Truyện ngắn "Người nhặt giẻ"

Tôi thường thấy người đàn ông ấy ở đó, cúi cúi nhặt nhặt thứ gì bên đường, thỉnh thoảng ngước thẳng về phía mặt trời chói chang đang chực rơi xuống núi rồi cười, nụ cười không có tiếng, làm cho những mảng da mặt đen thui càng nhăn nheo và quái dị. Mấy lọn tóc loăn xoăn rũ xuống gò má cao, che mất một phần trán nhô cao, hai hốc mắt như cố tình, lại hõm xuống.

Lão không mấy khi nhìn lên, còn tôi không phải lúc nào cũng đi qua thị trấn. Nhưng hôm đó, tôi đã thấy rất rõ khi lão nằm quắt như con tôm ươn trên đường, máu tứa ra trên đầu và cổ, cạnh cột mốc có ghi chữ Quốc lộ 1A, Sa Huỳnh 556 km. Cạnh đó, hai chiếc xe tải nằm chồng lên nhau.

Người đàn ông ấy không chết. Tôi cũng không biết đó là hạnh phúc hay bất hạnh cho lão ta. Cái chết nhiều khi là một món quà mà đày đọa mãi, trầy trật mãi người ta mới được nhận. Tôi hoài nghi về những gì đã thấy. Chắc lão không phải con người. Không là người mới có thể nhỏm dậy và bò đi nhanh như thế, khi vũng máu đang loang ra thành hình một con trùng lớn, khi những vết thương vẫn đang tiếp tục chảy máu và những công an viên chun mũi, chạy theo giữ lão lại. Giá như có tiếng kêu khóc, giãy đạp, chửi đổng ăn vạ hay rên rỉ đòi đi bệnh viện, đòi gọi người nhà…

Mặc kệ tôi đứng nhìn, lão ta trườn nhanh, nhanh hơn, nhanh hơn nữa. Và mắt long lên sợ hãi. Không ú ớ, không kêu gào, chỉ là tiếng người sượt trên máu, máu chạt lên người. Đoạn đường đang thi công dở. Đá xay, xi măng, nhựa đường bốc lên mùi hôi hỗn tạp. Mùi máu tanh tưởi. Và tôi, tôi không biết mình đã gây ra một vụ tai nạn. Không sợ hãi, không hoang mang, cũng không tiên lượng những gì sắp xảy tới. Đúng là tôi đã chà  bánh xe lên người ông ta, đã làm ông ta ngã, và những sọt bắp cải trên chiếc xe tải của tôi đã tung tóe xuống dưới ruộng, trên mặt đường và vào cả vũng máu tươi đỏ loét. Tôi rơi vào trạng huống kỳ lạ mà một lái xe tải đã trên dưới chục lần gây tai nạn, người đã vài lần vào tù vì đánh người trọng thương bởi một xích mích nhỏ chưa bao giờ trải qua. Còn ông ta chỉ trườn và trườn nhanh hơn. Khuôn mặt ấy thôi miên tôi. Những centimet ông ta nhích dần, nhích dần thôi miên tôi, ánh nhìn khiếp đảm thôi miên tôi…

Những sọt bắp cải chắc chắn đã mất hết. Một số bị nhúng máu tươi, một số bị dân ven đường ùa ra nhặt. Tôi không thể chửi thề, không thể văng tục, không thể huơ tay múa chân, không thể run rẩy sợ hãi… Tôi đã làm ông ta nằm kia, ông ta là nạn nhân, và tôi, gần như một kẻ sát nhân đứng đó, trân trân nhìn vũng máu.

Cái chết thành hình. Một thể xác hôi hám, bẩn thỉu, còng queo. Lão ta quá xứng đáng để chết. Đời một lão già như lão thì có gì thú vị. Sao lão ta cứ bò trườn và chạt chượt vào trí não tôi, làm nảy sinh những thắc mắc kỳ quái khó lý giải? Về phần những thiệt hại, tôi có thể tự an ủi mình bởi vô số lý do hợp lẽ. Bắp cải là của công ty. Hợp đồng bảo hiểm có ghi rõ những điều khoản cần đảm bảo, trong đó có trách nhiệm của ông ta về cả những vũng máu. Nắng sẽ làm chúng khô lại nhanh chóng. Lão già chưa thật già, nhưng sự sống của lão thì không có gì phải nuối tiếc. Người nhặt giẻ, ha ha, người nhặt giẻ. Lão nhặt rồi búi lại từng búi bằng nắm tay, treolên người.

Tôi đồ rằng lão còn treo cả lên thành cầu, những bụi cây hai bên đường, những cột mốc, tất cả những thứ có chiều cao mà người ta có thể dễ dàng nhận thấy những búi giẻ, thành quả của lão. Bộ quần áo lão đang mặc tựa như phục trang của diễn viên ăn mày trong đoàn ca nhạc - tạp kỹ có bao giờ được giặt? Những ngón tay cáu bẩn, những móng chân sắp thối… Rõ ràng cuộc sống của một thằng lái xe tải Bắc Nam như tôi xứng đáng hơn nhiều để mà nuối tiếc. Vài quán cơm quen, cốc bia, cuộc làm tình mươi phút với cô dọn bàn quán cơm thị tứ Voi. Mùi mồ hôi tôi đâu có hơn gì người đàn ông đang bò trườn kia, nhưng ít ra bốn ngày tôi cũng tắm một lần, hoặc ở Sài Gòn, hoặc ở Hà Nội.

Ba tư tuổi, mấy chục tháng ngồi tù, những hảo hữu giang hồ thành Vinh, Thanh Hóa và vài cô tiếp viên tứ xứ. Một ông bố nát rượu, suốt ngày hát rống những bài nhạc vàng cổ lỗ sĩ, ngôi nhà năm về năm không nằm bên bờ con sông đục ngầu cứ chực cuốn tõm những gì sơ sẩy. Thực ra, đó không phải bố đẻ tôi, ông ta là cha dượng. Mẹ tôi sinh tôi ra ở đây. Nghe ông nói thì mẹ tôi hình như quê gốc ở tận miền Trung, mang bụng chửa vào đây rồi đẻ tôi bên bờ sông này. Bà sinh tôi ra, như vứt bỏ được nghiệp chướng oan gia của một người đàn bà đẹp cạn lòng mà ngu dạ. Đền ơn cha dượng bằng vài tuần ăn nằm rồi bà cắp nón ra đi. Vật duy nhất bà để lại là chiếc võng lót dành cho tôi được đan khá đẹp bằng những mảnh giẻ xé ra từ chiếc áo ngoài của bà cùng với lời nhắn là bà đi tìm bố tôi, tìm để trả thù, rồi sẽ quay về tạ tội với ông.

Bố dượng tôi sống một mình trong ngôi nhà ấy đã gần ba chục năm. Mồ côi. Bơi giỏi và khỏe rượu, ông tự nuôi sống mình không khó, sáng bắt cá, chạng vạng kéo vó tôm, nuôi tôi bằng nước tôm giã nấu với sắn non. Nhiều lần tôi đã ngã dại, nhưng không chết. Có lẽ sức tôi hơn người vì không lớn bằng hơi đàn bà mà bằng hơi rượu. Hàm ơn ông, tôi gọi ông bằng bố.

Tôi cũng ngầm trả ơn ông bằng cách làm theo tất cả những gì ông nói. Đời thằng đàn ông chỉ có rượu và đàn bà, rượu để uống còn đàn bà để làm khổ. Tôi cố uống rượu, và cố làm khổ đàn bà. Tôi không khó để nốc chơi vài chai rượu gạo vàng khé như nước đái bò của đất này. Còn đàn bà, tôi chẳng cần làm gì cả. Tự họ làm khổ họ khi đến với tôi.

Sáng cởi trần đi khắp làng bứt dừa mướn, mặc kệ lũ con gái che nón đỏ mặt liếc lên, tối đến nằm dài ra bờ sông. Mấy đứa con gái mới lớn trong làng đêm đêm trốn tiếng chó sủa ra tìm tôi. Lội ngược vó bè, có đêm vui với vài ba cô, lòng tôi trống rỗng tự hỏi, thế nào là tình yêu và sự trả thù? Ngày xưa mẹ tôi có ra bờ sông thế này không, miền Trung chắc ít sông ít rạch? Cha ruột tôi chắc cũng cao mét tám, cũng ngực đỏ rực nước chè quá lửa, cũng mắt một mí nhưng mày như con sâu róm hệt tôi bây giờ. Lúc chỉ ngoài hai mươi, tôi đã biến cả chục cô gái thành đàn bà bởi cái bụng dưới đầy lông lá, hay bởi những đêm bàn chân dậy thì vấp phải cái cột vó bè mà giật ngửa bên sông. Tuyệt nhiên không ai trong số đó to bụng ra. Tôi không có con. Không có lấy một đứa dù đui què mẻ sứt. Hay tại mẹ tôi đã tìm được cha tôi và trả thù ông bằng thứ gì đó man rợ đến nỗi giờ này tôi khát nước mà không có ai múc, rơi đũa mà không có ai nhặt?

Ba tư tuổi, bỏ lên Sài Gòn, lái xe tải cho cai mối rau quả có tiếng, mỗi tháng chục triệu, mỗi tội cai chủ lại là đàn bà không chồng…. Tôi không còn thèm đàn bà. Tôi muốn có một gia đình và một đàn những đứa con nheo nhóc. Tôi đủ sức lo cho cái gia đình ấy ba bữa cơm, thỉnh thoảng còn có thể cho mẹ con chúng ra Hà Nội nghiêng ngó chút đỉnh. Nhưng tất cả chỉ là…

Người đàn ông kia bao nhiêu tuổi? Tôi không biết. Không thể đoán được tuổi của đôi mắt trũng sâu như hai vỏ ốc đang nhìn xoáy vào tôi kia. Tôi muốn lão ta chết đi. Nhưng lão ta chỉ trườn đi, như sợ một điều kỳ quái gì đó mà không ai có thể bảo vệ lão, kể cả xe cứu thương, kể cả bốn công an viên và tất nhiên, tôi thì càng không thể. Tôi muốn lão chết ngay đi, thủ tục sẽ nhanh hơn, tiền bồi thường nếu không giảm đi thì dẫu sao cũng chỉ phải chi trả một lần, nhanh gọn. Vậy mà sao ông ta cứ trườn? Nhanh hơn, nhanh hơn, mà ánh mắt lại sợ hãi hơn khi tôi nhìn ông ta? Tôi là phạm nhân. Tôi mới có quyền sợ hãi. Tôi thực sự không biết điều gì đang xảy ra với ông ta, với cả tôi nữa. Mọi thứ quái dị và ngớ ngẩn ấy cứ ấp lấy tôi…

Điên. Sao tôi không nghĩ ra đó là phản ứng của một người điên? Có lẽ những gì xảy ra quá nhanh khiến tôi không tìm ra được một lý giải phù hợp. Đúng là chỉ có người điên mới bỏ trốn khi bị tai nạn…

Rồi mọi việc đơn giản và nhanh chóng hơn tôi tưởng tượng. Chiếc xe kia được xác nhận là nguyên nhân gây ra tai nạn, tôi chỉ là nạn nhân của nó và người đàn ông đang bò trườn dưới đất. Chiếc xe tránh ông ta, lao vào xe tôi và xe tôi chồm lên lão.

Không trách nhiệm. Đống bắp cải được bồi thường. Ký vào một lô giấy tờ và thế là xong, chưa tới một tiếng đồng hồ. Luật pháp và thời gian không ghét ai, cũng không chờ ai cả.

Còn lão và những vũng máu? Anh công an trẻ tuổi nói nhỏ, đủ để tôi và gã lái phụ nghe thấy:

- Cái lão điên ni rứa mà cao số. Giả chết đi có phải tốt hơn không. Vừa có người chôn cất  tử tế, lại đỡ tiếng lão tâm thần nhặt giẻ…

Ông ta điên thật. Ha ha. Tôi hả hê vì ý nghĩ lão ta bị tâm thần thực sự. Chiếc xe tải sau một lúc sửa chữa lại chuẩn bị tiếp tục hành trình. Vệt máu tươi dưới bánh xe mờ dần đi chỉ sau vài vòng lăn. Đến Hà Nội thì chắc chắn nó đã biến mất…

“Tin ngắn. Chiều ngày… tháng... năm 2009, tại km… quốc lộ 1A, thuộc địa phận thị trấn Kỳ Anh, tỉnh…, đã xảy ra một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng giữa hai xe tải làm một người bị thương nặng. Nạn nhân là một nam giới khoảng 55 tuổi, cao khoảng 1m80, chưa xác định rõ danh tính. Theo người dân nơi xảy ra tai nạn, đó là một người tâm thần, thường đi dọc quốc lộ và nhặt giẻ. Nạn nhân đang được cấp cứu tại bệnh viện Kỳ Anh. Hiện công an huyện đang tích cực tìm kiếm gia đình và người thân của nạn nhân...”.

Theo TN