Mở đường chinh phục thị trường Halal

Dư địa thị trường Halal còn rất lớn

Halal không còn là thị trường ngách dành riêng cho cộng đồng Hồi giáo mà đang trở thành xu hướng tiêu dùng toàn cầu. Quy mô thị trường Halal được dự báo có thể đạt tới khoảng 10.000 tỷ USD vào năm 2034. Trong bối cảnh nhiều quốc gia Hồi giáo cũng là đối tác trong các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam tham gia, doanh nghiệp Việt đang đứng trước cơ hội lớn để mở rộng thị trường xuất khẩu.

Thời gian qua, nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã của Việt Nam đã chủ động khảo sát trực tiếp tại các quốc gia Hồi giáo nhằm tìm hiểu nhu cầu và thói quen tiêu dùng để lựa chọn sản phẩm phù hợp. Đến nay, Việt Nam đã ký kết 18 biên bản ghi nhớ (MOU) về Halal, thành lập Trung tâm Chứng nhận Halal quốc gia và xây dựng 7 tiêu chuẩn Halal quốc gia, tạo nền tảng quan trọng cho việc phát triển thị trường này.

Ông Vũ Bá Phú - Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) cho biết, năm 2025, kim ngạch thương mại giữa Việt Nam và các nước thành viên Tổ chức Hợp tác Hồi giáo đạt khoảng 24,7 tỷ USD, trong đó xuất khẩu đạt khoảng 10,9 tỷ USD. Theo đánh giá của nhiều tổ chức, tiềm năng xuất khẩu của Việt Nam sang các thị trường Halal có thể đạt khoảng 34 tỷ USD trong thời gian tới. Tuy nhiên, kim ngạch xuất khẩu sản phẩm Halal hiện mới đạt khoảng 700 triệu USD, tương đương khoảng 2% tiềm năng.

Theo ông Phú, điều này cho thấy dư địa phát triển còn rất lớn nhưng cũng phản ánh nhiều khó khăn cần sớm tháo gỡ, đặc biệt là các yêu cầu về tiêu chuẩn, chứng nhận và xây dựng chuỗi sản xuất phù hợp với quy định Halal. Dù vậy, thực tế đã có những doanh nghiệp tiếp cận thị trường Halal theo hướng chiến lược và đạt kết quả tích cực. Đơn cử, Công ty F&G Việt Nam sau khi được cấp chứng nhận Halal từ năm 2018 đã xây dựng được tệp khách hàng ổn định với mức độ trung thành cao. Trong khi đó, Vinamilk cũng được xem là trường hợp tiêu biểu về đầu tư bài bản vào thị trường này khi khu vực Trung Đông hiện chiếm tỷ trọng lớn trong doanh thu xuất khẩu của doanh nghiệp.

Cơ hội chuyển biến tiềm năng thành thực tế

Ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) nhận định, Việt Nam có nền tảng thuận lợi để phát triển thị trường Halal. Năm 2025, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam đạt hơn 70 tỷ USD, tăng 12% so với năm trước. Nhiều mặt hàng chủ lực như gạo, cà phê, hạt điều, hồ tiêu, rau quả, thủy sản, thực phẩm chế biến hay đồ uống không cồn đều có tiềm năng phát triển theo tiêu chuẩn Halal nếu được chuẩn hóa phù hợp. Ngoài lợi thế về nguồn nguyên liệu, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã quen với các tiêu chuẩn quốc tế khắt khe như: HACCP, ISO, BRC, GlobalG.A.P., ASC, BAP, EU hay FDA. Vì vậy, nếu có lộ trình phù hợp, việc tích hợp thêm các yêu cầu Halal được đánh giá là khả thi.

Theo ông Tuấn, trong giai đoạn 2026 - 2030, UAE có thể trở thành “bàn đạp chiến lược” cho hàng hóa Halal của Việt Nam sau khi Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam - UAE (CEPA) có hiệu lực. Đây sẽ là điều kiện thuận lợi để Việt Nam tổ chức các đoàn xúc tiến thương mại chuyên ngành, xây dựng trung tâm trưng bày hàng Halal, thử nghiệm kho trung chuyển và kết nối với các hệ thống bán lẻ, khách sạn, hãng hàng không cũng như nhà phân phối thực phẩm tại Dubai và Abu Dhabi.

“Chương trình Go Global 2026 - 2030, Đề án Halal đến năm 2030 cùng hệ thống chứng nhận và các hiệp định thương mại đã ký kết, Việt Nam đang có nền tảng quan trọng để chuyển từ “tiềm năng Halal” sang “năng lực Halal thực chất”. Nếu được tổ chức bài bản, Halal không chỉ mở ra cơ hội cho nông sản, thực phẩm và du lịch mà còn có thể mở rộng sang logistics, công nghệ, mỹ phẩm, dược liệu và nhiều lĩnh vực dịch vụ khác, qua đó từng bước đưa Việt Nam trở thành mắt xích đáng tin cậy trong chuỗi cung ứng Halal toàn cầu” - ông Tuấn nói.