Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được tạo điều kiện làm con nuôi người nước ngoài

Theo thống kê của Cục Con nuôi (Bộ Tư pháp), trong hai năm 2009 – 2010, chỉ có 151 trường hợp trẻ mắc bệnh hiểm nghèo, nhiễm HIV/AIDS trên tổng số 2.511 trẻ em được giải quyết cho làm con nuôi người nước ngoài. Còn năm 2011, tính đến ngày 30/4, cũng mới chỉ có 22 trẻ em thuộc diện trên được nhận làm con nuôi người nước ngoài, trong đó chủ yếu là trẻ em bị viêm gan B, C, bị bệnh tim bẩm sinh, tiền nhiễm HIV, sinh non, dị tật bẩm sinh, trẻ lưỡng tính, khoèo chân, khoèo tay…

Điều tra của một tổ chức con nuôi nước ngoài của Pháp lại cho thấy, đại đa số các gia đình Pháp lúc nộp hồ sơ xin nhận con nuôi thường chỉ muốn nhận trẻ em có sức khỏe bình thường. Rất ít gia đình có nguyện vọng và khả năng nhận trẻ em bị khuyết tật, mắc bệnh hiểm nghèo làm con nuôi. Thậm chí, có trường hợp người nhận con nuôi từ chối nhận trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt làm con nuôi với lý giải họ chưa sẵn sàng về tâm lý hoặc không có đủ khả năng, điều kiện chăm sóc một trẻ như vậy.

Vì vậy, Cục Con nuôi cùng một số Văn phòng con nuôi nước ngoài sẽ thực hiện một chương trình thí điểm về việc tìm gia đình thay thế cho những trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, trọng tâm là trẻ em bị khuyết tật, mắc bệnh hiểm nghèo. Chương trình được triển khai trong năm 2011 với sự hỗ trợ của UNICEF tại các địa phương có nhiều trẻ em có nhu cầu đặc biệt, bao gồm TP. HCM, Hà Nội, Đà Nẵng và tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu.

Mục đích cơ bản của Chương trình thí điểm là tạo cơ hội tối đa cho những trẻ em có nhu cầu đặc biệt hiện đang sống tại cơ sở nuôi dưỡng của các địa phương được lựa chọn, được nhận làm con nuôi người nước ngoài để được chăm sóc, nuôi dưỡng và chữa trị với những điều kiện tốt nhất khi mà kinh phí của nhà nước ta dành cho lĩnh vực này còn hạn hẹp.

Thông qua việc thực hiện Chương trình thí điểm còn giúp cho các cơ sở nuôi dưỡng trẻ em, các cơ quan, tổ chức ở địa phương cũng như các Văn phòng con nuôi nước ngoài có thêm điều kiện, kinh nghiệm và năng lực để thực hiện tốt hơn các quy định của Luật Nuôi con nuôi trong việc giải quyết các trường hợp tương tự tiếp theo các năm sau. Qua đó, góp phần nâng cao vai trò, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong việc tìm gia đình thay thế cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt và tạo đà cho việc mở rộng Chương trình ở nhiều địa phương trong cả nước cũng như mở rộng phạm vi các đối tượng trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khác.

Lãnh đạo Cục Con nuôi khẳng định, tuy là thí điểm nhưng Chương trình được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm năm 2011 của Cục trong bối cảnh triển khai thi hành Luật Nuôi con nuôi. Cụ thể, việc tìm gia đình thay thế cho những trẻ em nói trên là một thủ tục đặc biệt và phải được ưu tiên giải quyết theo trình tự nhận con nuôi đích danh. Theo đó, người nhận con nuôi được nhận trẻ em có nhu cầu đặc biệt làm con nuôi phù hợp với điều kiện, khả năng chăm sóc, nuôi dưỡng của mình mà không phải qua thủ tục giới thiệu trẻ em làm con nuôi theo Điều 36 và trẻ em được nhận làm con nuôi đích danh không phải qua thủ tục thông báo tìm gia đình thay thế trong nước theo Điều 15 của Luật Nuôi con nuôi.

Thục Quyên