Trung Á và Nam Kavkaz: Nhu cầu phát triển hạ tầng, năng lượng mở cơ hội cho doanh nghiệp Việt
Từ năng lượng, hàng không đến phát triển đô thị, sự hiện diện ngày càng rõ nét của doanh nghiệp Việt tại Trung Á và Nam Kavkaz cho thấy một hướng đi mới trong chiến lược mở rộng không gian tăng trưởng quốc tế.
Nhu cầu phát triển mở ra cơ hội
Trung Á và Nam Kavkaz đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi năng lượng, nâng cấp hạ tầng và tăng cường kết nối thương mại. Đây là những lĩnh vực đòi hỏi nguồn vốn lớn, công nghệ và kinh nghiệm triển khai, đồng thời mở ra cơ hội cho các nhà đầu tư nước ngoài.
Theo Ngân hàng Thế giới, nhu cầu điện tại Trung Á có thể tăng gấp ba vào năm 2050. Trong khi đó, điện mặt trời và điện gió mới đóng góp khoảng 4% sản lượng điện của khu vực, dù tiềm năng năng lượng tái tạo còn lớn. Bài toán không chỉ nằm ở việc bổ sung công suất phát điện mà còn ở nâng cấp lưới truyền tải, tăng kết nối xuyên biên giới và đa dạng hóa nguồn cung.

Áp lực phát triển cũng hiện diện tại các đô thị. Nghiên cứu của Ngân hàng Thế giới cho thấy 48 khu vực đô thị được khảo sát tại Trung Á tăng trung bình 36,3% diện tích trong giai đoạn 1990-2020. Quá trình đô thị hóa kéo theo nhu cầu về nhà ở, giao thông, hạ tầng xã hội và dịch vụ đô thị.
Tại Nam Kavkaz, cơ hội hợp tác kinh doanh gắn với cả chuyển dịch năng lượng và lợi thế kết nối Á - Âu. Azerbaijan đặt mục tiêu nâng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên 30% tổng công suất lắp đặt vào năm 2030, với tiềm năng kỹ thuật 135 GW trên bờ và 157 GW ngoài khơi.
Doanh nghiệp Việt mở rộng dấu chân tại thị trường mới
Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp Việt đang mở rộng hoạt động tại khu vực với nhiều hướng tiếp cận khác nhau. Theo báo cáo năm 2026 của Ngân hàng Phát triển Á - Âu, vốn đầu tư của Việt Nam tại khu vực tăng từ 613 triệu USD năm 2016 lên 825 triệu USD vào giữa năm 2025, với các thị trường nổi bật như Kazakhstan, Uzbekistan và Kyrgyzstan.
Trong lĩnh vực năng lượng, ROX Group tư vấn phát triển dự án điện mặt trời ROX Issyk-Kul tại Kyrgyzstan. Giai đoạn đầu có công suất 175 MWp, phát điện từ tháng 6/2026, trong tổng quy mô quy hoạch 1.900 MW. Dự án được triển khai trong bối cảnh Kyrgyzstan cần đa dạng hóa nguồn cung, giảm áp lực lên hệ thống thủy điện và đáp ứng nhu cầu điện ngày càng tăng.
Đối với lĩnh vực đô thị, ROX Group đang dự án Royal Central Park quy mô 53,5 ha tại thủ đô Bishkek (Kyrgyzstan), đồng thời tìm kiếm cơ hội hợp tác tại một số quốc gia khác ở Trung Á.

Tại Azerbaijan, ROX Group ký các biên bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực năng lượng và phát triển đô thị. Các dự án được kỳ vọng góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển năng lượng tái tạo của Azerbaijan, với sản lượng điện gió và điện mặt trời dự kiến tăng 46,5% vào năm 2030.
Ngoài bất động sản và năng lượng, doanh nghiệp Việt còn tiếp cận khu vực thông qua vận tải và hàng không. Tháng 6/2026, Green SM khai trương dịch vụ gọi xe thuần điện tại Almaty (Kazakhstan). Trong khi đó, Sovico Group và Vietjet hợp tác với Qazaq Air, hình thành hãng hàng không Vietjet Qazaqstan, với kế hoạch đầu tư dài hạn tại thị trường này.
Phát huy nội lực, kết nối chuỗi giá trị toàn cầu
Theo các chuyên gia, không có công thức chung cho hành trình vươn ra thị trường quốc tế. Tại Trung Á và Nam Kavkaz, mỗi doanh nghiệp Việt lựa chọn một hướng đi riêng dựa trên thế mạnh của mình: ROX Group trong phát triển đô thị và năng lượng, Green SM trong vận tải điện, Vietjet và Sovico trong hàng không và kết nối quốc tế.
Để thành công tại thị trường mới, bên cạnh năng lực và nguồn lực tài chính, doanh nghiệp cần nghiên cứu kỹ quy hoạch, chính sách, nhu cầu và văn hóa bản địa, đồng thời xây dựng mạng lưới đối tác phù hợp.
Ở tầm quốc gia, quan hệ hợp tác song phương cũng tạo nền tảng quan trọng cho doanh nghiệp mở rộng kinh doanh. Chuyến thăm chính thức Việt Nam ngày 20-21/11/2026 của Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev là dịp thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược, mở rộng kết nối kinh tế và đầu tư, đồng thời tạo thêm cơ hội để doanh nghiệp hai nước đối thoại và đưa các sáng kiến hợp tác vào thực tiễn.
Khi nội lực doanh nghiệp được phát huy, năng lực bản địa được kết nối và quan hệ hợp tác giữa các quốc gia ngày càng được củng cố, hành trình Go Global sẽ tạo thêm cơ hội để doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị quốc tế.