Xây dựng trường học ngoại thành: Khó mọi bề

Phải học nhờ vì thiếu phòng học

Gần 1 tuần nay, các cháu khả năng xây mới và hoàn chỉnh phòng học vô cùng nan giải… trường mầm non ở xã Du Lễ (Kiến Thụy) vẫn phải học nhờ. Tại ngôi nhà cấp 4 xuống cấp thuê lại của một hộ dân trong làng, hơn 30 cháu nhỏ đang chơi đùa với những món đồ chơi cũ kỹ và một số đồ chơi do cô giáo tự làm. Đây cũng đồng thời là phòng ăn, phòng ngủ, phòng học của các cháu. Chủ tịch UBND xã Du Lễ Nguyền Văn Thảnh thừa nhận: “Do chưa có trường mầm non nên 363 học sinh của xã phải học ở nhà kho, nhà làm việc của HTX và nhà dân các lớp học phân tán nhỏ lẻ ở các thôn; các khu vực lớp học cũng chưa có phòng ngủ, phòng ăn theo quy định. Điều này ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng dạy và chăm sóc các cháu. Trong khi đó, trường tiểu học và THCS của xã cũng thiếu phòng học và chưa có phần lớn các phòng chức năng như phòng vi tính, phòng thí nghiệm, phòng họp giáo viên, phòng nhạc...Do vậy, năm học mới này, xã có hơn 900 học sinh thì chỉ có gần 50%  được học 2 buổi/ ngày”.

Tại xã Kiến Quốc (Kiến Thụy), hơn 530 học sinh trường THCS cũng đang phải học nhờ khu 2 của trường tiểu học. Do phải nhường 12 phòng học cho học sinh THCS học nhờ, nên trường tiểu học phải dồn xuống học ở các phòng học cấp 4. Thiếu phòng học, nên trường tiểu học mới có 30% số học sinh được học 2 buổi/ ngày. Học sinh trường THCS  ở Kiến Quốc hiện phải ngồi học trong những phòng học xây dựng từ năm 1968, đã xuống cấp nghiêm trọng; bàn ghế thấp bé, dành cho học sinh tiểu học không phù hợp với các em. Với số lượng hơn 500 em, khối học sinh THCS ở Kiến Quốc hiện thiếu 5 phòng học nên các em phải học ghép, chia thành nhiều ca, chưa có lớp nào ở bậc THCS được học 2 buổi/ ngày. Các giáo viên trường THCS hiện không có phòng làm việc riêng, không có khu hiệu bộ. Nhà trường phải mượn đình làng làm nơi làm việc cho giáo viên. Tình trạng này đã kéo dài từ năm 2006 đến nay.

Tại một số xã khác trên địa bàn các huyện Kiến Thuỵ, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo vẫn còn tình trạng học sinh phải học nhờ, học dồn vì thiếu phòng học. Nơi thì phòng học quá xuống cấp, không thể tiếp tục sử dụng, nơi thì trường mới đang xây dựng dở dang, không kịp đưa vào sử dụng đúng thời điểm năm học mới. Nhiều nơi như các xã Cao Minh, Vĩnh Phong, Tiền Phong  (Vĩnh Bảo) phải chia các lớp học mầm non thành 7 khu vực phân tán vì chưa có trường mầm non, thiếu phòng học.

Các địa phương đành bó tay

“Việc đầu tư sửa chữa phòng học và trang, thiết bị cho các trường trong năm học mới rất khó khăn do thiếu kinh phí- Ông Phạm Đức Cương, Chủ tịch UBND xã Cao Minh (Vĩnh Bảo) cho biết:Trên địa bàn xã hiện có 6 trường nhưng chưa có công trình nào đạt chuẩn về phòng học. Việc huy động sức dân rất khó khăn. Năm học mới này, theo quy định của Bộ Giáo dục- Đào tạo, các trường không được thu tiền xây dựng nên nguồn kinh phí để sửa chữa nhỏ eo hẹp. Nhìn chung, cơ sở vật chất của cả 6 trường trên địa bàn đều trong tình trạng thiếu, không đồng bộ, cơ cấu các hạng mục chắp vá, trang thiết bị, đồ dùng học tập cũ, lạc hậu”. Chủ tịch UBND xã Du Lễ (Kiến Thụy) băn khoăn: “Năm học mới này, xã đầu tư hơn 200 triệu đồng để sửa chữa các phòng học, nhưng chẳng thấm vào đâu so với tình trạng xuống cấp đồng loạt của các phòng học xây dựng đã hơn 30 năm. Xã có đề án xây dựng trường tiểu học ở khu vực mới quy hoạch từ năm 2004, ngay sau khi chia tách địa giới hành chính, chuyển trường tiểu học hiện nay thành trường mầm non. Thành phố đã ghi vốn kế hoạch bước đầu 50 triệu đồng, nhưng vì vốn nhỏ giọt, địa phương không có đủ vốn đối ứng, giá nguyên vật liệu tăng cao, nên bên B thi công không tiếp tục triển khai xây dựng. Bỏ lửng lơ hơn 4 năm nay”.

Tình trạng thiếu vốn để xây dựng mới, hoàn thiện công trình trường học hiện phổ biến ở tất cả các huyện. Chẳng hạn, ở các huyện An Lão, Tiên Lãng hiện còn khoảng 15- 20 ngôi trường đang cần vốn để hoàn thiện. Việc đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật của trường học khu vực ngoại thành được thực hiện theo cơ chế thành phố hỗ trợ 70% kinh phí xây dựng, còn lại là kinh phí của địa phương, nhân dân đóng góp. Tuy nhiên, hầu hết các địa phương không huy động đủ nguồn vốn đối ứng, nên nhiều công trình thi công dở dang hoặc nợ đọng kinh phí đơn vị thi công. Trong các năm 2001-2007, số kinh phí xây dựng trường chuẩn của huyện An Lão hơn 70 tỷ đồng; nhưng các xã huy động nhân dân đóng góp và thu từ quỹ đất của địa phương chỉ được 10 tỷ đồng, bằng 50% chỉ tiêu đề ra. Riêng số nợ các công trình xây dựng trường học ở huyện Vĩnh Bảo đã lên tới 17 tỷ đồng, chiếm gần 1/ 3 tổng số nợ đọng xây dựng cơ bản của địa phương. Huyện Tiên Lãng hiện còn 24 trường học nợ đọng vốn xây dựng cơ bản. Vì vậy, nhiều đơn vị thi công ngừng xây dựng, kéo dài thời gian thi công; nhiều địa phương không mặn mà với việc đối ứng vốn tiếp tục thực hiện công trình. Tình trạng trường học thi công dở dang, thiếu phòng học và cơ sở vật chất xuống cấp, thiếu thốn sẽ khó khắc phục khi các cấp, ngành, địa phương không cùng chung tay bàn biện pháp giải quyết. Việc này càng kéo dài sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng dạy và học của giáo viên, học sinh khu vực ngoại thành.

Nhóm PV kinh tế