Nghệ An lập 5 tổ công tác gỡ 'điểm nghẽn' đầu tư công, gắn kết quả giải ngân với đánh giá cán bộ

Theo thông tin tại hội nghị trực tuyến toàn tỉnh Nghệ An về thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công năm 2026, tổng vốn đầu tư công phải giải ngân trong năm nay là 16.441,017 tỷ đồng. Tuy nhiên, tính đến ngày 30/4/2026, toàn tỉnh mới giải ngân được 2.170 tỷ đồng, đạt 13,54% kế hoạch.

Trong đó, kế hoạch vốn năm 2026 giải ngân đạt 1.549 tỷ đồng, tương ứng 11,26% tổng kế hoạch, thấp hơn đáng kể so với cùng kỳ năm trước (22,56%) và thấp hơn mức bình quân chung cả nước (14,2%). Đối với nguồn vốn kéo dài, giá trị giải ngân đạt 620 tỷ đồng, tương ứng 27,39%.

Toàn tỉnh hiện có 45 chủ đầu tư có tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung. Đáng chú ý, 10 xã, phường dẫn đầu về tiến độ giải ngân gồm Phúc Lộc, Văn Kiều, Đông Lộc, Đại Đồng, Lương Sơn, Quan Thành, Thần Lĩnh, Trung Lộc, Đô Lương và Hùng Châu, với tỷ lệ giải ngân từ hơn 70% đến trên 91%.

Bên cạnh đó, vẫn còn 34 đơn vị đã thực hiện giải ngân nhưng đạt tỷ lệ thấp; 53 đơn vị chưa giải ngân, đạt 0%, trong đó có 11 sở, ngành và 42 UBND xã, phường.

Tiến độ giải ngân chậm được nhận định xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Trong đó, phần lớn kế hoạch vốn năm 2026 tập trung cho các dự án chuyển tiếp giai đoạn 2021–2025 đang vướng mắc về hồ sơ, thủ tục. Một số dự án vẫn đang thực hiện khối lượng để hoàn ứng vốn từ năm trước nên chưa thể giải ngân theo kế hoạch.

Ngoài ra, nhiều dự án mới có quy mô lớn như tuyến cao tốc Vinh – Thanh Thủy cùng các dự án trường nội trú liên cấp, với tổng vốn hơn 5.390 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng lớn trong kế hoạch đầu tư công, song đến nay mới hoàn thành bước trình giao vốn.

Cùng với đó, biến động giá xăng dầu, vật liệu xây dựng tăng cao, nguồn cung đất, cát, đá khan hiếm, đặc biệt tại khu vực miền núi, đã tác động trực tiếp đến chi phí thi công, khiến một số nhà thầu triển khai cầm chừng, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án.

Tại hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải yêu cầu thành lập 5 tổ công tác do các Phó Chủ tịch UBND tỉnh trực tiếp phụ trách, tập trung kiểm tra hiện trường từng dự án, tháo gỡ khó khăn, đôn đốc tiến độ, hạn chế các cuộc họp không cần thiết.

Người đứng đầu UBND tỉnh nhấn mạnh quan điểm xử lý nghiêm các nhà thầu yếu kém, không đủ năng lực hoặc cố tình chậm tiến độ. Những trường hợp vi phạm sẽ bị lập biên bản, xem xét chấm dứt hợp đồng ngay tại hiện trường và có thể bị cấm tham gia đấu thầu trên địa bàn tỉnh từ 3 đến 5 năm.

Đối với công tác giải phóng mặt bằng, Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định đây là trách nhiệm trực tiếp của Bí thư và Chủ tịch chính quyền địa phương. Các dự án mới chỉ được triển khai khi địa phương có cam kết rõ ràng về tiến độ giải phóng mặt bằng.

Lãnh đạo tỉnh cũng yêu cầu kết quả giải ngân vốn đầu tư công hàng quý sẽ là căn cứ quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của Bí thư, Chủ tịch cấp xã. Những địa phương không hoàn thành kế hoạch sẽ bị xem xét, đánh giá không hoàn thành nhiệm vụ.