Đặc khu kinh tế: Cuộc đổi ngôi thần tốc của những làng chài

(PLO) -  Từng là những vùng đất nghèo khó, những làng chài hoang sơ, nhưng Dubai, Thâm Quyến, Incheon…đều đã bứt phá ngoạn mục nhờ phép màu đặc khu kinh tế.
Sự lột xác của làng chài nghèo khó Dubai thuở nào giống hệt như cổ tích ông lão đánh cá và con cá vàng. Sự lột xác của làng chài nghèo khó Dubai thuở nào giống hệt như cổ tích ông lão đánh cá và con cá vàng.

“Bí mật” đặc khu mang tên Dubai

Đầu thập niên 1970, Dubai chỉ là “dải cát” với một tòa nhà và hơn chục chiếc xe hơi, không có khách sạn, công trường xây dựng hay các tòa nhà cao tầng, người dân sống trong những túp lều được lợp từ lá cọ và kiếm sống bằng nghề chăn nuôi cừu. Vậy mà chỉ hơn 40 năm sau, Dubai đã trở thành thiên đường hàng hiệu, thành cái rốn của thế giới xa hoa.

Rất nhiều người đã nghĩ rằng Dubai giàu có nhờ dầu mỏ, bởi nói gì thì nói, vẫn phải “có bột mới gột nên hồ”. Nếu không có dầu mỏ, Dubai lấy đâu ra tiền để xây những tòa nhà xuyên trong mây, để mang tuyết vào sa mạc, xây cụm đảo nhân tạo hình cây cọ nổi tiếng và làm rất nhiều điều khiến thế giới kinh ngạc?

Nhưng thu nhập từ dầu mỏ của Dubai chỉ chiếm vào khoảng 6- 7%, phần còn lại thuộc về các ngành dịch vụ như cảng biển, du lịch và tài chính. Sự lột xác của làng chài nghèo khó Dubai thuở nào giống hệt như cổ tích ông lão đánh cá và con cá vàng. Chỉ khác là phép màu nhiệm giúp lão ngư dân nghèo khó Dubai trở thành “ông hoàng xa xỉ” bậc nhất thế giới không phải là con cá vàng mà nhờ chính đòn bẩy từ việc thành lập các khu kinh tế tự do trong thành phố.

Cả tiểu vương quốc Ả rập thống nhất (UAE) có 12 khu kinh tế thì 11 nằm ở Dubai, được quy hoạch phát triển chi tiết theo hướng chuyên môn hóa. Chẳng hạn, International Academic City tập trung khoảng 40 trường đại học và viện nghiên cứu quốc tế; Dubai Internet City (DIC) là công viên công nghệ thông tin – nơi quy tụ những cái tên hàng đầu như Microsoft, IBM, Oracle, HP, Nokia…; Dubai Knowledge Village là “ngôi làng” của hàng trăm chi nhánh trường đại học, trung tâm đào tạo, huấn luyện trên thế giới; The Dubai International Finance Centre là trung tâm tài chính quốc tế với những tòa nhà chọc trời, những khu trung tâm mua sắm xa hoa bậc nhất thế giới.

Du lịch ở một thành phố chẳng có gì ngoài sa mạc mới là cuộc thay đổi ngoạn mục nhất mà Dubai từng làm. Khách sạn 7 sao cao nhất thế giới, đảo nhân tạo với những khu nghỉ dưỡng xa hoa, những trung tâm mua sắm ngập tràn hàng hiệu, một thiên đường hàng miễn thuế, những khu trượt tuyết trong nhà… những gì Dubai không được thiên nhiên ưu ái thì bằng bàn tay và khối óc cộng với những chính sách mở cửa cho nhà đầu tư nước ngoài vô cùng thông thoáng, Dubai tự tạo dựng nên cho mình. Trong số các điển hình đặc khu kinh tế thành công trên thế giới, Dubai giống như một tượng đài lớn.

Thâm Quyến: Con đường thần tốc trở thành tượng đài kinh tế

Tháng 8/1980, Thâm Quyến chính thực được công nhận là đặc khu kinh tế. Có thể nói đây là bước ngoặt vĩ đại nhất đưa làng chài nghèo khó thành siêu đô thị hiện đại với những tòa nhà chọc trời như Trung tâm tài chính cao cấp Ping An (tòa nhà cao thứ 4 trên thế giới - 599m) và tòa nhà Kingkey 100 (tòa nhà cao thứ 14 trên thế giới - 442m). GDP năm 2016 của Thâm Quyến đạt 294 tỷ USD. Tổng sản lượng kinh tế của đặc khu này cao hơn của Bồ Đào Nha, Ireland và Việt Nam. GDP bình quân đầu người là 25.790USD.

Đặc khu kinh tế: Cuộc đổi ngôi thần tốc của những làng chài ảnh 1
Thâm Quyến lột xác ngoạn mục, trở thành thành phố đứng đầu Trung Quốc 

Không ai có thể nghĩ, một làng chài Thâm Quyến với vỏn vẹn khoảng 300.000 dân, sống trong những ngôi nhà cũ kỹ trong thành phố, đường phố toàn xe đạp và thậm chí là cả xe cải tiến lại có sự bứt phá nhanh chóng đến như vậy.

Cuối thập niên 1990, tốc độ phát triển hạ tầng cơ sở của Thâm Quyến gói gọn trong một khẩu hiệu "Mỗi ngày 1 cao ốc, 3 ngày 1 đại lộ". Kết quả của việc xây dựng thần tốc đó là hiện tại sân bay Thâm Quyến có các chuyến bay đến hầu hết mọi nơi trên thế giới. Đường sắt và đường bộ hiện đại nối liền với Hồng Kông và các thành phố khác của Trung Quốc. Hai tuyến tàu điện ngầm bắt đầu vận hành từ năm 2004. Có thể đi từ Thâm Quyến tới Châu Hải, Macau, Hồng Kông, sân bay Chek Lap Kok bằng tàu thủy cao tốc…

Vị trí địa lý đặc biệt cách Hồng Kông một con sông với nhiều cảng biển nhất Trung Quốc đặc biệt quan trọng trong công cuộc đổi ngôi của làng chài này. Nhưng chiến lược phát triển của đặc khu với hàng loạt chính sách ưu đãi thu hút vốn đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực công nghệ cao, cộng với việc được trao quyền lập pháp chính quyền đặc khu mới là đòn bẩy chính đưa Thâm Quyến lột xác ngoạn mục, trở thành thành phố đứng đầu Trung Quốc về hiệu quả, chất lượng phát triển kinh tế và kinh tế tri thức. Trong tất cả những điển hình thành công với mô hình đặc khu kinh tế, Thâm Quyến luôn là một trong những ví dụ đầu tiên mà các nhà hoạch định chính sách đề cập tới, để đưa ra bài học cho mô hình mà họ sẽ áp dụng tại đất nước mình.

Sự đổi đời ngoạn mục từ làng chài nghèo Incheon

Năm 2003, Hàn Quốc đưa Incheon, Busan-Jinhae và Gwangyang trở thành 3 đặc khu kinh tế đầu tiên của nước này. Quyết định này đã mang đến cho làng chài nghèo Incheon một sự đổi đời. Thậm chí chính phủ Hàn Quốc cũng đặt mục tiêu biến Incheon thành "thỏi nam châm" thu hút đầu tư nước ngoài trong bối cảnh tăng trưởng của nước này được coi là tới ngưỡng, nền kinh tế thiếu những ngành nghề mang tính sáng tạo, năng lực cạnh tranh khu vực dịch vụ yếu.

Những chính sách ưu đãi đặc biệt đối với các nhà đầu tư được đặt ra để tạo ra một môi trường kinh doanh và môi trường sống mang chuẩn mực quốc tế, giáo dục đại học chất lượng cao được tập trung phát triển để tạo ra nhân lực trình độ cao. Tính đến năm 2014, tổng đầu tư vào đặc khu kinh tế tự do này đã đạt gần 58.000 tỷ won (khoảng 55 tỷ USD).

Kết quả là Incheon- từ một làng chài nghèo bên biển đã trở thành trung tâm phát triển logistics, kinh doanh dịch vụ du lịch nghỉ dưỡng và giải trí của cả vùng Đông Bắc Á, với những công viên giải trí hấp dẫn hàng đầu thế giới. Viện nghiên cứu Economics của Anh đã đánh giá Incheon là thành phố có tiềm năng phát triển lớn thứ hai trên thế giới tới năm 2025. 

 “Nhìn ra thế giới, các đặc khu kinh tế đã chứng tỏ vai trò rất to lớn trong phát triển kinh tế. Hiện tại, nền kinh tế Việt Nam vẫn đi đúng hướng, nhưng cần có một mô hình mới hiện đại hơn. Vì vậy, tôi cho rằng, thành lập các đặc khu kinh tế là bước đi khôn ngoan của Việt Nam vào thời điểm này”. Nhận định trên của ông Andrew Grant, Giám đốc McKinsey & Company Singapore, liệu có một ý nghĩa quyết định nào trong việc thúc đẩy sự ra đời của những đặc khu kinh tế đầy tiềm năng ở Việt Nam?

Ngọc Hương
Cùng chuyên mục
Bộ trưởng Hồ Đức Phớc: Nhanh chóng tổng rà soát các văn bản pháp lý về chứng khoán

Bộ trưởng Hồ Đức Phớc: Nhanh chóng tổng rà soát các văn bản pháp lý về chứng khoán

(PLVN) -“Nhiệm vụ công tác của ngành Chứng khoán trong thời gian tới rất lớn, tuy vậy, không phải nhiệm vụ nào cũng có thể hoàn thành ngay được, nên cần phân loại nhiệm vụ nào cần hoàn thiện trước, nhiệm vụ nào sau. Quan trọng là phải trên tinh thần cầu thị, bắt tay nhanh vào việc và đặt nỗ lực cao nhất để hoàn thành...", Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc nhấn mạnh trong buổi làm việc với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) hôm 30/6.

Đọc thêm

Doanh nghiệp dầu khí hưởng ứng chương trình “1 triệu sáng kiến” của Tổng LĐLĐ Việt Nam

Ông Ngô Khánh Xạ - Phó Tổng Giám đốc PVEP, Chủ tịch Hội đồng Sáng kiến PVEP và ông Kiều Ngọc Anh - Chủ tịch Công đoàn PVEP ký kết giao ước thi đua.
(PLVN) -Tổng công ty Thăm dò và Khái thác dầu khí (PVEP) vừa tổ chức Lễ phát động phong trào thi đua “Góp sáng kiến – Hiến ý tưởng” nhằm thúc đẩy phong trào lao động sáng tạo, giải pháp hữu ích để nâng cao hiệu quả quản lý, tăng năng suất lao động, tiết kiệm chi phí góp phần hoàn thành kế hoạch sản xuất kinh doanh giai đoạn 2022-2023 trong toàn PVEP.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ gặp gỡ các lãnh đạo của Prudential

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ gặp gỡ lãnh đạo Tập đoàn Prudential.
(PLVN) -Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Vương quốc Anh ngày 29/6 (theo giờ địa phương), tại thủ đô London, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Đoàn đại biểu cấp cao của Việt Nam đã có cuộc gặp gỡ với Tập đoàn Prudential nhằm trao đổi về các vấn đề ưu tiên của Chính phủ Việt Nam, và đề cập vai trò của các tập đoàn bảo hiểm như Prudential trong việc hỗ trợ tăng cường các vấn đề tài chính toàn diện cho người dân Việt Nam.

Bất ngờ hiểu biết của doanh nghiệp về FTA

Các hiệp định thương mại tự do Việt Nam đã tham gia
(PLVN) - Bộ Công Thương thực hiện khảo sát 1.650 doanh nghiệp tư nhân về mức độ nhận biết các hiệp định thương mại tự do (FTA). Kết quả cho thấy mức độ nhận biết về các FTA của cộng đồng doanh nghiệp rất khiêm tốn.

Tin vào triển vọng của thị trường chứng khoán

Ảnh minh họa
(PLVN) -  Đi cùng với hướng phục hồi của điểm số, thị trường chứng khoán Việt Nam bắt đầu đón nhận sự trở lại của khối nhà đầu tư nước ngoài, thể hiện niềm tin trở lại vào triển vọng của thị trường.

Đầu tuần, Bộ trưởng nghe Hiệp hội 'kêu khó'

Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng
(PLVN) - Gần 20 Hiệp hội các ngành hàng đã được Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng mời đến để chia sẻ về những khó khăn, vướng mắc. Ông cho biết, Bộ muốn tiếp cận theo hướng chủ động nhận diện, kịp thời điều chỉnh chính sách để vượt qua thách thức.

Bao giờ Vietnam Airlines mới hoàn tiền cho khách hàng?

Ảnh minh họa
(PLVN) - Từ dịp Tết năm 2020, nhiều người mua vé máy bay của hãng bay Vietnam Airlines nhưng sau đó không thể bay do ảnh hưởng của dịch COVID-19. Điều đáng nói, đến thời điểm này, Vietnam Airlines vẫn chưa hoàn trả lại tiền cho nhiều khách hàng.

Doanh nghiệp Nhật Bản chia sẻ bí quyết chọn 'đất lành'

Toyota đầu từ vào tỉnh Vĩnh Phúc từ năm 1996
(PLVN) - Chia sẻ tại Hội nghị “Vĩnh Phúc trong kết nối, hợp tác và phát triển Việt Nam – Nhật Bản”, các doanh nghiệp Nhật Bản đều đánh giá cao nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh của Vĩnh Phúc, nhất là trong bối cảnh 2 năm chịu tác động của dịch COVID-19…

Sếp Điện lực lý giải 'vì sao DN bán điện khuyên khách hàng... tiết kiệm điện?'

Phó Tổng Giám đốc EVNNPC Lê Văn Trang

(PLVN) - Vào những thời điểm nắng nóng cực đoan, việc cung ứng điện ở miền Bắc sẽ phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, bởi hệ thống điện miền Bắc có thể sẽ thiếu hụt công suất đỉnh vào các khung giờ cao điểm: trưa từ 12h00 - 15h00, tối từ 21h00 - 24h00. Phóng viên đã trao đổi với ông Lê Văn Trang - Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) về việc cung ứng điện mùa hè.

Cơ quan Nhà nước 'nhầm vai' trong các Hợp đồng BOT?

Ảnh minh họa

(PLVN) - Bản chất của phương thức đối tác công - tư (PPP) là Nhà nước và nhà đầu tư cùng ký hợp đồng để xây dựng công trình giao thông, cung cấp dịch vụ cho người dân. Thế nhưng trên thực tế, cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong các dự án PPP luôn nghĩ rằng mình có quyền quản lý và nhà đầu tư là đối tượng bị quản lý?

Nhiều lợi thế trong chuyển dịch năng lượng ở Việt Nam

Trong Quy hoạch điện VIII, Bộ Công Thương đã phát triển hệ thống điện Việt Nam theo hướng xanh, bền vững, phù hợp cam kết tại COP26
(PLVN) -Để đạt được mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, việc đầu tiên cần làm là chuyển dịch năng lượng. Nhiều chuyên gia am tường về năng lượng trong, ngoài nước đều cho rằng, Việt Nam có nhiều lợi thế về vấn đề này.

Ngân hàng nói gì khi tỷ giá USD/VND tăng 2% so với cuối năm 2021?

Ngân hàng nói gì khi tỷ giá USD/VND tăng 2% so với cuối năm 2021?
(PLVN) -Theo đại diện Ngân hàng nhà nước (NHNN), mức tăng này là phù hợp với điều kiện, diễn biến thị trường trong và ngoài nước, phù hợp với mục tiêu xuyên suốt của điều hành chính sách tiền tệ (CSTT) là góp phần ổn định thị trường tiền tệ, kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát.

Báo chí là lựa chọn số một khi doanh nghiệp muốn chuyển tải thông điệp

Báo chí là lựa chọn số một khi doanh nghiệp muốn chuyển tải thông điệp
(PLVN) -  Trong bối cảnh công nghệ truyền tin đang phát triển nhanh, mạnh như hiện nay, các doanh nghiệp (DN) đã lựa chọn thêm cho mình những cách thức mới để lan tỏa thông tin như phát triển trang Facebook định danh, những trang Youtube chính thức (official)... Thế nhưng khi được hỏi, phần lớn đều khẳng định giá trị, vai trò của báo chí trong chuyển tải thông điệp của DN. Vì đó là kênh truyền thông uy tín, khó có phương tiện nào thay thế được.