Triển khai Đề án thí điểm xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật tại xã Phúc Thịnh và Thư Lâm

Triển khai Đề án thí điểm xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật tại xã Phúc Thịnh và Thư Lâm
Các đại biểu thực hiện nghi thức triển khai Đề án. Ảnh: Khánh Huy

Chiều 6/11, UBND TP Hà Nội tổ chức Hội nghị Hưởng ứng Ngày Pháp luật nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tổng kết trao giải Cuộc thi trực tuyến trên Cổng Pháp luật quốc gia Tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật trên địa bàn TP Hà Nội năm 2026. Tại Hội nghị, TP đã chính thức triển khai Đề án thí điểm xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật tại 2 xã Phúc Thịnh và Thư Lâm.

2 giai đoạn triển khai

Tại hội nghị, Phó Giám đốc Sở Tư pháp TP Hà Nội Phạm Thị Thanh Hương - Phó Chủ tịch Hội đồng Phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật TP đã công bố Quyết định số 6103/QĐ-UBND ngày 5/11/2026 của UBND TP Hà Nội về việc phê duyệt Đề án thí điểm xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật tại 2 xã Phúc Thịnh và Thư Lâm.

Theo Đề án, việc xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trên địa bàn 2 xã Phúc Thịnh và xã Thư Lâm được lựa chọn thí điểm là yêu cầu có ý nghĩa chính trị, xã hội và thực tiễn sâu sắc vừa cụ thể hóa các giá trị, mục tiêu, đặc trưng của chủ nghĩa xã hội Việt Nam trong điều kiện phát triển mới của Thủ đô, vừa tạo cơ sở kiểm nghiệm, hoàn thiện mô hình quản trị cấp cơ sở hiện đại, dân chủ, kỷ cương, nhân văn, phát triển, phù hợp với yêu cầu xây dựng Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”.

Đề án hướng tới xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật trở thành chuẩn mực ứng xử trong xã hội. Theo đó, người dân được tiếp cận đầy đủ, thuận tiện thông tin pháp luật khi có nhu cầu, chủ động và tự giác chấp hành các quy định. Chính quyền cơ sở nâng cao năng lực tổ chức thi hành pháp luật, giải quyết công việc nhanh chóng, minh bạch; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức gương mẫu trong thực thi công vụ, phục vụ Nhân dân.

Một trong những yêu cầu trọng tâm là phát huy vai trò của cộng đồng trong phòng ngừa, phát hiện vi phạm, tranh chấp từ sớm, từ xa; bảo đảm các hành vi vi phạm được xem xét, xử lý công bằng, nghiêm minh, đúng quy định. Qua đó, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị, xây dựng chính quyền cơ sở liêm chính, lấy người dân làm trung tâm phục vụ.

Đề án được triển khai qua 2 giai đoạn. Giai đoạn năm 2026 đến năm 2030: Triển khai thực hiện tại 2 xã Phúc Thịnh và Thư Lâm và nhân rộng trên địa bàn thành phố; sơ kết và hoàn thành bộ tiêu chí đánh giá.

Giai đoạn năm 2031- 2035: Tiếp tục triển khai, hoàn thiện mô hình, mở rộng đối với các địa bàn đủ điều kiện; năm 2035 tổ chức tổng kết Đề án, đánh giá toàn diện kết quả, tác động, tính khả thi và hiệu quả thực hiện, làm cơ sở báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét nhân rộng mô hình.

Phó Giám đốc Sở Tư pháp TP Hà Nội Phạm Thị Thanh Hương công bố quyết định triển khai Đề án.
Phó Giám đốc Sở Tư pháp TP Hà Nội Phạm Thị Thanh Hương công bố quyết định triển khai Đề án.

Để hiện thực hóa các mục tiêu, Đề án đề ra 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp. Trong đó có xây dựng Bộ tiêu chí văn hóa tuân thủ pháp luật tại hai xã với 5 trụ cột gồm chính quyền tuân thủ; người dân hiểu luật, làm đúng luật; cộng đồng tự quản theo pháp luật; doanh nghiệp, hộ kinh doanh liêm chính, tuân thủ; không gian số pháp lý an toàn.

Cùng với xây dựng chính quyền cơ sở nêu gương tuân thủ pháp luật, Đề án chú trọng triển khai mô hình “Hướng dẫn trước - kiểm tra sau - xử lý nghiêm minh”...

Đưa tuân thủ pháp luật thành chuẩn mực trong hành vi và ứng xử hàng ngày

Phát biểu tại buổi lễ, Giám đốc Sở Tư pháp TP Hà Nội Duy Hoàng Dương cho biết, trong những năm qua, bên cạnh công tác xây dựng thể chế, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật luôn được TP quan tâm, chú trọng.

Ngành Tư pháp Thủ đô luôn xác định tham mưu cho TP hướng chỉ đạo quan điểm xây dựng pháp luật đi đôi với thi hành pháp luật, trong đó công tác phổ biến, giáo dục pháp luật là cầu nối pháp luật giữa chính quyền và Nhân dân.

Hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn TP Hà Nội đã được triển khai với nhiều hình thức phong phú và thiết thực. Các hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật từng bước được đổi mới, hướng mạnh tới cơ sở, gắn với nhiệm vụ chính trị của TP và những vấn đề mà pháp luật và người dân, doanh nghiệp quan tâm.

Đặc biệt là việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong phổ biến, giáo dục pháp luật đã tạo điều kiện để người dân tiếp cận thông tin pháp luật thuận lợi, nhanh chóng hơn và góp phần hình thành thói quen chủ động tìm hiểu pháp luật trên môi trường số.

Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội Duy Hoàng Dương phát biểu tại buổi lễ.
Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội Duy Hoàng Dương phát biểu tại buổi lễ.

Cùng với việc đổi mới hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật, TP đã quan tâm và có những yêu cầu về chuyển nâng cao ý thức pháp luật sang ý thức và hành vi tự giác tuân thủ pháp luật trong đời sống của xã hội.

Đây cũng chính là một trong ý nghĩa quan trọng của việc UBND TP ban hành Đề án thí điểm xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật tại 2 xã Phúc Thịnh và xã Thư Lâm để xây dựng mô hình xã xã hội chủ nghĩa trên địa bàn TP Hà Nội.

Theo lãnh đạo Sở Tư pháp Hà Nội, việc triển khai Đề án đã thể hiện bước chuyển trong tư duy và cách thức tổ chức pháp luật và công tác phổ biến giáo dục pháp luật. Đó là, không chỉ làm cho người dân biết pháp luật, hiểu pháp luật, mà quan trọng hơn là việc tự giác thực hiện pháp luật, coi việc tuân thủ pháp luật là nhu cầu tự thân, là chuẩn mực trong hành vi và ứng xử hàng ngày.

Đặc biệt, văn hóa thượng tôn pháp luật trước hết phải được thể hiện trong hoạt động của các cơ quan nhà nước, trong tinh thần trách nhiệm, trong ý thức phục vụ Nhân dân và sự gương mẫu chấp hành pháp luật của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động của các cơ quan TP…

Là địa phương được lựa chọn thí điểm thực hiện Đề án, Phó Chủ tịch UBND xã Thư Lâm Nguyễn Thành Luân cho rằng, đây là nền tảng để hình thành, lan tỏa thói quen sống và làm việc theo Hiến pháp, pháp luật; nâng cao ý thức chấp hành trong cộng đồng, hạn chế vi phạm, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước tại địa phương.

Địa phương kỳ vọng, với quyết tâm chính trị cao, sự đồng thuận và chung sức của Nhân dân, sẽ xây dựng được cộng đồng dân cư văn minh, kỷ cương, tự quản; trở thành mô hình mẫu về chính quyền hướng dẫn trước, xử lý sau; người dân biết luật, làm đúng luật và giám sát việc tuân thủ pháp luật.

Tại xã Phúc Thịnh, việc xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật được đặt trong tổng thể triển khai mô hình “Xã xã hội chủ nghĩa” giai đoạn 2026-2030.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Phúc Thịnh Lê Thế Chuyên, với vị thế là địa phương được lựa chọn thí điểm mô hình “Xã xã hội chủ nghĩa” của Thủ đô, Phúc Thịnh cam kết tiếp tục đổi mới tư duy quản trị, phát huy vai trò điều phối của Hội đồng Phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật, hướng tới nền quản trị cơ sở kỷ cương, liêm chính, lấy sự hài lòng và hạnh phúc của Nhân dân làm thước đo cao nhất.

Từ thí điểm tại Phúc Thịnh và Thư Lâm, TP Hà Nội kỳ vọng từng bước hình thành phương thức quản trị cơ sở dựa trên tinh thần thượng tôn pháp luật, trong đó chính quyền chủ động hướng dẫn, người dân tự giác chấp hành và cộng đồng tích cực giám sát. Qua đó, đưa pháp luật trở thành chuẩn mực ứng xử thường ngày, kỷ cương xã hội được củng cố từ cơ sở, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của Thủ đô.

Tường Minh