Trường hợp nào người lao động được từ chối làm việc ca đêm?
Bạn Vũ Mến (Ninh Bình) hỏi: Để quá trình sản xuất, kinh doanh không bị gián đoạn, các công ty thường thực hiện phân ca làm việc luân chuyển ngày - đêm đối với người lao động. Vậy người lao động có được từ chối khi công ty sắp xếp làm ca đêm không? Trường hợp nào người lao động được miễn làm việc ca đêm? Nếu cố tình ép người lao động làm việc ca đêm thì công ty sẽ bị xử phạt thế nào?
- Luật sư Nguyễn Thị Trang - Đoàn Luật sư TP Hà Nội tư vấn: Căn cứ điểm b khoản 2 Điều 5 Bộ luật Lao động 2019, người lao động có nghĩa vụ tuân thủ sự quản lý, điều hành, giám sát của người sử dụng lao động. Bên cạnh đó, điểm g khoản 1 Điều 21 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định nội dung hợp đồng lao động đã quy định cụ thể thời gian làm việc và thời giờ nghỉ ngơi.
Đối với nội dung về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi theo khoản 7 Điều 3 Thông tư 10/2020/TT-BLĐTBXH quy định theo thỏa thuận của hai bên hoặc thỏa thuận thực hiện theo nội quy lao động, quy định của người sử dụng lao động, thỏa ước lao động tập thể và quy định của pháp luật.
Theo Điều 106 Bộ luật Lao động năm 2019, giờ làm việc ban đêm được xác định là từ 22 giờ hôm trước đến 6 giờ sáng hôm sau.
Căn cứ khoản 1 Điều 137 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định người sử dụng lao động không được sử dụng người lao động làm việc ban đêm, làm thêm giờ và đi công tác xa trong trường hợp sau đây: Mang thai từ tháng thứ 7 hoặc từ tháng thứ 6 nếu làm việc ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo; Đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi, trừ trường hợp được người lao động đồng ý.
Căn cứ điểm a, b khoản 2 Điều 28 Nghị định 12/2022/NĐ-CP về vi phạm quy định về lao động nữ và bảo đảm bình đẳng giới quy định phạt tiền mức 10 - 20 triệu đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây: Sử dụng người lao động mang thai từ tháng thứ 7 hoặc từ tháng thứ 6 nếu làm việc ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo làm thêm giờ hoặc làm việc ban đêm hoặc đi công tác xa; Sử dụng người lao động đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi làm thêm giờ hoặc làm việc ban đêm hoặc đi công tác xa, trừ trường hợp được người lao động đồng ý.