Tổ dân phố văn hóa- Khoảng cách xa giữa tiêu chuẩn và thực tế

Triển khai từ năm 1995, phong trào xây dựng tổ dân phố văn hóa trên địa bàn thành phố thu được những kết quả bước đầu. Tuy nhiên, nếu đối chiếu tiêu chuẩn của tổ dân phố văn hóa với thực tế cuộc sống tại các tổ dân phố đã được công nhận đạt tiêu chuẩn văn hóa, rõ ràng khoảng cách vẫn còn xa…

Khu vực nhiều tổ dân phố chưa đạt yêu cầu về trật tự, vệ sinh Ảnh: Đỗ Hiền

Phố Hàng Kênh cứ khoảng 4, 5 giờ chiều lại chật ních. Giữa dòng người, xe tấp nập, những phản thịt, rổ rau, tôm cá và trăm thứ hàng thực phẩm khác cố nhoi ra đường càng nhiều càng tốt để dễ “bắt mắt” người mua. Người mua vô tư dừng xe trên đường  mặc cả, lựa đồ bất chấp dòng xe cộ đang đông đúc. Cũng từ sự tréo ngoe ấy mà không ít cãi vã, xích mích giữa những người tham gia giao thông đã xảy ra. Cách một quãng nữa, cửa hàng quần áo đống của một gia đình ở mặt đường bày tràn hết cả diện tích vỉa hè, dăm ba khách hàng đang túm năm tụm ba ngắm nghía, chọn lựa.

Hàng quán bè phè, xe cộ phải chen, lách. Tuyến đường vốn nhỏ càng  trở nên chật chội, ồn ào, giấy rác từ các hàng ăn ven đường tô thêm nét nhem nhuốc cho phố phường. Tại những nơi công cộng, không ít người vẫn “hồn nhiên” hút thuốc lá dù lệnh cấm hút thuốc nơi công cộng có hiệu lực từ 1-1-2010. Hiện tượng số đề, đánh bạc cũng xuất hiện ở nơi góc phố, đầu ngõ…

Hàng Kênh chỉ là một trong số  nhiều tuyến phố thường xuyên tồn tại những hiện tượng “phản văn minh đô thị” trên. Điều đáng nói, không ít tuyến phố trong số đó nằm trên địa bàn của những tổ dân phố được công nhận là tổ dân phố văn hóa tiên tiến. Năm 2010, Tổ dân phố số 17 (phường Hàng Kênh) được công nhận là Tổ dân phố văn hóa tiên tiến nhưng việc ngang nhiên chiếm lòng đường của chủ hàng ốc đối diện ngõ 267 trên địa bàn tổ vẫn diễn ra hằng ngày. Còn theo tổ phó Lê Văn Dũng, dù đã nhắc nhở nhiều nhưng hiện tượng người dân tập trung rác thành đống trên đường chờ xe rác tới vẫn tồn tại. Trong khi đó, theo quy chế công nhận danh hiệu “Gia đình văn hóa”, “Làng văn hóa”, “Tổ dân phố văn hóa” của Bộ Văn hóa – Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), “Tổ dân phố văn hóa” phải có môi trường cảnh quan sạch đẹp, thực hiện tốt pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đô thị, bảo đảm vệ sinh môi trường. Rõ ràng, mới chỉ xét một tiêu chí mà giữa tiêu chuẩn và thực tế đã xuất hiện độ chênh. Đó là chưa kể tới các tiêu chí về bảo đảm có điểm sinh hoạt văn hóa, vui chơi tập thể; thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang; không có gia đình sinh con thứ 3… - vốn là những tiêu chí khó thực hiện trên thực tế vì nhiều lý do.

Là một nội dung quan trọng của phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, nếu phong trào xây dựng Tổ dân phố văn hóa được triển khai sâu rộng, hiệu quả sẽ mang lại những thay đổi tích cực cho bộ mặt đô thị thành phố vốn đang phải đối mặt với quá nhiều vấn nạn từ rác thải đến bán hàng rong, lấn chiếm vỉa hè, lòng đường…

Tuy nhiên, để phong trào đi vào thực chất, cần sự vào cuộc mạnh mẽ hơn nữa của đội ngũ cán bộ tổ dân phố và lãnh đạo chính quyền ở cơ sở, thường xuyên nhắc nhở, đôn đốc, uốn nắn nền nếp sinh hoạt nơi đô thị của người dân. Cùng với đó, chính quyền địa phương và ngành văn hóa cần nghiêm túc đánh giá lại công tác bình xét danh hiệu “Tổ dân phố văn hóa”. Đánh giá đúng mới có tác dụng kích thích phong trào thi đua, đồng thời tuyên truyền để mọi người có ý thức thực hiện nếp sống văn minh đô thị, xây dựng tổ dân phố văn hóa.

Thành Lê