Vụ mùa 2010 bội thu: Niềm vui bất ngờ
Ngay từ đầu vụ mùa năm nay, nông dân Hải Phòng đối mặt với nhiều khó khăn tưởng như không thể vượt qua. Nắng nóng kéo dài kỷ lục, mất điện triền miên khiến tiến độ gieo cấy chậm, nguy cơ muộn thời vụ, ảnh hưởng mạnh đến năng suất lúa…Vậy mà cuối vụ vẫn được mùa bội thu.
Ngay từ đầu vụ mùa năm nay, nông dân Hải Phòng đối mặt với nhiều khó khăn tưởng như không thể vượt qua. Nắng nóng kéo dài kỷ lục, mất điện triền miên khiến tiến độ gieo cấy chậm, nguy cơ muộn thời vụ, ảnh hưởng mạnh đến năng suất lúa…Vậy mà cuối vụ vẫn được mùa bội thu.
Bội thu trong muôn vàn khó khăn
Bà Đào Thị Hà, Trưởng phòng trồng trọt, lâm nghiệp (Sở Nông nghiệp – PTNT) báo tin vui: “Tôi theo dõi năng suất luá từ năm 1980 đến nay, chưa thấy năm nào, năng suất lúa vụ mùa lại cao như năm nay, đạt gần 57 tạ/ ha, tăng hơn 1 tạ/ha so với vụ mùa năm trước. Khoảng 20 năm qua, năng suất lúa vụ mùa cao nhất được ghi nhận là vụ mùa năm 2009, đạt gần 56 tạ/ha. Vụ mùa năm nay, kỷ lục này bị phá vỡ. Đối với nông dân Hải Phòng, đạt năng suất lúa cao trong vụ mùa với điều kiện thời tiết nắng nóng kéo dài, mưa bão, lũ lụt thường xuyên đe dọa là một thắng lợi lớn. Trong khi vụ chiêm xuân, năng suất luá thường xuyên đạt hơn 60 tạ/ ha, vụ muà thường chỉ đạt hơn 50 tạ/ ha. Vụ mùa năm nay, năng suất lúa khá đồng đều ở các địa phương. Tất cả huyện đạt hơn 56 tạ/ ha”.
Theo anh Nguyễn Văn Thùy, Chủ nhiệm HTX Đồng Thái (An Dương), kết quả bội thu của vụ mùa năm nay khá bất ngờ với nhiều nông dân. Do vậy, bà con rất vui. Nhớ lại thời điểm đầu vụ, đến nay, nông dân Đồng Thái vẫn còn thấy sợ. Thời tiết nắng nóng như đổ lửa, cùng với mất điện liên tục nhiều ngày đúng thời điểm gieo cấy. Ruộng chờ nước, máy bơm chờ điện, nông dân đứng ngồi không yên vì mạ đã già mà chưa đưa được ra ruộng cấy, lịch thời vụ đã quá mất 1 tuần. May mà thời điểm lúa đứng cái, làm đòng, thời tiết có nhiều thuận lợi nên năng suất lúa vẫn đạt cao”.
So với nhiều vụ, vụ mùa năm nay nông dân Hải Phòng đối mặt với nhiều khó khăn. Giá giống lúa, vật tư tăng cao làm nông dân lo lắng. Tiếp đó, nắng nóng và mất điện liên tục kéo dài, khiến tiến độ làm đất và gieo cấy của các địa phương đều chậm. Đến giữa tháng 7, quá lịch gieo cấy 5-7 ngày mà việc cày lật đất mới cơ bản xong, việc gieo cấy mới đạt 30% diện tích. Nắng nóng kéo dài nên hầu hết địa phương xuất hiện hiện tượng mống mạ mới gieo bị chết lụi, không có khả năng ngoi dậy, nhất là với những diện tích gieo sạ. Thời điểm ấy, toàn thành phố có tới hơn 20% diện tích mạ mùa bị chết do tác động của thời tiết.
Được sự tiếp sức kịp thời
Vụ mùa năm nay, xác định rõ nông dân gặp nhiều khó khăn nên thành phố, các địa phương và một số doanh nghiệp có chính sách, cơ chế hỗ trợ kịp thời cho bà con nông dân. Ngay từ đầu vụ, thành phố quyết định hỗ trợ nông dân mua thuốc bảo vệ thực vật xử lý toàn bộ hạt giống trước khi gieo để phòng trừ rầy môi giới truyền virút gây bệnh lùn sọc đen, bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá với kinh phí hơn 1,5 tỷ đồng. Tiếp đó, thành phố hỗ trợ nông dân 40% giá giống lúa Việt lai 20 để gieo cấy trà sớm, với tổng kinh phí 1,4 tỷ đồng. Bên cạnh việc hỗ trợ 40% giá giống lúa VL 20 của thành phố, Công ty Cổ phần nông nghiệp kỹ thuật cao Hải Phòng mạnh dạn hỗ trợ nông dân 10% giá giống VL 20. Như vậy, giống lúa lai VL 20 để gieo cấy trà sớm đến tay nông dân được hỗ trợ 50% giá giống. Bên cạnh đó, công ty còn phối hợp với chương trình “Nhịp cầu nhân ái” Báo Hải Phòng tặng 148 hộ dân thuộc các xã Minh Tân (Kiến Thụy), Hùng Thắng, Đoàn Lập (Tiên Lãng) giống lúa Việt lai 20 để gieo cấy tập trung trên 13 ha. Nhiều huyện mạnh dạn có cơ chế hỗ trợ nông dân về giống lúa, giàn máy gieo sạ, công phun trừ sâu bệnh, phân bón vi sinh…như Thủy Nguyên, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, Kiến Thụy…
Sự tiếp sức kịp thời của thành phố, doanh nghiệp và các địa phương đưa đến kết quả bất ngờ. Thực hiện quyết định của UBND thành phố về việc hỗ trợ nông dân giá giống lúa lai VL 20 để gieo cấy trà lúa mùa sớm, các địa phương tiếp nhận 25 tấn giống VL 20 trợ giá của thành phố từ Công ty Cổ phần nông nghiệp kỹ thuật cao Hải Phòng. Toàn bộ số giống lúa này, bà con gieo sạ tập trung trên 125 vùng với diện tích gần 1000 ha. Tại các vùng gieo sạ, các địa phương hướng dẫn nông dân gieo tập trung bằng giàn gieo sạ, chăm sóc, tưới dưỡng, phòng trừ sâu bệnh và thu hoạch tập trung. Bước đầu, các vùng gieo sạ giống lúa VL 20 cho năng suất hơn 68 tạ/ ha. Các vùng được Công ty Cổ phần nông nghiệp kỹ thuật cao Hải Phòng và chương trình “Nhịp cầu nhân ái” Báo Hải Phòng hỗ trợ giống lúa VL 20, năng suất có nơi đạt hơn 70 tạ/ha, cao nhất thành phố. Sự hỗ trợ kịp thời của thành phố và các địa phương giúp diện tích gieo sạ của toàn thành phố tăng nhanh, đạt 1387 ha, tăng 637 ha so với vụ mùa năm trước. Tại các mô hình gieo sạ nông dân thu lãi hơn 5 triệu đồng/ ha so với gieo cấy lúa thuần bằng phương pháp truyền thống, giảm chi phí 50%. Đây cũng là vụ sản xuất có nhiều mô hình áp dụng kỹ thuật thâm canh nhất từ trước đến nay. Diện tích xây dựng các mô hình ứng dụng công nghệ, kỹ thuật mới lên tới hơn 1000 ha, tăng 250 ha so với vụ mùa năm trước, quy mô 5-10 ha/ điểm. Các mô hình này trình diễn các giống lúa mới, thâm canh lúa chất lượng, sử dụng các loại phân bón mới, gieo sạ quy mô lớn sản xuất lúa hàng hoá.
Theo bà Đào Thị Hà, vụ mùa năm nay ghi nhận sự thành công ngoài mong đợi của việc mở rộng diện tích gieo cấy giống lúa lai và giống lúa ngắn ngày, chất lượng gạo ngon. Giống lúa ngắn ngày đạt 35.966 ha, chiếm gần 87% diện tích gieo cấy, tăng 7% so với vụ mùa năm trước. Hàng loạt vùng trũng thấp, trước đây chỉ gieo cấy các giống lúa dài ngày cho năng suất thấp như ở Đoàn Lập, Tiên Cường, Tự Cường (Tiên Lãng),Tú Sơn, Tân Phong, Minh Tân (Kiến Thụy)…nay cũng gieo cấy các giống lúa ngắn ngày. Diện tích gieo cấy các giống lúa cho chất lượng gạo ngon chiếm gần 50% diện tích gieo cấy. Nhờ vậy, vụ mùa năm nay, nông dân Hải Phòng thu nhập cao do vừa đạt năng suất cao, vừa có gạo chất lượng cao để bán ra thị trường…/.
Hoàng Yên