Viển vông dự án 5.800 tỷ đồng làm tàu điện 1 ray

Mới đây, Tổng công ty Xuất nhập khẩu Xây dựng (Vianaconex) trình văn bản lên Thủ tướng Chính phủ xin chủ trương đầu tư dự án đường sắt 1 ray trên cao dọc tuyến đường Láng - Hòa Lạc.

Mới đây, Tổng công ty Xuất nhập khẩu Xây dựng (Vianaconex) trình văn bản lên Thủ tướng Chính phủ xin chủ trương đầu tư dự án đường sắt 1 ray trên cao dọc tuyến đường Láng - Hòa Lạc.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, việc xây dựng tuyến tàu điện này chỉ đáp ứng mục tiêu trước mắt của doanh nghiệp, trong khi mục tiêu của nhà quản lý là đường tàu điện phải có giá trị sử dụng hàng trăm năm.

Chiêu “câu mồi”?

Theo đề xuất của Vinaconex và góp ý của  các bộ và UBND TP Hà Nội, tuyến tàu điện 1 ray có điểm đầu từ nam hồ Tây, cuối đường Liễu Giai chạy theo đường Nguyễn Chí Thanh - Trần Duy Hưng - Láng Hòa Lạc.

Tuyến đường có chiều dài khoảng 38 km, tổng mức đầu tư trên 5.800 tỷ đồng (tương đương khoảng 8 triệu USD một km). Trên toàn tuyến dự kiến xây dựng 14 nhà ga. Tàu chạy với tốc độ 60-70km/h, công suất thiết kế chuyên chở khoảng 60.000 hàng khách/ngày/hướng.

Theo đề xuất của Vinaconex, nếu được  chấp  thuận, dọc đường Láng - Hòa Lạc, tuyến đường sắt 1 ray sẽ được   xây dựng trong 2 năm kể từ ngày khởi công. (Ảnh:  Trung Kiên)
Theo đề xuất của Vinaconex, nếu được chấp thuận, dọc đường Láng - Hòa Lạc, tuyến đường sắt 1 ray sẽ được xây dựng trong 2 năm kể từ ngày khởi công. (Ảnh: Trung Kiên)

Theo TS Lưu Xuân Hùng, Phó giám đốc Ban Dự án Đường sắt đô thị Hà Nội, việc doanh nghiệp đề xuất là chuyện của doanh nghiệp, còn cơ quan quản lý nhà nước phải tính toán kỹ hiệu quả và tuổi thọ của dự án này.

Theo ông Hùng, đã đầu tư đường sắt, bên cạnh hiệu quả kinh tế, nó phải có giá trị sử dụng hàng trăm năm. Ông Hùng cũng cho rằng, doanh nghiệp sẽ tính toán lợi ích của họ đặt lên hàng đầu và họ sẽ tính toán đầu tư làm sao để bỏ ra ít tiền nhất, song vẫn đem lại hiệu quả kinh tế cao nhất.

"Việc doanh nghiệp đáp ứng mục tiêu trước mắt hay hàng trăm năm là vấn đề mà chúng ta phải quan tâm”, ông Hùng nói và cảnh báo, sau này muốn nâng cao khối lượng sẽ không thể làm được. “Chẳng nhẽ lại bỏ tiền đi làm tuyến thứ 2 cạnh đó? Không thể làm 10- 20 năm để rồi lại phá đi”, ông Hùng nói.

Ông Hùng cho biết, hiện TP quy hoạch 5 tuyến đường sắt chạy theo hướng Bắc - Nam, Đông - Tây và mà trục nào cũng là đường sắt 2 ray với khối lượng lớn. “Tại sao chúng ta lại xây dựng một tuyến tàu điện cọc cạch (1 ray), một mình một hướng như vậy? Làm sao tàu 1 ray có thể ăn vào hệ thống đường sắt chuẩn bị xây dựng của TP được? Đó là sự lãng phí và viển vông”, ông Hùng đặt vấn đề và nhận định: "Việc đề xuất suất đầu tư tàu 1 ray khoảng 8 triệu USD/km chỉ là “câu mồi”.

Trên thực tế thì việc nhập công nghệ nào có giá rẻ đến mấy thì tổng cộng cả việc xây dựng cơ sở hạ tầng phải có giá từ 25 triệu USD trở lên.

Rẻ quá hóa… sợ

Theo Phó Cục trưởng Cục Đường sắt Việt Nam Trần Phi Thường, việc đề xuất xây dựng tuyến tàu 1 ray trên cao, dọc trục đường Láng Hòa Lạc là không hợp lý. Bởi lẽ tàu chạy với tốc độ trung bình 60- 70km/h và công suất chuyên chở đạt khoảng 60.000 hành khách/ngày/hướng là quá thấp so với nhu cầu của hướng tuyến Hồ Tây - Láng Hòa Lạc.

Những TP nào nhiều khu nhà cao tầng, ít quỹ đất dành cho giao thông thì người ta có thể xây dựng tàu 1 ray vì nó có thể luồn lách, uốn lượn qua đó được”, ông Thường nói. Còn tại khu vực Hồ Tây, Láng Hòa Lạc có đông dân cư và khu công nghiệp nên rất cần sử dụng loại hình vận chuyển nhanh, khối lượng lớn theo tiêu chuẩn đường sắt đôi là phù hợp.

Về giá thành xây dựng tuyến đường sắt một ray với giá thành 8 triệu USD/km ông Thường cho rằng đề xuất này là không có cơ sở. “Tôi chưa thấy ở đâu lại xây dựng tuyến đường sắt 1 ray rẻ như vậy”, ông Thường nói.

Lo ngại về việc xây dựng tàu 1 ray được xây dựng hoàn toàn trên cao (từ 4-5m), PGS. TS Lưu Đức Hải, Cục trưởng Cục Phát triển đô thị, Bộ Xây dựng nhấn mạnh: “Dọc trục đường Láng Hòa Lạc, nhà thầu có thể đề xuất tuyến đường này đi trên cao. Tuy nhiên, từ khu vực Trung tâm Hội nghị quốc gia vào nội đô, nhà đầu tư phải tính toán kỹ xây ngầm hay nổi để không ảnh hưởng đến không gian kiến trúc đô thị”.

Theo Quang Phong
Đất Việt