Hậu quả nhãn tiền do ồ ạt xây dựng thủy điện ở Tây Nguyên

(PLVN) - Hạn hán diễn ra phức tạp tại khu vực Tây Nguyên những năm gần đây không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sản xuất nông nghiệp của người dân mà còn khiến hệ thống thủy điện bị khủng hoảng. Nhiều thủy điện phải dừng hoạt động, một số khác chỉ hoạt động cầm chừng.
Hậu quả nhãn tiền do ồ ạt xây dựng thủy điện ở Tây Nguyên

Thiếu nước, thủy điện hoạt động cầm chừng

Khu vực Tây Nguyên là đầu nguồn các con sông chảy ra Biển Đông, thuộc ven biển miền Trung. Tây Nguyên có nguồn tài nguyên nước dồi dào, phong phú với 4 hệ thống sông chính: Sê San, Sêrêpốk, sông Ba và sông Đồng Nai; khá thuận lợi trong việc phát triển thủy điện, thủy lợi. Hiện nay, số lượng thủy điện vừa và nhỏ ở Tây Nguyên nâng lên vài trăm dự án (DA).

Hiện nhiều thủy điện ở khu vực Tây Nguyên phải dừng hoạt động, một số khác chỉ hoạt động cầm chừng. Trên lưu vực sông Ba - dòng sông lớn nhất Tây Nguyên, hồ thủy điện Ka Nak (tỉnh Gia Lai) đầu tháng 3 chỉ còn khoảng 40 triệu m3 nước, tức chỉ 11% dung tích thiết kế.

Do tập trung ưu tiên nguồn nước cho sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt ở hạ du, Nhà máy Thủy điện An Khê đã dừng phát điện từ cuối năm 2019, chỉ hoạt động một số thời điểm để có nước cứu hạn cho huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định. Còn Nhà máy Thủy điện Ka Nak thì hoạt động cầm chừng phục vụ nhu cầu sản xuất, sinh hoạt của người dân tỉnh Gia Lai. Do vậy từ đầu năm đến nay, tổng sản lượng điện của cả hệ thống thủy điện An Khê - Ka Nak chỉ đạt hơn 4 triệu kWh, tương đương với một ngày phát điện trong mùa mưa.

Cũng giống như ở sông Ba, các thủy điện trên lưu vực sông Sêrêpôk - dòng sông lớn thứ hai ở Tây Nguyên, chảy qua hai tỉnh Đắk Lắk và Đắk Nông cũng đang chịu ảnh hưởng nghiêm trọng vì thiếu nước.

Trong khi đó, các thủy điện nhỏ hơn bị tê liệt vì hồ chứa nước cạn khô. Tại tỉnh Đắk Lắk đã có 2 thủy điện thông báo phải dừng hoạt động do không có nước là thủy điện Ea Đrăng 2 (6MW) và Thủy điện Ea Tul 4 (6MW).

Nhiều hệ lụy

Không thể phủ nhận cái được của các DA thủy điện ở Tây Nguyên thời gian qua đã cung ứng điện năng, điều tiết nguồn nước giữa mùa lũ và mùa cạn, phục vụ thủy lợi; phát triển cơ sở hạ tầng góp phần đổi thay bộ mặt dân cư vùng sâu, vùng xa và tạo việc làm cho hàng ngàn lao động là đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương...

Tuy nhiên, việc ồ ạt xây dựng thủy điện trên các sông lớn của Tây Nguyên đã gây ra nhiều hệ lụy đến môi trường và hệ sinh thái tự nhiên; được điện thì mất rừng; hạn hán, lụt lội, lũ quét, sạt lở sông, suối luôn đe dọa...

Sông Krông Nô là ranh giới tự nhiên giữa 2 tỉnh Đắk Lắk và Đắk Nông. Trên sông có 2 DA thủy điện là Buôn Tua Srah và Chư Pông Krông. Từ một năm trước, dòng chảy trên sông Krông Nô hoàn toàn thay đổi, khiến nước sông bắt đầu cạn kiệt. Nguyên nhân là do trong quá trình xây dựng DA thủy điện Chư Pông Krông, chủ đầu tư là Công ty TNHH MTV Xây lắp điện Hưng Phúc (Đắk Lắk) đã nạo vét, tác động vào lòng sông.

Hoạt động này vô tình nắn dòng chảy của sông Krông Nô lệch hẳn về phía bờ sông thuộc địa bàn tỉnh Đắk Lắk. Vì vậy, trạm bơm D12 nằm phía bờ sông thuộc địa phận Đắk Nông đã lâm vào cảnh hụt chân, thiếu nước. Bước vào mùa hạn năm nay, trạm bơm tê liệt, không thể bơm nước lên đồng, nhiều cánh đồng nứt nẻ, khô khát. 

Ngoài ra, tác động của hai thủy điện này khiến hàng chục km bờ sông bị sạt lở nghiêm trọng, lòng sông ngày một phình to, nhiều diện tích đất sản xuất, nhà cửa và công trình của người dân 6 xã ven sông đều bị sạt lở... Mới đây, UBND tỉnh Đắk Nông nhận được phản ánh của huyện Krông Nô về việc thủy điện Chư Pông Krông chưa hoàn tất thủ tục pháp lý nhưng đã triển khai xây dựng. Vụ việc đang được xác minh, làm rõ. 

Đây chỉ là một trong những ví dụ về việc thủy điện tác động tiêu cực đến nông nghiệp và đời sống người dân. 

Do xây dựng dày đặc trên các dòng sông đã làm thay đổi lưu lượng dòng chảy và từng xảy ra sự cố về thủy điện như việc vỡ bờ kênh thủy điện Sêrêpốk 4A vào năm 2013 - 2014 tại khu vực buôn Yang Bông, xã Ea Huar (huyện Buôn Đôn), gây thiệt hại nhiều diện tích hoa màu và tài sản của nhân dân. Hạ lưu đập Buôn Tua Srah xói lở kéo dài đến 30km.

Các nhà máy thủy điện như An Khê - Kanak, Đa Nhim, Đại Ninh và Thượng Kon Tum chuyển nước từ các sông chưa tính đến hệ lụy nước mặn xâm nhập sâu vào sông Đà Rằng, sông Đồng Nai, gây ra đoạn sông khô ở hạ lưu đập, ảnh hưởng tới môi trường, sinh thái cũng như việc khai thác sử dụng nước.

Khi xây dựng 2 nhà máy thủy điện Sêrêpốk 4 và 4A phía thượng lưu dòng sông Sêrêpốk, nhà máy đã chặn dòng khiến hơn 22km dòng sông chảy qua vùng lõi vườn và Khu Du lịch văn hóa - sinh thái Buôn Đôn bị cạn kiện, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ sinh thái động, thực vật. Năm 2017, Sở Công Thương Đắk Lắk đề xuất UBND tỉnh cho xây dựng một con đập chặn ngang dòng sông tại khu vực buôn Trí A, Krông Ana, Buôn Đôn để giữ nước cho đoạn sông bị khô kiệt, nhưng không khả thi.

Gia Lai có 74 thủy điện vừa và nhỏ được quy hoạch, bổ sung và điều chỉnh. Thời gian qua, tỉnh đã mạnh dạn loại khỏi quy hoạch 17 DA thủy điện, dừng vận hành 2 thủy điện và 14 DA thủy điện khác có trong quy hoạch nhưng chưa có chủ trương đầu tư.

Tỉnh Kon Tum đã loại bỏ 48 DA thủy điện ra khỏi quy hoạch, trong đó có 6 vị trí không đưa vào danh mục kêu gọi đầu tư vì công suất nhỏ, hiệu quả kinh tế thấp; tập trung ở các huyện Đăk Glei, Kon Plong, Kon Rẫy, Đăk Hà và Ngọc Hồi.

Lam Hạnh
Loading...

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Chiêm bái ngôi chùa được mệnh danh đẹp nhất xứ Đàng Trong

Chiêm bái ngôi chùa được mệnh danh đẹp nhất xứ Đàng Trong
(PLVN) - Với cảnh đẹp tự nhiên và quy mô bề thế, ngay từ thời các chúa Nguyễn, chùa Thiên Mụ nằm bên bờ sông Hương thơ mộng đã được mệnh danh là ngôi chùa đẹp nhất xứ Đàng Trong. Ngày nay, chùa là điểm đến không thể bỏ qua với mỗi du khách khi đến thăm xứ Huế.

Bộ Tư lệnh BĐBP trao thưởng cho lực lượng phá chuyên án 40kg ma túy đá

Bộ Tư lệnh BĐBP trao thưởng cho lực lượng phá chuyên án 40kg ma túy đá
(PLVN) - Sáng 26/5, tại TP Châu Đốc, thừa ủy quyền của Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng (BĐBP), Bộ Chỉ huy BĐBP tỉnh An Giang đã tổ chức trao thưởng đột xuất cho lực lượng tham gia đấu tranh Chuyên án AG420, bắt giữ 2 đối tượng vận chuyển trái phép 40 kg ma túy đá từ Campuchia về Việt Nam.
Loading...

Kiên Giang ra quân hưởng ứng tháng vận động triển khai BHXH toàn dân

Kiên Giang ra quân hưởng ứng tháng vận động triển khai BHXH toàn dân
(PLVN) - Vừa qua, tại Bưu điện tỉnh Kiên Giang đã diễn ra lễ quân hưởng ứng Tháng vận động triển khai Bảo hiểm xã hội toàn dân, tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHXH tự nguyện với chủ đề “Chính sách BHXH – điểm tựa an sinh của người lao động và nhân dân”.

Tan nát tình thâm chỉ vì chiếc bàn thờ trong ngày cúng giỗ

Tan nát tình thâm chỉ vì chiếc bàn thờ trong ngày cúng giỗ
(PLVN) - Là anh em ruột thịt, nhưng giữa ông Đệ và người em trai lại thù hằn, xích mích chỉ vì chiếc bàn để đồ cúng. Bực tức chuyện người em không chịu đóng góp tiền mua bàn, ông Đệ đã dùng khăn tang trói chân, tay em lại ngay trong ngày cúng giỗ cho anh trai. 
Bốc thăm chia bảng Giải bóng đá ADO Super Cup 2020

Bốc thăm chia bảng Giải bóng đá ADO Super Cup 2020

(PLVN) - Sáng ngày 24/5/2020, tại Tiệm trà chanh Ado group trụ sở Thôn 7 - Phú Cát - Quốc Oai đã trịnh trọng diễn ra buổi lễ ra mắt và bốc thăm chia bảng Giải bóng đá ADO Super Cup 2020 với sự tham gia của 8 đội bóng đại diện cho nội thành và ngoại thành Hà Nội.

Công ty cấp nước đầu nguồn đơn phương tăng giá nước đẩy doanh nghiệp vào nguy cơ phá sản

Công ty cấp nước đầu nguồn đơn phương tăng giá nước đẩy doanh nghiệp vào  nguy cơ phá sản
(PLVN) - Hoạt động ổn định trong lĩnh vực cung cấp nước cho người dân trên địa bàn TP Phan Rang - Tháp Chàm đã gần 30 năm, Công ty TNHH Cấp nước Đông Mỹ Hải là một trong những doanh nghiệp hoạt động ổn định và có uy tín bậc nhất trên địa bàn. Thế những, chỉ vì một quyết định của Tân Giám đốc Công ty đầu nguồn, mà doanh nghiệp này có nguy cơ phá sản, đóng cửa vô thời hạn.

InterContinental Danang Sun Peninsula Resort tri ân các chiến sĩ ngành y tế bằng gói ưu đãi đặc biệt

InterContinental Danang Sun Peninsula Resort tri ân các chiến sĩ ngành y tế bằng gói ưu đãi đặc biệt
(PLVN) - Để tri ân đội ngũ y bác sĩ và các nhân viên y tế, những người đã dốc sức, nỗ lực hết mình để bảo vệ sức khỏe cho người dân trước dịch Covid-19, khu nghỉ dưỡng sang trọng bậc nhất thế giới tại Đà Nẵng – InterContinental Danang Sun Peninsula Resort dành tặng “những người hùng trong thời hiện đại” một gói ưu đãi đặc biệt mang tên “Dũng sỹ y tế”.
Vượt khó khăn “kép”, doanh nghiệp BĐS đảm bảo tiến độ ngay trong đại dịch

Vượt khó khăn “kép”, doanh nghiệp BĐS đảm bảo tiến độ ngay trong đại dịch

(PLVN) - Song hành với toàn xã hội trong công tác phòng chống đại dịch để đảm bảo giãn cách xã hội theo chỉ thị của Chính phủ, nhiều địa phương và doanh nghiệp trong cả nước đã coi “gian nan” lần này như cơ hội để “thử sức”, vừa chống dịch vừa đảm bảo các công tác sản xuất, thi công, phát triển kinh tế. Thời điểm “lửa thử vàng” này là cơ hội hiếm có để các khách hàng nhìn rõ đâu là dự án “vàng mười”.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬