Tòa án Mỹ bác bỏ vụ kiện chất độc da cam
Bất chấp lẽ phải và đạo lý, Chánh án G.Uên-xtên của Tòa án Liên bang Mỹ tại quận Brúc-clin (Niu Y-oóc) hôm 10-3 phán quyết bác đơn kiện 37 công ty hóa chất Mỹ của các nạn nhân Việt Nam bị nhiễm chất độc da cam/đi-ô-xin.
Lý do mà ông Uên-xtên đưa ra là việc quân đội Mỹ sử dụng chất khai quang do các công ty hóa chất Mỹ cung cấp trong chiến tranh Việt Nam không bị cấm theo luật pháp Mỹ và luật quốc tế, vì cho đến thời điểm đầu tháng 4-1975, Chính phủ Mỹ không cấm và chưa tham gia luật quốc tế liên quan đến vấn đề này.
Phóng viên TTXVN tại Niu Y-óoc dẫn tuyên bố của Luật sư Uy-li-am Gút-men trong Đoàn luật sư đại diện cho các nạn nhân chất độc da cam Việt Nam khẳng định thẩm phán Uên-xtên đã 'sai lầm cơ bản và rõ ràng' khi phán quyết rằng tác nhân da cam không phải là chất độc. Luật sư Gút-men nhấn mạnh 'việc quân đội Mỹ sử dụng hóa chất này trong chiến tranh Việt Nam ngay từ đầu đã là một sự nhục nhã, và nay, thất bại của tòa án Mỹ trong việc sửa chữa sai lầm này là sự tiếp tục của nỗi nhục đó'. Ông Gút-men khẳng định sẽ kháng án và cho biết vụ kiện này chỉ có thể được quyết định ở Tòa án Tối cao của Mỹ.
Về phần mình, Luật sư Giô-na-tan Mu-rơ, đại diện Đoàn luật sư bên nguyên nhấn mạnh cuộc chiến tranh Việt Nam kết thúc 30 năm, nhưng cho đến nay các nạn nhân Việt Nam bị ảnh hưởng chất độc da cam/đi-ô-xin vẫn chưa được hưởng công lý. Ông cam kết cùng với các luật sư Mỹ theo đuổi vụ kiện này đến cùng để dành lại công lý cho các nạn nhân chất độc da cam/đi-ô-xin Việt Nam.
Ngay sau khi phán quyết trên được công bố ,'Chiến dịch trách nhiệm và cứu trợ nạn nhân chất độc da cam/đi-ô-xin Việt Nam' (VAORRC) kêu gọi các tổ chức nhân dân Mỹ ủng hộ mạnh mẽ hơn nữa các nạn nhân Việt Nam tiếp tục vụ kiện, đòi Chính phủ Mỹ thực hiện trách nhiệm luật pháp và đạo đức trong việc bồi thường thiệt hại vật chất và tinh thần cho các nạn nhân chất độc da cam/đi-ô-xin Việt Nam. VAORRC khẳng định việc các nạn nhân chất độc da cam/đi-ô-xin Việt Nam kiện các công ty hóa chất Mỹ hoàn toàn phù hợp với luật pháp Mỹ và luật quốc tế.
Đại diện Tổ chức cựu chiến binh Mỹ vì hòa bình, ông Đ.Cli-nơ nói rằng các cựu chiến binh Mỹ có trách nhiệm hàn gắn vết thương da cam/đi-ô-xin trong chiến tranh ở Việt Nam và tìm cách đem lại công lý cho các nạn nhân Việt Nam đang phải chịu hậu quả khủng khiếp của chất độc này. Ông cho biết sau một thời gian dài đấu tranh, đến năm 1991, Quốc hội Mỹ thừa nhận chất độc da cam/đi-ô-xin tác động đến sức khỏe của các cựu chiến binh Mỹ đã tham gia chiến tranh Việt Nam. Hãng tin Mỹ AP ngày 10/3 cũng cho biết khoảng 10.000 cựu binh Mỹ được nhận trợ cấp thương tật do tác nhân da cam. Thế nhưng, trong phán quyết ngày 10/3, thẩm phán Uên-xtên lại nói rằng bên khởi kiện không có bằng chứng khoa học có sức thuyết phục nào để chứng minh các loại hóa chất mà quân đội Mỹ rải xuống Việt Nam trong thời gian từ năm 1961 đến năm 1971 gây độc hại cho sức khỏe của các nạn nhân Việt Nam. Vì vậy, ông Clin-nơ nhấn mạnh các nạn nhân chất độc da cam Việt Nam cũng phải được bồi thường. Ông bày tỏ sự bất bình trước việc cho đến nay chính quyền Mỹ vẫn chưa bồi thường cho các nạn nhân bị nhiễm chất độc da cam/đi-ô-xin Việt Nam và kêu gọi các cựu chiến binh Mỹ tham gia chiến dịch đòi công lý cho các nạn Việt Nam.