Dự án sân bay Long Thành: 'Nóng' cả trong và ngoài nghị trường

Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Nguyễn Văn Thể (phải) phát biểu tại Quốc hội.
Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Nguyễn Văn Thể (phải) phát biểu tại Quốc hội.
(PLVN) - Sáng 12/11, Quốc hội (QH) họp phiên toàn thể, thảo luận về dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành. Dự án được đánh giá có hiệu quả kinh tế rất cao, song cũng có các ý kiến bày tỏ lo lắng, băn khoăn về tiến độ thu hồi đất, đền bù, tái định cư, dẫn đến khả năng đội vốn trong quá trình thực hiện.

Nhiều đại biểu (ĐB) cũng lo ngại về nợ công trong trường hợp dự án có rủi ro cũng như băn khoăn về năng lực thực hiện dự án của Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV).

Không để Dự án bị các nhóm lợi ích chi phối

Tại buổi thảo luận, đa số các ĐB đều đồng ý tầm quan trọng của dự án. ĐB Trương Trọng Nghĩa (TP. Hồ Chí Minh) cho rằng, đây là công trình thế kỷ có ý nghĩa rất quan trọng về an ninh, quốc phòng và phát triển kinh tế - xã hội.

“Dự án sẽ giúp Việt Nam thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình”, ĐB Nghĩa đánh giá và lưu ý nhưng nếu làm không tốt, dự án sẽ đè nặng lên đôi cánh phát triển của đất nước như một số dự án “trùm màn, đắp chiếu” đang tồn tại.

ĐB Đoàn TP Hồ Chí Minh cũng tán thành chủ trương giao dự án cho các nhà đầu tư trong nước nhưng cho rằng phải có chính sách quản lý chặt chẽ việc huy động và quản lý nguồn vốn, nhất thiết đảm bảo các nguyên tắc khi thực hiện đầu tư dự án.

Dự án sân bay Long Thành: 'Nóng' cả trong và ngoài nghị trường ảnh 1
  Đại biểu  Trương Trọng Nghĩa.

“Pháp luật phải nghiêm minh, không để dự án bị các nhóm lợi ích, nhóm “sân sau” chi phối”, ĐB Trương Trọng Nghĩa nhấn mạnh và cho rằng dự án cần thực hiện nhanh nhưng phải cạnh tranh lành mạnh, không loại trừ khả năng phải thuê, phải mua của nước ngoài về công nghệ, lực lượng thi công và giám sát dự án.

Sân bay Long Thành có tổng mức đầu tư 336.630 tỷ đồng (tương đương 16 tỷ USD). Chính phủ trình Quốc hội, giai đoạn 1 dự án sân bay Long Thành gồm 4 hạng mục. Hạng mục 1 (các công trình trụ sở cơ quan quản lý nhà nước): Giao Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) đầu tư, sau đó cho các cơ quan quản lý nhà nước thuê lại.

Hạng mục 2 (các công trình phục vụ quản lý bay): Giao Tổng Công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) trực tiếp đầu tư bằng vốn của doanh nghiệp.

Hạng mục 3 (các công trình thiết yếu của cảng hàng không): Giao ACV trực tiếp đầu tư bằng vốn của doanh nghiệp. Hạng mục 4 (các công trình dịch vụ): Giao ACV hợp tác đầu tư, nhượng quyền đầu tư, khai thác hoặc xã hội hóa đầu tư. Hình thức đầu tư theo quy định của Luật Đầu tư.

ĐB Nguyễn Thanh Hồng (Bạc Liêu) dẫn câu chuyện cách đây 25 năm, đường dây 500 kv được QH, Chính phủ và người đứng đầu là cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt quyết định đầu tư đã đem lại đột phá trong tăng trưởng kinh tế - xã hội, giúp chúng ta hoàn toàn làm chủ công nghệ truyền dẫn.

Cũng theo ĐB Hồng, nếu giao dự án cho một doanh nghiệp trong nước thì sẽ có một tương lai, có một ngành công nghiệp hàng không đột phá trong giai đoạn sắp tới.

Phát biểu giải trình các vấn đề ĐB nêu, Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải, Nguyễn Văn Thể khẳng định: Không có một sân bay nào hiệu quả tốt như sân bay Long Thành, nhất là trong giai đoạn 1, giai đoạn 2.

“Những sân bay khác như Cần Thơ, xây xong 10 năm mới có 1 triệu khách/năm. Lượng khách qua sân bay Vân Đồn trong năm đầu cũng rất thấp. Riêng sân bay Long Thành vừa xong sẽ đảm bảo lượng khách thông quan tới 25 triệu khách/năm. Đến năm 2030, con số này sẽ là 85 triệu khách/năm. Tổng công suất của Tân Sơn Nhất và Long Thành giai đoạn 2 có thể lên tới 100 triệu khách/năm. Chính vì thế, tư vấn đánh giá hiệu quả kinh tế của dự án rất cao”, Bộ trưởng Thể thông tin.

Bộ trưởng GTVT nói về năng lực ACV

Liên quan đến năng lực của ACV, ĐB Nguyễn Lâm Thành (Lạng Sơn) nhất trí dùng vốn đầu tư doanh nghiệp trong nước kết hợp với xã hội hoá dưới hình thức công tư. Tuy nhiên, ông nêu hiện chỉ có 8 trong 21 sân bay nội địa thu đủ chi và có lãi, tức là 13 sân bay còn lại vẫn phải bù lỗ và chưa thể góp nguồn vốn cho ACV trong tương lai gần.

Do đó, theo ông, tờ trình Chính phủ nói, chỉ ACV đủ năng lực huy động thực hiện là chưa chính xác. Đồng thời, ông đề nghị làm rõ việc huy động vốn 11 tỷ USD để làm sân bay Long Thành giai đoạn tiếp theo. “Nếu không thu xếp được, việc triển khai có thể chậm tiến độ, ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế”, ông nói. 

Dự án sân bay Long Thành: 'Nóng' cả trong và ngoài nghị trường ảnh 2
 Đại biểu  Nguyễn Lâm Thành.

Nhiều ĐB khác cũng không đồng tình việc Chính phủ đề xuất giao ACV làm chủ đầu tư 3 trong 4 hạng mục chính. ĐB Tạ Văn Hạ (Bạc Liêu) nghi ngờ về nhận định, ACV là doanh nghiệp nổi trội với các hạng mục như hai tuyến đường kết nối sân bay và các dịch vụ hàng không để được chỉ định thầu.

ĐB Hoàng Văn Cường (Hà Nội) phân tích, giao ACV tiết kiệm được 1,5 năm đấu thầu, “nhưng chưa chắc rút ngắn toàn bộ quá trình đầu tư “. Nếu tư nhân đầu tư thì sẽ không mất khoảng thời gian này đấu thầu các hạng mục nhỏ.

Đồng thời, ông Cường thấy “chưa thể khẳng định chỉ có ACV mới có kinh nghiệm”. Theo ông có nhiều dự án và tư nhân chưa có kinh nghiệm vẫn thành công, điển hình là sân bay Vân Đồn (Quảng Ninh). Hơn nữa, ông Cường nhấn mạnh, giao ACV chưa chắc là phương án huy động vốn tốt nhất, vì đơn vị này chỉ đảm bảo được 1/3, còn 2/3 phải đi vay.

“Nhà nước không phải đứng ra bảo lãnh nhưng nếu xảy ra rủi ro thì vẫn phải gánh chịu bởi đây là một doanh nghiệp nhà nước. Trong khi đó, nhiều tập đoàn tư nhân có tiềm lực vốn lớn luôn luôn sẵn sàng”, ông Cường phát biểu. 

Trả lời các băn khoăn của ĐB, Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể cho hay, hiện doanh nghiệp này có khoảng 25 nghìn tỷ đồng. Trong giai đoạn 2019-2025, ACV dự kiến tiếp tục tích lũy 12.339 tỷ đồng từ kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh. Kế hoạch từ nay đến năm 2025, ACV dự kiến sẽ bố trí vốn tự có 36.607 tỷ đồng, tương đương 1,566 tỷ USD, chiếm 37% tổng vốn đầu tư.

Phần vốn còn lại, ACV đã làm việc với 12 tổ chức trong và ngoài nước và ký các biên bản thoả thuận hợp tác (MOU) về thu xếp vốn với tổng giá trị đề xuất hơn 5 tỷ USD, thời gian vay 15 năm, thời gian ân hạn 5 năm, lãi suất trung bình dự kiến khoảng 5-5,5%/năm, thông qua các hình thức: Vay thương mại các tổ chức ngân hàng trong và ngoài nước; Hợp đồng tín dụng xuất khẩu (Export Credit Agreement) áp dụng cho các hạng mục thiết bị nhập ngoại; Phát hành trái phiếu doanh nghiệp cho thị trường trong nước và quốc tế.

Bên cạnh đó, ACV đang thực hiện công tác đánh giá xếp hạng tín nhiệm bởi các tổ chức xếp hạng uy tín nhất trên thế giới nhằm thực hiện công tác huy động vốn một cách tối ưu cho dự án, phù hợp với các thông lệ quốc tế. 

Với các nội dung nêu trên và năng lực tài chính lành mạnh, có nguồn thu sẵn sàng của 21 cảng hàng không để bù đắp nếu thiếu hụt dòng tiền, ACV có thể huy động được nguồn vốn vay thương mại quốc tế có điều kiện vay tốt hơn mức thông thường của thị trường nên việc ACV đầu tư, khai thác sẽ giảm chi phí lãi vay, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư và hiệu quả tài chính của dự án.

“Hiệu quả kinh tế của dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành rất cao. Các tổ chức nước ngoài hoàn toàn yên tâm hỗ trợ ACV”, Bộ trưởng Thể nhấn mạnh đồng thời cũng khẳng định sẽ tiếp thu ý kiến của ĐB, chúng ta huy động nguồn lực trong nước trước. Khi nào nguồn lực trong nước không đảm bảo mới tiếp cận thêm các tổ chức nước ngoài. 

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể cam kết sẽ cố gắng tối đa để đảm bảo tiến độ, chất lượng dự án. Phải nhanh chóng chọn được nhà đầu tư để họ có phương án khởi công, xây dựng công trình vào năm 2021: “Chúng tôi sẽ tham mưu với Chính phủ, cố gắng huy động các nguồn lực trong nước sau đó mới tiếp cận thêm các tổ chức nước ngoài để làm sao hiệu quả xã hội cho đất nước tốt nhất”, ông Thể nói. 

 Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Thanh Hoá Mai Sỹ Diến bày tỏ lo lắng về tiến độ cho dự án sẽ làm tăng tiền đền bù giải phóng mặt bằng.

Bởi sau khi báo cáo nghiên cứu khả thi được phê duyệt thì tiếp tục phải lập, phê duyệt thiết kế kỹ thuật dự án, sau đó mới khởi công, thời gian cần thiết để hoàn thành còn khá dài. Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế cũng lưu ý: “Qua tham khảo việc xây dựng các cảng hàng không đã thực hiện thì tiến độ này là rất khó khả thi”.

Theo Báo cáo thẩm tra, công tác đền bù, giải phóng mặt bằng theo Nghị quyết 53 của Quốc hội đang được UBND tỉnh Đồng Nai thực hiện, nhưng đến tháng 8/2019 việc giải ngân mới chỉ đạt 1,07% (khoảng 123 tỷ đồng) mức vốn được giao (dự kiến đến hết năm 2019 chỉ đạt 15,75%).

Do vậy, nhiều ý kiến cho rằng tiến độ thu hồi đất khó bảo đảm. Nếu điều này xảy ra sẽ ảnh hưởng lớn đến tiến độ giai đoạn 1 của dự án. Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ có các giải pháp, chỉ đạo quyết liệt để dự án hoàn thành đúng tiến độ khi đã được Quốc hội thông qua. 

Tin cùng chuyên mục

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính phát biểu tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bình Dương

Thủ tướng làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bình Dương về loạt vấn đề quan trọng

(PLVN) - Chiều 3/12, Đoàn công tác của Thủ tướng Phạm Minh Chính làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bình Dương về tình hình giải ngân vốn đầu tư công, chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình phục hồi phát triển kinh tế - xã hội, các dự án hạ tầng giao thông quan trọng và những kiến nghị đề xuất của Bình Dương.

Đọc thêm

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước chia buồn về việc nguyên Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân từ trần

Nguyên Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân - Ảnh: TTXVN
Được tin đồng chí Giang Trạch Dân, nguyên Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, nguyên Chủ tịch nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa đã từ trần, ngày 2/12, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đã gửi điện chia buồn tới Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình, Thủ tướng Quốc vụ viện Trung Quốc Lý Khắc Cường, Ủy viên trưởng Nhân đại toàn quốc Trung Quốc Lật Chiến Thư và gia đình đồng chí Giang Trạch Dân.

Bộ Tư lệnh 86: Tập trung xây dựng nguồn lực tác chiến không gian mạng

Các đại biểu tham quan gian trưng bày tuổi trẻ sáng tạo của tuổi trẻ Bộ Tư lệnh 86.
(PLVN) - Quán triệt quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng “người trước, súng sau”, Bộ Tư lệnh 86 tập trung xây dựng nguồn lực con người, từng bước xây dựng đội ngũ cán bộ, nhân viên, chiến sĩ của đơn vị nói riêng và lực lượng tác chiến không gian mạng toàn quân nói chung theo hướng “Trung thành, kỷ luật, trí tuệ, hiệu quả”, lấy yếu tố chính trị, tư tưởng làm đầu, năng lực, trình độ là cơ bản và chất lượng hiệu quả công việc là quan trọng.

Quan hệ Việt Nam - Australia đang phát triển bền chặt hơn bao giờ hết

Chủ tịch QH phát biểu tại Viện Chính sách Australia - Việt Nam.
(PLVN) -  Chiều 2/12 (theo giờ địa phương), trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Australia, tại TP Melbourne, bang Victoria, Chủ tịch Quốc hội (QH) Vương Đình Huệ đã có bài phát biểu quan trọng tại Viện Chính sách Australia - Việt Nam, cơ quan nghiên cứu và đề xuất chính sách chuyên về quan hệ Việt Nam - Australia đầu tiên của Australia do Đại học RMIT sáng lập.

Đình chỉ sinh hoạt Đảng đối với Phó Chánh án TAND tỉnh Bạc Liêu nhận hối lộ

Đình chỉ sinh hoạt Đảng đối với Phó Chánh án TAND tỉnh Bạc Liêu nhận hối lộ
(PLVN) - Chiều 2/12, ông Lý Công Bắc – Phó Chủ nhiệm UBKT Tỉnh uỷ Bạc Liêu đã thông tin về việc đình chỉ sinh hoạt Đảng 3 tháng 21 ngày đối với ông Châu Văn Mỹ - Phó Chánh án TAND tỉnh Bạc Liêu bị bắt quả tang đang nhận hối lộ của một nữ bị cáo tại một nhà nghỉ trên địa bàn phường 1, TP Bạc Liêu.

Chủ tịch Quốc hội dự diễn đàn hợp tác Giáo dục Việt Nam – Australia

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ
(PLVN) -  Sáng ngày 2/12, theo giờ địa phương, tiếp tục chuyến thăm chính thức Australia, tại Tp. Melbourne, GS.TS Vương Đình Huệ - Chủ tịch Quốc hội và Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam đã dự Diễn đàn Hợp tác giáo dục Việt Nam - Australia do Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam phối hợp với các đối tác Australia, chính quyền Bang Victoria cùng Đại sứ quán Việt Nam tại Australia tổ chức.

Siết chặt kỷ luật, kỷ cương, triệt để tiết kiệm, chống lãng phí

Nhiều dự án nằm ở vị trí đắc địa nhưng nhiều năm không triển khai gây lãng phí tài nguyên, giảm hiệu quả đầu tư. (Ảnh minh họa)
(PLVN) -  Việc thực hiện nghiêm Nghị quyết của Quốc hội về đẩy mạnh việc thực hiện chính sách, pháp luật về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí sẽ góp phần nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả huy động, quản lý, phân bổ và sử dụng các nguồn lực của đất nước, tạo chuyển biến rõ rệt, căn bản trong công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí song hành với những kết quả quan trọng trong công cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Cảnh cáo 1 nguyên Phó Chủ tịch tỉnh, khai trừ Đảng 4 cán bộ ở Đồng Nai

Cảnh cáo 1 nguyên Phó Chủ tịch tỉnh, khai trừ Đảng 4 cán bộ ở Đồng Nai
(PLVN) - Theo Ủy ban kiểm tra (UBKT) Trung ương, những vi phạm của Ban cán sự đảng Uỷ ban nhân dân (UBND) tỉnh Đồng Nai đã gây hậu quả nghiêm trọng đến mức phải xem xét, xử lý kỷ luật. Trách nhiệm đối với những vi phạm, khuyết điểm nêu trên thuộc về Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Ban cán sự đảng UBND tỉnh Đồng Nai và nhiều cá nhân, trong đó có nguyên Phó Chủ tịch tỉnh Trần Văn Vĩnh.

Ông Trần Đức Vinh nhận Quyết định bổ nhiệm Tổng biên tập Báo Công lý

Chánh án TAND tối cao Nguyễn Hoà Bình trao quyết định bổ nhiệm Tổng biên tập Báo Công lý đối với ông Trần Đức Vinh.
(PLVN) - Tại buổi lễ bổ nhiệm các lãnh đạo cấp vụ, ông Nguyễn Hoà Bình - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án TAND tối cao mong rằng: "Ông Trần Đức Vinh sẽ đổi mới hơn nữa đối với Báo Công lý để truyền tải thông tin đến với công chúng đầy đủ và chính xác, kịp thời hơn”.