“Covid-19 đến từ đâu?” – câu hỏi gây hoang mang nhất thế giới thời điểm này

(PLVN) - Tại sao nguồn gốc của đại dịch lại gây tranh cãi như vậy? Tổng thống Mỹ tin rằng virus có thể đã thoát ra từ một phòng thí nghiệm ở Vũ Hán, mặc dù tình báo Hoa Kỳ từ chối ủng hộ điều này, trong khi cộng đồng khoa học cho biết không có bằng chứng hiện tại cho tuyên bố này.  
“Covid-19 đến từ đâu?” – câu hỏi gây hoang mang nhất thế giới thời điểm này Viện Virus học Vũ Hán. Ảnh: AFP

Có vấn đề gì khi virus được phát hiện đầu tiên ở Trung Quốc?

Những ca bệnh ban đầu được công bố có mối liên hệ với chợ thủy sản Vũ Hán, theo thông tin từ chính quyền Trung Quốc. Nếu những người này không bị nhiễm bệnh ở chợ, hoặc qua những người tiếp xúc bị nhiễm ở chợ, các nhà phê bình hỏi, thì làm thế nào để giải thích những trường hợp này?

Phòng thí nghiệm Vũ Hán có vai trò gì?

Hai phòng thí nghiệm ở Vũ Hán nghiên cứu virus corona ở dơi đã được “lôi vào cuộc”: Viện Virus học Vũ Hán (WIV) và Trung tâm kiểm soát dịch bệnh Vũ Hán.

Một số “thuyết âm mưu” đã được đưa ra. Đầu tiên là các nhà khoa học tại WIV đã tham gia vào các thí nghiệm với virus corona trên dơi, gì đó như là ghép gen chẳng hạn, rồi để virus trốn thoát và lây nhiễm cho con người. Một phiên bản khác là cấu thả trong đảm bảo an toàn sinh học của đội ngũ nhân viên phòng thí nghiệm và trong các quy trình, vì như thu thập hoặc xử lý mẫu vật động vật, làm phát tán loại virus này.

Có bằng chứng nào cho thấy virus đã được tạo ra không?

Các nhà khoa học cơ bản đồng thuận bác bỏ quan điểm virus được tạo ra. Trong một là thư hồi tháng 3, một nhóm nghiên cứu ở California do giáo sư vi sinh học Kristian Andersen dẫn đầu đã nói rằng dữ liệu di truyền cho thấy rằng Covid-19 không có nguồn gốc từ bất kỳ virus nào trước đây.

Họ cho rằng, nhiều khả năng là virus xuất hiện tự nhiên và trở nên mạnh hơn thông qua chọn lọc tự nhiên. Họ đề xuất hai kịch bản có thể giải thích chính xác nguồn gốc của virus SARS-CoV-2: chọn lọc tự nhiên trong vật chủ trước khi chuyển sang người; và chọn lọc tự nhiên ở người sau khi chuyển giao động vật.

Peter Ben Embarek - một chuyên gia của Tổ chức Y tế Thế giới - về truyền bệnh từ người sang động vật và các chuyên gia khác cũng giải thích với tờ Guardian rằng nếu có bất kỳ thao tác nào của virus sẽ thấy bằng chứng trong cả trình tự gen và cả sự biến dạng trong dữ liệu của cây đột biến gia đình - một hiệu ứng được gọi là hiệu ứng mạng lưới.

Trong một tuyên bố với tờ Guardian, James Le Duc - người đứng đầu Phòng thí nghiệm quốc gia Galveston ở Mỹ - cũng cho rằng, có bằng chứng thuyết phục rằng loại virus mới này không phải là kết quả của kỹ thuật di truyền có chủ ý và nó gần như chắc chắn có nguồn gốc từ tự nhiên, vì nó có độ tương đồng cao với các loại virus corona liên quan đến dơi khác.

Liệu Vũ Hán có phải là nơi khởi phát dịch bệnh?

Khi Peter Forster, một nhà di truyền học tại Đại học Cambridge (Anh), đã so sánh trình tự bộ gen virus được thu thập sớm trong đợt bùng phát ở Trung Quốc, ông đã xác định được ba chủng trội.

Vào đầu đợt bùng phát, hai chủng dường như đã được lưu hành cùng một lúc - chủng A và chủng B - với biến thể C sau này phát triển từ chủng B.

Nhưng trong một phát hiện bất ngờ, phiên bản có sự tương đồng về gen gần nhất với virus corona ở dơi không phải là phiên bản phổ biến nhất ở thành phố Vũ Hán mà là sự phân tán các trường hợp sớm ở tỉnh Quảng Đông.

Forster giải thích, từ ngày 24/12/2019 đến ngày 17/1/2020, chỉ có ba trong số 23 trường hợp ở Vũ Hán là loại A, trong khi phần còn lại là loại B. Tuy  nhiên, 5 trong số 9 bệnh nhân ở tỉnh Quảng Đông được phát hiện có virus loại A.

Nói cách khác, vẫn khó có thể chắc chắn rằng Vũ Hán là nơi virus xuất hiện đầu tiên.

Nếu nguồn gốc vẫn còn quá nhiều tranh cãi, tại sao người ta vẫn nói về phòng thí nghiệm Vũ Hán?

Đại dịch đã làm trầm trọng thêm các cuộc đấu tranh địa chính trị hiện có, gây ra một cuộc “chiến tranh” không rõ ràng đã kéo dài ở Mỹ, Trung Quốc, Nga và các nước khác. 

Tình trạng kiến thức hiện tại về virus corona chủng mới và nguồn gốc của nó cho thấy vẫn cần lời giải thích chung rõ ràng. 

Xét nghiệm thêm ở Trung Quốc trong những tháng tới có thể thiết lập nguồn gốc của vụ dịch. Nhưng bây giờ có lẽ còn quá sớm, khi cả thế giới phải dồn sức chống lại sự lây lan và tác hại nghiêm trọng của dịch bệnh.

Hải Sơn (theo Guardian)
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Các nhà khoa học Trung Quốc tìm được cách trì hoãn quá trình lão hóa

Các nhà khoa học Trung Quốc tìm được cách trì hoãn quá trình lão hóa

(PLVN) - Các nhà khoa học ở Bắc Kinh (Trung Quốc) đã phát triển một liệu pháp gen mới có thể đảo ngược một số tác động của quá trình lão hóa ở chuột và kéo dài tuổi thọ của chúng - những phát hiện một ngày nào đó có thể góp phần điều trị tương tự cho con người.

Đọc thêm

Các nhà khoa học Trung Quốc tìm được cách trì hoãn quá trình lão hóa

Các nhà khoa học Trung Quốc tìm được cách trì hoãn quá trình lão hóa
(PLVN) - Các nhà khoa học ở Bắc Kinh (Trung Quốc) đã phát triển một liệu pháp gen mới có thể đảo ngược một số tác động của quá trình lão hóa ở chuột và kéo dài tuổi thọ của chúng - những phát hiện một ngày nào đó có thể góp phần điều trị tương tự cho con người.

Lễ hội Tết Việt khám phá văn hóa 3 miền

Lễ hội Tết Việt khám phá văn hóa 3 miền
(PLVN) - Lễ hội Tết Việt 2021 với 4 chủ đề: ăn Tết, xem Tết, chơi Tết và sắm Tết sẽ sẽ được tổ chức từ ngày 21 đến ngày 24/1 tại công viên Lê Văn Tám, quận 1, TP HCM. 

Làm chủ tài chính để bình đẳng

Làm chủ tài chính để bình đẳng
(PLVN) -“Số tiền con đang có đến từ đâu?” – một rừng cánh tay nhỏ giơ lên xung phong trả lời câu hỏi. “Tiền bố mẹ cho em, bố mẹ đi làm vất vả nên em phải biết chi tiêu tiết kiệm” – cả khán phòng vang tiếng vỗ tay tán thưởng câu trả lời của một bé gái lớp 4

Cục Trợ giúp pháp lý triển khai công tác năm 2021

Cục Trợ giúp pháp lý triển khai công tác năm 2021
(PLVN) - Ngày 20/1, Cục Trợ giúp pháp lý - Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị Triển khai công tác trợ giúp pháp lý năm 2021. Đồng chủ trì Hội nghị là Thứ trưởng Bộ Tư pháp Mai Lương Khôi và Cục trưởng Cục Trợ giúp pháp lý Cù Thu Anh.

Hà Nội: Đẩy mạnh chuyển đổi Phòng công chứng đủ điều kiện sang tự chủ

Hà Nội: Đẩy mạnh chuyển đổi Phòng công chứng đủ điều kiện sang tự chủ
(PLVN) -Đó là một trong những giải pháp, nhiệm vụ được Sở Tư pháp TP.Hà Nội đặt ra để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động công chứng trong tình hình số lượng tổ chức hành nghề công chứng, công chứng viên trên địa bàn ngày càng nhiều và trải rộng.

Người dân Phần Lan quý rừng như sinh mệnh

Người dân Phần Lan quý rừng như sinh mệnh
(PLVN) - Phần Lan là quốc gia có nhiều rừng nhất châu Âu, còn được mệnh danh là “gã khổng lồ về rừng”. Ước tính 74,2% diện tích đất nước là rừng, khoảng 23 triệu ha. Cũng vì lẽ đó, người Phần Lan yêu quý và bảo vệ rừng như chính sinh mệnh của họ. Không ngoa khi nói rằng, chính sách bảo tồn rừng của Phần Lan là một trong những chính sách bền vững và toàn diện bậc nhất thế giới.

Acecook Việt Nam lý giải về kết quả kiểm nghiệm bị cho không khách quan

Acecook Việt Nam lý giải về kết quả kiểm nghiệm bị cho không khách quan
(PLVN) - Trong thông báo ngày 28/12/2020, Acecook Việt Nam cho biết: Kết quả kiểm tra các sản phẩm mì và phở nội địa đều an toàn theo tiêu chuẩn của Hàn Quốc và EU. Tuy nhiên, các phiếu kết quả kiểm nghiệm được cung cấp cho PV PLVN đều có ngày sau ngày phát hành thông báo nói trên. Acecook Việt Nam giải thích về sự mâu thuẫn này như thế nào?

Số hóa văn bản chỉ trong 1 giây với FPT.AI Reader

Số hóa văn bản chỉ trong 1 giây với FPT.AI Reader
(PLVN) - FPT Smart Cloud, đơn vị thành viện của FPT, mới đây chính thức ra mắt FPT.AI Reader – Ứng dụng nhận dạng và trích xuất văn bản từ ảnh chụp tự động, cho phép người dùng dễ dàng trích xuất văn bản đa dạng tại nhiều nhóm ngành nghề, với độ chính xác lên tới 98%.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬