Vì sao tình trạng ngập úng ở Hải Phòng chưa được khắc phục?

Mấy ngày qua, mưa kéo dài tình trạng ngập úng trên các đường phố và khu dân cư vẫn chưa được khắc phục. Nhiều tuyến đường phố dù đã lắp đặt xong cống dưới lòng đường nhưng nước mưa vẫn ứ trên bề mặt, nhiều khu dân cư nước mưa ngập vài ngày không thoát được ảnh hưởng tới sinh hoạt và đi lại của nhân dân.

Về tình trạng này,Đại diện ngành Giao thông Công chính cho biết: Các tuyến cống trục trên nhiều đường phố, đã và đang được thi công, nhưng chưa đấu nối được với nhau, nên việc tiêu thoát nước kém hiệu quả. Ví dụ, tuyến cống trên đường Lương Khánh Thiện cơ bản lắp đặt xong, nhưng tại ngã ba Trần Bình Trọng- Lương Khánh Thiện, nhà thầu chưa đấu nối với tuyến cống sẵn có nên nước bị đọng ứ gây úng ngập cục bộ trong nhiều giờ. Trên đường Đà Nẵng cũng vậy, mặc dù toàn tuyến đã cơ bản lắp đặt, nhưng tại điểm đấu ra mương Đông Bắc ở Cầu Tre, nhà thầu vẫn chưa hoàn chỉnh cửa thoát, trong khi cửa cống vẫn hoành triệt.

Bên cạnh đó, việc bố trí thi công- các tuyến cống cũng chưa hợp lý  nên mới có tình trạng các tuyến cống trên đường Võ Thị Sáu, Trần Khánh Dư, Máy Tơ lắp đặt xong, nhưng, phía tuyến cống trên đường Lê Lai ở cuối nguồn thoát lại chưa được xây dựng (trừ 700 m cống do nhà thầu LICOGI đã lắp đặt trước đó, nhưng chưa đấu nối hoàn chỉnh) do đó không phát huy được tác dụng .  Nhiều khu vực dân cư chưa triển khai thi công hệ thống thoát nước, trong khi hệ thống thoát nước cũ không đáp ứng yêu cầu. Ví dụ: đoạn phố Lê Lai ( ngã tư Lê Thánh Tông- ngã ba Máy Chai) chưa lắp đặt cống, tuyến cống cũ quá nhỏ và chịu tác động thuỷ triều, nên cứ mưa to là bị ngập . Phần lớn khu dân cư  phường Máy Chai trong nhiều năm qua chịu cảnh ngập nước mưa, ngay cả khi thuỷ triều xuống cũng phải sau  một ngày nước mới có thể thoát ra sông. Hiện tại nước mưa ở khu vực này chỉ có thể thoát ra sông Cấm qua hai đường cống phía cảng cá Hạ Long hoặc chảy vào kênh Đông Bắc, nhưng cả hai cửa cống này đều quá nhỏ so với lượng nước mưa  trong khu vực này. 

Mặt khác, tình trạng xây dựng công trình kiến trúc đè lên công trình thoát nước ngầm vốn vừa nhỏ bé, vừa yếu làm tắc nhiều đoạn cống và các mương, ao, hồ, đầm là nơi chưa nước mưa trước đây bị lấp để xây dựng nhà ở, nơi sản xuất nên khả năng giảm tải nước mưa kém. Khu dân cư phố Cấm  là ví dụ điển hình, tuy khu vực này nằm gần hệ thống hồ điều hoà An Biên, Tiên Nga và kênh Đông Bắc, nhưng việc thoát nước rất khó khăn, vì hệ thông thoát nước ở đây chưa được xây dựng, trong khi bình độ mặt bằng ở đây quá thấp so với khu vực chung quanh. Thực tế cho thấy, ở đâu có mặt bằng thấp, đương nhiên ở đó bị ngập úng trước và thời gian thoát nước cũng kém hơn những nơi khác. Nhưng ngay cả những khu vực có cốt nền cao như khu dân cư Đông Khê  vẫn bị ngập úng vì nước không thể thoát ra chung quanh do dòng chảy bị chặn bởi chính các khu nhà mới xây dựng liền kề. Các hạng mục trên tuyến kênh Đông Bắc đã xây dựng, nhưng lòng kênh còn nhiều chướng ngại vật, quai xanh xây dựng cống hộp nối với hồ Phương Lưu và cống qua đường Lê Hồng Phong chưa được dọn sạch, nên khả năng tiêu thoát nước kém. Trong khi đó, việc lắp đặt các van một chiều tại các cửa xả ra sông Cấm, Lạch Tray chưa được tiến hành, nên không kiểm soát được thuỷ triều. Hiện tại dự án xây dựng trạm bơm nước mưa, nước thải tại cống Máy Đèn, Vĩnh Niệm triển khai quá chậm cũng là một trong những nguyên nhân gây ngập úng khi có mưa lớn và triều cường. Công ty Thoát nước chỉ còn cách cử người trực tại các cống Máy Đèn, Vĩnh Niệm để mở cánh cống một cách thụ động khi nước triều rút.

Một nguyên nhân quan trọng khác là khi thiết kế “ cốt” các hồ điều hoà và kênh thoát nước Đông Bắc, Tây Nam, đơn vị thiết kế đã không tính toán hết khả năng chứa nước mưa cho các công trình này. Lẽ ra, các nhà thiết kế phải tính toán cho hệ thống này có sức chứa nước mưa lớn hơn, để tạm thu nước  trước khi xả nước ra sông, hạn chế nước ngập ứ trên các đường phố, khu dân cư.

Để chấm dứt tình trạng nước mưa ngập úng và triều cường, Ban quản lý Dự án thoát nước 1 B chỉ đạo các nhà thầu đẩy nhanh tiến độ thi công các tuyến cống trong thành phố, đồng thời phải đấu nối các tuyến cống với nhau để phát huy khả năng thoát nước. Khẩn trương hoàn thành việc lắp đặt các van một chiều tại các cửa xả và xây dựng trạm bơm nước mưa, nước thải tại cống Máy Đèn, Vĩnh Niệm. Công ty Thoát nước tăng cường kiểm tra, rà soát việc thoát nước trong toàn bộ các khu dân cư, trên cơ sở đó có kế hoạch khai thông, mở rộng  dòng chảy, tạo điều kiện để nước mưa trong các khu dân cư thoát nhanh vào hệ thống kênh Đông Bắc, Tây Nam. Trong khi chờ lắp đặt các van một chiều tại các cửa xả và xây dựng trạm bơm nước mưa tại cống Máy Đèn, Vĩnh Niệm, Công ty thoát nước phải thường xuyên cử người trực tại 2 điểm này, theo dõi thuỷ triều xuống để mở  cống kịp thời  đưa nước ra sông. Kể cả khi trời không còn mưa, công ty vẫn phải tổ chức tháo nước trong lòng kênh, đề phòng các cơn mưa tiếp theo khi mùa mưa bão diễn biễn phức tạp và kéo dài. Các nhà thầu phải đẩy nhanh tiến độ thi công các hạng mục của dự án đồng thời có biện pháp khắc phục tình trạng nước ngập úng trong phạm vi thi công, Nhà thầu thi công  phối hợp với Công ty Thoát nước dỡ bỏ các bờ ngăn, tháo hoành triệt cống khi có mưa lớn kéo dài; đồng thời lắp đặt biển báo khu vực nguy hiểm để bảo đảm an toàn cho người và phương tiện qua lại những khu vực  bị ngập úng .