Phải ghi âm, ghi hình để chống bức cung, nhục hình

(PLO) - Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng cho rằng, trong hỏi cung cần ghi âm, ghi hình, để “vừa bảo đảm được quyền của các cơ quan bảo vệ pháp luật vừa bảo vệ quyền con người đã ghi nhận trong Hiến pháp”.
Ảnh chỉ mang tính chất minh họa Ảnh chỉ mang tính chất minh họa

Quan điểm trên của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng về quy định ghi âm, ghi hình hoạt động hỏi cung được đề xuất trong Dự thảo Bộ luật Tố tụng Hình sự (sửa đổi) tại Hội nghị Đại biểu Quốc hội chuyên trách sáng qua (26/8).

Ghi âm, ghi hình để chống bức cung, dùng nhục hình

Quá trình thảo luận về Dự thảo Bộ luật này, đa số ý kiến đều đồng tình quy định việc ghi âm, ghi hình hoạt động hỏi cung là cần thiết để vừa bảo đảm minh bạch quá trình hỏi cung vừa bảo vệ bị can, chống bức cung, dùng nhục hình, bảo vệ người hỏi cung tránh bị vu cáo và không tạo điều kiện cho những vụ án oan, sai.

Tuy nhiên, báo cáo trình, tiếp thu ý kiến Đại biểu Quốc hội (ĐB) về một số vấn đề lớn của Dự án Bộ luật Tố tụng Hình sự (BLTTHS sửa đổi) của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cũng cho thấy, trong thực tiễn, việc hỏi cung bị can có thể được tiến hành ở nhiều nơi và trong những điều kiện rất khác nhau; có bị can bị tạm giam, có bị can ở ngoài xã hội; có bị can chỉ hỏi cung một hai lần, có bị can phải hỏi cung rất nhiều lần; có trường hợp cùng một thời điểm phải hỏi cung rất nhiều người. 

Vì vậy, để bảo đảm tính khả thi, hiệu quả, tránh lãng phí, phù hợp với điều kiện nước ta, UBTVQH cho rằng, quy định việc hỏi cung bị can tại cơ sở giam giữ hoặc tại trụ sở Cơ quan điều tra được ghi âm, ghi hình là phù hợp; còn tại các địa điểm khác thì có thể ghi âm, ghi hình khi cơ quan, người có thẩm quyền tố tụng xét thấy cần thiết.

Nhưng ĐB Bùi Mạnh Hùng (Bình Phước) đề nghị, đối với trường hợp áp dụng biện pháp ghi âm, ghi hình ở các địa điểm khác ngoài cơ sở giam giữ hoặc trụ sở Cơ quan điều tra, bị can cũng phải có quyền yêu cầu ghi âm, ghi hình “để bảo đảm tính minh bạch ở mọi nơi, mọi lúc và cũng giúp cho cơ quan điều tra, giúp cho cơ quan tư pháp có đủ bằng chứng và xét xử minh bạch hơn”. 

Bên cạnh đó, ĐB Bùi Mạnh Hùng (Bình Phước) còn nhấn mạnh thêm quyền ghi âm, ghi hình của người làm chứng, người muốn cung cấp thông tin và đề nghị trong trường hợp cần thiết phải coi đó là một chứng cứ. 

Quyền hay nghĩa vụ ghi âm, ghi hình mới khả thi?

Với ý nghĩa của hoạt động ghi âm, ghi hình quá trình hỏi cung đối với việc làm rõ bản chất khách quan của vụ án, ĐB Lê Thị Nga – Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội cho rằng, ghi âm, ghi hình phải được qui định là nghĩa vụ của cơ quan và người tiến hành tố tụng. 

Phân tích về tương quan, khả năng thực thi qui định về ghi âm, ghi hình trong tố tụng hình sự thì nếu ghi âm, ghi hình là “quyền” của bị can, bị cáo thì rõ ràng khả năng thực thi là mong manh. Họ chỉ có thể yêu cầu được thực hiện quyền này chứ không thể tự thực hiện vì không có phương tiện. Ngược lại, nếu là nghĩa vụ của cơ quan và người tiến hành tố tụng thì việc ghi âm, ghi hình mới có thể được thực hiện đầy đủ.

Việc đặt thiết bị ghi âm, ghi hình là điều kiện cần để việc ghi âm, ghi hình được thực hiện. Theo BLTTHS hiện hành, khái niệm nơi tiến hành điều tra là rất rộng. Do đó, ĐB Lê Thị Nga đề nghị quy định địa điểm hỏi cung là trụ sở vì đã bị truy tố. Nhưng ĐB cũng đề nghị Bộ Công an báo cáo rõ “xu hướng quy định chỉ hỏi cung tại nơi có trụ sở, hoặc các cơ sở giam giữ như vậy có khả thi không?”. 

Nếu hỏi cung ở trụ sở thì việc đặt các thiết bị ghi âm, ghi hình không phải là vấn đề quá khó khăn, nhưng ở các nơi khác thì phải tính đến tính khả thi về việc bố trí phương tiện ghi âm, ghi hình để qui định không “lạc lõng” khi thực thi.

Đồng thời, để thống nhất thực hiện cần có hướng dẫn cụ thể của các cơ quan có thẩm quyền về việc ghi âm, ghi hình. Tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội lưu ý, phải quy định cụ thể về việc ghi âm, ghi hình, tránh quy định “vì lý do khách quan” khiến qui định có thể bị “lờ” đi trong quá trình áp dụng vì có “lý do khách quan”.

Huy Anh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

“Trăm hoa đua nở” trong lập Quỹ mua vắc xin phòng COVID-19

Ông Nguyễn Quang Vinh - Phó TGĐ Kho bạc Nhà nước, kiêm Giám đốc "Quỹ vắc xin phòng COVID-19".
(PLVN) - Sau khi Thủ tướng Chính phủ có Quyết định thành lập “Quỹ vắc xin phòng COVID-19” vào ngày 26/5/2021, nhiều địa phương trong cả nước cũng lần lượt kêu gọi, tiếp nhận vật chất ủng hộ việc phòng, chống dịch, trong đó có việc lập Quỹ mua vắc xin để tiêm phòng COVID-19 tại địa phương.

Đưa Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng vào cuộc sống: Cuộc chuyển mình ở bản làng Sơn La - Đổi thay trên vùng đất một thời nghèo khó

Nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp của Đảng viên trở thành điểm sáng trong phát triển kinh tế tại Sơn La.
(PLVN) - Từ khi những bản vùng cao có Đảng viên, có chi bộ thì các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với người dân dễ dàng hơn, cũng từ đó cuộc sống dần đổi thay. Đó là chia sẻ của Đại úy Nguyễn Văn Dược, cán bộ Đồn Biên phòng Phiêng Pằn được tăng cường về làm Phó Bí thư Đảng ủy xã Phiêng Pằn, huyện Mai Sơn (Sơn La).

Vận hành hai cơ sở dữ liệu quốc gia là bước tiến trong tiến trình đổi mới quản trị quốc gia

Vận hành hai cơ sở dữ liệu quốc gia là bước tiến trong tiến trình đổi mới quản trị quốc gia
(PLVN) - Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, phát huy hiệu quả thật tốt Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân để người dân và doanh nghiệp được thụ hưởng thật mới là điều mong mỏi của Đảng, Nhà nước, sự trông đợi và kỳ vọng của xã hội và toàn thể nhân dân. 

Bộ Công an tiết kiệm 1.000 tỷ đồng bằng cách nào?

Cán bộ chiến sĩ công an cấp căn cước cho công dân.
(PLVN) - Sau hơn một năm triển khai với tinh thần khẩn trương, quyết liệt, trải qua 3 giai đoạn với từng bước đi cụ thể, Bộ Công an đã xây dựng thành công 2 dự án xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và sản xuất, cấp và quản lý căn cước công dân, tiết kiệm 1.000 tỷ đồng và đem lại nhiều lợi ích cho nhân dân. 

Kiên quyết thay thế người đứng đầu đơn vị, địa phương nếu để tội phạm lộng hành

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc: Kiên quyết thay thế người đứng đầu đơn vị, địa phương nếu để tội phạm lộng hành - Ảnh: TTXVN
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu, thủ trưởng đơn vị đề cao trách nhiệm, nêu gương, tinh thần chủ động, năng động, quyết liệt của người đứng đầu. Kiên quyết thay thế người đứng đầu đơn vị, địa phương nếu để tội phạm lộng hành, để tình hình phức tạp xảy ra những hành vi vi phạm nghiêm trọng của cấp dưới. 

Song Khê - làng Tiến sỹ bên sông Thương

Song Khê - làng Tiến sỹ bên sông Thương
(PLVN) - Ngày 18/6/2021, Bộ trưởng Bộ VH-TT&DL Nguyễn Văn Hùng đã ký Quyết định số 1901/QĐ-BVHTTDL công nhận xếp hạng Di tích quốc gia đối với di tích lịch sử mộ và đền thờ Tiến sĩ Đào Toàn Bân ở xã Song Khê, thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang. Song Khê - miền quê được bao bọc bởi sông Cầu, Sông Thương, sông Lục Nam có tới 13 vị Tiến sỹ được ghi danh tại Văn Miếu Quốc Tử Giám, làm nên miền đất học nức tiếng.

Hưởng ứng bài viết của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng: Định hướng rõ ràng, thể hiện cụ thể khát vọng Việt Nam

PGS.TS. Lê Quốc Lý - Nguyên Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
(PLVN) - Bài viết “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam” ngày 16/5/2021 của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã gợi mở nhiều nội dung mới về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội và truyền đến toàn Đảng, toàn dân một niềm tin sắt đá, một sự kiên định vào con đường đi lên chủ nghĩa xã hội và một tương lai tươi đẹp của đất nước ta trong tương lai.

Đa dạng hóa, đa phương hóa trong quan hệ đối ngoại

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại buổi làm việc.
(PLVN) - Đó là nhấn mạnh của Thủ tướng Phạm Minh Chính tại buổi làm việc với Bộ Ngoại giao về việc triển khai đường lối đối ngoại theo tinh thần Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng cuối tuần qua.

Làm báo thời tự lực, tự cường

Làm báo thời tự lực, tự cường
(PLVN) - Ngay trước thềm dịp kỷ niệm 96 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2021), ngày 12/6/2021, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có bài phát biểu quan trọng tại Hội nghị toàn quốc sơ kết 5 năm thực hiện Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”.

Báo chí và câu chuyện 'không có ai bị bỏ lại phía sau'

Với sự phản ảnh chân thật của báo chí, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam trở thành một trong những biểu tượng mạnh mẽ để người dân dựa vào trong thời điểm dịch bùng phát.
(PLVN) - Không thể phủ nhận rằng, trong những biến cố của cuộc sống như thiên tai, dịch bệnh, vai trò truyền tải thông tin của báo chí càng được phát huy mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Có thể nói, báo chí chính là lực lượng quan trọng không thể thiếu, góp phần không nhỏ vào công tác phòng chống dịch của đất nước thời gian qua.

Trách nhiệm xã hội là điều không thể thiếu trong hoạt động báo chí

Báo PLVN tiếp sức Bắc Giang chống dịch COVID-19.
(PLVN) - Bất cứ ngành nghề nào trong xã hội đều có vị trí và vai trò riêng, song hành theo đó là trách nhiệm mà những người hành nghề phải gánh vác. Nghề báo cũng vậy. Báo chí với vai trò và vị trí đặc biệt, có trách nhiệm vô cùng lớn lao trong việc thông tin tuyên truyền phổ biến chính sách pháp luật đi sâu vào tư tưởng, đời sống, thực hiện giám sát, phản biện xã hội.

Hồ Chí Minh - Nhà báo vĩ đại

Nguyễn Ái Quốc - nhà báo kiệt xuất của báo chí cách mạng Việt Nam. (Ảnh tư liệu)
(PLVN) - Không chỉ là một lãnh tụ chính trị kiệt xuất, một danh nhân văn hóa của nhân loại, Chủ tịch Hồ Chí Minh còn là một nhà báo vĩ đại. Người coi báo chí là phương tiện để vận động, tập hợp lực lượng cách mạng, tổ chức, thực hiện mục tiêu cách mạng một cách nhanh chóng, sâu rộng và hiệu quả nhất. Do đó, trong suốt 60 năm vừa hoạt động cách mạng vừa cầm bút, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết hàng ngàn bài báo các loại…