Bí mật về 'Phòng hỏa trường thành' – dự án bảo vệ mạng của Trung Quốc

(PLVN) - Phòng hỏa trường thành là một nỗ lực chung của các cơ quan quản lý nhà nước Trung Quốc và các công ty viễn thông nhằm thực thi các quy định trong lĩnh vực không gian mạng.
Bí mật về 'Phòng hỏa trường thành' – dự án bảo vệ mạng của Trung Quốc Ảnh minh họa

Chiến dịch “Phòng Hỏa Trường Thành” 

Năm 1994, internet bắt đầu được đưa vào Trung Quốc. Tuy nhiên, khi internet ngày càng phát triển, giới lãnh đạo Trung Quốc cũng bắt đầu nhận thấy những hạn chế, bất cập tiềm ẩn. Điều này được thể hiện qua câu nói của nhà lãnh đạo Trung Quốc Đặng Tiểu Bình: “Khi anh mở cửa để đón nhận không khí trong lành thì những con ruồi cũng bay vào theo”. 

Vì vậy, năm 1998, Dự án Lá chắn vàng, hay còn được biết đến với tên Dự án thông tin công tác an ninh công cộng được khởi xướng nhằm tăng cường an ninh mạng của Trung Quốc, bảo vệ người dân của nước nước này khỏi những vụ tấn công và các hành vi phạm pháp trên không gian mạng.

Một số công ty nước ngoài như Nortel Networks và Cisco Systems đã được thuê để giám sát việc phát triển các dự án nhỏ trong khuôn khổ Dự án Lá chắn vàng. Cụ thể, các công ty này cung cấp những phần cứng và phần mềm cần thiết để xây dựng hệ thống mạng lưới an ninh mạng lớn nhất thế giới hiện nay.

Trong khuôn khổ Dự án Lá chắn vàng, một số dự án nhỏ khác cũng đã được thành lập, trong đó có dự án hệ thống thông tin quản lý an ninh, hệ thống quản lý thông tin tội phạm và một dự án rất được chú ý là Phòng hỏa trường thành - The Great Firewall. 

Thuật ngữ này do ông Geremie R. Barmé - một nhà tội phạm học, nhà làm phim người Australia về Trung Quốc hiện đại và truyền thống – đặt ra, lấy cảm hứng từ Vạn Lý Trường Thành (The Great Wall) của Trung Quốc. 

Các nhà phân tích cho biết, Phòng hỏa trường thành hoạt động bằng cách dựa trên sự kết hợp giữa tự động và thủ công. Theo đó, dự án này trưng dụng những công nghệ tiên tiến của các công ty công nghệ lớn của Trung Quốc, các kỹ thuật phân loại máy tính tiêu chuẩn và cả lực lượng nhân lực lao động thủ công để thực thi việc kiểm duyệt, cấm các trang web không được hoạt động tại Trung Quốc đồng thời buộc các trang web tìm kiếm phải lọc bỏ các nội dung xấu, độc.

Điều quan trọng là dù về cơ bản cấp phép cho tất cả các phương tiện truyền thông nhưng giới chức Trung Quốc yêu cầu các công ty phải chịu trách nhiệm với các nội dung trên trang web của họ, bao gồm cả các nội dung do người sử dụng các trang đó đăng tải như một hình thức khuyến khích tự kiểm duyệt. Cùng với đó, các công ty nước ngoài muốn hoạt động ở Trung Quốc cũng buộc phải thực thi các quy định của nước này. 

Với hơn 1 nửa trong số 1,4 tỉ dân của nước này đang sử dụng internet, Trung Quốc cho rằng những hạn chế về sử dụng mạng ở nước này là cần thiết nhằm bảo vệ trật tự xã hội và bảo đảm an ninh quốc gia. Những người ủng hộ việc này dẫn những lo ngại về các luồng tin xấu, độc trên các trang mạng như Google và Facebook là lý do để nhà nước cần đóng vai trò tích cực trong việc kiểm duyệt mạng. 

Theo một số thông tin, hàng nghìn trang web đồi trụy đã bị khóa sau khi Phòng hỏa trường thành của Trung Quốc được triển khai. Nhiều trang web khác như YouTube, Flickr hay Wikipedia cũng bị kiểm soát mạnh. Facebook bị chặn tại Trung Quốc từ năm 2009 và gần như tất cả các dịch vụ của Google đã không thể truy cập được từ 2014.

Theo một số ý kiến, việc Trung Quốc đóng cửa Internet với thế giới không tránh khỏi những hạn chế nhất định, nhưng không phải là không có mặt tốt. Việc này khiến người dân Trung Quốc không bị lệ thuộc vào các dịch vụ Internet của thế giới.

Trong trường hợp bị mất toàn bộ kết nối với mạng Internet toàn cầu, hệ thống mạng Internet trong phạm vi Trung Quốc vẫn hoạt động độc lập và người dùng vẫn có thể sử dụng các dịch vụ đặt máy chủ tại Trung Quốc để làm việc và liên lạc với nhau bình thường.

Các công ty trong nước phát triển mạnh

Ngoài ra, việc kiểm soát internet ở Trung Quốc cũng khiến các sản phẩm và dịch vụ Internet nội địa của nước này có cơ hội phát triển lớn mạnh. Người Trung Quốc nhắn tin bằng WeChat và Laiwang, dùng ứng dụng kết bạn riêng với tên gọi Momo thay thế cho Snapchat. 

Thay thế Facebook, họ có Weibo, Renren và nhiều mạng nhỏ lẻ khác cho từng nhóm người dùng. Nhiều trang chia sẻ video như Youku, PPTV, Sohu Video hay iQiyi của Trung Quốc cũng đã phát triển mạnh trong thời gian qua. 

Thay thế cho các dịch vụ Google, người dùng tại Trung Quốc có công cụ tìm kiếm nội địa là Baidu còn QQ được đưa vào sử dụng nhằm khỏa lấp chỗ trống của Google Mail. Gần như mọi dịch vụ quốc tế hiện nay đều có một phiên bản Trung Quốc do chính các công ty của nước này tạo ra. “Việc chặn các trang nước ngoài khiến người dùng Trung Quốc phải chuyển qua các dịch vụ trong nước”, một nhà phân tích cho hay. 

Trên thực tế, ngay cả khi các đạo luật ở Trung Quốc được nới lỏng, thị trường ở nước này cũng không dễ dàng cho các công ty nước ngoài. Một số công ty đã không cạnh tranh được với trang QQ, vốn đã quá phổ biến ở Trung Quốc. Bí mật danh tính cũng là điều quan trọng. 

Ảnh minh họa 

Thống kê từ Statista năm 2016 cho thấy vẫn còn 61% người dùng Trung Quốc ẩn danh trên mạng, trái với chính sách của Facebook. WhatsApp, ứng dụng do Facebook mua lại với giá 19 tỷ USD đang là dịch vụ được “mở cửa” tại Trung Quốc, nhưng cũng không cạnh tranh nổi với ứng dụng mạng xã hội đa năng WeChat. 

Hiện nay, nhiều doanh nghiệp công nghệ của Trung Quốc cũng đang trở thành những “ông lớn” trên thị trường toàn cầu. Alibaba đang được dự báo sẽ trở thành đối thủ cạnh tranh trực tiếp với Amazon về quy mô chỉ trong vài năm tới.

Alibaba, Tencent và các công ty khác được cho là sẽ có lợi thế trong việc nâng cao vị trí trên thị trường quốc tế bằng chính kinh nghiệm trong việc kiểm duyệt nội dung tại Trung Quốc để cạnh tranh. Các hoạt động kiểm duyệt cũng có thể giúp các công ty này sớm đạt được mục tiêu trở thành những doanh nghiệp đi đầu về trí tuệ nhân tạo.

Tuy vậy, thị trường hơn 1,4 tỉ dân với khoảng nửa chưa tham gia Internet vẫn quá lớn, không dễ để bỏ qua. Do vậy, Facebook, Google, Apple và nhiều công ty công nghệ khác vẫn đang cố gắng thâm nhập thị trường sau nhiều năm bỏ lửng. Các công ty phương Tây đang có nhiều động thái cả “cứng” lẫn “mềm” để thâm nhập thị trường Trung Quốc. 

Tháng 3/2016, ông chủ Facebook Mark Zuckerberg đã chạy bộ tại quảng trường Thiên An Môn để vận động hành lang cho phép mở cửa trở lại Facebook tại Trung Quốc sau khi bị cấm vào năm 2009.

Zuckerberg cũng đã có nhiều cuộc gặp với nhà chức trách Trung Quốc nhằm tìm giải pháp để thâm nhập thị trường. Tuy nhiên, chỉ một ngày sau khi Facebook được phép mở công ty con ở Trung Quốc vào cuối tháng 7/2018, chính phủ Trung Quốc đã lại rút giấy phép kinh doanh đối với mạng xã hội này.

LinkedIn - trang cộng đồng tìm việc lớn nhất thế giới – cũng đã có nhiều động thái nhằm lấy lòng tin từ chính quyền Trung Quốc bằng cách xóa những nội dung được cho là “nhạy cảm”.

Hãng Apple trong khi bác yêu cầu của Chính phủ Mỹ về việc lập các cửa hậu tiếp cận các sản phẩm được bảo vệ bằng mật khẩu ở Mỹ đã xóa các ứng dụng và xây dựng các trung tâm cơ sở dữ liệu tại Trung Quốc theo yêu cầu của Chính phủ nước này. 

Có thể, trong thời gian tới, những tên tuổi nước ngoài sẽ tiến dần vào thị trường tỷ dân của Trung Quốc nhưng ở thời điểm hiện tại, sân chơi đó vẫn chỉ dành cho các tên tuổi nội địa. Trung Quốc dù đang là một “ốc đảo” của thế giới công nghệ nhưng vẫn đang đủ sức tự lực cánh sinh. 

Hoàng Nam

Cùng chuyên mục

1.600 người bị ghi hình ở các khách sạn tình yêu Hàn Quốc: Dịch vụ “tẩy rửa kỹ thuật số” đối phó “đại dịch” quay lén

1.600 người bị ghi hình ở các khách sạn tình yêu Hàn Quốc: Dịch vụ “tẩy rửa kỹ thuật số” đối phó “đại dịch” quay lén

(PLVN) - Chính phủ Hàn Quốc năm ngoái cấp 4,5 triệu USD cho các chính quyền địa phương để tăng cường kiểm tra nhà vệ sinh và phòng thay đồ công cộng. Cảnh sát và các tình nguyện viên gồm nữ sinh và bà nội trợ dành nhiều giờ sử dụng máy quét hồng ngoại để tìm kiếm camera giấu kín. 

Đọc thêm

Không để thiếu than cho sản xuất điện và các hộ tiêu thụ khác

Không để thiếu than cho sản xuất điện và các hộ tiêu thụ khác

(PLVN) - Về việc xây dựng biểu đồ cung cấp than cho các nhà máy nhiệt điện than, Bộ Công Thương khẩn trương thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 445/TB-VPCP ngày 3/12/2018 của Văn phòng Chính phủ; có giải pháp không để thiếu than cho sản xuất điện và các hộ tiêu thụ khác.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ tiếp xúc cử tri doanh nghiệp

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ tiếp xúc cử tri doanh nghiệp
Chiều 20/4, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ và các đại biểu Quốc hội tỉnh Hà Tĩnh đã tiếp xúc cử tri chuyên đề về doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh nhằm ghi nhận các kiến nghị gửi tới Kỳ họp thứ 7, khoá XIV sẽ diễn ra vào tháng 5/2019.
VPBank đạt hơn 7.900 tỷ đồng doanh thu trong quý I

VPBank đạt hơn 7.900 tỷ đồng doanh thu trong quý I

(PLVN) - Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) hôm nay công bố kết quả kinh doanh quý 1/2019 ghi nhận sự củng cố ở các chỉ số nền tảng, cùng với sự tăng trưởng vượt bậc của nguồn thu phí cho thấy hiệu quả bước đầu từ động lực tăng trưởng mới của ngân hàng.

Sôi động Giải Bóng chuyền Bãi biển Nữ Châu Á Cần Thơ năm 2019

Sôi động Giải Bóng chuyền Bãi biển Nữ Châu Á Cần Thơ năm 2019
(PLVN) - Tối ngày 19/4, tại sân thi đấu Bóng chuyền bãi biển, Khu liên hợp Thể dục Thể thao (Công viên Sông Hậu, quận Ninh kiều, TP Cần Thơ) đã diễn ra buổi lễ khai mạc giải Bóng chuyền bãi biển Nữ châu Á Cần Thơ năm 2019. Giải đấu do liên đoàn Bóng chuyền Việt nam phối hợp với Sở Văn hóa, thể thao và Du lịch TP Cần Thơ tổ chức, diễn ra từ ngày 19 – 22/4.

Nhiều hoạt động thiện nguyện xã hội trong Lễ khai mạc Ngày Sách Việt Nam tỉnh Kiên Giang 2019

Nhiều hoạt động thiện nguyện xã hội trong Lễ khai mạc Ngày Sách Việt Nam tỉnh Kiên Giang 2019
(PLVN) - Tối 19/4, tại trường Trung học phổ thông Giồng riềng, huyện Giồng Riềng tỉnh Kiên Giang, Sở Thông tin và Truyền thông tỉnh chủ trì phối hợp với UBND huyện Giồng Riềng đã tổ chức Lễ khai mạc Ngày hội Sách Việt Nam lần thứ 6 năm 2019 với quy mô 70 gian hàng trưng bày, triển lãm sách với trên 53 đơn vị tham gia.
Hải Dương phối hợp với doanh nghiệp kiên quyết xử lý lái xe dương tính ma túy

Hải Dương phối hợp với doanh nghiệp kiên quyết xử lý lái xe dương tính ma túy

(PLVN) - Để đảm bảo trật tự an toàn giao thông, kiến quyết không để lái xe dương tính chất ma túy điều khiển phương tiện tham gia giao thông, sáng ngày 19/4, Ban An toàn giao thông (ATGT) tỉnh Hải Dương đã tổ chức họp với các doanh nghiệp thuộc Hiệp Hội vận tải ô tô Hải Dương nhằm thống nhất phương án xử lý các trường hợp lái xe dương tính với chất ma túy sau đợt khám sức khỏe lái xe và kiểm tra lái xe sử dụng chất ma túy đã diễn ra vừa qua.
1.600 người bị ghi hình ở các khách sạn tình yêu Hàn Quốc: Dịch vụ “tẩy rửa kỹ thuật số” đối phó “đại dịch” quay lén

1.600 người bị ghi hình ở các khách sạn tình yêu Hàn Quốc: Dịch vụ “tẩy rửa kỹ thuật số” đối phó “đại dịch” quay lén

(PLVN) - Chính phủ Hàn Quốc năm ngoái cấp 4,5 triệu USD cho các chính quyền địa phương để tăng cường kiểm tra nhà vệ sinh và phòng thay đồ công cộng. Cảnh sát và các tình nguyện viên gồm nữ sinh và bà nội trợ dành nhiều giờ sử dụng máy quét hồng ngoại để tìm kiếm camera giấu kín. 

31.1°C

Hà Nội

SJC Hà Nội

Mua vào 36.520

Bán ra 36.520

VNIndex

3.41 0.37%