Đề xuất siết quản lý đo lường, chất lượng trong kinh doanh xăng dầu
Bộ Khoa học và Công nghệ đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định về đo lường, chất lượng trong kinh doanh xăng dầu, trong đó yêu cầu xăng dầu phải đáp ứng quy chuẩn, tiêu chuẩn công bố trước khi lưu thông; đồng thời siết trách nhiệm của thương nhân trong quản lý phương tiện đo, hệ thống đo và chất lượng xăng dầu.
Theo dự thảo, xăng dầu của thương nhân kinh doanh thuộc phạm vi điều chỉnh của quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xăng, nhiên liệu diesel và nhiên liệu sinh học hiện hành phải được chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường.
Trường hợp các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xăng dầu, nhiên liệu diesel và nhiên liệu sinh học được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế, việc áp dụng sẽ thực hiện theo văn bản mới nhất kể từ thời điểm có hiệu lực.
Đối với xăng dầu không thuộc phạm vi điều chỉnh của quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, thương nhân đầu mối, thương nhân bao tiêu sản phẩm xăng dầu và thương nhân sản xuất xăng dầu phải công bố tiêu chuẩn áp dụng, đồng thời bảo đảm chất lượng xăng dầu phù hợp với tiêu chuẩn đã công bố khi lưu thông trên thị trường.
Xác định trách nhiệm chất lượng qua mẫu lưu từng khâu
Dự thảo nêu rõ, trách nhiệm đối với chất lượng xăng dầu khi phát sinh khiếu nại, tranh chấp được xác định dựa trên các mẫu lưu tại từng khâu trong quá trình sản xuất, pha chế, nhập khẩu, vận chuyển, lưu thông và phân phối xăng dầu.
Thương nhân kinh doanh xăng dầu phải chịu trách nhiệm về đo lường, chất lượng xăng dầu trong hệ thống phân phối thuộc sở hữu của mình. Đồng thời, thương nhân cũng liên đới chịu trách nhiệm đối với các hành vi vi phạm về đo lường, chất lượng của thương nhân bán lẻ xăng dầu thuộc hệ thống phân phối.
Quy định chặt về phương tiện đo và hệ thống đo
Theo dự thảo, thương nhân nhập khẩu, sản xuất, pha chế, bao tiêu, tồn trữ, vận chuyển xăng dầu phải tuân thủ các quy định về đo lường.
Phương tiện đo dùng để xác định lượng xăng dầu trong mua bán, thanh toán giữa các tổ chức, cá nhân phải bảo đảm phù hợp với mẫu đã được phê duyệt. Các bộ phận, chi tiết, chức năng có khả năng can thiệp làm thay đổi đặc tính kỹ thuật đo lường cơ bản của phương tiện đo phải được niêm phong hoặc kẹp chì của tổ chức kiểm định.
Phương tiện đo cũng phải có phạm vi đo phù hợp với lượng xăng dầu cần đo, đã được kiểm định theo quy định của pháp luật về đo lường; chứng chỉ kiểm định, gồm dấu kiểm định, tem niêm phong, tem kiểm định hoặc giấy chứng nhận kiểm định, phải còn thời hạn giá trị.
Trường hợp phương tiện đo được lắp đặt cùng các cơ cấu, bộ phận khác tạo thành hệ thống đo dùng để xác định lượng xăng dầu trong mua bán, thanh toán, hệ thống này phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật đo lường theo quy định pháp luật.
Dự thảo cũng yêu cầu thương nhân tuân thủ hướng dẫn sử dụng phương tiện đo, hệ thống đo của cơ sở sản xuất, nhập khẩu và yêu cầu chuyên môn nghiệp vụ của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Khi phát hiện phương tiện đo hoặc hệ thống đo bị sai hỏng trong quá trình sử dụng, thương nhân sở hữu, sử dụng phải dừng việc sử dụng và thực hiện biện pháp khắc phục để bảo đảm phù hợp yêu cầu quy định.
Sai số đo không vượt quá giới hạn cho phép
Dự thảo quy định sai số kết quả đo lượng xăng dầu không được vượt quá 1,5 lần giới hạn sai số cho phép của phương tiện đo hoặc hệ thống đo.
Kết quả đo lượng xăng dầu phải được quy đổi về điều kiện tiêu chuẩn, gồm nhiệt độ tiêu chuẩn 15°C và áp suất tiêu chuẩn 101325 Pa.
Thương nhân cũng phải xây dựng kế hoạch và định kỳ tự kiểm tra phương tiện đo, hệ thống đo, điều kiện thực hiện phép đo. Việc này nhằm bảo đảm lượng xăng dầu trong mua bán, thanh toán với nhà cung cấp và khách hàng phù hợp quy định.
Hồ sơ tự kiểm tra định kỳ phải được lưu giữ cho đến khi hoàn thành lần kiểm định tiếp theo của phương tiện đo, tại địa điểm thuận lợi cho hoạt động thanh tra, kiểm tra của cơ quan có thẩm quyền.
Ngoài ra, dự thảo Thông tư cũng đề xuất quy định đối với thương nhân bán lẻ xăng dầu. Theo đó, cột đo xăng dầu dùng để xác định lượng xăng dầu trong mua bán, thanh toán phải đáp ứng yêu cầu theo quy định; việc sử dụng cột đo xăng dầu phải tuân thủ hướng dẫn của cơ sở sản xuất, nhập khẩu.
Hiện Bộ Khoa học và Công nghệ đang lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư trên Cổng thông tin điện tử của Bộ.