Xử lý chất thải y tế: Chuyển biến bước đầu

Giấu rác...

Là bệnh viện lớn nhất thành phố với gần nghìn giường bệnh, mỗi ngày Bệnh viện đa khoa Việt -Tiệp thải ra khoảng 4m3  rác sinh hoạt và gần 300 kg rác y tế. Những con số này phản ánh đúng thực tế, bởi theo cách tính của Bộ Y tế, trung bình mỗi ngày một giường bệnh thải ra 0,6 đến 1 kg rác, trong đó, rác y tế chiếm 30%. Thế nhưng, trước đây mỗi ngày Công ty Môi trường đô thị chỉ thu gom, xử lý được 20-30 kg rác y tế tại lò đốt rác của Xí nghiệp dịch vụ môi trường (giá đốt một kg rác 3900 đồng). Tại Bệnh viện Phụ sản Hải Phòng, trước đây mỗi ngày  cũng chỉ có khoảng 45kg rác phải đưa đi đốt. Gần đây, lượng rác y tế  tại bệnh viện tăng nhiều, khoảng hơn 200 kg/ngày. “Vậy lượng rác thực tế cần xử lý của các bệnh viện  đi đâu?”.  Trao đổi với chúng tôi chung quanh việc này, lãnh đạo bệnh viện khằng định “ Chúng tôi thực hiện rất nghiêm túc việc thu gom và xử lý rác y tế”. Khi chúng tôi đặt câu hỏi “Có phải chỉ bắt đầu từ khi việc bán rác thải y tế tại một bệnh viện ở thủ đô Hà Nội bị phanh phui và Bộ Y tế tiến hành thanh tra các bệnh viện?”, vị lãnh đạo này cười...trừ.

Nếu các Bệnh viện Việt -Tiệp, Phụ sản, Trẻ em, Lao và bệnh phổi có tiến bộ trong phân loại và xử lý rác thải thì một số bệnh viện huyện Vĩnh Bảo, Thuỷ Nguyên... vẫn còn xử lý rác y tế bằng phương pháp thủ công, gây ô nhiễm môi trường chung quanh. Về nước thải, hiện mới chỉ có 7 bệnh viện được trang bị hệ thống xử lý đạt tiêu chuẩn, 3 bệnh viện được phê duyệt dự án xây dựng hệ thống xử nước thải, số còn lại chưa biết đến bao giờ. Như vậy cũng có nghĩa, nước thải nhiều bệnh viện với những vi trùng, vi khuẩn gây bệnh vẫn hằng ngày thải ra cộng đồng. Đáng tiếc, trong khi dư luận đang tập trung sự chú ý vào việc quản lý chất thải y tế, thì Bệnh viện Kiến An vẫn chưa có cải thiện gì trong quản lý chất thải. Bệnh viện này không sử dụng hệ thống xử lý nước thải được đầu tư hàng tỷ đồng và rác thải y tế chỉ phân loại nhưng chưa được xử lý đúng quy định.

Ý kiến của cơ quan chủ quản

Bác sĩ Nguyễn Văn Vy, Giám đốc Sở Y tế công nhận, trước đây việc thu gom, phân loại rác y tế tại các bệnh viện chưa triệt để. Còn có tình trạng giấu rác y tế để giảm bớt chi phí đốt rác. Trong khi thành phố và ngành Y tế chưa hỗ trợ các bệnh viện kinh phí đốt rác, thì việc giấu rác để giảm bớt chi phí rất dễ xảy ra.  Thực tế, nếu phân loại chính xác thì  chi phí cho việc đốt rác lên tới hàng trăm triệu đồng/năm. Đồng nghĩa với việc giấu rác y tế là biến nó thành rác sinh hoạt hoặc đem bán cho các cơ sở tái chế. Cả hai trường hợp đều vi phạm Luật Bảo vệ môi trường và quy định của ngành Y tế về quản lý chất thải. Bởi rác thải y tế (bông, băng, cồn, gạc dính máu, dịch người bệnh, bơm kim tiêm, vật sắc nhọn...) chứa nhiều vi trùng, vi khuẩn gây bệnh, có thể làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho cộng đồng. Theo lãnh đạo ngành Y tế, dù phải tốn kém kinh phí cho xử lý rác y tế, các bệnh viện vẫn phải nghiêm túc thực hiện và cần chấm dứt tình trạng để rác y tế nguy hại lẫn với rác sinh hoạt. Trước mắt, Sở Y tế cho phép các bệnh viện phân loại, giữ lại, chưa xử lý những loại rác y tế không nguy hại như dây dẫn, chai đựng dịch truyền, chai, lọ đựng thuốc, vỏ, hộp các tông, chờ quyết định của Bộ Y tế. Thực tế, đây là những loại rác y tế sạch, không có các yếu tố nguy hại cho môi trường và sức khoẻ cộng đồng, có thể  tái chế để sử dụng. Nếu mang đốt, sẽ gây lãng phí không cần thiết.  

Bích Hạnh