Trước mùa thi, khổ vì “thay tên đổi họ”

(PLO) - Mỗi mùa thi đến là một lần các trường học tổng rà soát hồ sơ học sinh, sinh viên. Đặc biệt là các trường Đại học càng đòi hỏi sự chính xác trong hồ sơ giấy tờ đầu vào. Vì nhiều nguyên nhân, tên tuổi của các thí sinh đã không “khớp” với trong hồ sơ nên gây ra nhiều phiền toái, buộc phải cải chính, thay đổi hộ tịch… 
Hình minh họa Hình minh họa

Ai cũng bảo, cái tên Trần Thị Liền đối với một cô gái trẻ, có nhan sắc lại rất sành điệu như Liền chẳng hợp chút nào. Giữa đám đông, lúc nào Liền cũng nổi bật nhưng cứ đến màn giới thiệu là cô gái lại ngao ngán. 

“Em là Hiền hả, tên hay quá”, nhiều chàng trai săn đón, tán tỉnh. Đáp lại, những người bạn quanh cô lại phải đính chính “không phải Hiền, Liền anh ạ”. Đã là Liền lại còn thêm chữ “Thị” nghe rất “quê”. Liền cũng không hiểu tại sao bố mẹ lại đặt cho cô cái tên ấy, để giờ đây cô phải chịu nhiều mặc cảm giữa chốn thị thành.

Rắc rối vì tự ý đổi tên cho sành điệu

Không biết bằng cách nào, từ năm học lớp 10, cái tên Trần Thị Liền biến mất mà thay vào đó là Trần Thanh Hiền. Với cái tên này, cô gái tự tin hẳn lên. Hồ sơ học bạ từ năm học đó cũng nghiễm nhiên mang tên Trần Thanh Hiền. Ban đầu còn lạ, sau mọi người cũng dần quen với tên mới của cô. Cái tên Liền bị coi là quê mùa cũng dần trôi vào quá khứ.

Nhưng mọi chuyện phát sinh vào kỳ thi đại học cuối cấp. Trong khi giấy khai sinh của Liền vẫn mang tên Trần Thị Liền thì chứng minh nhân dân, học bạ... của cô lại mang tên Trần Thanh Hiền. Đó là chưa kể, sau kỳ thi tốt nghiệp, đối chiếu với tên họ đang dùng, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp cho cô tấm bằng tốt nghiệp phổ thông mang tên mới. 

Lúc này, Liền mới cuống cuồng đi xin “trả lại tên cho em”. Nhưng vấn đề cô cũng không biết bắt đầu từ đâu, xin điều chỉnh học bạ, chứng minh nhân dân... hay làm lại giấy khai sinh? Chỉ biết, thủ tục hành chính thì vô cùng rắc rối, mất thời gian, còn kỳ thi Đại học lại đang đến rất gần.

Phải chính xác tuyệt đối

Trường hợp của Liền không phải là hy hữu khi vì nhiều lý do, dữ liệu hộ tịch (họ, tên, chữ đệm, ngày tháng năm sinh, dân tộc...) trên các loại giấy tờ liên quan đến một cá nhân không thống nhất, không giống bản chính giấy khai sinh. Trong khi theo quy định của pháp luật, giấy khai sinh bản chính là giấy tờ hộ tịch gốc mà tất cả các giấy tờ khác phải tuân theo. 

Do đó, chỉ cần một sai sót nhỏ (như sai ngày tháng năm sinh, sai họ tên chữ đệm, thậm chí chỉ là một dấu phẩy...) cũng sẽ dẫn đến những hệ lụy vô cùng phiền toái. Những trường hợp như Liền thì có thể không được dự thi Đại học, không được nhập học, nhiều trường hợp khác thì không được giải quyết các chế độ, chính sách... đó là chưa kể vô số những phiền toái thường ngày khi mà giấy khai sinh một đằng, các giấy tờ khác một nẻo. Đơn giản bởi những người này không chứng minh được “mình là mình mà không phải là người khác”.

Cũng theo các quy định pháp luật về hộ tịch, cá nhân có quyền được cải chính hộ tịch trong một số trường hợp. Tuy nhiên, trường hợp như của Liền nói trên thì không thuộc trường hợp được cải chính giấy khai sinh (vì giấy khai sinh là đúng), do đó phải cải chính các giấy tờ khác không giống với giấy khai sinh như chứng minh nhân dân, hộ khẩu, học bạ... 

Pháp luật cũng quy định, nếu dữ liệu hộ tịch trên các giấy tờ khác mà không đồng nhất với giấy khai sinh thì phải sửa theo giấy khai sinh (ví dụ bằng học bạ sai thì trách nhiệm sửa đổi sẽ thuộc về ngành giáo dục, chứng minh nhân dân sai thì ngành Công an phải sửa). 

Quy định là như vậy, nhưng trên thực tế để chỉnh sửa những sai sót này không phải dễ dàng vì liên quan đến nhiều thủ tục hành chính, mất rất nhiều thời gian, công sức. Để tránh những phiền lụy không đáng có, các cán bộ tư pháp khuyến cáo người dân cần tuyệt đối tuân thủ theo đúng các dữ liệu đã ghi trên giấy khai sinh bản gốc. 

Nếu có muốn thay đổi, cải chính thì phải được sự cho phép của cơ quan có thẩm quyền. Không nên tự ý thay đổi bất cứ chi tiết nào dù là nhỏ nhất, bởi kéo theo đó rất nhiều rắc rối phức tạp, thậm chí gây ra hậu quả không thể khắc phục. Đồng thời, trong giải quyết yêu cầu cho người dân hàng ngày, cán bộ cơ sở cũng cần nâng cao trách nhiệm, tránh những sai sót theo kiểu “sai một ly, đi một dặm”...

Giấy khai sinh là giấy tờ hộ tịch gốc của mỗi cá nhân

Mọi hồ sơ, giấy tờ của cá nhân có nội dung ghi về họ, tên, chữ đệm; ngày, tháng, năm sinh; giới tính; dân tộc; quốc tịch; quê quán; quan hệ cha, mẹ, con phải phù hợp với Giấy khai sinh của người đó.

(Khoản 2 Điều 5 Nghị định 158/CP về đăng ký và quản lý hộ tịch)

Đặng Quân
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Tập đoàn Hưng Thịnh tiếp thêm nguồn lực giúp các tỉnh, thành chống dịch COVID-19

Ông Lê Hồng Việt (thứ 5 từ phải qua) trao tặng xe cứu thương cho Giám đốc Sở Y tế tỉnh Bình Định Lê Quang Hùng (thứ 3 từ trái qua).
(PLVN) - Tiếp tục chung tay trong công tác phòng, chống dịch COVID-19 với mong muốn sớm đưa cuộc sống trở về trạng thái “bình thường mới”, từ ngày 20 - 25/9, Tập đoàn Hưng Thịnh đã trao tặng thêm gói an sinh xã hội, xe cứu thương, trang thiết bị y tế cũng như thuốc hỗ trợ điều trị COVID-19 cho các tỉnh Bình Định, Đồng Nai và Bà Rịa - Vũng Tàu.

Nụ cười và nước mắt mùa xoay rừng Gia Lai

Nụ cười và nước mắt mùa xoay rừng Gia Lai
(PLVN) - Những con chim rừng bắt đầu rời tổ đi kiếm ăn cũng là lúc người dân ở huyện K’Bang tíu tít rủ nhau vào rừng hái trái xoay. Và khi màn đêm buông xuống, có người trở về cùng nụ cười với bao xoay nặng trĩu, nhưng cũng có người mang những vết thương. Thậm chí, có người mãi mãi ở lại rừng sâu...

Trẻ nạp “vitamin” tinh thần và thể chất qua các bài hát đồng dao

Thế giới kỳ diệu trong tâm hồn trẻ tràn ngập với các bài hát đồng dao và trò chơi dân gian truyền thống.
(PLVN) - Cuộc sống hiện đại, rất nhiều đứa trẻ ở thành phố, tuy đã 5-6 tuổi nhưng không thể nói được một câu gãy gọn. Sự tưởng tượng của trẻ nhỏ bị “giam cầm” bởi ti vi, trò chơi điện tử. Một trào lưu giáo dục con bằng... đồng dao đã được rất nhiều ông bố, bà mẹ tiến hành nhằm cứu con thoái khỏi cảnh “gà công nghiệp”.

Tuổi nhỏ làm việc nhỏ để phòng chống dịch

Tác phẩm thiêu nhi chung tay phòng, chống đại dịch COVID-19
(PLVN) -  Nhớ lời dạy của Bác Hồ “Tuổi nhỏ làm việc nhỏ, tùy theo sức của mình”, nhiều trẻ em trong cả nước đã ủng hộ vật chất, tinh thần đóng góp một phần công sức nhỏ bé của mình vào công tác phòng, chống dịch... Những hành động đẹp ấy đã minh chứng cho tinh thần cả nước đồng lòng chống dịch không phân biệt tuổi tác.

Hỗ trợ trẻ em là nạn nhân COVID-19: Cần chính sách đường dài

Những dòng tin nhắn T.N gửi đi cho mẹ không bao giờ còn có lời hồi đáp.
(PLVN) - Trong căn phòng cuối dãy trọ nghèo ở khu phố 2, phường Linh Trung, quận Thủ Đức nghi ngút khói nhang. Giữa căn phòng là bàn thờ một người phụ nữ. Chị vốn là vợ, là mẹ trong gia đình có 4 đứa trẻ T.N (15 tuổi), T.V (10 tuổi), N.U (3 tuổi) và bé trai mới sinh gần 2 tháng tuổi.

Đau lòng khi trẻ là nơi “trút bức xúc” của người lớn

Bé gái 3 tuổi bị người mẹ và dượng đánh tử vong.
(PLVN) -  Thời gian qua, tình trạng xâm hại trẻ em diễn biến phức tạp. Điều đáng nói, trong thời gian giãn cách xã hội do dịch COVID-19, các đối tượng xâm hại trẻ em chủ yếu là người thân, người quen, thậm chí là người nhà của nạn nhân.