Dấu hiệu “hình sự hóa hành chính” trong nghi án “phân bón rởm” ở Sóc Trăng: Bản “giám định hành vi” bị đánh giá suy diễn, thiếu thuyết phục

(PLVN) - Trong vụ án cáo buộc bị cáo Châu Hoài Phương (SN 1978, Phó chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường (QLTT) thuộc Sở Công Thương tỉnh Sóc Trăng) và Ung Văn Thanh (Kiểm soát viên Đội QLTT số 7) “lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”, mấu chốt đến nay là tranh cãi chuyện có “hành vi trái công vụ” hay không. Để buộc tội, CQĐT và VKS có trong tay một bản “giám định” có nội dung khá mơ hồ, thiếu thuyết phục.
Suốt ba năm nay bị cáo Phương kêu oan và đề nghị được HĐXX tuyên không phạm tội Suốt ba năm nay bị cáo Phương kêu oan và đề nghị được HĐXX tuyên không phạm tội

Giám định kiểu suy diễn

“Hành vi trái công vụ” trong vụ này dựa vào Giám định tư pháp của bà Khưu Thị Diệu Huyền, Giám định viên Sở Nội vụ. Được biết từ 2004 – 2011 bà Huyền làm việc tại bộ phận văn phòng Sở này. Từ 2011 – 2014 là Phó rồi Chánh Văn phòng Sở. Tuy nhiên mãi đến năm 2011 bà Huyền mới tốt nghiệp Đại học Luật hệ vừa học vừa làm và đến năm 2014 đã được bổ nhiệm làm giám định viên. Theo Luật sư Nguyễn Văn Đức (bào chữa cho bị cáo Phương), bà Huyền mới có thời hạn công tác trong lĩnh vực 3 năm từ khi tốt nghiệp Đại học nên chưa đủ điều kiện được bổ nhiệm làm Giám định viên.

Khởi nguồn từ lá đơn cấp dưới tố cáo cấp trên

Theo lời ông Phương, ông Đinh Công Hoàng, người tố cáo nghi án này từng là cấp dưới của ông Phương. Ông Hoàng từng Đội trưởng Đội QLTT số 2. Trong thời gian thực thi nhiệm vụ, Đội QLTT số 2 để xảy ra sai phạm. Ngày 26/9/2016, Giám đốc Sở Công Thương ký kết luận thanh tra và giao Chi cục QLTT làm rõ trách nhiệm, xử lý sự việc.

“Ông Hoàng khi đó tự nhận hình thức kỷ luật cảnh cáo. Tôi nằm trong Hội đồng kỷ luật đã đồng ý với hình thức này. Vì bị kỷ luật cảnh cáo, ông Hoàng sau đó không được tái bổ nhiệm làm Đội trưởng Đội QLTT số 2. Theo tôi, vì chuyện này, ông Hoàng hiểu nhầm, tư thù dẫn đến có đơn tố cáo sai sự thật về tôi”, ông Phương nói.

Bà Huyền đã “giám định” những gì? Trong kết luận giám định ngày 18/3/2019, bà Huyền viết: “Bằng phương pháp khoa học, kỹ thuật, nghiệp vụ qua so sánh, đối chiếu giữa Công văn số 3194/BCT-KHCN ngày 17/4/2017, Công văn số 4743/BCT-KHCN ngày 14/6/2018, Công văn số 5814/BCT-KHCN ngày 24/7/2018 với Công văn số 3155/BKHCN-TĐC ngày 03/10/2018 của Bộ Công Thương, Công văn số 912/VPCNCL ngày 07/9/2018 của Văn phòng Công nhận chất lượng… Kết luận giám định tư pháp ngày 15/5/2017 và ngày 21/5/2018 của Giám định viên Sở NN&PTNT tỉnh Sóc Trăng. Công văn số 3640/TĐC-QLTT ngày 11/12/2018 của Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng hướng dẫn áp dụng Thông tư số 26/2012/TT-BKHCN… cùng với tất cả hồ sơ tài liệu do CQĐT cung cấp, đã làm rõ thêm “hành vi trái công vụ” của ông Phương và ông Thanh”. 

Không rõ “phương pháp khoa học, kỹ thuật, nghiệp vụ” bà Huyền thực hiện là gì, nhưng bà Huyền cho rằng ông Phương và ông Thanh có “hành vi trái công vụ” và “gây thiệt hại phi vật chất”.

Hàng loạt công văn mà bà Huyền nêu ra trong kết luận giám định có nói gì đến hành vi ông Phương và ông Thanh là “trái công vụ”? Công văn số 5814/BCT-KHCN ngày 24/7/2018 của Bộ Công Thương chỉ là công văn giải thích văn bản, nói về việc pháp luật quy định thế nào với việc Đoàn kiểm tra đưa phân bón lần thứ 3, nêu các điều khoản của Thông tư 26/2012/TT-BKHCN, Thông tư số 29/2014/TT-BCT. Công văn này đề nghị “Cơ quan thẩm quyền tỉnh Sóc Trăng căn cứ vào pháp luật để xác định việc xử lý kết quả kiểm nghiệm lần 3 và việc sử dụng kiểm nghiệm này để giải phóng phân bón”.

Tiếp đến, Công văn số 3194/BCT-KHCN ngày 17/4/2017 của Bộ Công Thương khẳng định: “Các phiếu kiểm nghiệm tại Trung tâm Khảo kiểm nghiệm phân bón vùng Nam Bộ là phù hợp với quy định pháp luật, phù hợp với phương pháp thử”.

Công văn 4743/BCT-KHCN ngày 14/6/2018 của Bộ Công Thương trả lời về giá trị và thu hồi với các phiếu kiểm nghiệm lần 3.  

Công văn số 3155/BKHC-TĐC ngày 03/10/2018 của Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ nêu theo Thông tư 26, kết quả kiểm nghiệm lần 2 là kết quả xử lý cuối cùng. Và việc khiếu nại thực hiện theo Luật Chất lượng sản phẩm hàng hoá.

Các công văn nêu trên không hề có một chữ nào nêu hành vi của ông Phương, ông Thanh “trái công vụ”. Những công văn khác mà trong kết luận giám định bà Huyền viện dẫn cũng đều chỉ nói chung chung về luật, không hề đưa ra ý kiến, kết luận, nội dung nào để xác định các bị cáo “làm trái công vụ”. Thế nhưng bà Huyền vẫn suy diễn là các công văn trên đã “làm rõ thêm hành vi trái công vụ của ông Phương và ông Thanh”.

Văn bản rất quan trọng lại bị “bỏ quên”

Như PLVN đã phản ánh, vụ việc này có dấu hiệu “hình sự hóa quan hệ hành chính”. Lẽ ra với hành vi của ông Phương và ông Thanh trước tiên phải áp dụng Thông tư 13/2014/TT-BCT ngày 14/5/2014 của Bộ Công Thương quy định về hoạt động công vụ của công chức QLTT và Luật Cán bộ, Công chức; để xử lý kỷ luật. Thế nhưng CQĐT và VKS đã “nhảy cóc”, quy kết đó là hành vi hình sự.

Theo Thông tư 13, nếu như hành vi đưa phân bón đi giám định lần 3 của ông Phương, ông Thanh là không được phép so với Điều 9 Thông tư 26/2012/BKH&CH về hàng hóa lưu thông, thì có thể bị xử lý hành chính. Điều 9 Thông tư 13 nêu: “Các vi phạm pháp luật trong hoạt động công vụ phải bị xử lý kỷ luật, các hình thức xử lý kỷ luật, các trường hợp chưa xem xét xử lý kỷ luật, các trường hợp được miễn trách nhiệm kỷ luật, thời hiệu xử lý kỷ luật, thời hạn xử lý kỷ luật, thẩm quyền xử lý kỷ luật, trình tự, thủ tục xem xét kỷ luật được áp dụng theo quy định của Chính phủ về xử lý kỷ luật đối với công chức”.

Ông Phương trình bày: “Thông tư 13 cũng quy định: “Công chức QLTT giải quyết kịp thời, đúng pháp luật theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền giải quyết khiếu nại, tố cáo của cá nhân, tổ chức liên quan đến hoạt động công vụ của công chức do mình quản lý”. Như vậy, tôi thấy rằng cần thiết phải đưa đi giám định lần 3. Tôi không cố ý. Nếu có sai là do nhận thức chưa đến, do lĩnh vực này có quá nhiều văn bản pháp luật”. 

“Tới 2016 tôi đã làm trong ngành QLTT 14 năm, chưa từng mắc sai phạm, chưa từng bị kỷ luật, được tặng nhiều giấy khen, bằng khen. Nếu có sai sót nhỏ như vậy thì nên chăng chỉ xử lý kỷ luật, chứ sao lại “nhảy cóc” đòi bỏ tù tôi như vậy?”, vẫn lời ông Phương.

Ông Phương cũng cho rằng, sự việc chưa được xử lý đúng quy trình hành chính, đã vội vàng “trình báo xử lý hình sự”. Sau khi sự việc đưa mẫu đi kiểm tra lần 3 bị ông Đinh Công Hoàng (nguyên là Đội trưởng Đội QLTT số 2, thời điểm 2016 là kiểm soát viên Đội QLTT số 3) “tố cáo”, ông Võ Văn Chiêu, Giám đốc Sở Công Thương lập tức thành lập Tổ kiểm tra. “Tổ kiểm tra ra kết luận và được Giám đốc Sở ký kết luận giải quyết tố cáo, lập tức chuyển sang CQĐT. Tôi cho rằng quy trình xử lý đơn tố cáo có vấn đề. Thứ nhất, Đoàn kiểm tra bị tố cáo thì khi giải quyết phải mời những người bị tố cáo đến giải trình, cung cấp thông tin, chứng cứ. Khi có kết luận giải quyết tố cáo, Sở Công Thương không công bố cho tôi và những thành viên trong Đoàn được biết; tước quyền khiếu nại của chúng tôi”, ông Phương nói. 

Tỉnh ủy Sóc Trăng có theo dõi, chỉ đạo vụ án? 

Trong vụ việc này, việc giải quyết tố cáo liên quan đến cán bộ công chức lại không được Sở Công Thương báo cáo đến UBND tỉnh. Người đại diện UBND tỉnh Sóc Trăng từng trả lời PLVN rằng Sở Công Thương chưa từng báo cáo với tỉnh. Ông Nguyễn Thanh Lâm, Phó trưởng ban Tiếp công dân tỉnh Sóc Trăng cũng trả lời: “Vụ việc không thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh”. 

Tuy nhiên theo văn bản trả lời của Cơ quan ANĐT Công an tỉnh Sóc Trăng gửi PLVN, vụ án này “thuộc diện theo dõi, chỉ đạo của Ban Chỉ đạo về công tác phòng, chống tham nhũng tỉnh Sóc Trăng”. 

Tại phiên tòa mới đây, bị cáo Thanh trình bày rằng: “Cơ quan điều tra nghi ngờ tôi và anh Phương nhận tiền hối lộ nên kiểm tra điện thoại, tài khoản”. Phải chăng lúc đó vì lý do này nên Ban Chỉ đạo về công tác phòng, chống tham nhũng tỉnh Sóc Trăng mới theo dõi, đôn đốc. Nhưng sau đó sự việc đã không có hành vi tham nhũng, hối lộ, tại sao Ban Chỉ đạo vẫn theo dõi, đôn đốc? Có cần thiết phải có sự chỉ đạo của Thường trực Tỉnh uỷ?

Bùi Yên
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Lạng Sơn tái vi phạm trong bổ nhiệm cán bộ

Trụ sở Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Lạng Sơn.
(PLVN) - Như Báo PLVN đã phản ánh, năm 2016, Thanh tra tỉnh Lạng Sơn đã chỉ rõ hàng loạt vi phạm trong bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, điều động cán bộ tại Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch. Mới đây, Sở này tiếp tục để xảy ra vi phạm trong công tác tuyển dụng viên chức và quản lý biên chế công chức, số lượng người làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập trong giai đoạn 2018-2020. Đây cũng là thời điểm ông Nguyễn Phúc Hà là Giám đốc.

Vụ thu 6.802m2 đất không bồi thường 1 xu tại Bình Dương: 'Hội đồng bồi thường dự án' đã lạm quyền ra sao?

Vụ thu 6.802m2 đất không bồi thường 1 xu tại Bình Dương: 'Hội đồng bồi thường dự án' đã lạm quyền ra sao?
(PLVN) - Như PLVN đã phản ánh trong số báo trước, khi thu hồi 6.802m2 đất thuộc dự án nhà ở “Khu dân cư Bình Thắng” (số 155A, Xa lộ Hà Nội, khu phố Hiệp Thắng, phường Bình Thắng, TP Dĩ An, Bình Dương - do Cty TNHH Thanh Yến Bình Dương là chủ đầu tư), dù đất này có nguồn gốc từ nhận chuyển nhượng, nhưng TP Dĩ An lại cho rằng đây là “đất nhà nước giao không thu tiền sử dụng”, để không bồi thường 1 xu.

Bệnh viện Bỉm Sơn (Thanh Hóa) bị phản ánh “lập khống hồ sơ bệnh án”

(Ảnh: Vietnamnet)
(PLVN) -  Bà Phạm Thị Huyên (ngụ số 101 đường Lê Lợi, phường Đông Sơn, TX Bỉm Sơn, tỉnh Thanh Hóa) phản ánh đến Báo PLVN về việc bà không làm thủ tục khám bệnh nhưng BV Đa khoa TX Bỉm Sơn vẫn có kết quả và kết luận bà bị bệnh đái tháo đường, đồng thời thực hiện việc thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT cho bà trái quy định.

Góc khuất vụ án bác sĩ Lê Thanh Liêm: Bài cuối - Long An đã báo cáo thế nào với Trung ương về sự việc?

BS Liêm: “Tôi bị oan”.
(PLVN) - Từ nhiều năm nay, dư luận tại Long An cho rằng trong vụ án bác sĩ Lê Thanh Liêm (SN 1957, nguyên Giám đốc Sở Y tế, bị cáo buộc “Cố ý làm trái quy định Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” theo Điều 165 Bộ luật Hình sự 1999), có “sự chỉ đạo của Trung ương”. Thế nhưng, có lẽ nào vụ án “Trung ương chỉ đạo” mà lại giao Công an cấp huyện thụ lý điều tra sai thẩm quyền?

Góc khuất vụ án Bác sĩ Lê Thanh Liêm: Bài 5 - Kết luận giám định sai phạm làm lệch lạc bản chất sự việc

Có nhiều dấu hiệu vi phạm tố tụng nghiêm trọng trong vụ án bác sĩ Liêm.
(PLVN) - Trong bất kỳ vụ án hình sự nào, để buộc tội bất kỳ ai, quan trọng nhất là bản kết luận giám định. Nếu kết luận giám định sai, sẽ làm lệch lạc bản chất sự việc. Vụ án bác sĩ Lê Thanh Liêm (SN 1957, nguyên Giám đốc Sở Y tế Long An) bị cáo buộc “Cố ý làm trái quy định Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” theo Điều 165 Bộ luật Hình sự 1999, là một điển hình như vậy.

Hà Nội: UBND phường Hàng Mã “om” hồ sơ xử lý vi phạm trật tự xây dựng

Trụ sở Đội quản lý trật tự xay dựng đô thị quận Hoàn Kiếm
(PLVN) - Chủ căn hộ tầng 1, số 93 Hàng Mã tự ý phá bức tường chung, xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của hộ liền kề và tài sản chung của Nhà nước. Cán bộ UBND phường đã lập biên bản vi phạm, Xí nghiệp quản lý và phát triển nhà số 3 đã đề nghị UBND phường cương quyết ngăn chặn, xử lý vi phạm và yêu cầu khắc phục hậu quả nguyên trạng nhưng sau gần 2 tháng UBND phường Hàng Mã vẫn “om” hồ sơ xử lý vi phạm trật tự xây dựng.

Góc khuất vụ án Bác sĩ Lê Thanh Liêm: Bài 4 - Phiên xử lạ lùng “quên” triệu tập... bị cáo, luật sư

Bác sĩ Liêm trong phiên sơ thẩm năm 2020.
(PLVN) - Nhận xét về vụ án Bác sĩ Lê Thanh Liêm (SN 1957, nguyên Giám đốc Sở Y tế Long An) bị cáo buộc “Cố ý làm trái quy định Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” theo Điều 165 Bộ luật Hình sự 1999, nhiều luật sư cho rằng đây là một vụ án “gọt chân cho vừa giày”. Hồ sơ cho thấy quá trình điều tra, truy tố, xét xử của cấp sơ thẩm đã xảy ra không ít vi phạm tố tụng.

Cần làm rõ dấu hiệu “hợp thức hóa” vi phạm của Công ty Minh Long

Vi phạm của Cty Minh Long hoàn thiện, chính quyền địa phương mới phát hiện.
(PLVN) - Mặc dù đã chỉ rõ sai phạm của Công ty TNHH Dịch vụ tư vấn Minh Long (Cty Minh Long) trong việc triển khai thực hiện dự án “Trung tâm đào tạo và sát hạch lái xe mô tô và đào tạo lái xe mô tô hạng B1, B2” (dự án) trên địa bàn xã Hồ Sơn (huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn), thế nhưng, thay vì xử lý dứt điểm thì cơ quan chức nay tỉnh này lại có động thái “hợp thức hóa” vi phạm khiến dư luận địa phương bức xúc.

Góc khuất vụ án Bác sĩ Lê Thanh Liêm: Bài 2 - “Đắc tội” vì không tuyển dụng người thân cán bộ tỉnh?

Bác sĩ Liêm tại phiên tòa sơ thẩm hồi cuối năm 2020.
(PLVN) - Ba năm 2014, 2015, 2016 là quãng thời gian “sóng gió” với bác sĩ Lê Thanh Liêm (SN 1957, nguyên Giám đốc Sở Y tế Long An) khi liên tiếp bị rơi vào những tình huống khó xử: Nếu làm theo thì có tội với pháp luật, nếu từ chối thì “đắc tội” với cán bộ gửi gắm. Ông đã chọn cách hành xử đúng luật, rồi sau đó bất ngờ bị cho thôi chức, trở thành bị cáo trong một vụ án dấu hiệu oan sai, vi phạm tố tụng nghiêm trọng.

Hợp đồng mua bán găng tay y tế hai năm rắc rối

Ảnh minh họa
(PLVN) - Bà Nguyễn Thiên Hương, Giám đốc Cty TNHH Bê tông Sơn Lâm (trụ sở Bà Rịa – Vũng Tàu) có đơn cho rằng ông Nguyễn Thế Trung (Giám đốc CTNHH Xăng dầu Trần Lưu (trụ sở đường Cách mạng tháng 8, quận 3, TP HCM) ký hợp đồng mua bán găng tay y tế với bà nhưng không giao hàng và cũng không trả lại tiền đã tạm ứng.

Hà nội: Có dấu hiệu "bảo kê" cho doanh nghiệp tập kết vật liệu xây dựng trên đất công

Trụ sở UBND phường Dịch Vọng
(PLVN) - Công ty TNHH P hát triển đô thị xanh Việt Nam ngang nhiên chiếm dụng 1 phần lòng đường để tập kết vật liệu xây dựng (cát, sỏi, gạch) trái phép tại khu đất D18, phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy, gây ảnh hưởng lớn đến vệ sinh môi trường và cản trở người tham gia giao thông. Sự việc này diễn ra trong nhiều năm, UBND phường Dịch Vọng biết, thế nhưng lại không dám “đụng” đến.

Lạng Sơn: Trung tâm đào tạo lái xe Minh Long xây dựng không phép

Cty Minh Long xây dựng hàng loạt công trình không phép
(PLVN) - Chưa được chấp thuận chủ trương đầu tư, chưa chuyển mục đích sử dụng đất, chưa được cấp giấy phép xây dựng… thế nhưng, Công ty TNHH Dịch vụ tư vấn Minh Long (Cty Minh Long) đã triển khai xây dựng hoàn thiện hàng loạt các hạng mục công trình để thực hiện dự án “Trung tâm đào tạo và sát hạch lái xe mô tô và đào tạo lái xe mô tô hạng B1, B2” trên hàng nghìn m2 đất nông nghiệp thuộc địa bàn xã Hồ Sơn (huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn).