng giá rươi không hề rẻ. Mắm rươi cũng vậy! Nếu như các loại mắm được làm từ cá, tôm… hảo hạng nhất cũng chỉ đôi, ba trăm ngàn đồng một lít thì mắm rươi phải gần 1 triệu đồng. Lý giải cho mức giá đắt đỏ này cũng không quá khó bởi cá, tôm có thể cho thu hoạch quanh năm nhưng mùa rươi chỉ kéo dài khoảng chừng vài tháng, trong khi nhu cầu của người dân nhiều mà nguồn cung ít. Hơn nữa, rươi là thực phẩm có nhiều dinh dưỡng quý cho sức khỏe.

Làm mắm rươi không khó nhưng đòi hỏi phải tỉ mỉ, khéo léo trong từng công đoạn. Là người có thâm niên trong nghề làm mắm rươi, chị Hoa Thị Thủy, trú xã Châu Nhân, huyện Hưng Nguyên cho hay, rươi làm mắm ngon nhất phải là rươi tháng 10. Bởi rươi tháng 9 là rươi mới, tuy ngon nhưng chưa sạch rơm rác. Rươi tháng 11, đã là rươi gạn, hay lẫn bùn đất, do đó rươi tháng 10 là ngon nhất.

Chị Thủy chia sẻ về bí quyết làm mắm rươi – món ăn đặc sản ngày Tết.

Chị Thủy chia sẻ về bí quyết làm mắm rươi – món ăn đặc sản ngày Tết.

Theo bí quyết gia truyền của gia đình chị, mắm rươi muốn đậm đà, thơm ngon quan trọng nhất là khâu sơ chế. Người muối phải rửa rươi thật sạch rồi mới đem xay nhuyễn. Ngoài rươi thì các nguyên liệu đi kèm như hành tăm, vỏ quýt và ớt cay, thính rang cũng rất quan trọng để làm dậy mùi mắm. Tất cả nguyên liệu được xay nhuyễn và trộn với rươi, kèm theo gia vị để mắm đậm đà. Trong lúc chế biến, kỵ nhất là để nước lạnh rơi vào. Sơ chế xong phải cho ngay vào vại sành sứ để có sản phẩm thơm ngon nhất. Đặc biệt, người muối phải chọn đúng thời điểm nắng đẹp để mang rươi ra phơi mới tạo được mùi thơm. Trước khi đem hũ mắm ra phơi nắng, chị Thủy giã một nắm lá bọ mắm rải lên trên, bịt thêm vài ba lượt vải màn sạch để tránh ruồi muỗi đẻ trứng vào hũ, gây hỏng mắm.

Quá trình ủ mắm, thi thoảng phải nhớ giở ra, dùng đôi đũa lớn đảo đều lên. Như thế gọi là trở mắm để cả hũ mắm đều được “ăn” nắng, mới thật thơm. Sau 1 tháng, khi mắm rươi chín, sẽ chuyển sang màu đỏ vàng và đến thời điểm Tết Nguyên Đán thì mắm rươi đạt đến độ hoàn hảo. Nếu như trước đây, rươi chỉ là món ăn dân dã thì nay đã trở thành đặc sản nổi tiếng, được nhiều thực khách sành ăn trong và ngoài nước tìm về thưởng thức. “Nhờ bí quyết gia truyền mà mắm rươi chúng tôi làm có điều đặc biệt là không tanh, lại có thể bảo quản thời gian lâu. Do đó, rất nhiều khách cứ vào dịp cuối năm lại mua một số lượng lớn để dùng dần”, chị Thủy nói.

Những năm gần đây, rươi “bước” dần vào mâm cơm ngày Tết như một món ăn đặc biệt. Thịt luộc, dưa hành, cà muối, rau sống… mà chấm với mắm rươi ngày Tết thì ngon không tả nổi. Dù mâm cỗ ngày Tết có “cao lương mĩ vị” gì đi chăng nữa cũng không thể thiếu bát mắm rươi. Món ăn dân dã này sẽ làm bữa cơm Tết thanh đạm, đậm đà, thơm nồng, khó quên.

Theo ông Lê Khánh Quang, hiện nay hai sản phẩm chả rươi và mắm rươi của người dân đang được chính quyền hoàn thiện hồ sơ đăng ký sản phẩm OCOP. Hy vọng trong năm nay sẽ hoàn thiện hai sản phẩm trên, từ đó nâng tầm thương hiệu mắm rươi, chả rươi của người dân.

Đọc thêm

Chung tay tìm giải pháp đưa ngành tôm phát triển hiệu quả, bền vững

Chung tay tìm giải pháp đưa ngành tôm phát triển hiệu quả, bền vững
(PLVN) - Ngày 20 - 22/3, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Cà Mau, Hội Thủy sản Việt Nam phối hợp với Cục Thủy sản, Sở NNPTNT tỉnh Cà Mau, Tạp chí Thủy sản Việt Nam... tổ chức Hội chợ Triển lãm Quốc tế công nghệ ngành tôm Việt Nam lần thứ 5/2024 (VietShrimp - Đồng hành cùng người nuôi tôm).

Nâng cao hiệu quả vùng nuôi tôm sinh thái ở Cà Mau

Nâng cao hiệu quả vùng nuôi tôm sinh thái ở Cà Mau
(PLVN) - Xác định được lợi ích thiết thực mà loại hình nuôi tôm sinh thái mang lại, trong những năm qua, tỉnh Cà Mau đã chú trọng phát triển loại hình nuôi tôm sinh thái nhằm để tận dụng tiềm năng và lợi thế vốn có của địa phương để nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm thủy sản.

Nam sinh người Thái gìn giữ vải thổ cẩm từ bẹ chuối

Vi Dương Phong (ngoài cùng bên trái) tại cuộc thi Olympic Phát minh và Sáng chế khoa học Quốc tế
(PLVN) - Vượt qua rất nhiều đề tài của những thí sinh khác, sản phẩm vải thổ cẩm làm từ bẹ chuối của Vi Dương Phong, học sinh lớp 12 tại Trường Dân tộc nội trú tỉnh Nghệ An, đã giành Huy chương Vàng và giải Đặc biệt trong cuộc thi Olympic phát minh và sáng chế khoa học Quốc tế năm 2023.

Nhớ nếp bầu quê

Nếp bầu Tam Mỹ - một đặc sản thân cao 1,4m cho hương vị khác biệt được phục tráng thành công. Ảnh: Trung tâm Kỹ thuật Nông nghiệp Núi Thành
(PLVN) - “Nếp nào thơm bằng nếp bầu Tam Mỹ/Trầu nào thơm cho bằng trầu Trung Lương” - câu ca dao ấy là lời nhắc nhở những người con đất Tam Mỹ (nay là xã Tam Mỹ Đông, Tam Mỹ Tây, huyện Núi Thành, Quảng Nam) không chỉ nhớ đến một đặc sản ở vùng đất trung du bán sơn địa quê mình mà còn nhớ đến hương vị của Tết - hương vị của sự đoàn viên.

Làng cá khô Gành Hào vào vụ Tết

Nghề làm cá khô tại thị trấn Gành Hào phải bảo đảm chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm, bảo vệ thương hiệu sản phẩm, đồng thời còn giải quyết việc làm cho nhiều lao động tại địa phương.
(PLVN) - Làng nghề cá khô ở vùng biển Gành Hào, huyện Đông Hải (tỉnh Bạc Liêu) đang tăng tốc sản xuất phục vụ thị trường Tết Nguyên đán Giáp Thìn năm 2024.

Gắn "sao" cho sản phẩm OCOP Cà Mau

Gắn "sao" cho sản phẩm OCOP Cà Mau
(PLVN) - Chiều 25/1, ông Lê Văn Sử - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau chủ trì Hội nghị đánh giá, kết quả thực hiện Chương trình OCOP gắn với lễ công bố trao Giấy chứng nhận cho 26 sản phẩm OCOP 4 sao của tỉnh năm 2023.

Về Quảng Ninh thưởng thức loại đặc sản 'đắt như vàng'

Với giá bán 4-6 triệu/kg, sá sùng khô là loại đặc sản "quý như vàng". Ảnh: Quang Hà
(PLVN) - Sá sùng hay còn gọi là địa sâm, sâu đất hay trùn biển, sống nhiều ở các vùng biển Vân Đồn, Quan Lạn, Đầm Hà, Hải Hà. Với giá bán trên thị trường hiện nay khoảng 4-6 triệu đồng/kg sá sùng khô tuỳ chủng loại, đặc sản này được ví "đắt như vàng".

Miến dong Bình Liêu vào mùa Tết

Bà con các dân tộc hồ hởi vào mùa miến Tết. Ảnh: Quang Hà
(PLVN) - Mỗi độ chuẩn bị xuân về, Tết đến, miền miến dong Bình Liêu lại trở lên nhộn nhịp. Nghề làm miến dong của các bà con dân tộc Bình Liêu đã có từ lâu đời, nhưng kể từ khi Quảng Ninh phát triển các sản phẩm OCOP, miến dong Bình Liêu đã phát triển sang một trang mới.

Richy 'mách nước' chọn bánh kẹo Tết

Nhiều sản phẩm bánh kẹo Tết 2024 của Richy được người tiêu dùng chọn mua.
(PLVN) -  Để ngăn ngừa tình trạng hàng giả trà trộn, Richy, một thương hiệu hàng Việt Nam chất lượng cao, triển khai các hoạt động quảng bá và chia sẻ thông tin trên các kênh thông tin chính hãng nhằm khuyến cáo người tiêu dùng thận trọng khi mua sắm quà tặng Tết...

Lumi Việt Nam: Nâng tầm hàng Việt nhờ bộ sản phẩm công nghệ thông minh

Chủ tịch HĐQT Lumi Việt Nam giới thiệu sản phẩm tới Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tại Lễ kỷ niệm 10 năm ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam (18/5/2023-18/5/2023).
(PLVN) - Nhà thông minh đang dần trở thành lựa chọn của người dùng Việt hướng tới tiêu chuẩn sống tiện nghi, đặc biệt đối với một số thành phố lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Là doanh nghiệp tiên phong trong lĩnh vực Nhà thông minh, các sản phẩm, thiết bị thông minh của Lumi đang được người tiêu dùng trong nước ưa chuộng.

Nâng cao tỷ lệ hàng Việt Nam trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận

Hàng Việt chiếm ưu thế tại các cửa hàng, siêu thị, trung tâm thương mại trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận (Ảnh:TTXVN).
(PLVN) - Thực hiện cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, thời gian qua tỉnh Ninh Thuận đã tập trung đẩy mạnh quảng bá, tiêu thụ hàng hóa, sản phẩm có thế mạnh của địa phương. Từ đó, tạo sức lan tỏa và chuyển biến tích cực trong nhận thức, hành vi ưu tiên sử dụng hàng Việt Nam của người dân trên địa bàn tỉnh.

Chiến lược thâm nhập thị trường của Vidata

“Bắt mắt” với bánh hỏi rau củ Vidata.
(PLVN) - Công ty TNHH MTV Vita (thương hiệu Vidata) hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh sản phẩm nông nghiệp chất lượng cao. Sau thời gian dài nghiên cứu, Vidata cho ra đời các dòng bánh canh rau củ, bánh hỏi rau củ, bánh tráng rau củ, nui rau củ mang đặc trưng tỉnh Bình Định. Đây là các dòng sản phẩm đặc biệt chiết xuất tinh hoa rau củ và lúa gạo tốt cho sức khỏe người tiêu dùng.