'Giữ dân, giữ nước' ở 'Trường Sa cạn'

(PLO) - Những ngày cuối mùa khô, hai xã biên giới Dìn Chin, Tả Gia Khâu,  huyện Mường Khương, tỉnh Lào Cai thiếu nước trầm trọng nhất. Vì vậy, những người lính biên phòng tiếp tục “giữ dân, giữ nước” và nâng bước, chắp cánh cho những giấc mơ tri thức, làm giàu cho quê hương vút bay để mảnh đất được ví như “Trường Sa cạn” không còn khát.
Thượng úy Giàng A Trú đưa anh em Khoa đến trường. Thượng úy Giàng A Trú đưa anh em Khoa đến trường.

Giảm nghèo vẫn còn 59% 

Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu, BĐBP Lào Cai quản lý địa bàn 2 xã biên giới là Dìn Chin và Tả Gia Khâu. Sống trên vùng đất khát nên từ nhiều thập kỷ trước, người dân ở xã Dìn Chin đã rời làng đến các vùng đất khác nhiều nước. Ông Vàng Xỉn Xám - Phó Chủ tịch HĐND xã Dìn Chin cho biết: “Dìn Chin có 669 hộ, 3.633 khẩu, 7 dân tộc, dân tộc Mông chiếm đa số với tỷ lệ 65%. Diện tích đất tự nhiên của xã hơn 3.000 ha, trong đó diện tích đất trồng lúa chỉ có 95 ha, diện tích đất trồng ngô là 650 ha, còn lại là đồi núi trọc, đất rừng. Do sinh sống ở độ cao 1.600 mét so với mực nước biển, thiếu nước trầm trọng vào mùa khô nên lúa, ngô chỉ trồng cấy được một vụ, năng suất thấp. 

Người dân trồng lúa vào tháng 6, vụ mùa thu hoạch vào tháng 9, tháng 10, lúc nông nhàn phải đi làm thuê kiếm sống. Nước sinh hoạt và gieo trồng đều trông đợi vào nước trời. Hôm nào mưa to, nhiều nước thì nhà nhà từ già đến trẻ đều phải ra ruộng. Nếu mưa đêm thì cày bừa đêm. Bà con ở đây nhiều nhà phải gieo mạ hai lần trên nương. Nếu gieo mạ thuận lợi thì được cấy, nếu trời chưa mưa mạ già phải bỏ để gieo đợt mới.

Trên đất rừng, bà con trồng trẩu. Sau 3 - 4 năm trồng nếu phát triển tốt thì hái được quả, cây sống được 7-8 năm thì chết dần. Củi trẩu đốt không cháy nên không sử dụng được. Tỷ lệ hộ nghèo ở Dìn Chin mấy năm qua đã giảm được 17%, giảm từ 76% xuống còn 59%”. 

Để giảm nghèo, bà con đẩy mạnh chăn nuôi, đặc biệt là trâu, bò chăn thả trên đồi. Cả xã chỉ có mấy hộ trồng được cỏ nên nuôi nhốt. Khi chăn nuôi phát triển, trên địa bàn xã hình thành một chợ trâu bò tự phát ở Thào Chồ mở vào thứ hai và thứ năm hàng tuần cho nhân dân hai bên biên giới Việt Nam - Trung Quốc. Mỗi phiên chợ có khoảng trên dưới 100 con trâu bò. Xã có 2 điểm trường chính ở thôn Dìn Chin và Lồ Xừ Thàng. Học sinh đi học nơi xa nhất cách trường 8 km, phải ở nội trú, cuối tuần mới về nhà. 

Để vùng đất khát bớt khát 

Trong 11 thôn bản của Dìn Chin có 2 khu vực thiếu nước trầm trọng. Các dự án trong nước và ngoài nước đã xây dựng cho xã mấy bể to để hứng nước mưa và lấy nước dẫn từ trên núi về. Tuy nhiên nhiều bể cạn khô, để mốc meo. Xã Tả Gia Khâu cũng trong tình trạng tương tự như vậy. Xã có gần 3.000 khẩu, gồm 5 dân tộc sống xen kẽ ở 12 thôn bản. Tất cả đều thiếu đất, thiếu nước sản xuất và nước sinh hoạt. Do địa hình núi đá, cả xã chỉ có khoảng 39ha lúa nước và 300ha để trồng ngô.

Trước đây, trụ sở UBND, trạm xá, trường học đều đặt ở thôn Tả Gia Khâu nhưng do thiếu nước nên đều phải di chuyển xuống thôn Pạc Tà xa hơn 3 km, nơi có nguồn nước. Năm 2006, Tổ chức UNICEF đã tài trợ cho bà con ở đây hàng ngàn chiếc lu xi măng dùng để trữ nước mưa. Năm ít mưa, lu chỏng chơ phơi mưa nắng nên nhiều nhà lu đã hỏng.

Gần Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu có 2 bể nước lớn xây gạch do Hàn Quốc tài trợ nhưng cả hai bể đều không có nước, để mốc meo, lùng nhùng bao nilon. Người dân cho biết,  năm 2013, UBND tỉnh Lào Cai đã quyết định chọn phương án hỗ trợ túi bằng màng chống thấm HDPE chứa nước mưa phục vụ sinh hoạt và sản xuất cho các gia đình, trường học ở xã Tả Gia Khâu. 

Theo đó, nước mưa sẽ được đưa vào bể lọc, theo đường ống dẫn vào bể chứa nước dự trữ bằng túi HDPE. Từ đây, các hộ sẽ sử dụng bơm tay hoặc bơm điện để lấy nước từ bể lên các dụng cụ chứa (lu, bể). Kinh phí xây dựng khoảng 20 - 25 triệu đồng/bể, tuổi thọ của túi nước từ 30 - 50 năm, do Ban quản lý dự án ODA tỉnh Lào Cai thực hiện.

Theo tính toán, mỗi túi có trữ lượng 45m3, sẽ cung cấp đủ nước cho sinh hoạt và chăn nuôi của các hộ trong 5 tháng mùa khô. Đã vậy, vì túi nước dễ thi công, giá thành rẻ. Nếu cùng một thể tích mà xây bể bằng gạch, chi phí lên tới hàng trăm triệu đồng. Dự án đã làm xong 12 túi chứa nước nhưng ngay từ đầu chỉ có 2/12 túi là có nước. Có túi nước chưa sử dụng được lần nào vì trong quá trình thi công rào chắn bảo vệ, thợ hàn không che đậy đáy màng HDPE, nên mạt sắt nóng rơi xuống làm thủng màng và nước cứ thế thấm vào đất.

Phục vụ cán bộ, chiến sĩ của Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu và nhân dân các bản: Sín Chải, Hòn Đá Vàng, Cùng Lũng, Lùng Sán Chồ... chỉ có một nguồn nước sạch duy nhất chảy từ trên núi. Để bảo vệ nguồn nước, Đồn có một đội “săn nước” chuyên đi kiểm tra hệ thống đường ống từ nguồn nước về bản để giữ cho nước ngày đêm chảy về. 

Chắp cánh cho những giấc mơ tri thức 

Thượng úy Giàng A Trú - Đội trưởng Vận động quần chúng của Đồn là một trong số những chiến sĩ quân hàm xanh được tuyên dương trong chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô” năm 2017. Thượng úy Trú cho biết: “Vận động đồng bào tham gia lớp học xóa mù chữ buổi tối khó hơn nhiều so với các công tác tuyên truyền khác, nhất là khi địa bàn có nhiều dân tộc sinh sống như: Mông, Dáy, Phù Lá, Thu Lao, Nùng. Để thuyết phục được, những người đứng lớp phải đến nhà có khi đến cả chục lần vì nhiều người nghĩ học xong không để làm gì; gặp phải sự ngăn cản của chồng; là lao động chính trong gia đình hoặc nếp sinh hoạt... cũng như điều kiện nhà dân sống lẻ tẻ”. 

Hơn 1 năm nay, Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu là mái ấm của hai anh em Ma Seo Khoa (9 tuổi) và Ma Seo Xuyên (8 tuổi). Khoa là con thứ ba và Xuyên là con út trong gia đình nghèo đông con ở bản Mông xã Dìn Chin. Bố mẹ Khoa kết hôn sớm, trong vòng 6-7 năm, 4 chị em Khoa nối tiếp ra đời, khiến cái nghèo, cái đói cứ bám riết. Năm 2015, anh Ma Seo Dín - bố bọn trẻ ra đi vì lao lực để lại cho vợ 4 đứa con nheo nhóc, đến cái ăn, cái mặc còn chưa đủ, huống hồ chuyện đến trường. Tuy nhiên, giấc mơ đến trường của Khoa, Xuyên đã được cán bộ chiến sĩ Đồn biên phòng Tả Gia Khâu tiếp sức với chương trình “Nâng bước em tới trường”.

Lam Hạnh
Cùng chuyên mục
Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương: "Phải tạo đột phá để an dân"

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương: "Phải tạo đột phá để an dân"

(PLVN) - Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương đề nghị Điện Biên tiếp tục xây dựng chương trình hành động để đưa Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII vào sát với thực tế, khơi dậy tinh thần yêu nước, lòng tự hào, ý chí của tỉnh trong thời kỳ mới...

Đọc thêm

Phát triển hiệu quả, lành mạnh hệ thống báo chí

Công tác thông tin, tuyên truyền phòng, chống dịch Covid-19 tạo được tính lan tỏa, hiệu ứng, tâm lý tích cực
(PLVN) - Phát triển hiệu quả, lành mạnh hệ thống báo chí, đồng thời tăng cường thông tin, phản bác, đấu tranh với các luận điệu sai trái của các thế lực thù địch, sớm hình thành thị trường sản phẩm dịch vụ văn hóa, thông tin lành mạnh… là những định hướng quan trọng về lĩnh vực truyền thông, báo chí trong Dự thảo Kế hoạch phát triển KT-XH 5 năm giai đoạn 2021-2026 (dự thảo Báo cáo) mà Chính phủ giao Bộ KH&ĐT chủ trì cùng các Bộ ngành tham gia ý kiến để hoàn thành trước khi báo cáo Quốc hội.

Chỉ thị của Ban Bí thư về công tác thu hồi tài sản tham nhũng: Bài 4- Cần cụ thể hóa chỉ thị bằng những văn bản luật

Chỉ thị của Ban Bí thư về công tác thu hồi tài sản tham nhũng: Bài 4- Cần cụ thể hóa chỉ thị bằng những văn bản luật
(PLVN) - Nhiều ý kiến đề xuất, từ Chỉ thị của Ban Bí thư, Thủ tướng cần cụ thể hóa để đưa Chỉ thị vào cuộc sống. Ủy ban Pháp luật của Quốc hội, Bộ Tư pháp cần giúp Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ xem xét, điều chỉnh, bổ sung các quy định hiện hành để hoàn thiện hệ thống pháp luật về vấn đề này...

Chủ tịch nước ký Quyết định tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba cho hai đơn vị của Bộ Quốc phòng

Lực lượng bộ đội hóa học phun khử trùng, tẩy độc tại Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: Dương Giang/TTXVN
(PLVN) - Ngày 17/6, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đã ký Quyết định số 997/QĐ-CTN về việc tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba cho hai tập thể của Bộ Quốc phòng: Binh chủng Hóa học và Viện Y học dự phòng Quân đội, Cục Quân y, Tổng cục Hậu cần, đã có thành tích xuất sắc trong tham gia thực hiện nhiệm vụ phòng, chống dịch COVID-19.

Hưởng ứng bài viết của Tổng Bí thư: Bảo đảm thực thi quyền con người

Bảo đảm quyền con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực thúc đẩy phát triển . (Ảnh minh họa)
(PLVN) - Việt Nam đang xây dựng các nền tảng cơ bản, từng bước đi lên chủ nghĩa xã hội và mục tiêu cuối cùng là chủ nghĩa cộng sản. Chủ nghĩa xã hội hiểu một cách đơn giản theo tư tưởng Hồ Chí Minh đó là nước được hoàn toàn độc lập, nhân dân được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành; đó chính là mục tiêu theo cách diễn đạt dễ hiểu của Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội.

Xây dựng nền báo chí cách mạng: Hiện đại, nhân văn, phục vụ nhân dân

Hội nghị giao ban công tác báo chí, xuất bản.
(PLVN) -Phát biểu tại Hội nghị giao ban công tác báo chí, xuất bản diễn ra hôm qua (16/6), Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa đề nghị các cơ quan báo chí, xuất bản tiếp tục phát huy truyền thống, thực hiện tốt những nhiệm vụ được giao, góp phần xây dựng nền báo chí cách mạng hiện đại, chuyên nghiệp, nhân văn, hiệu quả, phục vụ nhân dân.

Đưa nghị quyết Đại hội XIII của Đảng vào cuộc sống - Những vấn đề lý luận và thực tiễn mới

Đưa nghị quyết Đại hội XIII của Đảng vào cuộc sống - Những vấn đề lý luận và thực tiễn mới
(PLVN) - Là chủ đề Hội thảo khoa học cấp quốc gia được Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh chủ trì, phối hợp với Hội đồng Lý luận Trung ương, Tạp chí Cộng sản, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức sáng 16/6 theo hình thức trực tuyến với 40 điểm cầu trên cả nước. 

Chặng đường 'thay da đổi thịt' của Hải Phòng

 Phó Chủ tịch UBND TP Hải Phòng Nguyễn Đức Thọ động viên, ghi nhận nhân dân xã Thụy Hương, Kiến Thụy hiến đất làm đường nông thôn mới.
(PLVN) - Xuất phát sau so với các tỉnh, thành trên cả nước nhưng hơn 10 năm triển khai xây dựng nông thôn mới, đến nay bức tranh nông thôn tại Hải Phòng đã thay đổi cả về chất và về lượng. Xây dựng nông thôn mới đã trở thành phong trào lớn, nông thôn Hải Phòng thực sự “thay da, đổi thịt”.

Tích cực chuẩn bị nội dung tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XV

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ phát biểu bế mạc.
(PLVN) - Sáng 15/6, phát biểu bế mạc Phiên họp thứ 57 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh, sau 1,5 ngày làm việc với tinh thần khẩn trương, nghiêm túc và hết sức trách nhiệm, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã hoàn thành toàn bộ chương trình phiên họp; trong đó xem xét, cho ý kiến 6 nội dung và thông qua 1 Nghị quyết về công tác nhân sự.

Chỉ thị của Ban Bí thư về thu hồi tài sản tham nhũng (Bài 3): Cần đánh giá toàn diện hệ thống pháp luật hiện hành về thu hồi tài sản không qua thủ tục kết tội

 Cơ chế thu hồi tài sản không qua xét xử sẽ có nhiều điểm mới. (Ảnh minh họa)
(PLVN) -Cơ chế thu hồi tài sản không qua thủ tục kết tội liên quan đến nhiều thiết chế khác như đăng ký tài sản, giao dịch; kê khai và kiểm soát tài sản, thu nhập; hệ thống thanh toán không dùng tiền mặt... Chính vì thế, để hình thành cơ chế này đòi hỏi phải rà soát, đánh giá một cách toàn diện, tổng thể hệ thống pháp luật hiện hành.