Xây dựng cảng công- ten- nơ nội địa – ICD: Góp phần giảm tải khu vực cảng biển Hải Phòng

Trong khi, cầu số 3, số 4 Đình Vũ của Cảng Hải Phòng chưa hoàn thiện, bến số 5, số 6  Đình Vũ đang triển khai, Cảng cửa ngõ quốc tế Hải Phòng tại Lạch Huyện chưa khởi công, thì sự quá tải khu vực cảng biển Hải phòng trong những năm tới là không tránh khỏi. Vì vậy, việc nhanh chóng phát triển các cảng công- ten- nơ nội địa (ICD) được xem như là biện pháp hữu hiệu trong thời điểm hiện nay.

Thừa tàu, thiếu cảng?

Những năm qua, hệ thống cảng biển Hải Phòng phát triển mạnh, song tình trạng "thừa tàu, thiếu cảng" vẫn diễn ra. Hiện tại, Hải Phòng có 28 cảng lớn nhỏ với hơn 50 cầu cảng dài hàng nghìn mét, cộng với các bến nổi Bạch Đằng, Ninh Tiếp, Bến Gót phục vụ chuyển tải, có thể đón được cỡ tàu từ 600 tấn đến 4 vạn tấn vào làm hàng. Mặc dù, các cầu cảng đã phát huy hết công suất, quay vòng đón tàu vào làm hàng, nhưng vẫn còn nhiều tàu phải "xếp lốt" chờ được xếp dỡ. Tổng giám đốc Công ty cổ phần Cảng Cửa Cấm Hoàng Đình Đạt cho biết: có ba nguyên nhân chính dẫn đến việc " thừa tàu, thiếu cảng". Thứ nhất, xu hướng trong nhiều năm qua, các doanh nghiệp vận tải biển thường đóng các loại tàu từ ba nghìn tấn trở lên, trong khi  phần lớn các cảng lẻ chỉ đáp ứng được tàu loại nhỏ dưới ba nghìn tấn. Thứ hai việc đầu tư phát triển, mở rộng cảng không những chậm mà còn chưa xứng tầm quy mô theo chuỗi, vì thế các cảng thường có cầu bến ngắn, không thể tận dụng chiều dài để đưa nhiều tàu cùng lúc vào làm hàng. Có cảng chỉ dài hơn 100 m cầu, nếu tiếp nhận một tàu vào làm hàng thì thừa cầu, nhưng đón hai chiếc vào cùng lúc lại thiếu. Hơn nữa do các cảng thuộc sở hữu của các chủ khác nhau, nên không thể phát huy thiết bị nâng và phương tiện vận tải để có thể hợp tác, hỗ trợ lẫn nhau. Thứ ba là do biến động giá cả, nhiều chủ hàng không có khả năng tài chính để đóng thuế, thiếu tiền thuê vận tải và kho bãi ngoài cảng, nên cứ ỳ ra không chịu rút hàng ra khỏi cảng, khiến tình trạng các cảng quá tải...

Phát triển ICD hợp lý để giảm ách tắc cảng biển

Phát triển ICD hay còn gọi là cảng cạn ở nước ta hiện nay là xu thế không thể khác, bởi tính ưu việt của nó giúp cho cảng biển giải phóng hàng nhanh, tăng khả năng thông qua nhờ các dịch vụ đóng gói, lưu kho bãi, làm thủ tục hải quan. ICD là điểm tập kết hàng công- ten- nơ xuất để chuyển ra cảng và ngược lại nhận công- ten- nơ nhập từ cảng để từ đó rút hàng lẻ giao cho chủ hàng.Việc hình thành ICD còn phục vụ tập kết hàng từ các khu công nghiệp, góp phần giảm áp lực đóng rút hàng tại cảng, dành diện tích mạn tàu trong cảng tối đa giúp giải phóng tàu nhanh. Ngoài ra, ICD còn cung cấp các dịch vụ hỗ trợ cho khách hàng, sửa chữa, tân trang, vệ sinh công- ten- nơ. Thực tế các quốc gia có thế mạnh khai thác cảng biển, họ đều xây dựng ICD gắn với quy hoạch xây dựng cảng biển, bởi ICD là sự nối dài, mở rộng của các cảng biển. Xét về khía cạnh vận tải, các ICD là thành phần không thể thiếu trong chuỗi vận tải đa phương thức. Thực tế đã chứng minh, những tháng đầu năm nay, khi Cảng Hải Phòng luôn tồn lượng hàng lớn, thì đơn vị này phải thuê hàng nghìn m2 tại ICD của Placo Sài Gòn và bãi của Logistics Biển Đông để giảm tải cho mặt bằng kho bãi của Cảng Hải Phòng. 

Xét về quy mô phát triển ICD ở Hải Phòng cho thấy, bước đầu các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ hàng hải khá nhanh nhậy trong lĩnh vực này.  Hàng loạt ICD đã hình thành từ ngã ba Chùa Vẽ đến khu công nghiệp Đình Vũ và khai thác khá hiệu quả, góp phần đắc lực trong việc giảm tải khu vực cảng biển Hải Phòng trong thời gian vừa qua. Các đơn vị Công ty cổ phần xếp dỡ An Hải, Gemadep, Vietrans,Tranvina, Hà Anh Traco,Trần Hưng Đạo Container… đã biến khu vực đầm hoang hoá trước đây tại đập Đình Vũ thành những ICD lớn hoạt động hiệu quả. Nhưng, do chưa có quy hoạch tổng thể và chi tiết, việc phát triển ICD khu vực Hải Phòng còn mang tính tự phát, thiếu sự gắn kết, nên chưa tạo sức mạnh tổng hợp. Chắc chắn, tới đây, khi thành phố và các Tập đoàn kinh tế, Tổng công ty lớn triển khai Khu Kinh tế Đình Vũ- Cát Hải, Khu công nghiệp Nam Đình Vũ, Khu Công nghiệp dịch vụ, đóng tàu hai bên sông Văn Úc, vấn đề quy hoạch các ICD phải được chú trọng. 

Anh Tú