Đề xuất thu hẹp phạm vi xử phạt hành chính trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ: Còn nhiều băn khoăn

Lực lượng chức năng kiểm tra hàng hóa vi phạm về gian lận thương mại.
Lực lượng chức năng kiểm tra hàng hóa vi phạm về gian lận thương mại.
0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) -  Tại phiên họp mở rộng của Ủy ban Pháp luật diễn ra mới đây, khi thẩm tra sơ bộ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ, nhiều ý kiến băn khoăn trước đề xuất thu hẹp xử phạt hành chính trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ có nguy cơ làm giảm hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

2 phương án xử phạt

Trình bày Tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Huỳnh Thành Đạt nhấn mạnh, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ (SHTT) nhằm thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước về việc hoàn thiện pháp luật về SHTT; khắc phục những vướng mắc, bất cập trong 16 năm thi hành cũng như những bất cập nảy sinh giữa các quy định của Luật SHTT với các văn bản quy phạm pháp luật được Quốc hội (QH) ban hành gần đây…

Thảo luận tại phiên họp, các đại biểu nhất trí với sự cần thiết phải sửa đổi luật, mức độ đáp ứng các cam kết quốc tế của các quy định và cho ý kiến vào các nội dung còn ý kiến khác nhau mà Chính phủ xin ý kiến, trong đó có quy định xử lý vi phạm hành chính (VPHC) đối với các hành vi xâm phạm quyền SHTT.

Về vấn đề này, Chính phủ trình 2 phương án. Theo phương án 1, biện pháp xử phạt hành chính (XPHC) chỉ áp dụng đối với các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan, nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, giống cây trồng. Còn các hành vi xâm phạm quyền đối với sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí, tên thương mại, bí mật kinh doanh và hành vi cạnh tranh không lành mạnh sẽ không bị XPHC mà chỉ bị xử lý bằng biện pháp dân sự. Phương án 2 đề xuất giữ nguyên quy định của pháp luật hiện hành. Theo đó, áp dụng biện pháp XPHC đối với tất cả các hành vi xâm phạm quyền SHTT.

Thẩm tra sơ bộ dự án luật, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của QH Nguyễn Thị Mai Phương cho biết, về xử phạt VPHC đối với các hành vi xâm phạm quyền SHTT, Thường trực Ủy ban Pháp luật không nhất trí với phương án 1 mà Chính phủ trình. Bởi lẽ, để bảo đảm và duy trì trật tự, an toàn xã hội, cơ quan nhà nước sử dụng nhiều công cụ quản lý để thực hiện được mục tiêu này, trong đó có biện pháp xử lý VPHC được áp dụng để xử lý các vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm. Biện pháp này có tính chất, phạm vi áp dụng riêng và không xung đột với biện pháp dân sự trong bảo vệ quyền SHTT.

Theo Báo cáo Tổng kết thi hành Luật, việc xử lý các vụ tranh chấp, xâm phạm quyền bằng biện pháp dân sự tại tòa án chỉ chiếm tỷ lệ rất thấp so với hàng chục ngàn các vụ xâm phạm quyền bị xử lý bằng biện pháp hành chính và tập trung chủ yếu vào các tranh chấp liên quan đến lĩnh vực quyền tác giả (83,5%), các tranh chấp trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp chiếm tỷ lệ rất thấp (5,5%).

Nếu loại bỏ biện pháp xử lý VPHC về sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí sẽ dẫn đến khoảng trống pháp luật trong việc kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp và sẽ tạo thách thức không nhỏ cho hệ thống tòa án và đương sự khi sử dụng biện pháp tố tụng dân sự.

“Việc thực hiện theo phương án này có nguy cơ làm giảm hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, giảm vai trò chủ động của cơ quan nhà nước trong việc phát hiện và xử lý mọi hành vi vi phạm pháp luật để duy trì trật tự công, đây là việc làm thường xuyên, liên tục, không phụ thuộc vào việc khởi kiện của đương sự mới tiến hành giải quyết, xử lý”, bà Phương nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, theo Thường trực Ủy ban Pháp luật, quan hệ SHTT là quan hệ dân sự có tính chất đặc thù, hành vi xâm phạm quyền SHTT không chỉ ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của một hay một số tổ chức, cá nhân mà còn ảnh hưởng rộng lớn đến quyền lợi của người tiêu dùng và toàn xã hội. Do đó, việc thu hẹp các biện pháp xử lý hành chính đối với vi phạm trong lĩnh vực này với lý do đây là quan hệ dân sự như nêu trong Tờ trình là chưa thuyết phục cả về cơ sở lý luận và thực tiễn.

Các biện pháp xử lý vi phạm không thể thay thế nhau

Phát biểu về nội dung trên, Phó Chủ tịch QH Nguyễn Khắc Định chỉ ra rằng, trong bảo vệ pháp luật và bảo vệ công dân, tổ chức, hành vi vi phạm khách thể nào sẽ xử lý theo khách thể đó, các biện pháp xử lý vi phạm không thể thay thế cho nhau. Theo Phó Chủ tịch QH, chúng ta đang làm tốt việc thực hiện các quy định xử phạt VPHC trong lĩnh vực SHTT, nếu quy định như phương án 1 Chính phủ trình sẽ đồng nghĩa với việc bỏ một phần quản lý nhà nước.

“Vi phạm pháp luật, vi phạm trật tự quản lý nhà nước khi phát hiện được thì phải xử lý, nhẹ thì hành chính, nặng thì hình sự. Đó là nguyên tắc, không thể dùng cái này thay cái kia được. Các khách thể khác nhau, xâm phạm khách thể nào xử theo khách thể đó”, Phó Chủ tịch QH nêu rõ.

Đồng quan điểm, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường (KHCN&MT) Nguyễn Phương Tuấn cho rằng, việc thu hẹp phạm vi áp dụng biện pháp hành chính trong lĩnh vực SHTT tạo ra sự thiếu đồng bộ với Luật xử lý VPHC. “Hiện nay, hành vi xâm phạm quyền SHTT là đối tượng xử phạt VPHC, không có giới hạn nào. Thực thi quyền SHTT là một trong những nội dung quản lý nhà nước về SHTT mà QH đã giao cho Chính phủ và các bộ ngành liên quan tổ chức triển khai. Do vậy, việc duy trì biện pháp hành chính cho các đối tượng thuộc quyền SHTT là cần thiết”, ông Tuấn nói.

Bên cạnh đó, theo ông Tuấn, phương án 1 không thực sự hợp lý trong điều kiện thực tiễn của hệ thống tòa án hiện nay, khi Việt Nam hiện chưa có tòa chuyên trách hoặc thẩm phán chuyên trách về SHTT cũng như chưa có thủ tục rút gọn riêng. Thêm vào đó, quá trình tố tụng tại tòa án còn nặng về thủ tục, chưa đáp ứng được tính nhanh chóng, đơn giản như biện pháp hành chính trong thực tiễn. Mặt khác, việc duy trì biện pháp hành chính hoàn toàn phù hợp với các hiệp định quốc tế mà Việt Nam tham gia.

Nhấn mạnh việc bảo đảm kỷ luật, kỷ cương trong công tác xây dựng pháp luật, thực hiện nghiêm nội dung đã nêu trong đăng ký đưa vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh, Phó Chủ tịch QH Nguyễn Khắc Định đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc việc đổi tên luật thành Luật SHTT (sửa đổi), dẫn đến sửa đổi toàn diện. Theo Phó Chủ tịch QH, số lượng điều luật sửa đổi nhiều hay ít không quan trọng mà là bản chất nội dung sửa đổi. QH sẵn sàng chấp nhận sửa đổi toàn diện nếu cần thiết và khi đó sẽ trả lại hồ sơ để làm lại từ đầu theo đúng quy trình.

Tin cùng chuyên mục

Ảnh minh họa

Cước vận tải biển leo thang và động thái từ Bộ Công Thương

(PLVN) - Trước tình trạng tăng giá cước vận tải biển, ùn tắc cục bộ tại một số cảng khu vực châu Á, thiếu container rỗng khiến hoạt động xuất nhập khẩu chịu nhiều ảnh hưởng. Bộ Công Thương lập tức ban hành văn bản đề nghị các Hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp xuất nhập khẩu và doanh nghiệp dịch vụ logistics thực hiện các giải pháp nhằm thúc đẩy xuất nhập khẩu trong thời gian tới...

Đọc thêm

Thu ngân sách tăng do chính sách đi vào cuộc sống

Chính sách hỗ trợ đi vào cuộc sống, người dân, doanh nghiệp ổn định sản xuất, góp phần tăng thu ngân sách.
(PLVN) - Thu ngân sách nhà nước (NSNN) 6 tháng đầu năm bằng 61% dự toán, tăng 17,7% so cùng kỳ năm 2023. Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc khẳng định, kết quả đó có được là nhờ chính sách hỗ trợ người dân và doanh nghiệp đã đi vào cuộc sống.

Thúc đẩy nội địa hóa công nghiệp dệt may

Dệt may là một trong những ngành hàng xuất khẩu chủ lực và giữ vai trò quan trọng đối với sự tăng trưởng của kinh tế Việt Nam. (Ảnh: moit.gov.vn)
(PLVN) - Dệt may là một trong những ngành hàng xuất khẩu (XK) chủ lực và giữ vai trò quan trọng đối với sự tăng trưởng của kinh tế Việt Nam. Tuy vậy, khả năng nội địa hóa sản phẩm XK dệt may của Việt Nam chưa lớn, chưa mang lại nhiều giá trị gia tăng cho hàng hóa. Trong giai đoạn vừa qua, tỷ lệ nội địa hóa ngành dệt may mới đạt khoảng 46 - 47%.

Đề xuất điều tra chống bán phá giá với thép cán nóng nhập khẩu: 8 doanh nghiệp ngành thép có đơn phản biện

Nhu cầu thép cán nóng trong nước hiện được đánh giá là rất lớn. (Ảnh: Mai Long)
(PLVN) - Tập thể 8 DN trong ngành thép gồm Cty CP Tập đoàn Hoa Sen, Cty CP Thép TVP, Cty CP Tôn Đông Á, Cty CP Thép Nam Kim, Cty Tôn Phương Nam, Cty CP Thép Bình Dương, Cty TNHH Sản xuất Lê Phan Gia Bình Dương, Cty CP Thép Việt Thành Long An (tổng sản lượng sản xuất tôn mạ ước tính chiếm 75% thị phần ngành tôn mạ tại Việt Nam) vừa gửi đơn phản biện đến Bộ Công Thương xung quanh đề xuất điều tra chống bán phá giá (CBPG) với sản phẩm thép cán nóng (HRC) nhập khẩu.

Cách nào đẩy lùi “tín dụng đen”?

Cần có nhiều gói tín dụng phù hợp với nhiều khách hàng. (Ảnh minh họa).
(PLVN) - Muốn vay số tiền nhỏ, đến ngân hàng thì “không bõ” mà vay ngoài lại lo đụng phải “tín dụng đen”. Vậy có cách nào để đa dạng hóa sản phẩm, để những khách hàng chỉ muốn vay “gói thấp” cũng dễ dàng tiếp cận được?

Những “chiến sĩ áo cam” xung kích trên công trường đường dây mạch 3

Những “chiến sĩ” xung kích cống hiến hết sức mình cho đường dây 500kV mạch 3.
(PLVN) - Đường dây 500kV mạch 3 đang trong những ngày nước rút để kịp hoàn thành trong tháng 7. Nhưng ngay từ tháng 5, khí thế sục sôi thi công trên công trường đường dây mạch 3 đã thúc giục những “chiến sĩ áo cam” xung phong “lên tuyến đầu”, bất chấp thời tiết vô cùng cực đoan ở miền Bắc và miền Trung giai đoạn mùa hè nóng như đổ lửa…

Thị trường chứng khoán Việt Nam như người mặc áo chật

Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương
(PLVN) - Theo Chủ tịch Ủy ban chứng khoán nhà nước (UBCKNN) Vũ Thị Chân Phương, thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam hiện đã đạt được độ lớn, như người mặc áo chật, cần bước lên bước tiến mới, và trải nghiệm của nhà đầu tư (NĐT) nước ngoài là một trong những yếu tố nâng hạng TTCK

Tổng công ty 789 nhận huân chương lao động hạng nhì: Đánh dấu mốc son vàng hơn 03 thập kỷ xây dựng và phát triển

Thượng tướng Nguyễn Tân Cương trao Huân chương Lao động hạng Nhì tặng Tổng công ty 789 (Ảnh: Hoàng Thu)
(PLVN) - Ngày 19/7, tại Hà Nội, Tổng công ty 789, Bộ Quốc phòng tổ chức Lễ đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì và kỷ niệm 35 năm Ngày truyền thống (19-7-1989/19-7-2024). Thượng tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng dự và chỉ đạo.

EVNNPC bảo đảm cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng

EVNNPC đưa vào vận hành công trình lưới điện trên địa bàn Vĩnh Phúc.
(PLVN) - Tổng Công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đã vận hành an toàn lưới điện, chủ động trong công tác ứng phó với diễn biến thời tiết, nhanh chóng khắc phục sự cố lưới điện do thiên tai gây ra; triển khai các giải pháp về quản lý nhu cầu phụ tải, bảo đảm công tác cung cấp điện mùa nắng nóng.

Tiếp tục tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế

Cục Thuế TP Hồ Chí Minh đưa vào hoạt động máy đánh giá công chức nhằm gia tăng chất lượng hỗ trợ người nộp thuế. Ảnh: Doãn Thiệu
(PLVN) -  Đảng ủy cơ quan Tổng cục Thuế vừa ban hành Nghị quyết số 30-NQ/ĐU về tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế thông qua việc đa dạng hình thức, phong phú về nội dung để người nộp thuế có thể dễ dàng tiếp cận thông tin và thực hiện tốt nghĩa vụ theo quy định của pháp luật thuế.

Theo dõi chặt chẽ tiến độ thu ngân sách

Ngành Thuế tiếp tục tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong thanh tra, kiểm tra thuế. (Ảnh: TCT)
(PLVN) - Thu ngân sách 6 tháng đầu năm 2024 do ngành Thuế quản lý đạt 58,2% so với dự toán pháp lệnh, vượt 15,3% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tiến độ thanh tra, kiểm tra mới đạt hơn 36% kế hoạch, chưa bằng 93% so với cùng kỳ...

'Cú hích' cho chuyển dịch năng lượng ở Việt Nam

Chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam là một quá trình quan trọng và cần thiết trong bối cảnh các quốc gia đang đối mặt với nhiều thách thức về năng lượng và môi trường. (Ảnh: PV)
(PLVN) - Việt Nam đã có những bước đầu tiên thực hiện chuyển dịch năng lượng nhằm đáp ứng cam kết Net Zero vào năm 2050. Trong đó, việc thực hiện cơ chế mua bán điện trực tiếp được coi là chính sách cụ thể, tác động trực tiếp tới quá trình chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam.

Thương hiệu, sản phẩm doanh nghiệp được lan tỏa

Thương hiệu, sản phẩm doanh nghiệp được lan tỏa
(PLVN) - Nhân dịp 39 năm Ngày Báo Pháp luật Việt Nam xuất bản số báo đầu tiên (10/7/1985 - 10/7/2024), nhiều ý kiến của doanh nghiệp tiếp tục khẳng định vai trò, vị thế của tờ báo là cơ quan ngôn luận của Bộ Tư pháp.

Ngành KH&ĐT cần chủ động kiến tạo, khai thác cơ hội mới cho phát triển đất nước

Ngành KH&ĐT cần chủ động kiến tạo, khai thác cơ hội mới cho phát triển đất nước
(PLVN) - Khẳng định tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm 2024 đạt được nhiều kết quả quan trọng, toàn diện, song Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) Nguyễn Chí Dũng cho rằng 6 tháng tới là thời gian đặc biệt quan trọng đòi hỏi phải chủ động kiến tạo khai thác những thời cơ, cơ hội mới cho phát triển đất nước…