Nạn tảo hôn đang diễn biến theo chiều hướng phức tạp

(PLVN) - Luật Hôn nhân và Gia đình (HNGĐ) năm 2014 đã quy định tuổi kết hôn của nữ là đủ 18 tuổi, tuổi kết hôn của nam là đủ 20 tuổi. Tuy nhiên, thực tiễn áp dụng quy định về tuổi kết hôn cho thấy tình trạng tảo hôn vẫn diễn ra, dù cơ quan chức năng đã có nhiều biện pháp, giải pháp can thiệp.
Nạn tảo hôn đang diễn biến theo chiều hướng phức tạp

Tránh tình trạng vận dụng tùy tiện

Điểm a Khoản 1 Điều 8 Luật HNGĐ 2014 quy định điều kiện về độ tuổi kết hôn của hai bên nam, nữ: “Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên”. Quy định này về cơ bản là sự kế thừa của pháp luật HNGĐ Việt Nam, góp phần làm cho việc kết hôn và quan hệ hôn nhân được lành mạnh, góp phần thực hiện tốt chức năng xã hội của hôn nhân. Ở góc độ y tế, từ đủ 18 tuổi trở lên, cơ thể người phụ nữ mới trưởng thành về sinh lý và có thể mang thai, sinh ra những đứa trẻ khỏe mạnh.

Phó Giám đốc Sở Tư pháp TP Hà Nội Phạm Thanh Cao cũng đánh giá, việc quy định về độ tuổi kết hôn theo Luật HNGĐ 2014 là sự kế thừa hợp lý dựa trên cơ sở khoa học và cơ sở xã hội, phản ánh sự phù hợp với mức độ phát triển tâm sinh lý của con người Việt Nam. Việc quy định độ tuổi kết hôn còn gắn liền với khả năng phát triển về tư duy nhận thức, gắn với mức độ độc lập, tự chủ của chủ thể để thực hiện các chức năng gia đình. 

Theo ông Cao, việc tính tuổi tròn như Luật HNGĐ 2014 (nam từ đủ 20, nữ từ đủ 18) là để tránh vận dụng tùy tiện quy định về độ tuổi kết hôn. Trước đây, chỉ cần bước sang tuổi 18 đối với nữ và 20 tuổi đối với nam là được phép kết hôn. Điều đó dễ dàng tạo ra những kẽ hở nhất định để các bên kết hôn vi phạm điều kiện về độ tuổi. Đồng thời, việc quy định về độ tuổi kết hôn như Luật HNGĐ đã đồng bộ và thống nhất được với các quy định của pháp luật dân sự, hình sự… 

Phát sinh 2 bất cập lớn trong thực tiễn

Có điều, việc quy định tuổi kết hôn chênh lệch của nam và nữ cũng đặt ra vấn đề về bảo đảm bình đẳng giới, về sự đồng bộ với năng lực hành vi dân sự của người thành niên trong Bộ luật Dân sự 2015. Theo đó, người đủ 18 tuổi là người đã thành niên và người đủ 18 tuổi có năng lực hành vi dân sự đầy đủ. Bởi thế, nhiều ý kiến đề nghị xem xét quy định nam, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên được kết hôn để đảm bảo sự đồng bộ, thống nhất với các văn bản luật và điều ước quốc tế có liên quan.

Hơn nữa, khoa học đã chứng minh, nam giới trong độ tuổi 18-55 và nữ giới trong độ tuổi 18-35 thì tinh trùng và trứng có chất lượng tốt, có khả năng sinh ra những đứa trẻ khỏe mạnh. Nếu chất lượng tinh trùng và trứng không tốt sẽ có nhiều nguy cơ sinh ra đứa trẻ bị hội chứng Down hoặc mắc các bệnh rối loạn di truyền. Tuổi càng cao, nguy cơ này càng lớn. Vì vậy, nếu cho phép nam, nữ cùng từ đủ 18 tuổi trở lên được phép kết hôn thì dưới góc độ y tế là phù hợp. 

Tuy nhiên, bất cập lớn nhất trong thực tiễn áp dụng quy định về tuổi kết hôn là tình trạng tảo hôn vẫn diễn ra. Đơn cử, tại Sóc Trăng, theo thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh thì tình trạng tảo hôn có sự biến động không ổn định. Cụ thể, năm 2015 xảy ra 140 vụ; năm 2016 xảy ra 218 vụ; năm 2017 xảy ra 157 vụ; năm 2018 xảy ra 267 vụ. Tình trạng tảo hôn chỉ được phát hiện khi vợ chồng có con và yêu cầu đăng ký khai sinh.

Nhiều trường hợp tảo hôn dẫn đến các hệ lụy như không làm khai sinh cho con đúng quy định ảnh hưởng đến quyền lợi của trẻ, tranh chấp con khi khai sinh của con không ghi tên cha (do chưa đủ tuổi kết hôn, không có đăng ký kết hôn), phát sinh thêm thủ tục công nhận cha cho con sau này (tốn thời gian của cán bộ, người dân, công sức đi thẩm định, mẫu biểu). 

Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam Bùi Thị Hòa chia sẻ, tảo hôn thực ra không phải vấn đề mới và đã có nhiều biện pháp, giải pháp can thiệp nhưng vẫn phổ biến ở khu vực miền núi, dân tộc thiểu số. Theo khảo sát quốc gia về tình hình kinh tế - xã hội 53 dân tộc thiểu số, tỷ lệ tảo hôn của 53 dân tộc thiểu số lên tới 26,59% (nam 26,04% và nữ 27,12%). 

Đáng lưu ý là một số đánh giá gần đây của các chuyên gia đã chỉ ra rằng tảo hôn đang có xu hướng tăng ở khu vực trung tâm đô thị. Nghiên cứu của nhóm bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương cho thấy, trong năm 2017 – 2018, tỷ lệ sinh ở tuổi vị thành niên tại Bệnh viện ở mức cao với 227 sản phụ, trong đó có 178 trường hợp đã lập gia đình. Số sản phụ 17 – 18 tuổi chiếm 83,5%, 34 sản phụ từ 14 – 16 tuổi. 

Báo cáo sơ kết thi hành Luật HNGĐ 2014 của Bộ Tư pháp thẳng thắn cho biết, vấn đề tảo hôn đang gặp rất nhiều khó khăn về phương hướng giải quyết. Bà con vùng đồng bào dân tộc hiểu quy định của pháp luật về tuổi kết hôn song do phong tục, tập quán đã đi vào cuộc sống của người dân từ rất lâu đời. Các gia đình thường dựng vợ gả chồng cho con từ rất sớm nên mặc dù việc kết hôn không được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền, nhưng hai bên gia đình vẫn tổ chức đám cưới theo phong tục, tập quán, họ hàng hai bên, cộng đồng dân cư của cả bản vẫn mặc nhiên công nhận đó là một cặp vợ chồng.  

T.Quyên
Loading...

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Xây dựng thành phố thông minh: Làm gì để tôn trọng quyền riêng tư và bảo hộ dữ liệu cá nhân?

Xây dựng thành phố thông minh: Làm gì để tôn trọng quyền riêng tư và bảo hộ dữ liệu cá nhân?
(PLVN) - Khi triển khai các dự án về thành phố thông minh, các cảm biến và camera quan sát sẽ được đặt ở hầu khắp các đường phố, trung tâm thương mại, nơi công cộng để dễ dàng quan sát hành vi ứng xử của bất cứ ai nằm trong tầm bao quát của các camera và các cảm biến. Những dữ liệu ấy sẽ được sử dụng cho việc gì và có cách nào để bảo đảm rằng những dữ liệu ấy không bị sử dụng sai mục đích?

Mẹ nghèo 16 năm cạn nước mắt tìm con gái mất tích

Mẹ nghèo 16 năm cạn nước mắt tìm con gái mất tích
(PLVN) - Con gái 15 tuổi bỗng dưng mất liên lạc khiến người mẹ nghèo ngày đêm mong ngóng, dăm lần bảy lượt đi tìm nhưng đều không có tung tích. Cũng vì quá thương nhớ con mà người mẹ này đau tới tận tâm can mà đổ bệnh lúc nào cũng không hay.
Loading...
Nhận ngay 100.000đ với chương trình “tải app giao dịch – nhận quà cực đỉnh” từ VPbank

Nhận ngay 100.000đ với chương trình “tải app giao dịch – nhận quà cực đỉnh” từ VPbank

(PLVN) - Từ 27/11/2019 đến 24/12/2019, VPBank triển khai chương trình “Tải App giao dịch – Nhận quà cực đỉnh”. Theo đó, mỗi ngày VPBank sẽ tặng ngay 100 lượt nạp tiền điện thoại trị giá 100.000VNĐ/lượt cho các khách hàng đầu tiên tải – kích hoạt App VPBank Online và phát sinh 2 giao dịch (tối thiểu 200.000VNĐ).

VPBank giảm mạnh nợ xấu bằng cách nào?

VPBank giảm mạnh nợ xấu bằng cách nào?
(PLVN) - Nếu lợi nhuận tăng cao trở lại là điểm sáng trong quý III, giúp VPBank giữ vững ngôi vị ngân hàng tư nhân có doanh thu cao nhất hệ thống, thì nợ xấu là điểm tích cực trong cả giai đoạn 9 tháng đầu năm, với tỷ lệ chưa tới một nửa so với cùng kỳ.
VNR500 năm 2019: VPBank đứng đầu trong số các ngân hàng tư nhân

VNR500 năm 2019: VPBank đứng đầu trong số các ngân hàng tư nhân

(PLVN) - Đại diện VPBank cho biết vị trí xếp hạng do VNR500 công bố đã phản ánh khách quan hiệu quả hoạt động của VPBank. Trong những năm gần đây, ngân hàng luôn tăng trưởng ổn định, khai thác hiệu quả các kênh bán hàng, phát huy tối đa lợi thế của hệ sinh thái số để gia tăng tiện ích và trải nghiệm cho khách hàng.

Hé lộ 5 lợi ích vượt trội của máy CDM với khách hàng VPBank

Hé lộ 5 lợi ích vượt trội của máy CDM với khách hàng VPBank
(PLVN) - Hiện đại, tân tiến, tiện dụng… là những điểm tích cực đang giúp máy gửi tiền tự động (CDM) trở thành công cụ giao dịch ngân hàng quen thuộc với các khách hàng của VPBank. Tuy nhiên, còn rất nhiều lợi ích vượt trội khác của chiếc máy này mà không phải ai cũng biết.

Thời hạn xét xử vụ án hành chính

Thời hạn xét xử vụ án hành chính
(PLVN) - Hỏi: Điều 130 của Luật Tố tụng Hành chính chỉ quy định thời hạn chuẩn bị xét xử đối với các quyết định hành chính thuộc trường hợp quy định tại điểm a, b khoản 2 Điều 116 của Luật này mà không quy định thời hạn chuẩn bị xét xử đối với các trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 116 của Luật này. Vậy trong trường hợp khiếu kiện quyết định hành chính thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 116 của Luật Tố tụng Hành chính thì Tòa án áp dụng thời hạn xét xử như thế nào?

Hướng dẫn chốt sổ khi công ty nợ bảo hiểm xã hội

Hướng dẫn chốt sổ khi công ty nợ bảo hiểm xã hội
(PLVN) - Bạn đọc có địa chỉ email baotrinh...@gmail.com hỏi: Chồng tôi làm cho Công ty A từ năm 2006, đến năm 2012 chồng tôi chuyển sang làm Công ty B và năm 2017, sang làm Công ty C. Nhưng do Công ty A không chốt sổ bảo hiểm xã hội (BHXH) cho chồng tôi (do nợ BHXH) nên chồng tôi cũng không được chốt sổ BHXH ở Công ty B. Nay chồng tôi đã làm ở Công ty C và đành phải tham gia BHXH với số sổ mới. Vậy chồng tôi phải làm thế nào để được chốt thời gian đóng BHXH ở Công ty A và B?

Tìm giải pháp xử lý hàng chục nghìn phương tiện giao thông bị tồn đọng

Tìm giải pháp xử lý hàng chục nghìn phương tiện giao thông bị tồn đọng
(PLVN) - Hiện nay, lực lượng có thẩm quyền đã thực hiện nghiêm túc việc tạm giữ phương tiện giao thông vận tải đường bộ theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, việc xử lý phương tiện quá thời hạn tạm giữ ở một số nơi vẫn còn một số hạn chế, bất cập nhất định, cần sớm được tháo gỡ.
“Đại dự án” cao tốc Bắc – Nam: Cần cẩn trọng trong lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư

“Đại dự án” cao tốc Bắc – Nam: Cần cẩn trọng trong lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư

(PLVN) - Tuyến cao tốc Bắc – Nam là tuyến giao thông huyết mạch, đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa kinh tế xã hội, chính trị to lớn, giúp cải thiện chất lượng của người dân. Chính vì lẽ đó, việc thực hiện “đại dự án” này là điều rất cần thiết và nên sớm được hoàn thành, đưa vào sử dụng. Tuy nhiên, việc lựa chọn các nhà thầu, nhà đầu tư thực hiện các gói thầu trong “đại dự án” này cần phải được xem xét, lựa chọn một cách kỹ lưỡng, thận trọng.