Từ chủ trương đến cuộc sống: Hiệu quả thực thi chính sách pháp luật ở TP Huế
Từ ứng dụng nền tảng số trong phổ biến pháp luật đến những buổi tuyên truyền trực tiếp tại trường học, vùng biên giới, khu vực ven biển, TP Huế đang từng bước đổi mới cách thức đưa pháp luật vào cuộc sống. Việc lựa chọn nội dung phù hợp với từng nhóm đối tượng, gắn tuyên truyền với những vấn đề thiết thực góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và phòng ngừa vi phạm ngay từ cơ sở.
Đổi mới phương thức, mở rộng khả năng tiếp cận pháp luật
Thực thi chính sách, pháp luật không chỉ dừng lại ở việc ban hành văn bản hay phổ biến các quy định, mà quan trọng hơn là làm sao để pháp luật thực sự đi vào nhận thức và hành động của mỗi người dân. Tại TP Huế, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) đang được triển khai theo hướng đa dạng hóa hình thức, tăng cường ứng dụng công nghệ và gắn nội dung tuyên truyền với những vấn đề thiết thực trong đời sống.
Một trong những hoạt động nổi bật là cuộc thi trắc nghiệm trực tuyến “Tìm hiểu pháp luật về phòng, chống ma túy trên địa bàn TP Huế năm 2026” được tổ chức trên nền tảng Hue-S. Cuộc thi thu hút 153.666 lượt tham gia, cho thấy sức lan tỏa của hình thức tuyên truyền pháp luật trên nền tảng số khi được triển khai phù hợp với nhu cầu tiếp cận thông tin của người dân.
Thông qua hệ thống câu hỏi trắc nghiệm, cán bộ, công chức, viên chức, học sinh, sinh viên và các tầng lớp nhân dân có điều kiện tìm hiểu, củng cố kiến thức pháp luật về phòng, chống ma túy; nhận diện nguy cơ, phương thức hoạt động của tội phạm và nâng cao trách nhiệm trong công tác phòng ngừa.
Tại lễ trao giải cuộc thi, ông Nguyễn Văn Mạnh, Phó Chủ tịch UBND TP Huế, Chủ tịch Hội đồng Phối hợp PBGDPL thành phố nhấn mạnh, ma túy không chỉ gây tổn hại sức khỏe, làm đổ vỡ hạnh phúc gia đình mà còn ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và sự bình yên của cộng đồng. Vì vậy, công tác phòng ngừa cần được thực hiện từ sớm, trong đó mỗi người dân phải có kiến thức, biết nhận diện nguy cơ và chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ cơ quan chức năng.
Thành phố cũng định hướng khai thác bộ câu hỏi của cuộc thi để biên soạn thành tài liệu hỏi đáp pháp luật, tình huống thực tiễn và video tuyên truyền ngắn, tiếp tục phổ biến trên Hue-S, cổng thông tin điện tử và các kênh truyền thông. Qua đó, kiến thức pháp luật không chỉ dừng lại trong khuôn khổ một cuộc thi mà được duy trì, lan tỏa rộng rãi hơn trong cộng đồng.

Bên cạnh hình thức trực tuyến, các hoạt động tuyên truyền trực tiếp cũng được đổi mới theo hướng sinh động, dễ tiếp thu. Điển hình là hội thi “Rung chuông vàng - Tìm hiểu pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ” dành cho học sinh THPT với sự tham gia của 100 học sinh đến từ 11 trường trên địa bàn thành phố.
Thông qua hình thức thi hỏi đáp, giao lưu và xử lý tình huống, những quy định pháp luật về giao thông được truyền tải gần gũi hơn với học sinh. Từ việc đội mũ bảo hiểm đúng quy cách, chấp hành tín hiệu giao thông đến không điều khiển phương tiện khi chưa đủ điều kiện, mỗi nội dung đều gắn với trách nhiệm bảo vệ tính mạng, sức khỏe của bản thân và cộng đồng.
Đưa pháp luật đến từng nhóm đối tượng, từng địa bàn
Không chỉ tập trung vào các hoạt động tuyên truyền quy mô lớn, TP Huế còn chú trọng lựa chọn nội dung, phương thức phổ biến phù hợp với đặc điểm của từng nhóm đối tượng và địa bàn. Đây là cách làm thiết thực nhằm đưa kiến thức pháp luật đến gần hơn với người dân, nhất là những nhóm có nguy cơ chịu tác động từ các hành vi vi phạm.
Trong công tác phòng, chống mua bán người, từ ngày 8-10/11, lực lượng Công an thành phố Huế đã phối hợp với Văn phòng Bộ Công an, Đại học Huế và các đơn vị liên quan tổ chức các hội nghị tuyên truyền, thu hút hơn 1.500 sinh viên tham gia.
Nội dung tập trung cảnh báo phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm mua bán người, nhất là việc lợi dụng mạng xã hội, các nền tảng trực tuyến để dụ dỗ, lôi kéo nạn nhân thông qua những lời mời chào việc nhẹ, lương cao, tuyển dụng lao động ở nước ngoài hoặc môi giới kết hôn với người nước ngoài.

Sinh viên được hướng dẫn nhận diện dấu hiệu bất thường trong tuyển dụng lao động, giao lưu trên mạng xã hội; trang bị kỹ năng tự bảo vệ, cách xử lý khi phát hiện nguy cơ bị mua bán và phương thức cung cấp thông tin, tố giác hành vi vi phạm đến cơ quan chức năng.
Việc lựa chọn sinh viên làm nhóm đối tượng trọng tâm có ý nghĩa thiết thực, bởi đây là nhóm thường xuyên sử dụng mạng xã hội, có nhu cầu tìm kiếm việc làm và cơ hội phát triển nghề nghiệp nhưng đôi khi còn thiếu kinh nghiệm nhận diện những rủi ro tiềm ẩn.
Ở khu vực miền núi, vùng biên giới, công tác PBGDPL được triển khai gắn với môi trường học đường và nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ. Đồn Biên phòng Quảng Nhâm phối hợp với Trường THCS-DTNT A Lưới 2 tổ chức tuyên truyền pháp luật cho học sinh, tập trung vào các quy định liên quan đến nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, biên phòng và quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia; trong đó có Luật Biên phòng Việt Nam, Luật Biên giới quốc gia.
Thông qua hình thức tuyên truyền trực tiếp, giao lưu và trả lời câu hỏi, các quy định pháp luật được truyền tải phù hợp với lứa tuổi, giúp học sinh nâng cao hiểu biết, từng bước hình thành ý thức trách nhiệm trong bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới.
Tại khu vực ven biển, việc tuyên truyền pháp luật được gắn với hoạt động sản xuất, sinh kế của ngư dân. Mới đây, tại UBND xã Phú Vinh, Đồn Biên phòng Vinh Xuân (Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng TP Huế) đã phối hợp với địa phương tổ chức tuyên truyền các quy định về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Nội dung tập trung vào trách nhiệm của chủ tàu, thuyền trưởng trong duy trì hoạt động thiết bị giám sát hành trình, ghi nhật ký khai thác, khai báo sản lượng và chấp hành quy định về vùng biển khai thác. Qua đó, giúp ngư dân nhận thức rõ trách nhiệm, chủ động phòng ngừa vi phạm trong quá trình hoạt động trên biển, đồng thời tích cực phối hợp với lực lượng chức năng bảo vệ chủ quyền biển, đảo.
Lấy hiệu quả thực chất làm thước đo
Từ các cuộc thi trực tuyến thu hút hàng trăm nghìn lượt tham gia đến những buổi tuyên truyền tại trường học, vùng biên giới và khu vực ven biển, có thể thấy công tác PBGDPL tại TP Huế đang từng bước chuyển từ cách truyền đạt một chiều sang hình thức tương tác, gắn với nhu cầu và tình huống thực tế.
Điểm đáng chú ý là nội dung tuyên truyền không tách rời những vấn đề đang đặt ra trong đời sống. Với học sinh là ý thức chấp hành pháp luật về an toàn giao thông; với sinh viên là kỹ năng nhận diện, phòng ngừa tội phạm mua bán người; với ngư dân là các quy định về khai thác thủy sản; còn tại khu vực miền núi, vùng biên giới là kiến thức về bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia.
Để nâng cao hiệu quả, thành phố định hướng kết hợp hài hòa giữa tuyên truyền trực tuyến và trực tiếp, bảo đảm người cao tuổi, người dân miền núi, vùng sâu, vùng xa và những người còn hạn chế kỹ năng số đều có cơ hội tiếp cận thông tin pháp luật. Cùng với đó, chú trọng cập nhật quy định mới, tăng cường tình huống thực tiễn và phát huy vai trò phối hợp giữa cơ quan tư pháp, Công an, Bộ đội Biên phòng, nhà trường và chính quyền cơ sở.
Thực tiễn cho thấy khi pháp luật được truyền tải bằng phương thức phù hợp, gắn với từng nhóm đối tượng và nhu cầu của cộng đồng, người dân không chỉ dễ tiếp cận mà còn có điều kiện chuyển hóa kiến thức thành hành động cụ thể. Đây cũng là thước đo quan trọng đối với hiệu quả thực thi chính sách, pháp luật.
Từ những cách làm thiết thực, TP Huế đang từng bước đưa các chủ trương, chính sách và quy định pháp luật từ văn bản vào đời sống, góp phần hình thành ý thức tự giác tuân thủ, xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật, giữ vững an ninh, trật tự và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

