Trung tâm y tế dự phòng: Vươn tới mục tiêu trở thành Viện Y học dự phòng khu vực

Cách đây 45 năm, Trạm Vệ sinh phòng dịch Hải Phòng, tiền thân của Trung tâm y tế dự phòng Hải Phòng ngày nay, được thành lập với 2 nhiệm vụ kiểm dịch và phòng, chống sốt rét. Những ngày đầu, đơn vị có 43 cán bộ, viên chức, trong đó, 15 người trình độ đại học và trên đại học.

Đến nay, đội ngũ nhân lực trung tâm ngày càng phát triển về số lượng và chất lượng, với 46 cán bộ trình độ đại học và trên đại học. Trong số này có 4 tiến sĩ chuyên ngành, 6 thạc sĩ, 5 bác sĩ chuyên khoa 1 và 25 người trình độ đại học. Cùng với sự lớn mạnh của đội ngũ cán bộ, viên chức trang thiết bị của trung tâm ngày càng hoàn thiện với hệ thống la-bô xét nghiệm tiên tiến, đáp ứng yêu cầu phòng, chống dịch, bệnh và nghiên cứu khoa học chuyên ngành.

         

Bác sĩ Trương Minh Sang, giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng thành phố cho biết, trong  6 nhiệm vụ của trung tâm, công tác phòng vệ sinh, phòng, chống dịch được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt hoạt động của đơn vị. Nếu như trước đây, công tác phòng, chống dịch chủ yếu dựa vào lòng nhiệt tình và kinh nghiệm, thì những năm gần đây, trung tâm xây dựng được mạng lưới giám sát, phát hiện và phòng, chống dịch từ thành phố đến cơ sở. Trung tâm tổ chức 2 đội phản ứng nhanh và 4 đội chống dịch với đầy đủ trang thiết bị, sẵn sàng lên đường chống dịch trong bất cứ tình huống nào. Trung tâm tăng cường các hoạt động giám sát véc-tơ truyền bệnh dịch hạch, sốt rét, sốt xuất huyết, nhất là tại các ổ dịch cũ. Hằng năm, cán bộ trung tâm xử lý hàng chục nghìn ổ bọ gậy, hàng trăm nghìn dụng cụ chứa nước, góp phần ngăn chặn dịch sốt rét và sốt xuất huyết. Công tác phòng, chống sốt rét, vệ sinh môi trường và y tế học đường được duy trì thường xuyên. Mạng lưới cán bộ phòng, chống sốt rét được  xây dựng từ cơ sở. Hàng chục nghìn gia đình nghèo, chính sách xã hội được cấp, phát màn tẩm hoá chất miễn phí. 4 năm qua, Hải Phòng không phát hiện mầm bệnh sốt rét. Công tác quản lý chất lượng nước sinh hoạt, vệ sinh an toàn thực phẩm  được tăng cường, góp phần hạn chế các bệnh, dịch lây qua đường nước và thực phẩm.

          

Từ năm 2003 đến nay, tại thành phố xảy ra một số dịch nguy hiểm như dịch SARS, tiêu chảy cấp nguy hiểm và cúm A/H5N1. Cán bộ, viên chức trung tâm phát hiện nhanh, ứng phó kịp thời, không để dịch lan rộng, ảnh hưởng đến kinh tế-xã hội thành phố. Các đợt dịch tiêu chảy cấp nguy hiểm năm 2003, 2004, 2007 và 2008, trung tâm phối hợp với các địa phương xử lý gần 600 ổ dịch, làm xét nghiệm cho hơn 2 nghìn người bệnh, người tiếp xúc, người lành mang trùng, gần 33 nghìn người được uống miễn phí vắc-xin phòng bệnh tả. Đợt dịch cúm A/H5N1 năm 2005 có 17 người mắc, tất cả được điều trị kịp thời, không có trường hợp nào tử vong. 5 năm qua, số vụ ngộ độc thực phẩm tại thành phố giảm đáng kể.  Đáng ghi nhận là không xảy ra các vụ ngộ độc tập thể từ 30 người mắc trở lên.

         

Bên cạnh công tác phòng, chống dịch, cán bộ, viên chức trung tâm triển khai có hiệu quả các chương trình y tế quốc gia có mục tiêu thuộc lĩnh vực y tế dự phòng như tiêm chủng mở rộng, dự án sức khoẻ môi trường, chương trình vi chất dinh dưỡng và vi-ta-min A. Sau 25 năm triển khai chương trình tiêm chủng mở rộng, đến nay, các nguy cơ mắc 6 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ở trẻ em tại Hải Phòng giảm rõ rệt. Năm 2000, Hải Phòng được Bộ Y tế và Tổ chức Y tế thế giới công nhận thanh toán xong bệnh bại liệt, loại trừ  bệnh uốn ván sơ sinh và khống chế được bệnh sởi ở trẻ em. Hiện trung bình mỗi năm có hơn 22 nghìn lượt trẻ em dưới 5 tuổi  tại thành phố được tiêm chủng thường xuyên phòng 8 bệnh cơ bản, đạt tỷ lệ hơn 98%. Kết quả chương trình tiêm chủng mở rộng đem lại sức khoẻ cho trẻ em và góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống người dân.

          

Từ truyền thống và kinh nghiệm 45 năm trong công tác phòng, chống dịch bệnh, lãnh đạo trung tâm khẳng định, từ nay đến năm 2011, trung tâm tập trung phát triển hệ thống giám sát bệnh, dịch và giám sát chất lượng hoạt động hệ thống y tế dự phòng. Theo đó, nguồn nhân lực chuyên ngành y học dự phòng được quan tâm đào tạo từ cơ sở, tạo tính chủ động, tích cực trong công tác phòng, chống dịch bệnh. Đây là chương trình quan trọng nhằm phát hiện dịch, bệnh sớm để tổ chức ngăn chặn và dập tắt dịch kịp thời. Trung tâm tiếp tục tranh thủ sự quan tâm, giúp đỡ của thành phố, ngành Y tế để nâng cấp cơ sở hạ tầng, đầu tư trang thiết bị, xây dựng trung tâm ngày một hiện đại, đủ năng lực phát hiện, chẩn đoán nguyên nhân gây dịch, bệnh tại cộng đồng, nhất là các dịch, bệnh mới phát sinh như SARS và cúm A/H5N1. Đây là nền tảng cần thiết để trung tâm xây dựng đơn vị vươn tới mục tiêu trở thành Viện Y học dự phòng của khu vực duyên hải Bắc Bộ trong thời gian tới.

 

Bích Hạnh