Xử lý công trình xây dựng trái phép – Cần có giải pháp tổng thể

Năm 2007, Công ty TNHH Hải Yến được Sở Xây dựng cấp giấy phép xây dựng công trình nhà hội trường và văn phòng làm việc cao 6 tầng trên diện tích là 136,4 m² tại số nhà 552 đại lộ Tôn Đức Thắng (huyện An Dương). Trong quá trình thi công khu nhà nhiều tầng của công ty ảnh hưởng đến các công trình chung quanh, phát sinh đơn khiếu nại phức tạp. UBND xã An Đồng đã lập biên bản, yêu cầu Công ty TNHH Hải Yến thực hiện các giải pháp an toàn trong xây dựng, phát hiện việc xây dựng quá 1 tầng so với giấy phép. Tháng 5-2008, UBND thành phố giao UBND huyện An Dương ban hành quyết định dỡ bỏ phần xây dựng sai so với giấy phép được cấp của Công ty TNHH Hải Yến. Nhưng đến nay, hơn 5 tháng, công trình vẫn chưa bị xử lý theo quy định.

Một trường hợp khác, đầu năm 2008, ông Nguyễn Văn Đào xây dựng nhà nhiều tầng tại phố Nguyễn Thị Thuận, phường Cát Bi (quận Hải An), trên diện tích 68 m² cũng không có giấy phép xây dựng. Khi các hộ liền kề có đơn khiếu nại gay gắt do công trình của gia đình ông Đào không bảo đảm yêu cầu kỹ thuật, gây hư hỏng nhà của các hộ này. Nhưng đến đầu tháng 9 vừa qua, UBND phường Cát Bi mới họp giải quyết đơn, yêu cầu ông Đào đình chỉ thi công và phải hoàn tất thủ tục cấp Giấy phép xây dựng theo quy định của pháp luật. Lúc này, ngôi nhà 6 tầng đã xây xong phần mộc.

Các vi phạm xây dựng không giấy phép còn phức tạp hơn nhiều, nhất là khu vực nội thành, các khu vực khu nhà ở tập thể nhiều tầng. Trên tuyến mương An-Kim-Hải, chỉ riêng đoạn qua địa bàn quận Lê Chân có tới gần 300 hộ xây dựng công trình lấn chiếm, được chuyển nhượng qua nhiều người. Do vậy, khi thành phố thực hiện dự án cải tạo tuyến mương này, phát sinh nhiều khiếu nại chung quanh việc áp giá hỗ trợ thu hồi đất và bồi thường vật kiến trúc. Việc giải phóng mặt bằng tốn kém nhiều kinh phí của thành phố và làm chậm tiến độ dự án, ảnh hưởng nhất định đến sinh hoạt của các hộ dân.

Vi phạm nhiều, xử lý chẳng bao nhiêu

Như vậy, số vi phạm bị phát hiện, xử lý theo quy định như muối bỏ biển. Bởi lẽ, trên thực tế, ở các phường mới thành lập của quận Hải An, Dương Kinh và Lê Chân, vi phạm phổ biến là xây dựng không có giấy phép trên đất sản xuất nông nghiệp. Được biết, ở các phường kể trên đều có cán bộ quản lý đô thị, nhưng việc phát hiện, xử lý mới tập trung vào các khu vực thuộc dự án hoặc gần quốc lộ, tỉnh lộ, còn ở các khu vực liền kề, giáp ranh với đất ở theo kiểu “xôi đỗ” gần như bỏ mặc, không quản lý được. Chỉ khi việc xây dựng làm ảnh hưởng đến các gia đình chung quanh, phát sinh khiếu kiện, chính quyền địa phương mới lập biên bản, xử lý theo quy định. Lãnh đạo các địa phương lý giải cán bộ thiếu mà vi phạm của dân thì… quá nhiều xử lý không xuể. Ở các phường ổn định từ lâu, vi phạm thường là xây dựng sai giấy phép hoặc xây dựng không có giấy phép. Theo cán bộ quản lý các phường này cho biết: Thực tế ở các khu chung cư nhiều tầng, diện tích đất lưu không bị lấn chiếm từ hàng chục năm trước đây, xây dựng nhà ở và đã được chuyển nhượng qua nhiều chủ sử dụng khác nhau. Khi các chủ sử dụng sau có nhu cầu sửa chữa, cơi nới, có làm đơn đề nghị được cấp giấy phép xây dựng, nhưng không có đủ điều kiện để cơ quan có thẩm quyền xem xét xây dựng. Vì vậy, các gia đình này khi thì lén lút, khi thì công khai xây dựng công trình, phát sinh nhiều phức tạp, nhất là khiếu kiện về ảnh hưởng nứt lún các công trình liền kề.