Việc làm cho thanh niên nông thôn-Nhu cầu cấp thiết (Kỳ cuối)

Rất cần sự hỗ trợ

Thực tế hiện nay, ở một số địa phương khi thu hồi đất nông nghiệp, lao động trẻ đều được hỗ trợ kinh phí để học nghề. Tuy nhiên, nhiều người dùng khoản hỗ trợ này để mua sắm các vật dụng sinh hoạt đắt tiền. Hết tiền, nhiều thanh niên ỷ lại vào chính quyền và các đoàn thể, hoặc làm nghề tự do ở nội thành. Thu nhập bấp bênh, nhiều thời gian nhàn rỗi, nên họ dễ sa vào tệ nạn xã hội. Báo cáo sơ kết, tổng kết hoạt động Đoàn thanh niên các cấp đều đề cập đến vấn đề dạy nghề cho thanh niên, nào là mở được bao nhiêu lớp dạy nghề, tổ chức được bao nhiêu lớp chuyển giao KHKT cho đoàn viên, thanh niên. Nhưng với thời gian ngắn (mỗi lớp dạy nghề kéo dài khoảng 15 ngày) có những lớp học không quá 3 ngày, thì liệu hoạt động dạy nghề cho thanh niên nông thôn có thực sự thiết thực hay chỉ mang tính hình thức? Dạy nghề cho thanh niên là trang bị cho họ kiến thức, tay nghề nhất định có thể lập thân, lập nghiệp bằng sức lao động của mình, góp phần tích cực vào việc giải quyết việc làm cho thanh niên nông thôn. Nhưng thực tế, công tác dạy nghề cho thanh niên ở Hải Phòng những năm qua chưa thực sự hiệu quả và chưa mang lại những chuyển biến rõ nét. Các lớp dạy nghề gặp nhiều khó khăn về trang thiết bị, cơ sở vật chất, có những lớp học may 5, 6 học viên sử dụng chung một máy, hiệu quả không cao. Đa phần thanh niên tự học, hoặc gia đình truyền nghề, rồi đi làm.

Trên địa bàn thành phố hiện có khoảng 50 cơ sở dạy nghề với các trình độ khác nhau, nhưng với một bộ phận thanh niên nông thôn, ước mơ vào những trường này dường như quá xa vời, bởi họ không đủ kinh phí theo học. Trong khi đó, một số thanh niên không thi đỗ đại học, cao đẳng, có tư tưởng an phận, thà ở nhà làm ruộng còn hơn đi học trung cấp, sơ cấp.  Chính nhận thức ấy dẫn đến nghịch lý: không đủ nguồn nhân lực có tay nghề đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp, trong khi lực lượng thanh niên, nhất là thanh niên nông thôn lại chịu cảnh thất nghiệp!

Trước thực tế đó, các cấp bộ Đoàn tăng cường tuyên truyền, vận động để đoàn viên, thanh niên nông thôn nhận thức đúng ý nghĩa, tầm quan trọng của việc học nghề để có thể lập nghiệp bằng nghề mình đã học. Các cơ sở đào tạo nghề chú trọng đổi mới công tác dạy nghề cho thanh niên theo hướng thiết thực, hiệu quả, nắm bắt nhanh, nhạy nhu cầu của doanh nghiệp để chọn ngành nghề đào tạo phù hợp, sao cho khi ra trường, thanh niên tìm được việc làm ngay.

Thực hiện phong trào 4 mới, gồm: kỹ thuật mới, ngành nghề mới, thị trường mới và mô hình mới do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phát động, Đoàn thanh niên thành phố tiếp tục thực hiện đề án 500 điểm, mô hình chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật-công nghệ và dịch vụ thanh niên; phối hợp với các ngành chức năng tổ chức tập huấn chuyển giao tiến bộ kỹ thuật về khuyến nông-lâm-ngư cho đoàn viên, thanh niên. Các cấp bộ Đoàn phối hợp với Ngân hàng chính sách xã hội tín chấp cho thanh niên vay vốn phát triển sản xuất. Các hoạt động này góp phần quan trọng trong việc chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn, đưa tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho thanh niên, cổ vũ thanh niên nông thôn làm giàu chính đáng trên quê hương mình. Tuy nhiên, số thanh niên được vay vốn phát triển sản xuất không nhiều. Chính sách cho thanh niên nông thôn vay vốn bị bó hẹp và chưa mở rộng cả về nguồn vốn và hình thức cho vay. Do vậy, ngân hàng cần đẩy mạnh các chính sách hỗ trợ thanh niên, trong đó đặc biệt là chính sách hỗ trợ vốn nhằm tạo điều kiện để họ tham gia mạnh mẽ hơn vào quá trình phát triển kinh tế nông thôn.

Tổ chức Đoàn thanh niên nắm rõ nguyện vọng của thanh niên nông thôn, tư vấn kịp thời về nghề nghiệp và hỗ trợ các kỹ năng tham gia lực lượng lao động; hỗ trợ doanh nhân nông thôn, khuyến khích đầu tư vào khu vực nông thôn. Lực lượng TNXP từng đảm nhận nhiều khâu khó, việc mới như xung phong xây dựng đảo tiền tiêu Bạch Long Vĩ, xây dựng khu kinh tế TNXP Vinh Quang (Tiên Lãng), khu kinh tế An Sơn (huyện Thủy Nguyên)…Nếu thực hiện có hiệu quả sẽ giải quyết được việc làm cho không ít thanh niên nông thôn. Tiếc thay, những mô hình này không được thực hiện “đến nơi, đến chốn”, gây lãng phí sức người, sức của và ảnh hưởng đến uy tín Đoàn thanh niên…

Giải quyết việc làm cho thanh niên nông thôn là vấn đề cấp bách của toàn xã hội, đòi hỏi sự tham gia đồng bộ của các cấp, ngành để cùng tháo gỡ khó khăn, chia sẻ với tổ chức Đoàn thanh niên, góp phần xây dựng lớp thanh niên tiên tiến, đáp ứng yêu cầu thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo tinh thần Nghị quyết Hội nghị lần thứ 7, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khoá 10) đề ra.

Thanh Thủy